Hành vi lãnh đạo có đáng bàn tới hay không hãy đưa ra bình luận hai chiều cho vấn đề này

Những tố chất quan trọng nhất của một nhà lãnh đạo Theo các nhà nghiên cứu và tổng kết của các giáo sư McShane và Von Glinow trong giáo trình của McGraw-Hill Inc., để trở thành một lãnh

HÀNH VI LÃNH ĐẠO CÓ ĐÁNG BÀN TỚI HAY KHÔNG? HÃY ĐƯA RA LẬP LUẬN HAI CHIỀU CHO VẤN ĐỀ NÀY?

Bài làm:

I Đặt vấn đề:

Hành vi lãnh đạo có đáng bàn tới hay không? đầu tiên chúng ta phải đề cập đến khái niệm: Thế nào là lãnh đạo? Hành vi gì lãnh đạo? Tầm quan

trọng của hành vi lãnh đạo

1 Lãnh đạo là gì?

Khái niệm về lãnh đạo dường như luôn luôn làm cho chúng ta nhầm lẫn, hoặc nó xuất hiện dưới một hình thức khác nhau bởi tính chất khó khăn

và quá linh hoạt để hình thành của nó Vì vậy, có rất nhiều sáng tạo từ ngữ tương ứng để đối phó với nó nhưng thuật ngữ này chưa được quy định đầy đủ Vì vậy, hầu như bao nhiêu người cố gắng để xác định sự lãnh đạo cũng được định nghĩa nhiều của nó

Lãnh đạo là một khái niệm trừu tượng mang tính chủ quan Không một ai trên thế giới này có thể nói chính xác được lãnh đạo là gì Mỗi người đều

có một định nghĩa riêng cho mình về lãnh đạo Điều chúng ta cần là tin tưởng vào định nghĩa ấy về lãnh đạo, và sống hết mình vì định nghĩa đó

Lãnh đạo là một trong những khái niệm quan trọng nhất trong khoa học

về tổ chức - nhân sự Đó là một quá trình ảnh hưởng mang tính xã hội trong đó lãnh đạo tìm kiếm sự tham gia tự nguyện của cấp dưới nhằm đạt mục tiêu của tổ chức Lãnh đạo là quá trình gây ảnh hưởng và dẫn đắt hành vi của cá nhân hay nhóm người nhằm hướng tới mục tiêu của tổ chức

Các định nghĩa về lãnh đạo như sau:

1.1.Lãnh đạo là "hành vi của một cá nhân chỉ đạo các hoạt động của một nhóm

người thực hiện một mục tiêu chung (Hemphill & Coons, trang 7)

1.2.Lãnh đạo là "sức mạnh vượt trội để áp đặt để bảo đảm phù hợp với tính trực tiếp các thủ tục của một tổ chức" (D Katz & Kahn, 1978, p 528)

1.3.Các nhà lãnh đạo được thực hiện khi mọi người huy động các nguồn lực về thể chế , chính trị, tâm lý và các nguồn lực khác để đánh thức, tham gia sự tham gia và sự hài lòng của động cơ thấp hơn mức (Burns, 1978, p 18)

1.4.Lãnh đạo là "một quá trình gây ảnh hưởng đến hoạt động của một nhóm có tổ chức để thực hiện một mục tiêu chung" (Rauch & Behling, 1984, p 46)

1.5." Lãnh đạo là một quá trình có ý nghĩa trực tiếp cho các nỗ lực để huy động nỗ lực tập thể và sẵn sàng để đạt được mục tiêu này " (Jacob & Jaques, 1990, p 281)

1.6.Lãnh đạo là "khả năng để bước ra khỏi nền văn hóa để bắt đầu quá trình thay đổi cách mạng được chấp nhận dễ dàng hơn (EHSchein,

1992, trang 2)

1.7."Lãnh đạo là một quá trình mà làm cho những gì mà mọi người tham gia với nhau để cùng nhau trở nên có ý nghĩa bởi vì người dân có thể hiểu và xác định" (Drath & Palus, 1994, trang 4)

1.8."Lãnh đạo là truyền đạt tầm nhìn, thể hiện các giá trị và tạo ra môi trường mà trong đó các mục tiêu này có thể đạt được" (Richard & Engle, 1986, p 206)

1.9.Lãnh đạo là khả năng của một cá nhân để gây ảnh hưởng, thúc đẩy và khuyến khích những người khác dành cho hoạt động và thành công chung của tổ chức "(Nhà et al, 1999, p 184)

2 Xu hướng hình thành và chuyển dịch của quyền lực lãnh đạo

Theo các nghiên cứu của lý thuyết lãnh đạo hiện đại, Quyền lực lãnh đạo

có thể hình thành từ 4 nguồn quyền năng:

• Do chức vụ, địa vị

• Do chuyên môn

• Do tố chất, quyền uy bẩm sinh

• Do hệ thống đem lại

Tuy nhiên, trong một xã hội văn minh, càng ngày quyền lực do chức vụ, địa vị đem lại càng giảm Các bậc thang diễn biến của các quyền lực xã hội được biết đến là Phong kiến => Quận sự trị vì => Kỹ trị => Kinh tế trị

=> Luật trị Trong xã hội tiến triển ở bậc càng cao, quyền lực đơn thuần

do chức vụ đem lại càng phải ít đi và lãnh đạo càng phải chú ý đến quần chúng mà mình muốn tập hợp hoặc dưới mình hơn

3 Những tố chất quan trọng nhất của một nhà lãnh đạo

Theo các nhà nghiên cứu và tổng kết của các giáo sư McShane và Von Glinow trong giáo trình của McGraw-Hill Inc., để trở thành một lãnh đạo, cần hội tụ 7 nhân tố sau:

Nhạy cảm: Rất cần, và là cần nhất Thể hiện trong việc chỉ số EQ phải

cao Lãnh đạo luôn cần có cảm nhân về thái dộ, tình cảm, mong muốn, buồn, vui của người xung quanh mình, thậm chí của tất cả quần chúng,

dù khả năng tiếp xúc của họ cũng bị hạn chế như mọi người

Chính trực: Là điều công chúng mong đợi Sự chính trực này làm cho

công chúng cảm thấy tin tưởng; một nhân tố quan trọng để họ quyết định

có đi theo lãnh đạo hay không Nếu không, ít nhất lãnh đạo phải làm cho công chúng thấy là mình có chính trực

Nghị lực: Để vượt qua các khó khăn nội tại và từ ngoại cảnh Phần này

phải hơn người và nhiều khi sự khâm phụ của quần chúng chỉ là từ đây

Tự tin: Rất cần thiết để làm việc nói chung và sử dụng trong các trường

hợp đặc biệt như nói trước công chúng

Có động lực làm lãnh đạo: Đây có khi chính là tham vọng theo mọi

nghĩa Người lãnh đạo có thể tỏ ra họ có tham vọng hay không, song trên thực tế họ luôn cần có động lực làm lãnh đạo mới có thể là lãnh đạo thực thụ

Trí thông minh: Chỉ cần ở mức trung bình trở lên Đây là lý do vì sao

người Việt hay nhìn nhận sai về lãnh đạo, hay đòi hỏi lãnh đạo phải là người thông minh nhất, IQ cao nhất, chuyên môn phải gỏi nhất song thực tế lãnh đạo giỏi không cần những điều này Nhưng cần thiết phải có khả năng phân tích các vấn đề và cơ hội

Kiến thức chuyên môn: Cần có ở mức vừa phải trở lên, chủ yếu để trợ

giúp quá trình ra quyết định Năng lực mỗi người có hạn Nếu lãnh đạo quá thiên về chuyên môn họ khó có đủ quỹ thời gian cho chính việc lãnh đạo

4 Các tính cách và khả năng của nhà lãnh đạo

Năm 1994, House and Podsakoff đã đưa ra mô hình tính cách của các nhà lãnh đạo điển hình như sau:

• Tầm nhìn:

• Sự đam mê và đức hy sinh:

• Tin tưởng, sự quyết tâm và tính bền bỉ:

• Xây dựng hình ảnh tốt:

• Gương mẫu:

• Vai trò bên ngoài:

• Tạo sự tin tưởng cho những người đi theo:

• Có khả năng phát động khi cần:

• Khả năng cấu trúc tốt:

• Khả năng truyền cảm:

5 7 việc lãnh đạo cần phải làm

Lãnh đạo có vô số công việc cần làm trong mỗi ngày làm việc của họ Tuy nhiên, việc xác định được các trọng tâm công việc là vô cùng quan trọng bởi nếu không đạt được điều đó, tổ chức sẽ đi sai đường

• Thiết lập tầm nhìn cho tổ chức: Thông thường nhân tố này bị xem

là mông lung, song thực tế cho thấy tầm nhìn chính là ngọn hải đăng chỉ đường cho mỗi tổ chức Không có tổ chức nào có tầm

nhìn kém, không có tầm nhìn rõ ràng hay thậm chí không có tầm nhìn lại thành công trong thực tế

• Tập hợp quần chúng: Để tập hợp được quần chúng, lãnh đạo cần

làm cho họ thấu hiểu, thích thú, đam mê và tin tưởng Quần chúng trong trường hợp nào cũng là nền tảng cho thành công

• Cổ vũ, động viên toàn bộ đội ngũ: Công việc quản lý thường làm

cho các thành viên bị ức chế và cảm thấy mất động lực hành động chính vì vậy sự cổ vũ, động viên của lãnh đạo lại càng cần thiết

• Xây dựng chiến lược cho tổ chức: Đây là công việc hay bị bỏ qua

song lại rất cần thiết

• Ra quyết định: Là bước quan trọng nhất, song lại chỉ là kết quả của

cả một quá trình

• Tạo ra những sự thay đổi: Tình hình bên ngoài luôn có những

biến động; bao gồm cả môi trường toàn cầu, biến động kinh tế toàn cầu đến tình hình quốc gia, tình hình của cả ngành kinh doanh

đó Kết hợp với thay đổi của các nhân tố nội tại công ty đòi hỏi có

sự thay đổi và lãnh đạo cần phải là người tạo ra thay đổi đó

• Tạo dựng môi trường làm việc lành mạnh: Cần hài hòa giữa cống

hiến và hưởng thụ Có vô số công ty đã thành công trong kinh doanh Song các thành công không tính đến các nhân tố phát triển bền vững sẽ đều phải trả giá sớm muộn

II/ Hành vi lãnh đạo được miêu tả như thế nào theo các nhóm phân loại rộng hoặc hẹp.

Các nghiên cứu áp dụng các phương pháp như bản câu hỏi miêu tả hành

vi, thí nghiệm và thực nghiệm, và những biến cố quan trọng để tìm hiểu

người lãnh đạo hiệu quả khác với người lãnh đạo không hiệu quả như thế nào về mặt hành vi

Một số nghiên cứu khởi đầu về hành vi lãnh đạo do các nhà tâm lý học thực hiện những năm 1950 và 1960 Hầu hết các nghiên cứu về hành vi lãnh đạo trong suốt 5 thập kỷ vừa qua đều đi theo mô hình của những chương nghiên cứu tiên phong tại Đại học Bang Ohio và Đại học Michigan Một số đặc điểm của hành vi dựa trên công việc và hành vi dựa trên mối quan hệ được xem là yếu tố quan trọng đối với hiệu quả lãnh đạo

1/ Phương pháp nghiên cứu hành vi lãnh đạo hiệu quả: do các nhà

nghiên cứu của Đại học Bang Ohio là sử dụng bản câu hỏi đề tìm hiểu

Từ những năm 1950, công việc đầu tiên của các nhà nghiên cứu là xác định các phân loại hành vi lãnh đạo phù hợp và xây dựng bản câu hỏi để miêu tả các hành vi này Có 2 nhóm hành vi của người lãnh đạo:

- Nhóm liên quan đến các mục tiêu công việc

- Nhóm liên quan đến mối quan hệ giữa các cá nhân

• Sự quan tâm: Người lãnh đạo hành động theo một phong cách

thân thiện và mang tính hỗ trợ, thể hiện sự quan tâm đối với cấp dưới, và chú ý đến lợi ích của cấp dưới

• Xây dựng cơ cấu: Người lãnh đạo xác định và xây dựng vai trò

của mình và vai trò của nhân viên cấp dưới nhằm đạt được mục tiêu chung của nhóm

Sự quan tâm và xây dựng cơ cấu được coi là các nhóm hành vi khá độc lập Điều này có nghĩa là một số người lãnh đạo có thể đánh giá yếu tố này cao hơn yếu tố kia và ngược lại Một số lãnh đạo có thể đánh giá cao

cả hai nhóm nhưng cũng có khi họ đánh giá thấp cả hai nhóm Hầu hết các nhà lãnh đạo đều có đánh giá nằm trong khoảng giữa hai thái cực điểm số cao và điểm số thấp

2/ Nghiên cứu về hành vi lãnh đạo thứ hai: do các nhà nghiên cứu của

Đại học Mechigan thực hiện gần như đồng thời với các nghiên cứu về lãnh đạo của Đại học bang Ohio Trọng tâm của nghiên cứu Mechigan là xác định mối quan hệ giữa hành vi của người lãnh đạo, các quy trình nhóm, và các biện pháp đánh giá hiệu quả làm việc của nhóm Nghiên cứu bắt đầu bằng một loạt các cuộc khảo sát nhiều nhà lãnh đạo khác nhau, bao gồm các giám đốc bộ phận trong một công ty bảo hiểm (Katz

& Kahn, 1952), các nhân viên giám sát trong một công ty chế tạo lớn (Katz & Kahn, 1952) Thông tin về hành vi quản lý được thu thập thông qua phỏng vấn và trả lời bằng bản câu hỏi Các tiêu chí đánh giá khách quan về hiệu quả của nhóm được sử dụng để phân loại người quản lý là hiệu quả hay không hiệu quả

2.1 Các hành vi lãnh đạo hiệu quả: Có ba loại hành vi lãnh đạo phân

biệt giữa người lãnh đạo hiệu quả và người lãnh đạo không hiệu quả Mỗi loại hành vi được miêu tả tóm tắt dưới đây:

• Hành vi định hướng công việc (Task-oriented behavior):

Những người quản lý hiệu quả không dành nhiều thời gian và công sức

để làm lặp đi lặp lại một công việc như nhân viên cấp dưới mà họ chủ yếu tập trung vào các chức năng định hướng công việc, ví dụ như việc lên kế hoạch thực hiện công việc, phối hợp các hoạt động của cấp dưới, cung cấp sự hỗ trợ cần thiết về chuyên môn và trang thiết bị

• Hành vi định hướng mối quan hệ (Relations-oriented behavior):

Các hành vi này tương tự như yếu tố “quan tâm” trong nghiên cứu của đại học Ohio Nghiên cứu của Đại học Mechigan cũng chỉ ra rằng những người quản lý hiệu quả thường có xu hướng sử dụng hình thức giám sát chung thay vì giám sát kỹ lưỡng Điều đó có nghĩa là người quản lý xây dựng mục tiêu và định hướng chung cho cấp dưới nhưng cho phép cấp dưới có đủ quyền tự quyết về cách thức thực hiện công việc và tiến độ của riêng họ

• Lãnh đạo tham gia:

Người quản lý hiệu quả thường áp dụng hình thức giám sát chung cả nhóm thay vì giám sát từng nhân viên cấp dưới Các buổi họp nhóm sẽ khuyến khích sự tham gia của cấp dưới trong việc ra quyết định, cải thiện thông tin hai chiều và thúc đẩy sự hợp tác, quá trình giải quyết xung đột

2.2.Lãnh đạo ngang cấp (peer leadership)

Bowers và Seashore là những nhà nghiên cứu đầu tiên tiến hành điều tra

về lãnh đạo ngang cấp và về hành vi lãnh đạo của người quản lý Khảo sát các Tổ chức (Taylor & Bowers, 1972), một bản câu hỏi chuẩn được các nhà nghiên cứu sử dụng rộng rãi trong nhiều tổ chức, có các thang điểm đánh giá các hành vi lãnh đạo định hướng công việc (chú trọng đến mục tiêu, hỗ trợ trong công việc) và các hành vi định hướng mối quan hệ (lãnh đạo ủng hộ, hỗ trợ giao tác trong công việc) Bowers (1975) chỉ ra rằng hành vi lãnh đạo (của người lãnh đạo và đồng sự ngang cấp) có mối liên hệ với sự hài lòng của cấp dưới và các quá trình của nhóm Tuy nhiên, mô hình kết quả thay đổi phụ thuộc vào loại ngành và mức độ thẩm quyền của người quản lý

III Hành vi của lãnh đạo là không đáng để thảo luận?

Tại sao chúng ta đã thảo luận về hành vi của các nhà lãnh đạo: Như chúng ta biết hành vi của các nhà lãnh đạo có rất nhiều lĩnh vực: hỗ trợ lãnh đạo, các nhà lãnh đạo đã được một số nhà lãnh đạo tham gia và lãnh đạo thành tích theo định hướng Vì vậy, chúng ta phải biết các nhà lãnh đạo sẽ tiến hành những gì là mới, chúng ta nắm bắt được ý định của lãnh đạo và sẽ làm cho những ý định tốt Nếu đó là lãnh đạo hỗ trợ cho các đề

án, đề nghị của chúng ta sẽ được trân trọng, hỗ trợ Nếu các nhà lãnh đạo

tự nhiên của chỉ đạo này chắc chắn chúng ta sẽ nhận được sự hướng dẫn

và chỉ đạo của đầu và kèm theo các kiến nghị đó thay thế, chúng ta nên tìm biện pháp để làm cho tốt nhất của ý định, chỉ đạo nó Nếu lãnh đạo là

tự nhiên để tham gia nếu cần thiết trong trường hợp xử lý nhanh chóng

Từ những phân tích mà chúng ta thấy hành vi của lãnh đạo mà chúng ta cần phải thảo luận về các vấn đề để xác định chính xác vai trò, vị trí, khả năng lãnh đạo để tối đa hóa hiệu quả và các hoạt động lãnh đạo của công ty

Trái ngược với ý kiến như đã trình bày trên, rất nhiều người dân mà không cần phải thảo luận về hành vi của các nhà lãnh đạo, làm như họ là những người đã được công nhận và họ là những người thờ phụng hoặc có ảnh hưởng mạnh mẽ trên một nhóm tập thể một, của người và để mọi người chỉ biết mà không biết tác hại của hướng đó (người mù quáng: Quân đội của Hitle, Pon Pot ) Hoặc là tôn thờ như Thiên Chúa, Đức Phật, Hồ Chí Minh của Việt Nam; Mao Trạch Đông - Trung Quốc Có rất nhiều nghiên cứu về hành vi của lãnh đạo, năm cụ thể các loại hành vi chủ yếu sau:

• Lập kế hoạch, phối hợp, tổ chức hoạt động

• Chỉ đạo và hướng dẫn cấp dưới

• Thiết lập và duy trì mối quan hệ tốt với cấp dưới

• Thiết lập và duy trì mối quan hệ tốt với cấp trên, đồng nghiệp và với những người bên ngoài tổ chức

• Chịu trách nhiệm về thực hiện chính sách về tổ chức, thực hiện, thường xuyên không thường xuyên và thực hiện các quyết định cần thiết

Ngoài ra, trong suốt năm thập kỷ, university''Ohio State University và Đại học Michigan,''Mỹ đã đi tiên phong trong nghiên cứu về hành vi của lãnh đạo: Theo nghiên cứu từ Đại học Ohio nói hành vi của nhóm các nhà lãnh đạo bao gồm:

Chú ý - điều này các nhà lãnh đạo hành vi hành động trong một phong cách thân thiện và với hỗ trợ và tỏ ý quan tâm đến cấp độ thấp hơn và chú

ý đến lợi ích của cấp dưới

Xây dựng cấu trúc - nhà lãnh đạo này xác định hành vi và thể hiện rõ vai trò của họ và vai trò của nhân viên cấp dưới để đạt được các mục tiêu chung của cả hai nhóm

Sự chú ý và cơ cấu xây dựng được coi là nhóm các hành vi khá độc lập,

đó là một nhà lãnh đạo những người có thể đánh giá các yếu tố này cao hơn các yếu tố khác, một số nhà lãnh đạo còn lại đánh giá cao cả hai nhóm, đôi khi đánh giá thấp cả hai nhóm

Mối quan tâm về hiệu quả công việc, mối quan hệ con người và các thay đổi thích ứng được khái niệm hóa thành ba chiều độc lập thay vì ba nhóm hành vi cụ thể loại trừ lẫn nhau Một hành vi lãnh đạo cụ thể liên quan đến sự kết hợp ba mối quan tâm hoặc mục tiêu sau