SKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lý

SKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lýSKKN Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lý

PHẦN I: MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài.

Kính chào quí thầy cô, những đề tài nghiên cứu trong những năm vừa qua tôi

đã thực nghiệm “Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc soạn giảng địa lí các khối 10, 11, 12 và ôn thi Tốt nghiệp THPT” đã đạt được những kết quả khả quan: nhiều học sinh đã tiến bộ và đạt kết quả cao trong các kì kiểm tra và thi tốt nghiệp, đại học Xong trong thực tế vẫn có một số học sinh chưa nắm vững được bài, điểm thi chưa cao Từ đó tôi tìm hiểu và nhận thấy rằng việc đánh giá bài làm, cũng như bài kiểm tra theo phương pháp thông thường chưa mang lại kết quả tốt nhất trong việc tiếp thu bài ở học sinh

Đối với môn Địa lí là môn khá quan trọng Vì nó không đơn thuần giúp học sinh hình thành kĩ năng tư duy, suy luận, hình thành nhân cách và kĩ năng sống Và một đặc trưng của môn Địa lí nữa là khả năng ứng dụng trong thực tế cao Nên việc sửa bài, đánh giá kĩ năng thực hành cần phải thường xuyên và phải trực quan hơn Nếu như đơn thuần chỉ là 5 phút trả bài, yêu cầu học sinh trình bày miệng sau giáo viên chuẩn kiến thức, yêu cầu học sinh vẽ lên bảng giáo viên đánh giá rút kinh nghiệm những việc làm trên đã mang lại kết quả khá cao nhưng sẽ mất nhiều thời gian và chỉ đánh giá được năng lực của vài em trong lớp hơn 30 em hiện nay

Để tận dụng các thiết bị máy móc hiện có ở trường tôi đã thay đổi cách sửa bài đánh giá bài làm của học sinh trên máy tính Và đã bước đầu mang lại một số hiệu quả cao qua sáng kiến viÖc “Ứng dụng Công nghệ thông tin trong quá

trình giảng dạy, rèn luyện kĩ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lý”

2 Mục tiêu nghiên cứu.

a Mục đích nghiên cứu:

- Về phía giáo viên:

Đánh giá được một cách toàn diện học sinh về kiến thức và kĩ năng giúp học sinh và giáo viên nắm bắt được thông tin liên hệ hai chiều để điều chỉnh hoạt động dạy và học Đồng thời giúp cho giáo viên xây dựng nội dung kiểm tra, đánh giá

toàn diện, bao gồm cả kiến thức, kĩ năng và khả năng sáng tạo của học sinh Xây dựng kĩ thuật trong công tác kiểm tra, đánh giá học sinh về kiến thức, kĩ năng và khả năng sáng tạo của học sinh một cách trực quan và thường xuyên

Việc kiểm tra, đánh giá, xếp loại học sinh Người thầy phê những ưu điểm và nhược điểm của học sinh khi làm bài Qua đó quan tâm đến việc điều chỉnh hoạt động và dạy của cả thầy và trò Thông qua kết quả của học sinh, giáo viên thực hiện nghiêm túc có hiệu quả việc dạy lấp chỗ hổng kiến thức cho học sinh nhằm giải quyết dứt điểm học sinh yếu, kém, ngồi nhầm lớp trong từng tiết học, từng tuần học, từng tháng và từng kì

- Về phía học sinh

Thông qua nội dung kiểm tra, kết quả kiểm tra và những định hướng của giáo viên về những mặt ưu điểm và nhược điểm từ đó tự xây dựng cho bản thân các biện pháp tự học, tự đánh giá của học sinh

b Nhiệm vụ nghiên cứu: Tìm ra những giải pháp, biện pháp cụ thể trong kĩ

thuật kiểm tra, đánh giá học sinh

3 Đối tượng phạm vi nghiên cứu:

1 Đối tượng: lớp 12A14

2 Phạm vi của đề tài: Ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình giảng dạy

rèn kỹ năng thông qua việc đánh giá bài làm của học sinh môn địa lý

4 Phương pháp nghiên cứu:

- Khảo sát tình hình tiếp thu kiến thức, kỹ năng trong quá trình dạy và học

- Trên cơ sở kết quả khảo sát, phân tích đánh giá tình hình để lựa chọn những phương pháp giảng dạy cho học sinh, lựa chọn cách hướng dẫn phù hợp với từng đối tượng

- Trong quá trình dạy hàng ngày, thường xuyên sử dụng các kỹ năng này và chú ý rèn luyện cho học sinh vào các giờ học, vào giờ kiểm tra bài cũ, nhất là trong các giờ thực hành, ôn tập

- Yêu cầu học sinh làm bài tập ở lớp và ở nhà

- Kiểm tra lại kết quả và có điều chỉnh bổ sung kịp thời

trong thiết kế bài giảng và cách thức tiến hành kiểm tra đánh giá.

5 Tính mới của đề tài:

Tuy việc đánh giá học sinh là rất bình thường của một giáo viên, nhưng việc

ứng dụng công nghệ thông tin vào kiểm tra đánh giá là cái mới mà đề tài muốn

đề cập

PHẦN II: NỘI DUNG

A QUY TRÌNH ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QÚA TRÌNH GIẢNG DẠY RÈN LUYỆN KỸ NĂNG THÔNG QUA VIỆC ĐÁNH GIÁ BÀI LÀM CỦA HỌC SINH

I VỀ MẶT LÝ LUẬN

Sau khi giáo viên giảng dạy các kĩ năng như vẽ lược đồ, biểu đồ, nhận xét hoặc tính toán trong địa lí sau đó là phần đánh giá rút kinh nghiệm của giáo viên

và học sinh thì tôi dùng camera của laptop có cảm ứng, hoặc máy scan chiếu bài làm trực tiếp lên màn hình, giáo viên yêu cầu học sinh đánh giá những thiếu sót, các màu sắc, sự phối hợp các kí hiệu trong bài tập và đưa ra ý bổ sung, đồng thời giáo viên ứng dụng màn hình cảm ứng của laptop ghi, khoanh tròn những ý chưa đúng thừa trực tiếp lên màn hình - vào bài làm của học sinh bằng bút cảm ứng hoặc chuột…

Ảnh minh hoạ giáo viên sửa bài trực tiếp lên bài làm của học sinh

Sau khi giáo viên đánh giá xong một bài làm của học sinh thì các học sinh còn lại đã nhận thức và sửa bài của mình Giáo viên có thể sửa được nhiều bài trong một tiết học

Cách đánh giá này rất phù hợp với đối với môn Địa lý mà tôi đang dạy vì:

- Một là : Các bài làm của các em hầu hết được thể hiện trên màn hình để cả

lớp xem, được thầy và các bạn đánh giá nên sẽ rèn luyện được tính cẩn thận, khoa học, và thẫm mĩ vì đây là các yếu tố cơ bản để đạt điểm khi vẽ biểu đồ

- Hai là: 100% học sinh đều phải cố gắng tập chung vẽ cũng như nhận xét

biểu đồ vì bài của mình có thể chiếu lên cho tất cả các bạn xem

- Ba là: Sửa (đánh giá) được nhiều bài trong một thời gian ngắn,

- Bốn là: các màu sắc, kí hiệu, nét chữ… học sinh cảm thấy trực quan thu hút

theo dõi đánh giá, nhận xét sôi nổi làm tiết học vui tươi, hiệu quả

II VỀ MẶT THỰC TIỄN :

Tiến trình tiết học ôn tập thi tốt nghiệp sử dụng Công nghệ thông tin trong việc giảng dạy kiểm tra đánh giá rèn luyện kĩ năng vẽ, nhận xét biểu đồ

Giáo viên cho bài tập:

Bài tập minh hoạ 1:

Dựa vào bảng số liệu sau: diện tích và năng suất lúa nước ta:

Năm Tổng số Diện tích (nghìn ha) Lúa đông xuân Năng suất(tạ/ha)

a Hãy vẽ biểu đồ thích hợp diện tích và năng suất lúa nước ta

b Nhận xét và giải thích về sự thay đổi về diện tích và năng suất lúa nước ta giai đoạn trên?

Giáo viên hướng dẫn những bước cơ bản và những điều lưu ý khi vẽ biểu đồ và nhận xét

HS: tất cả học sinh tiến hành vẽ biểu đồ và nhận xét và giải thích khoảng 17 phút

Sau đó giáo viên yêu cầu 5 học sinh mang bài tập lên để lớp cùng nhận xét Gv ghi lại hình ảnh bài làm của học sinh lên màn chiếu (thông qua camera của laptop)

(Hình ảnh được camera laptop ghi trực tiếp bài làm của học sinh)

Gọi học sinh nhận xét bài tập trên bảng

Qua hình ảnh học sinh toàn lớp thấy được ưu nhược điểm của bài làm và học sinh có thể nhận xét cụ thể bài làm của bạn, và giáo viên chuẩn kiến thức ngay sau khi học sinh phát biểu trực tiếp lên bài làm bằng bút cảm ứng:

Nhận xét của học sinh

- Ưu điểm: Vẽ biểu đồ đẹp, có tên, có chia khoảng cách năm, đảm bảo tính

khoa học…Nhận xét và giải thích khá đầy đủ

- Hạn chế: Bài làm còn mất nhiều lỗi chính tả, Bảng chú giải cách rời biểu

đồ gây khó khăn cho người xem, Quá trình nhận xét còn thừa câu chữ (dài dòng), ý

giải thích đầu còn thiếu chữ “nhu cầu Ở” làm cho lời giải thích bị sai ý

Ảnh minh hoạ, thực tế trên tiết dạy

Và giáo viên có thể sửa tiếp tục bài thứ 2, 3, 4… tuỳ vào lượng thời gian cho phép

Vậy qua ví dụ cách làm trên một phần đã gây hứng thú ở học sinh, học sinh được tự do nhận xét, các học sinh ngồi nghe đều rút được kinh nghiệm quý báu…

Bài tập minh hoạ 2:

Dựa vào bảng số liện số lượng gia súc gia cấm nước ta từ năm 1990-2005

(Nghìn con)

Trâu (Nghìn con)

Lợn (Nghìn con)

Gia cầm (Triệu con)

a Hãy vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện tốc độ tăng trưởng bày đàn gia súc gia cầm nước ta từ năm 1990-2005 lấy năm 1990= 100%

b Nhận xét và giải thích

Tương tự Bài tập 1

- Giáo viên hướng dẫn những bước cơ bản và những điều lưu ý khi vẽ biểu đồ

và nhận xét:

- HS: tất cả học sinh tiến hành vẽ biểu đồ và nhận xét và giải thích khoảng 17 phút

- Sau đó giáo viên yêu cầu 5 học sinh mang bài tập lên để lớp cùng nhận xét

(Hình ảnh được camera laptop ghi trực tiếp bài làm của học sinh)

Nhận xét của học sinh và giào viên chuẩn kiến thức trên bài làm:

Ưu điểm: Bài làm khá hoàn thiện, đảm bảo đầy đủ các yêu cầu của biểu đồ, có

nhận xét và giãi thích, tuy nhiên vẫn còn có nhiều hạn chế trong bài giải này

Hạn chế:

- Biểu đồ vẽ bằng viết chì nên một số chi tiết bị mờ (khi thi nên vẽ bằng bút mực)

- Thước tỉ lệ cho hơi nhỏ nên các số liệu ở các nốt không ghi được (thiếu phần này sẽ bị trừ điểm)

- Trục hoành thiếu mũi tên và chữ năm (thiếu phần này sẽ bị trừ điểm)

- Phần nhận xét và giải thích có một số ý chưa rõ ràng “Nhìn chung tốc độ tăng trưởng đàn ”

- Chưa nhận xét rõ đàn gia cầm có chiều hướng giảm

- Chưa có ý giải thích nào nói về đàn gia cầm giảm…

Ảnh minh hoạ, thực tế trên tiết dạy sau khi học sinh nhận xét và giáo viên đã

chuẩn kiến thức

Kết thỳc phần nhận xột giỏo viờn cú thể cho điển theo thang điểm của bộ đưa ra trong cỏc kỡ thi TN THPT cỏc năm trước

B KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH Kết quả học tập so sỏnh cuối buổi của tiết cú sử dụng cụng nghệ thụng tin

trong đành giỏ kĩ năng của học sinh và tết dạy thụng thường

Lớp

Tổng

số H.S

Điểm dới 5 Điểm 5 - 7,5 Điểm

8,9,10

Lớp 12A14 ứng dụng

68, 7

Lớp 12A14 đỏnh gia thụng

3

C KẾT LUẬN

ứng dụng CNTT trong dạy học địa lý thực sự đem lại hiệu quả cao trong quá trình dạy học đặc biệt là trong việc đỏnh giỏ chất lượng bài kiểm tra kĩ năng vẽ nhận xột biểu đồ Các phơng tiện hiện đại giúp cho giáo viên có thể vận dụng linh hoạt các phơng pháp dạy học Qua thực tế thực hiện, tôi nhận thấy việc sử dụng sử dụng các

ph-ơng tiện hiện đại (máy chiếu Overhead, máy chiếu đa năng) trong dạy học địa lý là rất cần thiết Tuy nhiên, chúng ta không nên lạm dụng cần phải sử dụng linh hoạt, kết hợp sử dụng các

ph-ơng tiện hiện đại với việc vận dụng linh hoạt các phph-ơng pháp dạy học truyền thống sao cho phù hợp với nội dung bài học và đối tợng học sinh

Trên đây là một số vấn đề về lý luận và thực tiễn của “Ứng dụng Cụng nghệ thụng tin trong quỏ trỡnh giảng dạy, rốn luyện kĩ năng thụng qua việc đỏnh giỏ bài làm của học sinh mụn địa lý” mà tôi đã tìm hiểu,

vận dụng và đạt đợc kết quả bớc đầu đáng khả quan Tuy nhiên, việc thực hiện cha đợc nhiều năm, nhiều lớp, phương phỏp đỏnh giỏ này chỉ phự hợp với điều kiện lớp dạy cú đầy đủ cỏc phương tiện như mỏy chiếu, Giỏo viờn phải trang bị laptop hiện đại cú cảm ứng…

Vì vậy cha thể hoàn thiện đợc, tôi sẽ tiếp tục thực hiện trong những năm học tiếp theo và ở tất cả các khối lớp Rất mong nhận

đợc ý kiến đánh giá của các thành viên trong Hội đồng Khoa học của ngành giáo dục tỉnh nhà và sự quan tâm của các đồng nghiệp để tôi có thể thực hiện việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy bộ môn đợc tốt hơn

Tụi xin chõn thành cảm ơn!

Thạnh Trị, ngày 19 tháng 5 năm

2015

Ngời viết SKKN

Nguyễn Đức Phơng

NHẬN XÉT CỦA Tễ̉ CHUYấN MễN

-………

…………

………

……….………

………

Thạnh Trị, ngày tháng năm 2015 TỔ TRƯỞNG ……….

NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG XÉT DUYỆT SÁNG KIẾN CẢI TIẾN KỸ THUẬT TRƯỜNG THPT TRẦN VĂN BẢY

-………

………

………….………

………….………

………

Thạnh Trị, ngày tháng năm 2015 CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG HIỆU TRƯỞNG Phan Văn Tiếng NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG XÉT DUYỆT SÁNG KIẾN CẢI TIẾN KỸ THUẬT NGÀNH GIÁO DỤC TỈNH

………

………

………

………

………

………

………

………

………