SKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xa

SKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xaSKKN Biện pháp tập luyện tránh những lỗi thường mắc trong học nhảy xa

PHÒNG GD - ĐT THẠCH HÀ

TRƯỜNG THCS ĐỈNH BÀN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

BIỆN PHÁP TẬP LUYỆN TRÁNH NHỮNG LỔI THƯỜNG MẮC TRONG HỌC NHẢY XA

MÔN: THỂ DỤC

Giáo vien : Phan xuân an

A MỞ ĐẦU

I Lý do chọn đề tài

Thể dục thể thao (TDTT) lả một bộ phận không thể thiếu được trong đời sống

xã hội con người Sự hoàn thiện về thể chất và tinh thần giúp con người phát triển toàn diện về mọi mặt của chân, thiện, mỹ

TDTT ra đời từ rất sớm ngay từ thời Cổ Đại Hy Lạp, người ta xem hoạt dộng TDTT chính là sức khỏe, là sự sống, sự tồn tại của con ngưởi Nhà triết học Aristos

đã khẳng định “không có gì hủy hoại sức khỏe bằng sự thiếu vụn động tác kéo

dài”

Nhận thức được ý nghĩa to lớn đó, Đảng vả Nhà nước ta luôn chú trọng quan tâm thích đáng đến TDTT Chỉ thị 36/CT-TW của Ban Bí thư Trung Ương Đảng xác định “TDTT là một bộ phận quan tâm trong chính sách phát triển xã hội của Đảng và Nhà nước nhằm bồi dưỡng và phát huy dân chủ con người”; đồng thời chỉ

rõ “Công tác TDTT phải đóng góp phần tích cực, nâng cao sức khỏe, trí tuệ, giáo dục nhân cách, đạo đức, lối sống lành mạnh, phong phú đời sống tinh thần của nhân dân, nâng cao năng xuất lao động xã hội và sự chiến đấu của lực lượng vũ trang”

Hoạt dộng TDTT bao gồm rất nhiều môn Trong đó điền kinh được xem là thế mạnh của Nhà nước, nó được xem là môn thể thao "Nữ Hoàng" đã đem về cho Đất nước nhiều tấm huy chương trong các kỳ Á vận hội và Seagames

Điền kinh là môn thể thao có lịch sử lâu dài nhất được yêu thích và phổ biến trên toàn thế giới Nó bao gồm rất nhiều nội dung như: Đi, chạy, nhảy, ném, đẩy và nhiều môn phối hợp

Trong điền kinh, nhảy xa là môn có kỹ thuật tương đối khó, đòi hòi sự phối hợp các giai đoạn: Chạy đà, giậm nhảy, bay trên không và tiếp đất một cách nhuần nhuyễn, chính xác, đặc biệt là giai đoạn chạy đà và giậm nhảy Vì mục đích chạy

đà tạo ra tốc độ nằm ngang tối ưu theo phương nằm ngang trước lúc giậm nhảy Như vậy chạy đà - giậm nhảy là một trong những giai đoạn quan trọng chủ yếu có

ý nghĩa quyết định lần nhảy Để hoàn thiện kĩ thuật chạy đà đỏi hỏi người tập giải quyết hàng loạt vấn đề: Chiều dài dà, tốc độ chạy đà và trình độ thể lực, tư thế chuẩn bị giữa các yếu tố có sự liên quan chặt chẽ với nhau Xuất phát từ những vấn

đề trên, bản thân tôi xây dựng chuyên đề “Biện pháp khắc phục những sai lầm

thường mắc trong nhảy xa khi học ở giai đoạn chạy đà - giậm nhảy cho học sinh lớp 8,9”.

II Mục đích đề tài

Nhằm tìm ra biện pháp tối ưu nhất để hạn chế những sai lầm thường mắc phải khi học Nhảy xa và Nâng cao thành tích của học sinh, phát huy tính tích cực tập luyện của học sinh

III. Đối tượng nghiên cứu

Những lỗi học sinh lớp 8, 9 thường mắc trong nhảy xa khi học ở giai đoạn chạy đà - giậm nhảy

IV Thời gian nghiên cứu

Năm học 2016-2017 và 2017-2018

V Nội dung cơ cấu chương trình

Điền kinh là một môn tổng hợp nhiều nội dung khác nhau, và mỗi môn còn chứa đựng những đặc điểm riêng về phương pháp tập luyện, kĩ thuật cũng như sửa chữa những sai lầm thường mắc phải trong tập luyện

Nhảy xa là một trong những nội dung của môn điền kinh, nó được thi đấu ở nhiều nơi trong nước và quốc tế Nhảy xa là một hoạt động không có chu kỳ, bao gồm nhiều động tác phối hợp với nhau một cách chặt chẽ như chạy đà – giậm nhảy

bay lên không, rơi xuống đất Người nhảy muốn có thành tích cao phải kéo dài khoảng cách bay trên không do nỗ lực của người nhảy trong chạy đà và giậm nhảy tạo nên

Để tạo điều kiện cho việc giảng dạy cũng như các môn học khác, kĩ thuật nhảy xa được chia làm 4 giai đoạn: Chạy đà - giậm nhảy - trên không và tiếp đất; nhưng tôi chỉ nghiên cứu hai giai đoạn đó là: Giai đoạn chạy đà và giai đoạn giậm nhảy

1 Giai đoạn chạy đà

Giai đoạn này được tính từ khi bắt đẩu chạy đà cho đến khi đặt chân vào ván giậm nhảy Nhiệm vụ của giai đoạn này là tạo tốc độ tối đa theo phương nằm ngang và chuấn bị tốt cho giai đoạn giậm nhảy được chính xác Trong giai đoạn

này bất kỳ lúc nào người học cũng có tư thế ban đầu ổn định và động tác ổn định.

Tốc độ chạy đà phải tăng dần tới mức thích hợp và đạt cao nhất ở mức cuối cùng trước lúc giậm nhảy

Giai đoạn cuối cùng của chạy đà là phải giậm nhảy nên nhịp điệu và tần số

nhất là 3-4 bước cuối cùng phải thích hợp và chính xác.

Số lượng các bước chạy đà ở các vận động viên tùy thuộc vào trình độ, đẳng cấp vân động viên và đặc điểm cá nhân Thông thường, đối với Nam từ 38-48 bước

(Khoảng 18-24m) vả Nữ từ 22-42 bước (Khoảng từ 16-22m) Đối với người mới

tập thì khoảng cách này cô thể ngắn lại Có nhiều cách chạy đà, đứng tại chỗ, đi bộ vài bước hoặc chạy bước đệm Nhưng phổ biến nhất là đứng tại chỗ, chân trước chân sau và tăng dần tốc độ, độ ngả của thân giảm dần, tăng biên độ của các động tác tay chân Kết thúc chạy đà ở những bước cuối cùng, thân trên gần như thẳng

Điều quan trọng là phải duy trì đúng kĩ thuật chạy đà đến bước cuối cùng có cảm giác về độ nhảy khi tiếp xúc đất và kiểm tra được các động tác của mình Chạy đà thường dùng trong những phương án tăng tốc độ đều trên toàn bộ cự ly và đạt tốc

độ tối đa; ở các bước cuối cùng (đối với người mới tập) , tăng ngay từ đầu sau đó duy trì và cố gawsnng tiếp tục tăng ở các bước cuối để giậm nhảy chính xác ở ván Vận động viên cần xác định vạch báo hiệu hai

2 Giai đoạn giậm nhảy

Giai đoạn này được tính từ khi chân giậm nhảy đặt vào ván giậm nhảy đến khi chân giậm nhảy rời khỏi ván giậm nhảy Đặt chân vào ván giậm nhảy phải nhanh, mạnh, đồng thời chân giậm ván, đùi và cẳng chân gần như thẳng Sau đó co lại để chuẩn bị khi duỗi ra có hiệu quả hơn Chân đặt vào ván giậm nhảy phải luôn

có phía trước điểm giậm của trọng tâm cơ thể càng xa thì khả năng chuyển từ tốc

độ nằm ngang sang tốc độ thẳng đứng càng cao

Nhiệm vụ giậm nhảy là thay đổi phương chuyển động của cơ thể phù hợp với mục dđích của từng môn nhảy Sau khi đặt chân giậm nhảy do ảnh hương của quán tính và trọng lực chân giậm nhảy gập ở khớp gối khớp hông và cả thân trên đều hơi ngả về phía trước, do sự di chuyển về trước của cơ thể trọng tâm xích lại gần điểm chống tựa Trong các cuộc nhảy tốc độ giã cẳng chân và đùi khoảng 135 -140° Động tác giậm nhảy được thực hiện thông qua việc nhanh chóng duỗi các khớp Lúc người nhảy vươn thẳng người lên thì áp lực ở điểm tựa lên, khi thân người vươn thẳng hoàn toàn thi áp lực của điểm tựa giảm xuống bằng 0 và tốc dộ bay lên đạt mức độ tối da

Như vậy chứng tỏ động tác vươn thẳng đứng tạo ra tốc độ chạy ban đầu và là

cơ sở để nâng cao thân người lên theo quán tính Tốc độ bay ban đầu của người nhảy phụ thuộc chủ yếu vào độ lớn của phản lực khi giậm nhảy Sức mạnh tương đối càng lớn, năng lực giậm nhảy càng cao, động tác đá lăng chân và đá lăng tay cũng có tác dụng hỗ trợ cho dộng tác giảng dạy

Nội dung học môn nhảy xa bao gồm nhiều kiểu khác nhau, rất da dạng và phong phú, điều đó tạo nên sự hứng thú cho các em trong quá trình luyện tập VD như môn nhảy xa chia làm 4 giai đoạn: Chạy đà - Giậm nhảy - bay trên không - rơi xuống đất; trong 4 giai đoạn này đều có liên quan chặt chẽ với nhau và mang tính chất quyết định đến thành tích cho người học nhưng ở giai đoạn chạy đà và giậm nhảy là giai đoạn hết sức quan trọng, quyết định đến thành tích khá cao cho môn nhảy xa Thông qua các hình thức bổ trợ cho khi chạy đà, giậm nhảy, Giáo viên phải sửa chữa, uốn nắn kịp thời cho các em ở giai đoạn này đồng thời lựa chọn ra những em có thành tích xuất sắc thi đấu tại Hội Khỏe Phù Đổng

VI Các điều kiện, phương tiện giảng dạy

Hiện nay được sự quan tâm, hỗ trợ cung cấp trang thiết bị rất cần thiết cho việc dạy học, từ đó giáo viên có điều kiện để thể hiện vai trò của mình trong việc hướng dẫn dạy cho học sinh tập luyện và tạo nên sự hưng phấn trong học tập Bằng các hình thức hướng dẫn cho các em làm trọng tài đo thành tích của các bạn nhảy xa,…ngoài những giờ học chính nên dặn dò các em về tập lại các bài học và tập đổi chân liên tục tại các bậc cao hoặc nhảy dây, từ đó tạo cho các em có một sức mạnh về cơ vững chắc để học tốt hơn môn nhảy xa nói riêng và các môn học khác nói chung

VII Lịch sử vấn đề

Việc giảng dạy môn Nhảy xa trong học tập được bắt đầu từ các học sinh THCS trở lên Vì vậy, đây là giai đoạn đầu tiên các em tiếp xúc với môn này nên rất khó để nhảy được xa Nhảy xa được chia làm 4 giai đoạn: Chạy đà - giậm nhảy

- trên không và tiếp đất; nhưng giai đoạn chạy đà - giậm nhảy là giai đoạn quan trọng nhất và rất khó vì vậy:

- Về phía giáo viên:

+ Đòi hòi có sự sáng tạo, áp dụng phù hợp với địa phương mà mình giảng dạy để cho khối lượng bài tập phù hợp và ở giai đoạn này cho các em tập từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp

+ Trong quá trình dạy học hiện nay, giáo viên phải đảm bảo thực hiện tốt phương pháp dạy học lấy người học làm trung tâm, chú trọng đến vai trò tích cực của người học sinh

- Về phía học sinh :

+ Chú ý quan sát và nghe, ghi nhớ giáo viên giảng giải kỹ thuật động tác + Biết cách đo vả chỉnh đà khi thực hiện

+ Tích cực tập luyện

B NỘI DUNG

I Thực trạng ban đầu

Trong quá trình dạy học những năm qua, bản thân tôi cùng đồng nghiệp nhận thấy thành tích trong nhảy xa còn kém ở các em học sinh do hai nguyên nhân chủ yếu đó là ở hai giai đoạn chạy đà – giậm nhảy Và từ những sai lầm đó, bản thân tôi và đồng nghiệp đã đúc kết được thực trạng của 2 giai đoạn chạy đà – giậm nhảy này như sau: Chúng tôi thực nghiệm lần cuối với đề tài này cho 30 em học sinh và những lỗi mắc phải Từ đó tôi xây dựng cách sửa chữa sai lầm này để đúc kết thành sáng kiến kinh nghiệm trong việc giảng dạy thể dục cho học sinh ở trường

* Tôi tiến hành quan sát 2 giai đoạn chạy đà – giậm nhảy và với sự ghi chép đầy đủ đã phát hiện ra những sai lầm thường mắc phải như sau:

- Sai lầm 1: Tốc độ chạy đà giảm dần

- Sai lầm 2: Đà quá ngắn không phát huy tốc độ đà ở bước cuối

- Sai lầm 3: Độ ngả thân trên khi chạy không hợp lý

- Sai lầm 4: Độ dài 4-6 bước cuối không ổn định

- Sai lầm 5: Nhịp điệu chạy đà không ổn định

- Sai lầm 6: Giậm nhảy không tích cực

- Sai lầm 7: Giậm nhảy bị tụt hông

- Sai lầm 8: Giậm nhảy không duỗi hết chân

- Sai lầm 9: Giậm nhảy thân trên ngả về sau

- Sai lầm 10: Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao

Kết quả cụ thể những sai lầm thường mắc trên được chúng tôi trình bày ở bảng sau:

Bảng 1: Kết quả quan sát sư phạm (n = 30)

STT

Số người thực hiện

Tên các sai lầm

30 học sinh

Số người Tỉ lệ %

2 Đà quá ngắn không phát huy tốc độ đà ở bước cuối 8 26

10 Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao 18 60

* Kết quả:

Thông qua kết quả tổ chức quan sát sư phạm các học sinh tập cho thấy những sai lầm mà học sinh mắc phải nhiều nhất là:

- Sai lầm 1: Tốc độ chạy đà giảm dần

- Sai lầm 3: Độ ngả thân trên khi chạy không hợp lý

- Sai lầm 5: Nhịp điệu chạy đà không ổn định

- Sai lầm 7: Giậm nhảy bị tụt hông

- Sai lầm 8: Giậm nhảy không duỗi hết chân

- Sai lầm 10: Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao

Còn những sai lầm khác, tỉ lệ mắc phải ít hơn

II Giải quyết vấn đề

1. Cơ sở lý luận

Để giải quyết vấn đề này, tôi cùng đồng nghiệp sử dụng các phương pháp sau:

a. Sử dụng phương pháp đọc và tham khảo tài liệu:

Chúng tôi đã biết thực tiễn khoa học, kế thừa và phát huy những thành tựu đã

đạt được, đồng thời tìm ra những qui luật vận động và phát triển mới; do vậy việc tham khảo, phân công tìm hiểu tài liệu liên quan là một vấn đề không thể thiếu được đối với người làm chuyên đề cũng như việc trang bị kiến thức cho bản thân

b. Sử dụng phương pháp quan sát sư phạm:

Chúng tôi sử dụng phương pháp này nhằm quan sát các giờ học nhảy xa của học sinh lớp 8,9; tứ đó làm cơ sở để xác dinh được những sai lầm thường mắc khi học ở giai đoạn chạy dà - giậm nhảy trong môn nhảy xa cho học sinh

c. Sử dụng phương pháp phỏng vấn:

Việc tiếp thu thông tin gián tiếp hoặc trực tiếp từ đồng nghiệp không thề thiếu được trong quá trình thực hiện chuyên đề này mang tính khoa học và thực tiễn Chúng tôi tiến hành phỏng vấn 5 giáo viên một số trường về một số sai lầm thường mắc phải ở giai đoạn chạy đà - giậm nhảy và từ đó đúc kết chung một số kết luận: Bảng 2: Kết quả phỏng vấn

STT

Số người thực hiện

Tên các sai lầm

10 người Đồng

ý

Tỉ lệ

%

Không đồng ý

Tỉ lệ

%

2 Đà quá ngắn không phát huy tốc độ đà ở

3 Độ ngả thân trên khi chạy không hợp lý 8 80 2 20

10 Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao 6 60 4 40 Qua bảng tổng hợp kết quả của 2 phương pháp chúng tôi rút ra những sai lầm thường mắc của học sinh khi học kỹ thuật chạy đà - giậm nhảy khi học môn nhảy

xa gồm: Tốc độ chạy đà giảm dần; Độ ngả thân trên khi chạy không hợp lý; Nhịp điệu chạy đà không ổn định; Giậm nhảy bị tụt hông; Giậm nhảy không duỗi hết chân; Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao chiếm tỉ lệ rất cao, còn lại chiếm ti lệ thấp hơn

2. Sai lầm và biện pháp khắc phục

Từ kết quả thu được ở trên tôi đã đi sâu tìm hiểu những nguyên nhân chủ yếu của những sai lầm đó và biện pháp khắc phục những sai lẩm trong chạy đà - giậm nhảy ờ môn nhảy xa như sau:

- Sai lầm 1: Tốc độ chạy đà giảm dần:

Biện pháp: Tập lặp lại từng giai đoạn chạy đà, tăng tốc dần và dùng vạch để

đánh dấu mức đà, tránh lập chập đà những bước sau cuối Tùy theo trình độ thể lực

mà lấy đà cho phù hợp

- Sai lầm 2: Đà quá ngẳn không phát huy tốc độ đà ơ bước cuôi

Biện pháp: Xác định độ dài đà, chạy lặp lại nhiều lần kết hợp giậm nhảy

- Sai lầm 3: Độ ngả khi chạy thân trên không hợp lý

Biện pháp: ở giai đoạn cuối, thân trên giữ thăng bằng, đầu hơi ngẩng cao, mắt

nhìn thẳng, giữ nhịp điệu chạy

- Sai lầm 4: Độ dài 4-6 bước cuối không ổn định

Biện pháp: chạy trên đường chạy đà, đánh dấu 4-6 bước cuối đặt chân vào

ván nhảy, chạy băng qua hố

- Sai lầm 5: Nhịp điệu chạy đà không ổn định

Biện pháp: Phải ổn định độ dài bước chạy cho đều bằng cách nghe theo nhịp

vỗ tay của giáo viên, có thể là chân sau tăng dần và đạt tốc độ ở giai đoạn giậm nhảy

- Sai lầm 6: Giậm nhảy không tích cực

Biện pháp: Tập chân thuận giậm nhảy ở 2 bước đã giậm nhảy trên bục cao rơi

xuống hố cát Tập chạy đà, giậm nhảy tay với vật trên cao

- Sai lầm 7: Giậm nhảy bị tụt hông

Biện pháp: Chạy đà, giậm nhảy qua vật chuẩn cao 50-60cm

- Sai lầm 8: Giậm nhảy không duỗi hết chân

Biện pháp: Giậm nhảy bằng cách chạm gót chân lăng vào vật chuẩn

- Sai lầm 9: Giậm nhảy thân trên ngả về sau

Biện pháp: Bằng cách giậm nhảy bay lên (bước bộ với vào vật chuẩn, giữ

biên độ 2 chân rộng)

- Sai lầm 10: Giậm nhảy không đánh tay sóc người lên cao

Biện pháp: Bằng cách giậm nhảy hai tay với vật trên cao kết hợp với bước bộ

trên không

III Bài học kinh nghiệm

1 Hậu quả và ý nghĩa của chuyên đề

Từ khi biện pháp được áp dụng, bản thân tôi cùng đồng nghiệp tập luyện theo các biện pháp của chuyên đề này thì hiệu quả tập luyện và thành tích của các em tăng lên rõ rệt

2 Kết quả cụ thể

Qua quá trình thực hiện chuyên đề này, bản thân tôi cùng đồng nghiệp rút ra những kết quả như sau:

- Việc sử dụng hợp lý các bài tập nhằm khắc phục những sai lầm thường mắc trên là yếu tố cần thiết giúp học sinh rút ngắn thời gian tập luyện, hoàn thiện kỹ thuật động tác sớm, nhằm phát huy thành tích trong tập luyện và thi đấu

- Từ biện pháp khắc phục bài tập đã được lựa chọn và áp dụng vào việc khắc phục những sai lầm trong việc giảng dạy kỹ thật chạy đà – giậm nhảy là hợp lí và

có hiệu quả cao

- Tuy nhiên, về ý thức học tập của các em còn xem nhẹ môn thể dục nên trong việc giảng dạy cho các em còn hạn chế nhất định và sự quan tâm của các bậc phụ huynh chưa cao nên ảnh hưởng đến tư tưởng học tập của các em