“Ánh trăng” – Nguyễn Duy (1978) Ch ng ta đ từng biết đến vầng trăng nhớ cố hương của tiên thi Lý Bạch, từng rung cảm trước v đẹp của ánh trăng người bạn tri âm với người tù cộng sản Hồ Chí Minh ( “Vọng nguyệt” – “Nhật kí trong tù”). Và với bài thơ “Ánh trăng”, Nguyễn uy đ làm phong ph và giàu có thêm v đẹp cũng như ý nghĩa của vầng trăng đ quen thuộc từ ngàn đời. + Trước hết, “ánh trăng” của Nguyễn uy là hình ảnh đẹp của thiên nhiên với tất cả những gì là thi vị, gần gũi, hồn nhiên, tươi mát. Trong hai khổ thơ đầu, vầng trăng hiện ra trong kh ng gian của ruộng đồng, s ng biển, n i rừng. Đó là vầng trăng của “hồi nhỏ sống với đồng”, Ánh trăng gắn với tuổi ấu thơ của tác giả. Vầng trăng ấy hồn nhiên như cuộc sống, như đất trời. + Nhưng nếu chỉ có vậy, ánh trăng của Nguyễn uy sẽ lẫn với v vàn ánh trăng khác trong thơ ca hiện đại. Cũng giống như trăng của người bạn tù, vầng trăng của Nguyễn uy đ thành “tri kỉ” người bạn tình nghĩa. Ánh trăng thời chiến như chia s những thử thách của chiến tranh, như cùng nhà thơ và đồng đội trải qua những kỉ niệm của thời “ở rừng”. Vầng trăng tri kỉ, vầng trăng tình nghĩa ấy: dấu ấn của một thời gian khó : “ngỡ kh ng bao giờ quên”. + Nhan đề “ánh trăng” còn thực sự sâu sắc, ý nghĩa bởi vầng trăng ấy còn là biểu tượng cho quá khứ nghĩa tình kí ức gắn với cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước cam go mà hào hùng. Cuộc sống hoà bình “ánh điện cửa gương, buyn đinh” đ khiến cho nhà thơ nhìn ánh trăng như một “người dưng qua đường”. Con người từng một thời chiến đấu, từng ngang dọc trên nhiều chiến trường đ có l c như l ng quên quá khứ. Nhưng rồi thình lình đèn điện tắt.... :”đột ngột vầng trăng tròn”. Vầng trăng ấy đ đánh thức kí ức của tác giả, của thế hệ tr Việt Nam trong những ngày đánh Mĩ, thắng Mĩ. Ánh trăng lặng lẽ toả sáng trong bài thơ hay lặng lẽ như lời nhắc nhở giản dị mà sâu lắng: kh ng được phép l ng quên quá khứ, có những thử thách, những hi sinh, những tổn thất thời đánh Mĩ ác liệt mới có cuộc sống hoà bình ngày h m nay.
Trang 1“Ánh trăng” – Nguyễn Duy (1978)
- Ch ng ta đ từng biết đến vầng trăng nhớ cố hương của tiên thi Lý Bạch, từng rung cảm trước v đẹp của ánh trăng - người bạn tri âm với người tù cộng sản Hồ Chí Minh (
“Vọng nguyệt” – “Nhật kí trong tù”) Và với bài thơ “Ánh trăng”, Nguyễn uy đ làm phong ph và giàu có thêm v đẹp cũng như ý nghĩa của vầng trăng đ quen thuộc từ
ngàn đời
+ Trước hết, “ánh trăng” của Nguyễn uy là hình ảnh đẹp của thiên nhiên với tất cả
những gì là thi vị, gần gũi, hồn nhiên, tươi mát Trong hai khổ thơ đầu, vầng trăng hiện ra trong kh ng gian của ruộng đồng, s ng biển, n i rừng Đó là vầng trăng của “hồi nhỏ sống với đồng”, Ánh trăng gắn với tuổi ấu thơ của tác giả Vầng trăng ấy hồn nhiên như cuộc sống, như đất trời
+ Nhưng nếu chỉ có vậy, ánh trăng của Nguyễn uy sẽ lẫn với v vàn ánh trăng khác
trong thơ ca hiện đại Cũng giống như trăng của người bạn tù, vầng trăng của Nguyễn
uy đ thành “tri kỉ”- người bạn tình nghĩa Ánh trăng thời chiến như chia s những thử thách của chiến tranh, như cùng nhà thơ và đồng đội trải qua những kỉ niệm của thời “ở rừng” Vầng trăng tri kỉ, vầng trăng tình nghĩa ấy: dấu ấn của một thời gian khó : “ngỡ
kh ng bao giờ quên”
+ Nhan đề “ánh trăng” còn thực sự sâu sắc, ý nghĩa bởi vầng trăng ấy còn là biểu tượng cho quá khứ nghĩa tình - kí ức gắn với cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước cam go mà
Trang 2hào hùng Cuộc sống hoà bình “ánh điện cửa gương, buyn đinh” đ khiến cho nhà thơ nhìn ánh trăng như một “người dưng qua đường” Con người từng một thời chiến đấu, từng ngang dọc trên nhiều chiến trường đ có l c như l ng quên quá khứ Nhưng rồi thình lình đèn điện tắt :”đột ngột vầng trăng tròn” Vầng trăng ấy đ đánh thức kí ức của tác giả, của thế hệ tr Việt Nam trong những ngày đánh Mĩ, thắng Mĩ
- Ánh trăng lặng lẽ toả sáng trong bài thơ hay lặng lẽ như lời nhắc nhở giản dị mà sâu lắng: kh ng được phép l ng quên quá khứ, có những thử thách, những hi sinh, những tổn thất thời đánh Mĩ ác liệt mới có cuộc sống hoà bình ngày h m nay