Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018Toán 12Nguyên HàmTích Phân ôn thi đại học 2017 2018
Trang 1GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 1
CHƯƠNG 3: NGUYÊN HÀM TÍCH PHÂN
TÀI LIỆU ÔN THI TỐT NGHIỆP VÀ LTĐH 2017-2018
Định nghĩa Cho hàm số f x( ) xác định trên K (K là đoạn, khoảng, nửa khoảng)
Hàm số F x( ) được gọi là nguyên hàm của hàm số f x( ) trên K, nếu F x'( ) f x( ), với mọi xK
Định lý Giả sử F x( ) là một nguyên hàm của hàm số f x( ) trên khoảng K Khi đó
a Với mỗi hằng số C, hàm số G x( )F x( )C cũng là một nguyên hàm của f x( )
b Ngược lại, nếu G(x) là một nguyên hàm của f x( ) thì tồn tại hằng số C sao cho G(x) = F(x) + C
c Họ tất cả các nguyên hàm của f x( ) là f x dx( ) F x( )C, trong đó F x( ) là một nguyên hàm của f x( ), C là hằng số bất kỳ
d Bảng các nguyên hàm cơ bản
Nguyên hàm của một số hàm số thường gặp
Nguyên hàm các hàm số sơ cấp thường gặp Nguyên hàm của hàm số hợp uu x( )
Trang 2GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 2
2 Một số tính chất cơ bản của nguyên hàm
Định lý Nếu F x G x( ), ( ) tương ứng là một nguyên hàm của f x g x( ), ( ) thì
a f x dx'( ) f x( )C
b [ ( )f x g x dx( )] f x dx( ) g x dx( ) F x( )G x( )C;
c a.f(x)dx a f x dx ( ) aF( )x C a( 0)
3 Một số phương pháp tìm nguyên hàm
a Phương pháp đổi biến số
liên tục trên K và hàm số y f(u) liên tục sao cho f u x[ ( )] xác định trên K Khi đó
Trang 3GV: Đồn Văn Tính-Giải tốn 12-Web: giasutrongtin.com Page 3
Cách giải: Đặt ( ), ax b (hoặc sin( ) , cos( ) )
uP x dve dx dv ax b dx dv ax b dx
Dạng 2 P x( ) ln(axb dx)
Cách giải: Đặt uln(axb dv), P x dx( )
II TÍCH PHÂN
1 Định nghĩa Cho hàm f x( ) liên tục trên khoảng K và a, b là hai số bất kỳ thuộc K
Nếu F x( ) là một nguyên hàm của f x( ) thì hiệu số F b( )F a( )được gọi là tích phân của f x( ) từ a đến b và ký hiệu là ( )
Trang 4GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 4
b a
Hàm số y f x( ) liên tục và không âm trên a b; Hình phẳng giới hạn bởi đồ thị hàm
số y f x( ), trục hoành và hai đường thẳng xa x, b quay quanh trục hoành tạo nên
( )
b
a
V f x dx Hình phẳng giới hạn bởi đồ thị hàm số xg y( ), trục tung và hai đường thẳng
Dạng 1: Tìm nguyên hàm dựa vào bảng nguyên hàm
Bài 1 Tìm nguyên hàm của các hàm số
Trang 5GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 5
1 2( x ) xdx
+) Biểu thị f(x)dx theo t và dt Giả sử f x dx( ) g t dt( ) Khi đó I g t dt( )
Lưu ý: Một số dấu hiệu dẫn tới việc lựa chọn ẩn phụ:
Phương pháp 2 Đổi biến x( )t
+) Lấy vi phân dx'( )t dt
Trang 6GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 6
+) Biểu thị f(x) theo t và dt, Giả sử: f(x)dx= g(t)dt Khi đó I g t dt( )
Lưu ý: Một số dấu hiệu dẫn tới việc chọn ẩn phụ:
2os
a
t a
z dz
9
1
x dx x
x dx
(1 )
x dx x
Trang 7GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 7
1
x x x
dx x
c x
sin
dx x
dx x
2 3
11( )
x x
dx x
Dạng 5 Nguyên hàm của một số hàm số lượng giác
Các bài toán cơ bản:
a) Nguyên hàm của các hàm số có dạng:
( ) cos cos ( ) sin sin
( ) sin cos ( ) sin ; os
Trang 8GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 8
b) Nguyên hàm của các hàm số có dạng: f x( )sinn x c osm x
Phương pháp chung: Dựa vào tính chẵn lẻ của m, n để biến đổi hoặc đặt ẩn phụ cho phù
sin
os
c x dx x
sin
dx x
g
2 6
sin
os
x dx
c x
6
tan2os
x dx
2 2
1
x dx
d
2 8
sin
os
c x
dx x
x dx
Trang 9GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 9
Dạng 7 Nguyên hàm của một số hàm số mũ và lôgarit
1(x ) dx x
2 2 0
5( 4sin cos )
x x
dx x
sin (5 6)
dx x
4inx osc x dx
( 1)ln
Trang 10GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 10
Dạng 2 Tính tích phân bằng phương pháp phân tích
xinx
dx x
x dx x
.sinos
c x xdx
4 2
1 ( 1)
dx
x x
Dạng 3 Tính tích phân bằng phương pháp đổi biến
Bài 12 Tính các tích phân sau
a
2
2 25 1
(x 1) xdx
1
5 6 0
1
x x dx
1 2 0
2 11
sin
os
c x dx x
(sin x e inx).cosxdx
2x dx
2 2
2
1
dx x
2 1
9 3x dx x
Trang 11GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 11
0sin
osos
x
xdx e
2
1ln1
(x1)e dx x
2
2 2 1
ln(1 x)
dx x
ln ln(ln )
e
e
x x dx x
2
3 s 0
(x sin x e inx).cosxdx
Trang 12GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 12
Dạng 6 Lập công thức tích phân truy hồi
Bài 17 Lập công thức tích phân truy hồi cho các tích phân sau
Bài 19 Tính thể tích khối tròn xoay khi quay quanh trục mỗi hình phẳng giới hạn bởi
a ylnx; trục hoành và hai đường thẳng x1,x2
x
y y y
Trang 13GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 13
1
2 2 0
3( 3)
x dx
x
2 3 4
x dx
(e inx cos ) cosx xdx
2 2 0
cossin 4sin 3
x x x dx
3 2 0
2(2 1)( 2)( 1)
11
x dx x
1 4 6 0
11
x dx x
Trang 14GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 14
1
2 0
0
1
1
x dx x
1 3 8
01
x dx x
0
tan2os
x dx
c x
2 4
0
1 2sin
1 sin 2
x dx x
e
x dx
Trang 15GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 15
Bài 25 Tính thể tích vật thể tròn xoay do hình phẳng giới hạn bởi các đường sau quay quanh
2012 2012 0
sin
.sin os
x dx
1 sinos
x x dx
x
xdx x
ln( 2)4
x x
dx x
1 3 22 0
os
x
c x
dx e
osos
1 ln(1 x)
dx x
1ln
x
xdx x
1
2 0
2
x x dx
1 2 2 0
( 1)1
x dx x
x C
D 10 2ln102x C
2
x dx
Câu 3:Chọn khẳng định đúng trong các khẳng định dưới đây
Nguyên hàm của hàm số yxsinx là:
Trang 16GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 16
Câu 4: sin2x.cosxdxlà:
A cos2xs inxC B sin2x.cosx C C.1 1
x x x y
Câu 12:Tính tích phân sau: 1 2
2
ln 22
Trang 17GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 17
Câu 16:Tính tích phân sau: 2
x dx x
21
x dx
os 3 (1 tan 3 )
a dx
Câu21:Tính tích phân sau:
Trang 18GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 18
1
ln 21
x dx
Câu 30: Diện tích hình phẳng giới hạn bởi y2 ;x y 3 x v xà 0 là
Câu 33:Thể tích vật tròn xoay khi quay hình phẳng (H) xác định bởi các đường
B
3 3
123
x x
C x
C x
D
4
3
2 ln 24
x x
C x
A tanx - cotx + C B tanx - cotx + C C tanx + cotx + C D cotx tanx + C
Trang 19GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 19
5
x e
x x C B
2017 3
2
x e
x x C C
2017 2
3
x e
x x C D
2017 2
2
x e
x
là:
A F x( )x 2x2 B 1 2 2
4 23
x x C 1 2 2
23
x x D 1 2 2
4 23
Trang 20GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 20
2 3ln
Câu 51: Tính
4 2
dx I
(2 4)
4 3
x dx J
Trang 21GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 21
ln133
2 ln2
ln
3 13
2 ln2
K
Câu 63: Tính:
1
2 2 0
C 1
K e
L D L = ln2
Trang 22GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 22
L e D 1
( 1)2
11
A tan x C B tanx-x C C.2tan x C D tanx+x C
Câu 75: Nguyên hàm của hàm số:
Trang 23GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 23
x
A I 0 B.I 1 C.I 2 D I 2
Trang 24GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 24
C
2
1 4
Trang 25GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 25
ln 2 4
ln 2 6
Trang 26GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 26
J I
2
2 4
J I
C
2
2 4
D
2
2 4
xdx I
xdx J
u ta thì tích phân
3
0 cos
dx I
x
thành:
Trang 27GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 27
A
1
3
2 0
2 1
du u
1 3
2
0 1
du u
1 3
2 0
2 1
udu u
1 3
2
0 1
udu u
Câu 114: Diện tích hình phẳng giới hạn bởi (P) y x3 3 tại x = 2 và trục Oy là:
Câu 115:Hình phẳng giới hạn bởi y x y , x2 có diện tích là:
Câu 118: Cho hình phẳng giới hạn bởi các đường y x3 1, y 0, x 0, x 1 quay quanh trục Ox
Thể tích của khối tròn xoay tạo thành bằng:
D 13 7
C 4
D 9 2
Trang 28GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 28
Câu 120: Cho hình phẳng (H) giới hạn bởi các đường y sinx,y=0,x=0,x= Thể tích vật thể tròn xoay sinh bởi hình (H) quay quanh Ox bằng:
Tìm nguyên hàm của hàm số f x( ) cos3 x
Trang 29GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 29
Tìm nguyên hàm của hàm số f x( ) 2sin x
A 2sin xdx2cosx C B 2sinxdxsin2x C
C 2 sin xdxsin2x C D 2 sin xdx 2 cosx C
e
2 12
e
2
( 1)2
Trang 30GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 30
Trang 31GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 31
LUYỆN TẬP: TRẮC NGHIỆM TÍCH PHÂN-DIỆN TÍCH –THỂ TÍCH
Câu 1 Biết tích phân
1 .ln 3 ln 2
cos x dx a.sin1b.cos1c
, với a,b,c là số nguyên.Khi đó giá trị của :
3 C.
387
4 D
178
đường : 2
y xx yx bằng :
Trang 32GV: Đoàn Văn Tính-Giải toán 12-Web: giasutrongtin.com Page 32