De cuong Tai chinh tien te (4 tin chi)

Giới thiệu môn học Môn học này cung cấp những kiến thức cơ bản về tài chính – tiền tệ như: Lý luận cơ bản về tài chính và cấu trúc hệ thống tài chính; lý luận cơ bản về tiền tệ; khái qu

Trang 1

ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC TÀI CHÍNH – TIỀN TỆ

1 Thông tin chung

 Mã số môn học:

 Tổng số tín chỉ: 4

 Điều kiện tham dự: sau khi hoàn tất các môn học:

 Kinh tế vi mô;

 Kinh tế vĩ mô; và

 Nguyên lý kế toán

 Giảng viên:

 PGS.TS Sử Đình Thành

 PGS.TS Vũ Thị Minh Hằng

 PGS.TS.Bùi Thị Mai Hoài

 GVC TS.Diệp Gia Luật

 GVC Ths Nguyễn Anh Tuấn

 Ths Trương Minh Tuấn

 Ths Bùi Thành Trung

 Ths Bùi Duy Tùng

2 Giới thiệu môn học

Môn học này cung cấp những kiến thức cơ bản về tài chính – tiền tệ như: Lý luận cơ bản

về tài chính và cấu trúc hệ thống tài chính; lý luận cơ bản về tiền tệ; khái quát những nội dung cơ bản về các khâu tài chính trong hệ thống tài chính (tài chính công, tài chính doanh nghiệp, hệ thống ngân hàng và các định chế tài chính trung gian phi ngân hàng); tín dụng - lãi suất và hoạt động thị trường tài chính

3 Mục tiêu môn học

Kết thúc môn học này, sinh viên có khả năng hiểu được các thông tin cơ bản về tài chính – tiền tệ; mô tả và giải thích được cơ chế vận hành của hệ thống tài chính và thị trường tài chính, sự luân chuyển các nguồn tài chính trong hệ thống tài chính; phân tích được mối quan hệ giữa tiền tệ, tín dụng, lãi suất và thị trường tài chính Vận dụng những kiến thức

học được từ môn học này, sinh viên có thể: (i) lý giải các vấn đề thực tiễn trong lĩnh vực

tài chính - tiền tệ (như: sự lựa chọn cấu trúc tài chính, sự biến động lãi suất, quyết định

phân bổ nguồn lực tài chính của các chủ thể tài chính ); (ii) làm cơ sở cho việc phân tích

các vấn đề có liên quan trong những môn học khác Ngoài ra, thông qua phương pháp giảng dạy tích cực và việc đề ra các nguyên tắc phải tuân thủ khi tham gia môn học, sinh viên còn có thể phát triển được khả năng tư duy, hoàn thiện các kỹ năng mềm cũng như thái độ

Trang 2

Cụ thể, sau khi kết thúc môn học, sinh viên có thể đạt được các mục tiêu về tư duy, kiến thức, kỹ năng và thái độ như sau:

 Tư duy:

Bước đầu hình thành khả năng tư duy hệ thống và tư duy phản biện trong việc phân tích, tổng hợp, đánh giá các vấn đề tài chính – tiền tệ

 Kiến thức:

 Hiểu và sử dụng đúng các thuật ngữ tài chính – tiền tệ, nhất là những thuật ngữ gắn liền với các hoạt động kinh tế diễn ra hàng ngày như tài chính, nguồn tài chính, hệ thống tài chính, cấu trúc tài chính, cấu trúc vốn, lãi suất, tránh thuế, cổ phiếu, trái phiếu, chứng khoán phái sinh v.v…;

 Hiểu một cách cơ bản hoạt động tài chính của các chủ thể tài chính trong hệ thống

tài chính Hiểu rõ sự luân chuyển nguồn lực tài chính giữa các chủ thể tài chính, cơ

sở để đưa ra một quyết định tài chính, các phương thức kiểm tra tài chính và biết vận dụng những hiểu biết này trong thực tiễn cuộc sống và công việc;

 Hiểu cơ bản về nguyên lý hoạch định thuế ở góc nhìn doanh nghiệp (để tối thiểu

hóa chi phí thuế một cách hợp pháp);

 Hiểu một cách cơ bản và biết vận dụng lý thuyết thị trường hiệu quả, lý thuyết tài chính hành vi, lý thuyết thông tin bất cân xứng, lý thuyết bộ ba bất khả thi… để lý giải và xử lý một số vấn đề và hiện tượng tài chính – tiền tệ

 Phân tích được mối quan hệ giữa tiền tệ, tín dụng, lãi suất và thị trường tài chính

 Kỹ năng:

Kỹ năng chuyên môn:

 Bước đầu có khả năng phân tích và tổng hợp dữ liệu dưới dạng đơn giản để mô tả thực trạng tài chính – tiền tệ

 Biết cách sử dụng biểu đồ, đồ thị, sơ đồ khối, mô hình toán đơn giản để mô tả hoặc giải thích các hiện tượng hay sự kiện tài chính – tiền tệ

Kỹ năng mềm:

Trong quá trình học, sinh viên sẽ được rèn luyện các kỹ năng như: kỹ năng phát hiện

và giải quyết vấn đề; kỹ năng làm việc nhóm; kỹ năng thuyết trình

 Thái độ:

Thông qua những qui định trong học tập (mục 9) kết hợp với phương pháp giảng dạy

tích cực và học tập chủ động, môn học sẽ góp phần xây dựng thái độ trung thực, hợp tác, tôn trọng qui định, và thiện ý học hỏi

Trang 3

4 Đề cương tổng quát

Những nội dung tối thiểu mà sinh viên sẽ được cung cấp qua môn học này gồm:

Tổng quan về tài chính

 Sự ra đời và phát triển của tài

chính

 Bản chất của tài chính

 Chức năng của tài chính

 Hệ thống tài chính

Đại cương về tiền tệ

 Khái quát sự ra đời và phát triển

 Bản chất và chức năng

 Cung – cầu tiền tệ

 Lạm phát

Tài chính công

 Khu vực công và tài chính công

 Ngân sách nhà nước

 Các quỹ, các định chế tài chính

nhà nước

 Chính sách tài khóa

Tài chính doanh nghiệp

 Bản chất và vai trò

 Cấu trúc tài chính

 Thu nhập và lợi nhuận

 Hoạch định thuế

Trung gian tài chính

 Khái niệm, đặc điểm và phân

loại

 Vai trò

 Một số định chế trung gian tài chính tiêu biểu

NHTM và BHTM

 Cấu trúc TC trong NHTM

 Quản trị rủi ro TC trong NHTM

 Các hoạt động BH

Tín dụng và lãi suất

 Khái niệm và đặc điểm tín dụng

 Các hình thức tín dụng

 Lãi suất

Thanh toán và tín dụng quốc tế

 Các phương thức thanh toán quốc tế

 Tín dụng quốc tế

Tài chính quốc tế

 Tỷ giá hối đoái

 Cán cân thanh toán quốc tế

Thị trường tài chính

 Khái niệm và cơ cấu

 Thị trường tiền tệ

 Thị trường vốn

Thị trường tài chính và hiệu quả thông tin

 Lý thuyết thông tin bất cân xứng

 Lý thuyết thị trường hiệu quả

 Lý thuyết tài chính hành vi

 Lý thuyết bộ ba bất khả thi

Trang 4

5 Tài liệu tham khảo

(A) Giáo trình Nhập Môn Tài Chính Tiền Tệ Chủ biên PGS.TS Sử Đình Thành và TS

Vũ Thị Minh Hằng Chủ biên, xuất bản 2008

(B) Mishkin, F S., 2004, The Economics of Money, Banking and Financial Markets, 7th Edition, Pearson Addison Wesley, Boston

(C) Những tài liệu khác về tài chính – tiền tệ

6 Phân bổ chương trình học (15 buổi, mỗi buổi 4 tiết)

Ngày

(số tiết)

Nội dung giảng dạy

(tên chương, phần, phương

pháp giảng dạy)

Tài liệu đọc (chương, phần)

Chuẩn bị của sinh viên (bài tập, thuyết trình, giải quyết tình huống…)

Ghi chú

Ngày 1

4 tiết)

 Khảo sát ban đầu, giới

thiệu vể môn học và thống nhất cách làm việc; phân nhóm; giới thiệu danh sách các vấn

đề làm việc nhóm

 Lý Luận cơ bản về tài

chính

+Bản chất của tài chính +Chức năng tài chính +Hệ thống tài chính

(A): Chương 1 (B) : Chapter 2

- Đọc trước các tài liệu;

tự nghiên cứu khái niệm

về phạm trù tài chính;

sự ra đời và phát triển phạm trù tài chính

- Phân nhóm

- Đăng ký đề tài

Ngày 2

(4 tiết)  Lý luận về tài chính (tiếp theo)

+Hệ thống tài chính

 Những vấn đề cơ bản về

tiền tệ và chính sách tiền tệ

+Sự ra đời và phát triển của

tiền tệ

+Bản chất và chức năng tiền

tệ

(SV tự ôn lại nội dung của

chương này, GV kiểm tra một

số nội dung cốt lõi thông qua

đặt các câu hỏi trên lớp)

-(A): Chương 2;

-(B) Chapter 1, 3, -Tạp chí Phát triển kinh tế, Tạp chí Tài chính, Tạp chí Ngân hàng xuất bản 2011 -

2012 (liên quan đến các bài viết về lạm phát)

Ngày 3

(4 tiết)

 Những vấn đề cơ bản về

tiền tệ và chính sách tiền tệ (tiếp theo)

+Bản chất và chức năng tiền

tệ

-(A): Chương 2;

-(B) Chapter 1, 3, -Tạp chí Phát triển kinh tế, Tạp chí Tài chính, Tạp chí Ngân hàng xuất bản 2011 -

2012 (liên quan đến các bài viết về lạm phát)

- Đọc trước các tài liệu

Trang 5

Ngày 4

(4 tiết)  Cung cầu tiền tệ +Cung cầu tiền tệ và lạm

phát

 +Chính sách tiền tệ

-(A): Chương 5; 7 -(B) Chapter 14, 17,18

- Đọc trước các tài liệu

Ngày 5

(4 tiết)

 Tài chính công

Lý luận cơ bản về TCC Khái quát NSNN

 Giao bài tập tình huống

cho buổi học kế tiếp

-(A): Chương 8

- Tạp chí Phát triển kinh tế, Tạp chí Tài chính, Tạp chí Ngân hàng xuất bản

2009-2012 (liên quan đến các bài viết về TCC)

- Đọc trước các tài liệu=> trả lời các câu hỏi GV gợi ý trong bộ học liệu (trao đổi với các thành viên trong nhóm);

Ngày 6

(4 tiết)

 Tài chính công (tt)

Thu chi NSNN

Cân đối NSNN

 Tài chính doanh nghiệp

+Một số khái niệm

+Cấu trúc tài chính doanh

nghiệp

+Cấu trúc tài sản

Thảo luận tại lớp một vài

tình huống mà GV gợi ý

(A): Chương 9 (B): Chapter 8

- Báo điện tử Tuổi trẻ cuối tuần 27/01/08

- Cùng nhau đọc báo

‘Chuyện lãi lỗ các đại gia Mỹ’ Báo

vneconomy.vn (Ngày 5 tháng 2 năm 2009)

tự nghiên cứu khái niệm, vai trò tài chính doanh nghiệp; cấu trúc tài sản; thu nhập và phân phối thu nhập

- Suy nghĩ về vận dụng lt thông tin bất cân xứng trong vài tình huống liên quan

- Giải quyết bài tập tình huống GV ra buổi học trước

- Gửi mail đế tài (1) Lý thuyết trật tự phân hạng và cấu trúc vốn trong doanh nghiệp lên mail lớp (Nhóm thuyết trình và các nhóm tiểu luận)

Ngày 7

(4 tiết)

 Tài chính doanh

nghiệp(tt)

+Cấu trúc nguồn vốn tài trợ

kinh doanh

+ Thu nhập và lợi nhuận

+ Hoạch định thuế

 Thuyết trình

- Đề tài: (1) Lý thuyết trật

tự phân hạng và cấu trúc vốn trong doanh nghiệp

- Nộp bài thuyết trình và

tiểu luận đề tài (1) Lý

thuyết trật tự phân hạng và cấu trúc vốn trong doanh nghiệp

- Báo điện tử Tuổi trẻ cuối tuần 27/01/08

- Cùng nhau đọc báo

‘Chuyện lãi lỗ các đại gia Mỹ’ Báo

vneconomy.vn (Ngày 5 tháng 2 năm 2009)

tự nghiên cứu khái niệm, vai trò tài chính doanh nghiệp; cấu trúc tài sản; thu nhập và phân phối thu nhập

- Làm việc nhóm và chuẩn bị bài thuyết trình;

- Gửi mail đề tài (2) Lý thuyết thông tin bất cân xưng, vận dung trên thị trường tài chính lên mail lớp (Nhóm thuyết trình và các nhóm tiễu

Trang 6

luận)

Ngày 8

(4 tiết)

 Trung gian tài chính

+Vai trò trung gian tài chính

trong nền kinh tế

+Một số trung gian tài chính

tiêu biểu: Định chế ngân

hàng (NHTM,…); Định chế

phi NH(CTy bảo hiểm,…)

 Thuyết trình

- Đề tài: (2) Lý thuyết

thông tin bất cân xứng, vận dụng trên thị trường tài chính

tiểu luận đề tài (2) Lý

thuyết thông tin bất cân xứng vận dụng trên thị

trường tài chính

tự nghiên cứu khái niệm, phân loại và đặc điểm của trung gian tài chính; tự nghiên cứu các trung gian tài chính còn lại

- Gửi mail đề tài (3) Thực trạng nợ xấu tại các NHTM VN lên mail lớp (Nhóm thuyết trình và các nhóm tiễu luận)

Ngày 9

(4 tiết)

Kiểm tra cá nhân

Kiểm tra theo ca do GV bố trí - Chuẩn bị bái kiểm tra

Ngày

10 (4

tiết)

 NHTM và BHTM

+ Cấu trúc TC trong NHTM

+ Quản trị rủi ro TC trong

NHTM

+ Các hoạt động BH

- Đề tài: (3) Thực trạng

nợ xấu tại các NHTM

VN

tiểu luận đề tài (3) Thực trạng nợ xấu tại các NHTM VN

(A) Chương 11,12 (B) Chapter 10,12

- Đọc trước tài liệu

- Xem các bảng số liệu cuối chương bảo hiểm;

Ngày

11 (4

tiết)

 Tín dụng và Lãi suất

- Khái niệm tín dụng; Các

hình thức tín dụng

- Khái niệm lãi suất; các

loại công cụ nợ và hiện giá

- Các loại lãi suất

- Cơ chế hình thành lãi

suất

(A): Chương 3,4 (B): Chapter 4,5

tự nghiên cứu vai trò tín dụng; các loại lãi suất; các nhân tố ảnh hưởng đến lãi suất; cấu trúc rủi

ro và cấu trúc kỳ hạn của lãi suất

- Làm bài tập tình huống

GV giao

Trang 7

Ngày

12 (4

tiết)

 Thanh toán và tín dụng

quốc tế

- Các phương thức thanh

toán quốc tế

- Tín dụng quốc tế

 Tài chính quốc tế

- Tỷ giá hối đoái

- Cán cân thanh toán quốc

tế

(A) Chương 13, 14 (B) Chapter 19

- Đọc trước tài liệu

- Gửi mail đề tài (4) Tự do hóa tài chính (5) Lý thuyết bộ ba bất khả thi

lên mail lớp (Nhóm thuyết trình và các nhóm tiễu luận)

Ngày

13 (4

tiết)

 Tài chính quốc tế (tt)

- Đề tài (4): Tự do hóa tài

chinh

- Đề tài (5): Lý thuyết bộ

ba bất khả thi Nộp bài thuyết trình và

tiểu luận đề tài (4), (5)

- Chuẩn bị nội dung thuyết trình

Ngày

14 (4

tiết)

 Tổng quan về thị trường

tài chính

- Thị trường tiền tệ

- Thị trường vốn

(A): Chương 15 (B) Chapter 7, 28

- Đọc trước các tài liệu;

tự nghiên cứu sự hình thành và phát triển thị trường tài chính; vai trò thị trường tài chính

- Tra cứu trên các trên web để lấy thông tin về hoạt động thị trường chứng khoán của Việt Nam:

- http://www.ssc.gov.vn/

http://www.hsx.vn/

http://www.hastc.org.vn/

- Gửi mail đề tài (6) Lý thuyết thị trường hiệu quả

(7) Lý thuyết tài chính hành vi

lên mail lớp (Nhóm thuyết trình và các nhóm tiễu luận)

Ngày

15 (4

tiết)

 Thị trường tài chính (tt)

- Đề tài (6): Lý thuyết thị

trường hiệu quả

- Đề tài (7): Lý thuyết tài

chính hành vi Nộp bài thuyết trình và

tiểu luận đề tài (6), (7)

 Ôn tập

Chuẩn bị nội dung thuyết trình

Trang 8

7 Đánh giá

Điểm học phần bao gồm các thành phần như sau:

1 Đánh giá quá trình

Lưu ý: Nếu thiếu từ 3 cốt điểm trở lên trong tổng số các cột điểm

tính điểm quá trình thì điểm quá trình tối đa là 01

50%

(1a) Kiểm tra nhóm, bài tập nhóm

(1b) Tiểu luận/ thuyết trình

(1c) Kiểm tra giữa kỳ (cá nhân)

2 Thi cuối kỳ

 Hình thức: trắc nghiệm (không được tham khảo tài liệu khi làm

bài) Nội dung: toàn bộ các nội dung trong chương trình môn học

50%

Tổng cộng

 Lưu ý: SV chỉ được đánh giá kết quả môn học nếu có đủ 2

phần: điểm quá trình và điểm thi kết thúc môn học

100%

8 Thuyết trình/ Tiểu luận

Danh sách đề tài

1 Lý thuyết trật tự phân hạng và cấu trúc vốn trong doanh nghiệp

2 Lý thuyết thông tin bất cân xứng, vận dụng trên thị trường tài chính

3 Thực trạng nợ xấu tại các NHTM VN

4 Tự do hóa tài chính

5 Lý thuyết bộ ba bất khả thi

6 Lý thuyết thị trường hiệu quả

7 Lý thuyết tài chính hành vi

Nhiệm vụ của các nhóm (phần trình bày trên lớp)

- Mỗi đề tài sẽ do 2 nhóm phụ trách với vai trò thuyết trình và phản biện

- Nhóm thuyết trình: Chuẩn bị đề tài và thuyết trình theo lịch học, nhiệm vụ giải thích vấn đề và tương tác với lớp

- Nhóm phản biện: Chuẩn bị đề tài, nhiệm vụ nhận xét nhóm thuyết trình (những nội dung chưa chính xác), bổ sung (những nội dung thiếu) và đặt câu hỏi phản biện

- Các nhóm thuyết trình và phản biện cùng nhau giải thích những câu hỏi tương tác với lớp

Trang 9

Hình thức nộp bài tiểu luận (cả nhóm thuyết trình và nhóm phản biện)

- Đề tài được trình bày bằng văn bản đánh máy (khổ A4, font Times New Roman, size

14, in 2 mặt, từ 3000 đến 5000 từ)

- Trong bài làm phải có đầy đủ các thông tin sau: STT đề tài, tên đề tài, Họ và tên của từng thành viên, STT của từng thành viên , Chữ ký của từng thành viên

- Mỗi nhóm sẽ nộp bản in cho giảng viên vào buổi thuyết trình

- Mỗi nhóm phải gửi file mềm (.doc, docx, pdf, …) vào mail lớp (forum, groups, …)

thao lịch trình được phổ biến Tên file theo mẫu: STT đề tài - tên đề tài

- Lớp trưởng sẽ tiến hành theo dõi quá trình gửi file mềm của các nhóm và tập hợp lại gửi cho giảng viên (hạn chót là vào ngày thi)

(Lưu ý: nếu không gửi file mềm lên mail lớp (forum, groups, …) coi như chưa làm tiểu luận.)

Ghi chú:

- Bài làm ngắn gọn, súc tích

- Đề tài được làm phải ghi rõ nguồn tài liệu tham khảo theo quy định (Tham khảo Quy định về bài báo khoa học gửi đăng tạp chí Phát triển Kinh tế năm 2013 Retrieved from: http://tcptkt.ueh.edu.vn/modules.php?name=News&op=viewst&sid=9)

9 Trang thiết bị hỗ trợ:

- Bảng, viết, micro

- Projector

10 Các thông tin khác:

 Yêu cầu sinh viên vào lớp đúng giờ, tham dự lớp tối thiểu 80% số buổi học; làm bài tập nhóm và các bài kiểm tra giữa kỳ và cuối kỳ một cách nghiêm túc, tuyệt đối không copy bài của người khác, nhóm khác;

 Sinh viên phải chuẩn bị bài trước mỗi buổi lên lớp để nắm bắt được bài giảng trên lớp và

để có thể tham gia một cách tích cực vào các hoạt động trên lớp;

 Trên lớp sinh viên tham gia vào bài giảng bằng cách đặt các câu hỏi, trả lời các câu hỏi của giảng viên, trình bày quan điểm của mình về các vấn đề trong bài giảng, tham gia thảo luận nhóm về các chủ đề mà giảng viên đặt ra, thảo luận 2 chiều giữa sinh viên và giảng viên, chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm và hiểu biết của mình về các vấn đề có liên quan đến bài học…

 Trong một số buổi học, sinh viên hoặc một nhóm sinh viên sẽ được yêu cầu nghiên cứu,

và thuyết trình trước lớp về bài học của buổi hôm đó Sinh viên hoặc nhóm sinh viên đó

sẽ tiếp tục trả lời các câu hỏi của các sinh viên khác cũng như của giảng viên để làm rõ các vấn đề của bài học Giảng viên sẽ chốt lại các vấn đề chính, liên hệ với các sự kiện có tính thời sự liên quan và đặt ra hướng nghiên cứu sâu hơn cho sinh viên;

 Lớp học sẽ được tổ chức theo hướng tự học và tự tìm tòi nghiên cứu; cụ thể, các câu hỏi của sinh viên hoặc các vấn đề sinh viên còn thắc mắc, trước tiên giảng viên sẽ cung cấp tài liệu hoặc các nguồn thông tin (internet, sách, báo chí,…) có liên quan để sinh viên nghiên cứu tự mình tìm ra câu trả lời./-

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	271,97 KB