Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk Lăk (LV thạc sĩ)

Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk LăkGiáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Đăk Lăk

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …………/………… ……/……

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TỐNG THỊ TRÀ MY

GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐẮK LẮK

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HIẾN PHÁP VÀ LUẬT HÀNH CHÍNH

ĐẮK LẮK - NĂM 2017

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …………/………… ……/……

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TỐNG THỊ TRÀ MY

GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐẮK LẮK

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HIẾN PHÁP VÀ LUẬT HÀNH CHÍNH

Chuyên ngành: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính

i

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luận văn này do tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn của Thầy PGS.TS Huỳnh Văn Thới Các kết quả và số liệu đảm bảo tính khách quan, trung thực và có nguồn gốc rõ ràng

Tác giả luận văn

Tống Thị Trà My

ii

LỜI CẢM ƠN

Em xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc, Khoa sau Đại học, các thầy, cô giáo Học viện Hành chính quốc gia đã tận tình, chu đáo giảng dạy và truyền đạt kiến thức; tạo điều kiện thuận lợi cho em hoàn thành luận văn Đặc biệt, xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới PGS.TS Huỳnh Văn Thới, người đã tận tình chỉ bảo, hướng dẫn

em trong suốt quá trình nghiên cứu đề tài này

Xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu, các giảng viên và các em học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk đã tạo mọi điều kiện giúp đỡ trong suốt quá trình khảo sát Xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, tất cả các bạn bè và đồng nghiệp, những người luôn động viên, khích lệ tôi hoàn thành luận văn này

Xin trân trọng cảm ơn!

Đắk Lắk, tháng 03 năm 2017

Tác giả luận văn

Tống Thị Trà My

iii

MỤC LỤC

Trang

Trang bìa phụ

Lời cam đoan i

Lời cảm ơn ii

Mục lục iii

Danh mục các bảng v

Danh mục các biểu đồ vi

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ 10

1.1 Khái quát giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề 10

1.2 Nội dung, hình thức giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề 29

1.3 Các yếu tố tác động đến giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề 32

Chương 2: THỰC TRẠNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN

CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐẮK LẮK HIỆN NAY 41

2.1 Tổng quan về Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk 41

2.2 Tình hình giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk 42

2.3 Đánh giá chung 72

iv

Chương 3: PHƯƠNG HƯỚNG, GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH

VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐẮK LẮK HIỆN NAY 80

3.1 Phương hướng chung 80

3.2 Một số giải pháp tăng cường giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk 84

K T LUẬN VÀ KI N NGHỊ 97

TÀI LIỆU THAM KHẢO 101

PHỤ LỤC 108

Phụ lục 1: PHIẾU TRƯNG CẦU Ý KIẾN (Dành cho Học sinh, sinh viên) 108

Phụ lục 2: PHIẾU TRƯNG CẦU Ý KIẾN (Dành cho cán bộ, giáo viên) 114

Phụ lục 3: BẢNG TỔNG HỢP KẾT QUẢ ĐIỀU TRA 119

v

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1: Các yếu tố ảnh hưởng tới quá trình tới quá trình giáo dục pháp luật

về quyền con người 43 Bảng 2.2 Nhận thức của học sinh, sinh viên về mục đích của công tác giáo dục pháp luật về quyền con người 48 Bảng 2.3 Nhận thức của học sinh, sinh viên về vị trí, vai trò của công tác giáo dục pháp luật về quyền con người 49 Bảng 2.4: Nhận thức của học sinh, sinh viên về một số văn bản pháp luật về quyền con người 52 Bảng 2.5 Chương trình môn học dành cho hệ cao đẳng nghề 2014 54 Bảng 2.6 Chương trình môn học pháp luật dành cho hệ trung cấp nghề năm

2014 55 Bảng 2.7: Hiệu quả của hình thức tích hợp lồng ghép giáo dục pháp luật về quyền con người 61 Bảng 2.8: Số liệu học sinh, sinh viên vi phạm kỷ luật năm học 2015-2016 của Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk 67

vi

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 2.1: Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tới quá trình giáo dục pháp luật về quyền con người 43 Biểu đồ 2.2: Sự kết hợp các lực lượng giáo dục trong quá trình giáo dục pháp luật về quyền con người 46 Biểu đồ 2.3: Nhu cầu hiểu biết của học sinh, sinh viên đối với một số ngành luật 51 Biểu đồ 2.4: Đánh giá của học sinh, sinh viên về mức độ triển khai các nội dung giáo dục pháp luật về quyền con người 57 Biểu đồ 2.5: Đánh giá của giáo viên về mức độ triển khai các nội dung giáo dục pháp luật về quyền con người 59 Biểu đồ 2.6: Các phương pháp giáo dục pháp luật về quyền con người 62 Biểu đồ 2.7: Hình thức giáo dục pháp luật về quyền con người 64 Biểu đồ 2.8: Nhận thức của học sinh, sinh viên về các hành vi vi phạm kỷ luật 65 Biểu đồ 2.9: Các hành vi vi phạm kỷ luật của học sinh, sinh viên 70

1

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài luận văn

Trong những năm qua, công tác giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục pháp luật về quyền con người nói riêng đã và đang khẳng định một vị trí, vai trò rất quan trọng trong đời sống xã hội, đặc biệt trong điều kiện nước ta đang xây dựng Nhà nước pháp quyền định hướng xã hội chủ nghĩa Quyền con người đã trở thành một vấn đề toàn cầu, mối quan tâm lớn của cộng đồng quốc tế và như Đảng ta đã khẳng định, là nguyện vọng chung của nhân loại, thành quả đấu tranh của loài người qua nhiều thế hệ Thành tựu mà Việt Nam đạt được trong việc tôn trọng, bảo vệ và thúc đẩy các quyền con người là rất lớn Nhưng một bộ phận người dân, trong đó có học sinh, sinh viên, chưa nhận thức rõ quyền con người là gì và những thành tựu về nhân quyền mà nước ta đã đạt được Giáo dục chính trị cho học sinh, sinh viên là một nội dung quan trọng trong giáo dục Muốn trở thành con người tốt cho xã hội, góp phần vào mục tiêu chung xây dựng và bảo vệ Tổ quốc thì học sinh, sinh viên cần được trang bị một hệ thống lý luận chính trị đúng đắn, phù hợp Một trong những nhóm kiến thức cần thiết là vấn đề về quyền con người Chính vì vậy, công tác giáo dục pháp luật về quyền con người cần được nghiên cứu một cách đầy đủ, nghiêm túc

Giáo dục pháp luật về quyền con người trong nhà trường, đặc biệt trong các trường cao đẳng nghề góp phần đào tạo nhân lực, hình thành một cách vững chắc những thế hệ công nhân đáp ứng những yêu cầu của xã hội hiện tại

và tương lai Tuy nhiên, công tác giáo dục pháp luật về quyền con người của ngành vẫn còn không ít hạn chế, chưa thực sự có hiệu quả Xung quanh vấn

đề quyền con người, hiện nay vấn đề xúc phạm danh dự, nhân phẩm, làm nhục người khác được báo chí, các phương tiện truyền thông đề cập rất nhiều, hay vấn đề tự do ngôn luận, tự do báo chí bị hiểu sai, các phần tử xấu lợi dụng

2

kích động, Học sinh, sinh viên nếu không có quan điểm, nhận thức tốt, tư tưởng chính trị vững vàng thì dễ bị lôi kéo vào những vấn đề trên Công tác giáo dục pháp luật về quyền con người trong nhà trường luôn được quan tâm nghiên cứu dưới nhiều cấp độ khác nhau, tuy nhiên, cho đến nay chưa có đề tài nghiên cứu khoa học nào về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk Đây là lần đầu tiên vấn đề này chọn nghiên cứu làm đề tài luận văn thạc sỹ Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề, tác giả xin được chọn: “Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk” làm đề tài nghiên cứu

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn

2.1 Một số công trình nghiên cứu liên quan đến giáo dục pháp luật

về quyền con người nói chung và giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề nói riêng

Quyền con người là thành tựu chung của cả loài người, là kết tinh của nền văn minh nhân loại Lịch sử loài người cho thấy, tri thức về quyền con người có ý nghĩa quan tọng cho sự phát triển và tiến bộ của các xã hội cũng như là tiền đề cho sự phát triển đầy đủ về nhân cách và năng lực của mỗi cá nhân Ở phạm vi rộng hơn, tri thức về quyền con người là tiền đề cho hòa bình và thịnh vượng của toàn nhân loại

Ở Việt Nam các quyền cơ bản của con người cũng đã được khẳng định trong Hiến pháp và nhiều văn bản luật và dưới luật khác Quyền con người và luật quốc tế về quyền con người từ lâu đã là một chuyên ngành nghiên cứu riêng ở nhiều nước trên thế giới, tuy nhiên, mới chỉ chính thức trở thành chủ

đề nghiên cứu ở Việt Nam trong khoảng hơn hai thập kỷ gần đây Giáo dục pháp luật nói chung và giáo dục pháp luật về quyền con người đã có nhiều công trình nghiên cứu như:

3

* Công trình đã viết thành sách:

- Bàn về giáo dục pháp luật của hai tác giả Trần Ngọc Đường và Dương Thanh Mai, NXB Chính trị Quốc Gia, Hà Nội, 1995 đề cập tới: bản chất giáo dục pháp luật; quan hệ giữa giáo dục pháp luật với giáo dục tư tưởng, chính trị, đạo đức mục đích và vai trò của giáo dục pháp luật, nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục pháp luật; Sống và làm việc theo pháp luật

- Quyền con người tiếp cận đa ngành và liên ngành khoa học xã hội của GS.TS Võ Khánh Vinh, NXB Khoa học xã hội, 2009 đã tập hợp các nghiên cứu lý luận: quan điểm của Đảng Cộng Sản Việt Nam về quyền con người; vấn đề chủ quyền quốc gia và nhân quyền, vấn đề an ninh con người; toàn cầu hóa với đảm bảo quyền con người ở nước ta; trình bày các nghiên cứu về quyền con người dựa trên cách tiếp cận khác nhau của khoa học xã hội: từ phương diện triết học, chính trị, đạo đức, dân chủ, môi trường và tiếp cận khác nhau của khoa học nhân văn: văn hóa, dân tộc học, tôn giáo tín ngưỡng, vấn đề giới

- Quan niệm của Nho giáo về Con người, về giáo dục và đào tạo con người của Nguyễn Thị Tuyết Mai, NXB Chính trị quốc gia, 2009, giới thiệu những nét khái quát nhất trong quan niệm của Nho giáo về vấn đề con người, giáo dục và đào tạo con người Hoàn cảnh lịch sử và sự xuất hiện các học thuyết về xã hội và con người ngoài Nho giáo Trong quan niệm của Nho giáo

về con người, tác giả không chỉ dừng lại ở việc trình bày trên cơ sở Triết học

và Giá trị học những mặt tích cực về con người, về mục đích giáo dục của Nho giáo; nhiệm vụ của người Thày; nguyên tắc, nội dung và phương pháp giáo dục của Nho giáo, mà tác giả cũng chỉ ra những mặt tiêu cực của Nho giáo về con người, về giáo dục và đào tạo con người Trên cơ sở đánh giá một cách khoa học về các quan niệm của Nho giáo, tác giả chỉ ra vai trò và ý nghĩa trong quan niệm của Nho giáo về con người, về giáo dục và đào tạo con

- Tư tưởng của V.I Lênin về quyền con người và giá trị thực tiễn ở Việt Nam của Hoàng Mai Hương, Nguyễn Hồng Hải, NXB Chính trị quốc gia, 2010 đã tập trung phân tích và làm rõ lý luận và quan điểm của V.I Lênin, một nhà lý luận và tư tưởng lỗi lạc của giai cấp công nhân và những người cộng sản trên toàn thế giới, về một số quyền con người nổi bất - dân chủ, quyền dân tộc tự quyết, quyền chính trị và quyền tham gia, những giá trị thực tiễn của những tư tưởng này ở Việt Nam hiện nay

- Giáo dục Quyền con người những vấn đề lý luận và thực tiễn do GS.TS Võ Khánh Vinh chủ biên, NXB Khoa học xã hội, 2010; Cuốn sách gồm nhiều tham luận của học giả trong nước tập trung vào một số vấn đề: làm sáng t những vấn đề lý luận về giáo dục quyền con người; đánh giá khái quát thực trạng giáo dục quyền con người ở Việt Nam; Thử tìm hiểu kinh nghiệm giáo dục quyền con người ở một số nước trên thế giới; Kiến nghị về quyền giáo dục con người ở Việt Nam

- Đánh giá các điều kiện đảm bảo cho giáo dục quyền con người ở Việt Nam hiện nay của tác giả Trương Thị Thu Hà, NXB Khoa học xã hội, 2011

- Viện Nghiên cứu Con người: một số kết quả nghiên cứu của PGS.TSKH Lương Đình Hải, PGS.TS Mai Quỳnh Nam (Đồng chủ biên), NXB Khoa học Xã hội, Hà Nội, 2014 Từ các góc độ khác nhau nhưng cùng hướng đến nghiên cứu con người theo chức năng, nhiệm vụ và các hướng nghiên cứu của Viện, kết quả nghiên cứu của các cán bộ đã và đang công tác

+ Các đề tài khoa học cấp Nhà nước và cấp bộ:

Tìm kiếm mô hình giáo dục pháp luật có hiệu quả trong một số dân tộc

ít người, Đề tài khoa học cấp Bộ của Viện Nghiên cứu khoa học pháp lý - Bộ

Tư pháp, 1995; Đổi mới giáo dục pháp luật trong hệ thống các trường chính trị ở nước ta hiện nay, Đề tài khoa học cấp Bộ của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, 2000; Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc xây dựng chương trình quốc gia về phổ biến giáo dục pháp luật trong giai đoạn tới, Đề tài khoa học cấp Bộ của Bộ Tư pháp, 2004

+ Các luận án, luận văn:

Giáo dục pháp luật qua hoạt động tư pháp ở Việt Nam, Luận án Phó tiến sĩ Luật học của tác giả Dương Thanh Mai, 1996; Giáo dục pháp luật trong các trường đại học, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề (không chuyên luật) ở nước ta hiện nay, Luận án Phó tiến sĩ Luật học của tác giả Đinh Xuân Thảo, 1996; Thực trạng và phương hướng đổi mới giáo dục pháp luật hệ đào tạo trung học chính trị ở nước ta hiện nay, Luận văn thạc sỹ Luật học của tác giả Đặng Ngọc Hoàng, Hà Nội, 2000; Giáo dục quyền con người, quyền công dân ở nước ta hiện nay – Thực trạng và giải pháp, Luận văn thạc

sỹ Luật học của tác giả Nguyễn Hữu Trí, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí

6

Minh, Hà Nội 2001; Giáo dục quyền con người ở nước ta hiện nay – Thực trạng và giải pháp, Luận văn thạc sỹ Luật học của tác giả Nguyễn Ngọc Hưng, Hà Nội, 2011; Giáo dục nhân quyền trong hệ thống các trường đại học

ở Việt Nam - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn, Luận văn thạc sỹ Luật học của tác giả Nguyễn Thị Thu Thủy, Hà Nội, 2013; Kết hợp giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức cho người chưa thành niên ở nước Việt Nam hiện nay, Luận văn thạc sỹ Luật học của tác giả Nguyễn Thị Hoài Thu, Hà Nội, 2013; Quyền con người và giáo dục quyền con người ở Việt Nam hiện nay, Luận văn thạc

sỹ Luật học của tác giả Thế Ngọc Mai, Hà Nội, 2014 và một số luận văn thạc

sĩ luật học, luận văn cử nhân của Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Trường Đại học Luật Hà Nội, Khoa Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội và các cơ sở khác

2.2 Đánh giá chung về tình hình nghiên cứu đề tài và các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

2.2.1 Đánh giá kết quả các công trình nghiên cứu

- Về lý luận, các nghiên cứu góp phần hình thành cấu trúc lý luận cho việc phân tích và đánh giá hiệu quả của giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề như khái niệm, mục đích, chủ thể, đối tượng, nội dung, hình thức, phương tiện, hiệu quả

- Về thực tiễn, các nghiên cứu đã gắn kết giáo dục pháp luật về quyền con người với xây dựng, hoàn thiện pháp luật; tổ chức thực hiện pháp luật; nâng cao ý thức pháp luật và văn hóa pháp lý; đưa ra các vấn đề lý luận chung

về giáo dục pháp luật về quyền con người vào giải quyết các vấn đề cụ thể, gắn với địa bàn, khu vực, nhóm đối tượng cụ thể

Cho đến nay có rất nhiều đề tài nghiên cứu xung quanh vấn đề về giáo dục pháp luật cho sinh viên Mỗi đề tài nghiên cứu, cách tiếp cận và mục tiêu khác nhau Tuy nhiên, chưa có một tác giả nào nghiên cứu cơ bản về giáo dục

7

pháp luật về quyền con người cho sinh viên trường cao đẳng nghề Luận văn

là chuyên khảo nghiên cứu có hệ thống và tương đối hoàn thiện về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

2.2.2 Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu trong Luận văn

- Mô hình lý luận về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề như khái niệm, vai trò, đặc điểm (mục tiêu, nguyên tắc, chủ thể, đối tượng, nội dung, hình thức,…)

- Phân tích, đánh giá sự tác động của các nhân tố khách quan, chủ quan đến công tác giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk và thực trạng thời gian qua (những kết quả đạt được, tồn tại, hạn chế và nguyên nhân)

- Xây dựng và hoàn thiện giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk

3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn

- Mục đích: Mục đích của Luận văn là nghiên cứu toàn diện, có hệ

thống các vấn đề lý luận và thực tiễn về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk từ đó đề xuất xây dựng và hoàn thiện chương trình

- Nhiệm vụ: Đánh giá tổng quan tình hình nghiên cứu về đề tài giáo

dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk; chỉ ra những kết quả đã đạt được và dự kiến vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

Nghiên cứu, làm sáng t cơ sở lý luận về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk, bao gồm: Khái niệm, vai trò, đặc trưng và các yếu tố ảnh hưởng

Nghiên cứu, làm sáng t cơ sở thực tiễn giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk hiện nay

8

bám sát các đặc trưng của giáo dục pháp luật về quyền con người và điều kiện thực tiễn của Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk, nhất là sự tác động của các nhân tố khách quan và chủ quan

Dựa trên các vấn đề lý luận và thực tiễn, tác giả xác định cơ sở và xây dựng, hoàn thiện các giải pháp đổi mới giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

- Đối tượng nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu các vấn đề lý luận và

thực tiễn giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk

- Phạm vi nghiên cứu: Trong Luận văn, phạm vi học sinh, sinh viên

tập trung vào hai nhóm chính đó là nhóm học sinh, sinh viên hệ trung cấp nghề, sinh viên hệ cao đẳng nghề; khái niệm pháp luật được hiểu đồng nhất với hệ thống pháp luật thực định

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

- Phương pháp luận: Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận

của Chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về quyền con người; lý luận giáo dục pháp luật về quyền con người; chủ trương, quan điểm của Đảng, Nhà nước về giáo dục pháp luật về quyền con người; lý luận về điều chỉnh pháp luật và điều chỉnh xã hội, về dân chủ và thực hành dân chủ, xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN, tiếp tục hoàn thiện pháp luật gắn với tổ chức thực thi pháp luật, phát huy nhân tố con người; bảo đảm quyền con người, quyền công dân Phương pháp luận được sử dụng trong Luận văn là chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử của Chủ nghĩa Mác – Lênin được vận dụng sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tiễn Việt Nam và điều kiện đặc thù của Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk

9

- Phương pháp nghiên cứu: Luận văn sử dụng các phương pháp

nghiên cứu: logic - lịch sử để nghiên cứu chương 1, 2 và 3; hệ thống - cấu trúc, quy nạp, diễn dịch để nghiên cứu chương 2, 3; phân tích tổng hợp tại tất

cả các chương; khái quát hóa trừu tượng hóa tại chương 2, 3; luật học so sánh tại chương 1 và 2, phương pháp nghiên cứu tài liệu, phân tích thực tiễn và các phương pháp của xã hội học pháp luật được sử dụng tại chương 1, 2 và 3 Ngoài ra, các phương pháp nghiên cứu khoa học hiện đại cũng được lồng ghép trong quá trình nghiên cứu luận văn

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

- Luận văn là công trình khoa học đầu tiên trình bày tương đối toàn diện, có hệ thống về cơ sở lý luận và thực tiễn về giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề Luận văn góp phần

bổ sung vào hệ thống lý luận về giáo dục pháp luật về quyền con người nói chung, cho nhóm đối tượng, địa bàn đặc thù nói riêng Đây là tài liệu có ý nghĩa tham khảo về phương diện lý luận và thực tiễn cho quá trình xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật và tổ chức, triển khai thực hiện công tác giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Đắk Lắk nói riêng và các trường cao đẳng nghề nói chung

- Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu lý luận

và thực tiễn về giáo dục pháp luật về quyền con người; giáo dục pháp luật về quyền con người đối với các địa bàn, đối tượng đặc thù Luận văn là tài liệu tham khảo trong quá trình giảng dạy môn học Pháp luật; giáo dục pháp luật,

cơ sở nghiên cứu; trong các lớp tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ phổ biến giáo dục pháp luật về quyền con người

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, Luận văn

gồm 03 chương, được chia thành 08 tiết

10

Chương 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA GIÁO DỤC PHÁP LUẬT VỀ QUYỀN CON NGƯỜI CHO HỌC SINH, SINH VIÊN TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ 1.1 Khái quát giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

1.1.1.Quyền con người

1.1.1.1 Khái niệm quyền con người

Trước hết cần hiểu rõ thuật ngữ human rights (tiếng anh) và quyền con người theo tiếng thuần Việt hay nhân quyền theo tiếng Hán - Việt đều có nghĩa tương đồng Theo Đại Từ điển Tiếng Việt thì “nhân quyền chính là quyền con người” [46, tr.1239]

Ngày nay, khoa học pháp luật phát triển đã cho chúng ta nhiều căn cứ

để hiểu khái niệm quyền con người đầy đủ hơn trong sự vận động biện chứng của lịch sử, song có thể hiểu, khái niệm quyền con người được thiết lập bởi hai yếu tố cơ bản: Trước hết, quyền con người được hiểu là những đặc quyền vốn có, tự nhiên của con người và chỉ con người mới có Đó là những khả năng hành động một cách có ý thức, né tránh, từ chối hoặc yêu cầu giành lấy những cái gì đó, nhất là khả năng tự bảo vệ Nhưng, bản thân quyền vốn có,

tự nhiên chưa phải đã là quyền Để đạt tới cái gọi là quyền, cần có yếu tố thứ hai thiết định, đó là quy chế pháp lý, các đặc quyền (quyền tự nhiên) của cá nhân con người khi trở thành đối tượng điều chỉnh của pháp luật, được pháp luật chấp nhận, tổ chức, bắt buộc hoặc ngăn cấm thì mới trở thành các quyền con người, do đó có thể nói, không có pháp luật thì không có quyền Quyền con người có được là nhờ sự tiếp cận, thâm nhập của hai yếu tố đó và đạt đến

sự thống nhất giữa cái khách quan và chủ quan của quyền của quyền con người được ghi nhận trong hiến pháp, pháp luật của mỗi quốc gia và các công

ước quốc tế về nhân quyền

11

Một trong những khái niệm được coi là phổ biến về Quyền con người

là khái niệm được đưa ra bởi Văn phòng Cao ủy Liên hợp quốc: “Quyền con người là những bảo đảm pháp lý toàn cầu có tác dụng bảo vệ các cá nhân và các nhóm chống lại những hành động hoặc sự b mặc mà làm tổn hại đến

nhân phẩm, những sự được phép và tự do cơ bản của con người”[58, tr.1]

Một định nghĩa khác cũng khá phổ biến, là: “Quyền con người là những sự được phép mà tất cả thành viên của cộng đồng nhân loại, không phân biệt giới tính, chủng tộc, tôn giáo, địa vị xã hội đều có ngay từ khi sinh

ra, đơn giản chỉ vì họ là con người [27, tr.37]

Dù không nêu rõ khái niệm quyền con người, nhưng trong Tuyên ngôn Độc lập của Mỹ năm 1776 và Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Pháp năm 1789 cũng đã nêu lên nhận thức chung về quyền con người Theo

đó, “Những chân lý sau đây đã được chúng tôi công nhận như những sự thật hiển nhiên là tất cả mọi người sinh ra đều bình đẳng; tạo hóa đã cho họ các quyền không thể thay thế được; trong những quyền ấy có quyền được sống,

quyền tự do, và quyền mưu cầu hạnh phúc” [53, tr.96]

Trong Giáo trình Lý luận và pháp luật về quyền con người, các tác giả định nghĩa quyền con người là: “Những nhu cầu, lợi ích tự nhiên, vốn có của con người được ghi nhận và bảo vệ trong pháp luật quốc gia và các th a thuận

pháp lý quốc tế” [25, tr.38]

Quyền con người là một vấn đề khá phức tạp, liên quan đến nhiều lĩnh vực như đạo đức, chính trị, pháp lý, Chính vì vậy, hiện nay có rất nhiều định nghĩa về quyền con người theo những góc độ khác nhau Mỗi định nghĩa tiếp cận vấn đề từ một góc độ nhất định, chỉ ra những thuộc tính nhất định Tính phù hợp của các định nghĩa hiện có về quyền con người tuỳ thuộc vào sự nhìn nhận chủ quan của mỗi cá nhân Trên cơ sở tiếp thu điểm hợp lý của một số

định nghĩa về quyền con người, tác giả cho rằng: quyền con người là quyền

12

của tất cả mọi người; đó là những nhu cầu xuất phát từ nhân phẩm vốn có của con người dưới các hình thức chuẩn mực khách quan, được xã hội thừa

nhận và bảo đảm bằng các quy định pháp luật

1.1.1.2.Đặc điểm của quyền con người

- Thứ nhất, quyền con người từ góc độ đạo đức – tôn giáo

Quyền con người bắt nguồn từ các quan niệm về chuẩn mực đạo đức, các đối xử giữa người với người trong xã hội Các giá trị đạo đức có thể tìm thấy trong học thuyết của các tôn giáo Các ý tưởng về quyền con người trở thành những quy phạm đạo đức – tôn giáo, đề cao và cổ vũ tình yêu thương đồng loại, sự công bằng, bình đẳng, tự do và nhân phẩm Có thể nói quá trình phát triển của quyền con người luôn phản ánh và mang nặng dấu ấn của các

giá trị và quy tắc đạo đức, tôn giáo

- Thứ hai, quyền con người từ góc độ lịch sử - xã hội

Nhìn từ góc độ lịch sử - xã hội, quyền con người bắt nguồn từ các quan

hệ xã hội, là kết quả và phụ thuộc vào sự vận động của các quan hệ xã hội Trong mỗi giai đoạn lịch sử, xã hội loài người tồn tại những quan niệm khác nhau về các quyền, tự do và nghĩa vụ, cũng như những quy phạm và cơ chế khác nhau để thực hiện, giám sát và bảo vệ các quyền, tự do và nghĩa vụ đó Theo đó, quyền con người ngày càng mở rộng, từ ý niệm, tư tưởng đến các quy tắc, quy phạm và cơ chế; từ cấp độ cộng đồng đến cấp độ quốc gia, khu vực và quốc tế Vì thế, quyền con người luôn mang những dấu ấn về chính trị, kinh tế, văn hoá của từng thời kỳ, từng giai đoạn lịch sử của xã hội loài người

- Thứ ba, quyền con người từ góc độ triết học

Sự hình thành và phát triển của quyền con người phản ánh quy luật phát triển của xã hội loài người từ thấp đến cao và phản ánh quy luật tiến hoá trong nhận thức, hành động của con người về khái niệm sơ khai nhất về tự do, công bằng, bình đẳng Những tư tưởng triết học về quyền con người là nền

13

tảng pháp lý cho việc pháp điển hóa các quyền con người vào pháp luật quốc

gia và quốc tế, cũng như việc bảo đảm thực hiện các quyền này trên thực tế

- Thứ tư, quyền con người từ góc độ chính trị

Quyền con người là vấn đề ảnh hưởng, chi phối quan hệ chính trị cả trong phạm vi quốc gia và quốc tế Quyền con người trở thành một trong các

chủ đề trung tâm trong các chính sách đối nội, đối ngoại của quốc gia

- Thứ năm, quyền con người từ góc độ pháp lý

Những nhu cầu vốn có, tự nhiên của con người không thể được bảo đảm đầy đủ nếu không được ghi nhận bằng pháp luật, mà thông qua đó nghĩa

vụ tôn trọng và thực thi các quyền trở thành những quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc và thống nhất với tất cả các chủ thể trong xã hội Chính vì vậy, quyền con người gắn liền với các quan hệ pháp luật và là một phạm trù

pháp lý

1.1.2.Giáo dục pháp luật về quyền con người

1.1.2.1 Khái niệm giáo dục pháp luật về quyền con người

Là một vấn đề nhận được sự quan tâm hàng đầu của các cơ quan, tổ chức trong phạm vi quốc tế, khu vực và các quốc gia nên thuật ngữ “Giáo dục pháp luật về quyền con người” đã trở thành một thuật ngữ xuất hiện thường xuyên trong các văn kiện pháp lý của Liên Hợp Quốc, các tổ chức quốc tế, các tổ chức khu vực (Liên minh Châu Âu, Tổ chức các nước Châu Mỹ, Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á ), bộ giáo dục của các quốc gia từ đó tạo thành cơ sở pháp lý quan trọng cho hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật về quyền con người đồng thời qua đó đưa ra một định nghĩa chung nhất được cộng đồng quốc tế thừa nhận Theo đó, định nghĩa giáo dục quyền con người một cách chung nhất được đưa ra trong Tuyên bố về Thập kỷ giáo dục quyền con người (TKGDQCN) là:

14

Đào tạo, phổ biến và thông tin nhằm xây dựng một nền văn hóa phổ biến về quyền con người thông qua việc truyền đạt các kiến thức, các kỹ năng và tạo nên thái độ nhằm vào:

- Tăng cường sự tôn trọng các quyền con người và các quyền tự do

- Khả năng hoạt động một cách có hiệu quả của tất cả mọi người trong một xã hội tự do;

- Đẩy mạnh các hoạt động của Liên Hợp quốc để giữ gìn hòa bình” [25, tr.6]

Theo cách định nghĩa trên, giáo dục quyền con người không chỉ đơn thuần cung cấp các kiến thức cơ bản cho con người về quyền của mình và cơ chế để bảo vệ quyền mà còn nhằm tới mục đích truyền đạt các kỹ năng quan trọng để con người không chỉ hiểu biết mà còn có hành động tích cực để thực hiện các quyền của mình, tôn trọng quyền của người khác, thúc đẩy và bảo vệ các quyền con người nói chung cho mọi thành viên trong gia đình nhân loại

Việc giáo dục pháp luật về quyền con người được thực hiện ở các cấp

độ khác nhau, với nhiều hình thức, phương pháp đa dạng, phong phú, tùy thuộc vào điều kiện cụ thể của mỗi quốc gia, và chịu sự tác động của nhiều nhân tố Sự khác biệt về điều kiện lịch sử, kinh tế, văn hoá, xã hội dẫn đến mỗi quốc gia có cách tiếp cận, phạm vi, mức độ, phương pháp và hình thức giáo dục pháp luật về quyền con người khác nhau

15

Thuật ngữ giáo dục pháp luật về quyền con người cũng được đề cập nhiều trong các công trình nghiên cứu của các nhà lý luận và sử dụng nhiều trong thựctiễn hoạt động của các nhà hoạt động nhân quyền Điển hình là định nghĩa giáo dục quyền con người của bà Nancy Flowers trong cuốn sách mang tên “Hướng dẫn giáo dục nhân quyền” xuất bản tại đại học Minnesota năm

2000, theo đó giáo dục quyền con người “là tất cả những hiểu biết nhằm phát triển kiến thức, kỹ năng và các giá trị của nhân quyền”[59, tr.7] Trong định nghĩa trên, bà Nancy muốn nhấn mạnh vào việc giáo dục quyền con người nhằm đem lại sự phát triển toàn diện của con người trong sự hiểu biết về nhân quyền, cách thức thực hiện quyền của mình và hướng đến những giá trị nhân bản của con người Hoặc một cách đơn giản hơn theo như định nghĩa giáo dục quyền con người của ông Shulamith Koenig - người sáng lập Thập kỷ giáo dục nhân quyền toàn dân đó là “để mọi người biết về nhân quyền và đưa ra đòi h i về nhân quyền” [60, tr.20] Theo ông giáo dục nhân quyền là nhằm đưa đến những hiểu biết về vấn đề nhân quyền cho mọi người để từ đó họ biết mình có quyền gì, hiểu những quyền đó và có những đòi h i quyền của mình phải được thực thi Như vậy, khái niệm giáo dục pháp luật về quyền con người có nhiều định nghĩa khác nhau xuất phát từ các văn kiện pháp lý quốc

tế, quốc gia, khu vực hay từ các nghiên cứu, lý luận và cả từ hoạt động thực tiễn trong lĩnh vực giáo dục pháp luật về quyền con người, nhưng tựu chung lại tác giả có thể khái quát một định nghĩa chung nhất về nội hàm của khái

niệm này như sau: Giáo dục pháp luật về quyền con người là hoạt động có tính định hướng, có tổ chức, có chủ thể của giáo dục tác động lên đối tượng giáo dục nhằm hình thành ở họ tri thức pháp luật về quyền con người; biết tự mình bảo vệ quyền của mình và tôn trọng quyền của người khác phù hợp với các yêu cầu, các chuẩn mực pháp luật quốc tế, pháp luật quốc gia và tương lai tiến bộ của nhân loại về quyền con người

16

1.1.2.2 Tầm quan trọng của giáo dục pháp luật về quyền con người

Hiểu biết pháp luật về quyền con người là nền tảng cơ bản để bảo vệ và thúc đẩy hiệu quả quyền con người trên thực tế Giáo dục pháp luật về quyền con người là sự học h i để phát triển hiểu biết, phát triển kỹ năng và giá trị của quyền con người Giáo dục pháp luật về quyền con người chính là một quyền cơ bản nêu trong Tuyên ngôn thế giới về nhân quyền (UDHR), và cũng

là một trách nhiệm của xã hội và chính phủ

Giáo dục pháp luật về quyền con người giúp mọi người cảm thấy tầm quan trọng của quyền con người, tiếp thu giá trị quyền con người và đưa chúng vào cuộc sống Giáo dục pháp luật về quyền con người cũng cho ta một

ý thức trách nhiệm tôn trọng và bảo vệ quyền lợi của người khác, và trao quyền cho họ, thông qua kỹ năng học được, để có hành động thích hợp Một kết quả quan trọng của giáo dục pháp luật về quyền con người là sự trao quyền, một quá trình mà qua đó người dân và cộng đồng tăng cường kiểm soát cuộc sống của chính họ và các quyết định có ảnh hưởng đến họ Nó khuyến khích mọi người làm việc cùng nhau để mang lại công lý và phẩm giá cho tất cả Đây là một trong những cách tốt nhất để bảo đảm an sinh xã hội, hòa bình và phát triển cho một nhà nước Vì vậy, giáo dục pháp luật về quyền con người cũng giống như y tế dự phòng, trong đó yêu cầu các quốc gia có biện pháp chủ động để “giữ gìn sức kh e”

Theo định nghĩa, giáo dục pháp luật về quyền con người bao hàm rất nhiều nội dung, với nhiều nhóm đối tác, nhiều bối cảnh và hoàn cảnh, nhiều

sự giải thích và hiểu biết cũng như nhiều chương trình riêng biệt, tùy thuộc nhu cầu của mỗi quốc gia Quyền đi đôi với trách nhiệm - với chính mình, gia đình, bạn bè, và xa hơn nữa là với những người họ chưa quen biết và sẽ không bao giờ gặp Như vậy, vai trò của giáo dục nhằm bảo vệ các quyền và xác định trách nhiệm chính là tăng cường hiểu biết về thế giới mà chúng ta

Việt Nam gia nhập Liên Hợp quốc và tham gia hầu hết các công ước quốc tế của Liên Hợp quốc về nhân quyền; điều đó cũng đòi h i Việt Nam tuân thủ các nghĩa vụ nêu trong các công ước trên, bao gồm cả nghĩa vụ giáo dục và phổ biến các quyền con người Việt Nam đã khẳng định việc thúc đẩy

và bảo vệ quyền con người là một yếu tố rất quan trọng cho việc phát triển bền vững, “luôn đặt con người ở vị trí trung tâm của mọi chính sách, coi con người là động lực và mục tiêu của quá trình phát triển đất nước”

Trên thực tế các quyền con người đã được giảng dạy thông qua nhiều môn học, ở nhiều cấp học tại Việt Nam Tuy vậy, việc giáo dục quyền con người vẫn còn nhiều hạn chế, đôi khi mang tính hình thức, chưa thực sự cung cấp đầy đủ những thông tin cần thiết để người dân có thể tự đề kháng với những thông tin không chính xác đang ngày càng phổ biến trên các phương tiện thông tin đại chúng Vì vậy, giáo dục pháp luật về quyền con người là một yêu cầu bức thiết

1.1.3 Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

1.1.3.1 Khái niệm giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Hiện nay, có quan niệm đồng nhất giáo dục pháp luật về quyền con người với các hoạt động giảng dạy pháp luật về quyền con người được thực hiện trong Nhà trường Hiểu như vậy về giáo dục pháp luật về quyền con người là chưa đủ theo nghĩa hẹp Giảng dạy pháp luật về quyền con người

18

trong trường học được thực hiện đối với một nhóm đối tượng nhất định trong

xã hội với những điều kiện nhất định về chương trình, nội dung, đội ngũ giáo viên, phương tiện, phương pháp giảng dạy… Giảng dạy pháp luật về quyền con người là một trong các hình thức giáo dục pháp luật về quyền con người

cơ bản ở nước ta hiện nay Giáo dục pháp luật về quyền con người trong Nhà trường là nhiệm vụ giáo dục và phát triển giá trị ở người học do Nhà trường tiến hành dựa vào các hoạt động giáo dục trong môn học và ngoài môn học, nhằm mục tiêu giáo dục toàn diện (đạo đức, lối sống, văn hóa, ý thức công dân…) trong đó trọng tâm là giáo dục ý thức con người, công dân

Giáo dục pháp luật về quyền con người bao hàm các hoạt động Giáo dục trong dạy học môn Pháp luật, trong các hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật theo chương trình của Bộ, ngành, Chính phủ và các hoạt động khác của học sinh, sinh viên trong và ngoài Nhà trường dưới nhiều hình thức khác nhau:

- Giáo dục pháp luật về quyền con người qua môn học Pháp luật

- Giáo dục pháp luật về quyền con người qua các hoạt động giáo dục của các môn học khác

- Giáo dục pháp luật về quyền con người qua các hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật về quyền con người trong Nhà trường và cộng đồng

- Giáo dục pháp luật về quyền con người qua các phong trào chủ điểm, chào cờ đầu tuần, họp giao ban,….và các hoạt động của Đoàn thanh niên Nhà trường

Như vậy, Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề là hoạt động có tính định hướng, có tổ chức của Nhà trường, gia đình và cả xã hội tác động lên học sinh, sinh viên nhằm hình thành ở họ tri thức pháp luật về quyền con người; biết tự mình bảo vệ quyền

19

của mình và tôn trọng quyền của người khác phù hợp với các yêu cầu, các chuẩn mực pháp luật quốc tế, pháp luật quốc gia và tương lai tiến bộ của nhân loại về quyền con người

1.1.3.2 Mục đích, vai trò của giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

- Mục đích giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Giáo dục pháp luật về quyền con người được coi là hạt nhân của giáo dục chính trị, đạo đức, xã hội và văn hóa, gắn liền với sự phát triển của văn minh loài người, các nhóm khác nhau trong xã hội, trang bị tri thức, sự hiểu biết các quyền mang tính bảo vệ (quyền khiếu nại, quyền tố cáo, quyền khởi kiện…) tạo thành nền tảng của thể chế nhà nước pháp quyền, giáo dục ý thức tôn trọng quyền của người khác, nhất là tôn trọng các quyền của những nhóm người yếu thế trong xã hội, đồng thời cung cấp cơ sở cho việc giải quyết xung

đột và thúc đẩy trật tự xã hội

Giáo dục quyền pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề có nhiều mục đích khác nhau, nhưng có thể tóm lược

gồm ba mục đích tương tự cơ bản sau:

+ Cung cấp đầy đủ, đúng đắn những tri thức pháp luật về quyền con người, trên bình diện quốc gia, quốc tế; trong mối quan hệ giữa dân tộc và nhân loại, và những xu hướng phát triển của tri thức nhân loại về vấn đề này trong tương lai trên cơ sở đòi h i của các đối tượng giáo dục khác nhau, phù

hợp với các điều kiện, hoàn cảnh cụ thể

+ Hình thành tình cảm, lòng tin vào các quy định của pháp luật quốc tế,

quốc gia về quyền con người

+ Xây dựng sự vững chắc của các thói quen, ứng xử theo yêu cầu, nội dung đòi h i của quyền con người

+ Sinh viên các trường thuộc chuyên ngành khoa học xã hội là những người đã, đang và sẽ trực tiếp tham gia hoạch định, chỉ đạo thực hiện, giám sát thực hiện chính sách và pháp luật trong nhiều lĩnh vực trong đó có lĩnh vực liên quan đến vấn đề quyền con người Mỗi chính sách của họ đưa ra liên quan đến cuộc sống của hàng triệu người dân, có thể đem đến cho người dân cơ hội được hưởng thụ các quyền con người nhưng cũng có thể xâm phạm đến những quyền cơ bản mà người dân đáng được hưởng Chính vì vậy,

họ cần phải được giáo dục về nhân quyền một cách nghiêm túc, bài bản để ý thức rõ được quyền và nghĩa vụ của một công dân, phạm

vi trách nhiệm, nghĩa vụ, quyền lợi của mình để một mặt không vi phạm các quyền con người của người dân, một mặt có những hành động tích cực nhằm thúc đẩy việc tôn trọng và đảm bảo thực hiện các quyền con người của công chúng [33, tr20]

+ Ở các trường đào tạo khối ngành kinh tế cung cấp nguồn nhân lực cho hoạt động kinh tế của đất nước, sinh viên tốt nghiệp các trường này có thể

21

là các chủ doanh nghiệp, là các nhà kinh tế tham gia hoạch định chiến lược phát triển kinh tế quốc gia ở các vị trí đó, mặc dù các hoạt động của họ không trực tiếp ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của người dân nhưng những tác động của nó ít nhiều có liên quan đến vấn đề nhân quyền Cụ thể, nếu một doanh nghiệp quan tâm đến vấn đề phát triển con người thì đó cũng là một động lực quan trọng cho hoạt động thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền của quốc gia, một chiến lược phát triển kinh tế của quốc gia hay từ cấp địa phương nếu lấy quyền lợi của người dân là trọng tâm thì các quyền của con người sẽ được đảm bảo Do đó vấn đề giáo dục pháp luật về quyền con người cũng cần được đưa vào nội dung chương trình đào tạo tại các trường này để tạo những

ý niệm cơ bản và thổi vào họ lòng nhiệt huyết đối với hoạt động thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới

+ Đối với các trường thuộc khối ngành khoa học tự nhiên, khoa học kỹ thuật đối tượng đào tạo là những công nhân, kỹ sư, nhà nghiên cứu khoa học làm việc trong các lĩnh vực về khoa học tự nhiên và khoa học kỹ thuật, công việc của họ nhìn bề ngoài chỉ đơn thuần nhằm phục vụ và đáp ứng những yêu cầu về khoa học và kỹ thuật, tuy nhiên nếu các phát minh khoa học không nhằm mục đích phục vụ con người, nhằm đưa đến cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn cho cuộc sống con người thì đó chỉ là những phát minh không có giá trị Thế giới đã có những phát minh khoa học, kỹ thuật như bom nguyên tử,

vũ khí hạt nhân,vũ khí sinh học khi các thế lực phi nhân đạo sử dụng đã hủy hoại cuộc sống của hàng triệu người dân, để lại những hậu quả đau lòng cho các thế hệ sau không gì bù đắp được Đó là những phát minh không vì mục đích phục vụ con người Chính vì vậy, trong hoạt động nghiên cứu khoa học

tự nhiên, khoa học kỹ thuật cũng cần hướng tới mục tiêu vì sự phát triển bền vững của con người, lấy con người làm trung tâm Do đó, hoạt đông giáo dục

22

nhân quyền trong khối các trường chuyên ngành khoa học tự nhiên, khoa học

kỹ thuật là cần thiết vì sự phát triển bền vững của con người

Như lời phát biểu của GS.TS Nguyễn Đăng Dung “ việc giáo dục nhân quyền là cần thiết cho tất cả các đối tượng trong cộng đồng Tôi tin tưởng rằng giáo dục nhân quyền, rất phù hợp với truyền thống nhân đạo của dân tộc, sẽ phát triển nhanh chóng và đem lại hiệu quả thiết thực cho xã hội nếu được chúng ta quan tâm đúng mức” [46, tr7] Thật vậy để có một đất nước Việt Nam phát triển toàn diện và hướng đến sự phát triển bền vững của con người thì ở các cơ sở giáo dục nghề nghiệp nói riêng và hệ thống giáo dục

ở Việt Nam nói chung - cái nôi đào tạo thế hệ tri thức trẻ nắm giữ tương lai của đất nước, vấn đề nhân quyền cần phải được đưa vào giảng dạy để thế hệ trẻ Việt Nam có trách nhiệm trong việc xây dựng một cuộc sống tốt đẹp hướng đến con người, vì con người và xây dựng một quốc gia giàu mạnh theo như thông điệp của cựu Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Kofi Anna đã đưa ra nhân ngày nhân quyền thế giới ngày 10 tháng 12 năm 2000: “Con người càng biết nhiều về các quyền của chính mình thì càng tôn trọng các quyền của những người khác, và như vậy càng có cơ hội chung sống hòa bình Chỉ khi nào người dân được giáo dục về quyền con người thì lúc đó chúng ta mới có thể hy vọng ngăn chặn những hành vi vi phạm quyền con người cũng như ngăn chặn xung đột” [21, tr.5]

1.1.3.3 Nguyên tắc giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Đối với học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề do đặc điểm riêng biệt do vậy, việc xác định và thực hiện đúng các nguyên tắc giáo dục pháp luật quyền con người lại càng có ý nghĩa quan trọng

Nguyên tắc học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề được xây dựng căn cứ vào những quan điểm, chính sách cơ bản của Đảng và Nhà nước ta về

23

đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục và đào tạo nước nhà, xây dựng cho học sinh, sinh viên có năng lực lĩnh hội và thực hành kiến thức khoa học, đạo đức và pháp luật Những nguyên tắc cơ bản của hoạt động giáo dục pháp luật

về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề:

- Nguyên tắc bảo đảm sự phù hợp giữa mục tiêu giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề với mục tiêu giáo dục toàn diện trong cơ sở giáo dục nghề nghiệp

Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề là sự cụ thể hóa mục tiêu giáo dục đạo đức các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam của giáo dục nghề nghiệp giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề đặt trọng tâm vào việc hình thành kỹ năng vận dụng kiến thức quyền con người vào từng trường hợp cụ thể, từ đó giúp học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề chủ động trong việc tự học, sử dụng kiến thức quyền con người

Nội dung giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề là một nội dung - thành tố của giáo dục nghề nghiệp, được kết cấu lồng ghép trong nhiều nội dung của chương trình giáo dục nghề nghiệp Sự gắn kết chặt chẽ giữa phương pháp giáo dục nghề nghiệp

và phương pháp giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề, nghĩa là phương pháp giảng dạy quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề được sử dụng phổ biến là phương pháp thuyết giảng Hoạt động giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề góp phần quan trọng vào việc hình thành mục tiêu phát triển nhân cách cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

và được tôn trọng) với giáo dục nghĩa vụ (những việc phải làm, phải tuân thủ

vì lợi ích chung, lợi ích cộng đồng hoặc lợi ích của người khác) với giáo dục trách nhiệm quyền con người Trách nhiệm đối với quyền con người không chỉ bao hàm trách nhiệm pháp lý mà còn cả trách nhiệm đạo đức trong quan

hệ gia đình, dòng họ, làng xóm, bạn bè; trách nhiệm cộng đồng, xã hội

Để cho quá trình nhận thức về quyền con người đòi h i việc giáo dục quyền con người phải được tiến hành song song với quá trình giáo dục nghề nghiệp, là quá trình phát triển liên tục của quá trình nhận thức, phù hợp với đặc điểm nhận thức, tâm lý học sinh, sinh viên Từ việc mở rộng các quan hệ

xã hội, môi trường sống và các yếu tố tác động đến nhận thức và thực hành về quyền con người của học sinh, sinh viên cũng phát triển theo

- Giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề phải bảo đảm tính linh hoạt, gắn kết giữa giáo dục lý luận với giáo dục thực tiễn

Trong hoạt động giáo dục nghề nghiệp, việc trang bị kiến thức được coi trọng hơn việc trang bị, giáo dục kỹ năng sống, cách hành xử, lối suy nghĩ dựa trên quyền con người Nội dung giáo dục quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề cần đảm bảo tính thiết thực, liên quan đến cuộc sống hàng ngày của các em, các em đều có thể trải nghiệm thực tế

Bảo đảm sự kết hợp hài hòa giữa giáo dục quyền con người chính thức

do các cơ sở giáo dục nghề nghiệp thực hiện với giáo dục quyền con người do các tổ chức đại diện của học sinh phổ thông như Đoàn Thanh niên Cộng sản

25

Hồ Chí Minh,… là một trong những nội dung quan trọng giúp cho việc gắn kết việc bảo vệ quyền con người với thực tiễn và phù hợp với đặc điểm tâm lý lứa tuổi Sự tham gia của các tổ chức chính trị - xã hội đại diện cho học sinh, sinh viên vào hoạt động giáo dục quyền con người rất đa dạng như tham vấn

về nội dung giáo dục quyền con người, hỗ trợ hoạt động giáo dục quyền con người chính thức trên lớp học

- Bảo đảm sự tham gia chủ động của học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề vào hoạt động giáo dục pháp luật về quyền con người

Với tư cách là đối tượng được giáo dục pháp luật về quyền con người, hoạt động giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề phải tạo được môi trường có tính tranh luận để học sinh, sinh viên có thể tự do phát biểu quan điểm, chính kiến của mình về các vấn đề liên quan đến quyền con người Tạo lập môi trường cho học sinh, sinh viên được chủ động trong hoạt động giáo dục quyền con người đòi h i các cơ

sở giáo dục nghề nghiệp phải xây dựng được môi trường giáo dục vì con người, tôn trọng con người và cho con người Học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề phải được tôn trọng trong môi trường giáo dục nghề nghiệp Sự tham gia chủ động của học sinh, sinh viên vào hoạt động giáo dục quyền con người được thể hiện qua nhiều phương thức như: Chủ động xây dựng tình huống; tham gia thuyết trình về quyền con người; tham gia giải quyết các bài tập tình huống dưới sự hướng dẫn của giáo viên, cán bộ làm công tác thực tiễn

Bảo đảm sự tham gia chủ động của học sinh, sinh viên vào hoạt động giáo dục quyền con người cần được tiến hành song song với qua trình đổi mới hoạt động giáo dục nghề nghiệp, coi học sinh, sinh viên là trung tâm của mọi hoạt động giáo dục, coi trọng việc gây dựng, rèn luyện kỹ năng sống dựa trên

cơ sở quyền con người Khi được tham gia chủ động vào hoạt động giáo dục

26

quyền con người, học sinh, sinh viên có điều kiện thực hành các lý thuyết quyền con người, vận dụng pháp luật quyền con người vào việc gây dựng, duy trì quan hệ xã hội hòa bình, khả năng chung sống, hòa nhập vào các môi trường văn hóa khác nhau

1.1.3.4 Chủ thể, đối tượng giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

- Chủ thể giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Chủ thể giáo dục pháp luật về quyền con người là tất cả những người theo chức năng, nhiệm vụ hay trách nhiệm xã hội đã tham gia hoặc góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục pháp luật về quyền con người

Chủ thể giáo dục pháp luật về quyền con người trong các trường cao đẳng nghề là toàn bộ những lực lượng tham gia vào quá trình giáo dục pháp luật như giáo viên giảng dạy pháp luật, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên giảng dạy bộ môn khác phòng đào tạo, phòng Công tác Học sinh sinh viên, phòng tổ chức, Đoàn thanh niên, Hội sinh viên, lực lượng bảo vệ Cụ thể:

Giảng viên giảng dạy pháp luật: Đây là những chủ thể chủ yếu của công tác giáo dục pháp luật về quyền con người trong các trường cao đẳng nghề Họ có trình độ chuyên môn pháp lý vững vàng, có ý thức pháp luật đầy

đủ, có tâm huyết với công tác giáo dục pháp luật.Các lực lượng giáo dục pháp luật về quyền con người khác: Trong các trường cao đẳng nghề, tùy theo cơ cấu, tổ chức từng trường thì phòng công tác học sinh, sinh viên, Ban quản lý

ký túc xá hoặc phòng Đào tạo cũng đóng vai trò tích cực trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục pháp luật về quyền con người, đôn đốc, kiểm tra, giám sát việc học tập, lao động, việc thực hiện nội quy trường học Mỗi nhà trường đều có nội quy, quy chế đào tạo riêng góp phần giáo dục về đạo đức, lối sống

và thi hành kỷ luật với mỗi học sinh, sinh viên Bộ phận quản lý nội trú, Đoàn

27

thanh niên, các Phòng, Khoa, giáo viên bộ môn khác, giáo viên chủ nhiệm và những người làm công tác giáo dục có tác động sâu sắc đối với việc giáo dục pháp luật về quyền con người thông qua hoạt động ngoài giờ, thông qua các bài giảng và tác phong lối sống của chính những chủ thể đó

- Đối tượng giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Đối tượng giáo dục pháp luật về quyền con người trong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp là học sinh, sinh viên Khi tốt nghiệp, học sinh, sinh viên trở thành những người lao động có tri thức và trình độ chuyên môn nghiệp vụ theo nghềở trình độ được đào tạo Trong quá trình giáo dục, học sinh, sinh viên chịu sự tác động có tổ chức định hướng, vì thế sự hiểu biết về trình độ, đặc điểm tâm, sinh lý, nghề nghiệp của người được giáo dục là yêu cầu hàng đầu Đồng thời người giáo dục có trách nhiệm phải nắm vững tri thức pháp luật, biết cách giáo dục, phải là tấm gương mẫu mực về sự tôn trọng và chấp hành pháp luật Ưu điểm của học sinh, sinh viên là tầng lớp xã hội tiến bộ, được tiếp thu có hệ thống tri thức tinh túy của nhân loại nói chung và của dân tộc, đất nước nói riêng

Họ là những người có khả năng sáng tạo, tính tích cực nhạy bén, năng động trong học tập, nghiên cứu, ứng dụng cũng như trong các quan hệ xã hội học sinh, sinh viên có khả năng và mong muốn trở thành lao động trí óc do đó luôn tò mò, ham hiểu biết, chịu khó học h i, thích cái mới và thường có quyết

tâm cao để thể hiện các ý định của mình

Tuy nhiên, học sinh, sinh viên cũng có những hạn chế nhất định như nông nổi, bồng bột, dễ bị kích động, khó kiềm chế, đôi khi tự cao, tự mãn

hoặc tự ti, tự phụ, thích tự do phóng khoáng hay đua đòi

Ý thức pháp luật của học sinh, sinh viên chưa đầy đủ toàn diện, sâu sắc như một số nhóm xã hội khác Học sinh, sinh viên là tầng lớp xã hội trẻ tuổi

28

đang trong quá trình học tập và rèn luyện, họ chưa có điều kiện và khả năng

để có những tư tưởng, quan niệm, quan điểm về các hiện tượng pháp luật trong đời sống xã hội một cách đầy đủ, hệ thống, sâu sắc như là đội ngũ cán

bộ trong bộ máy nhà nước, đội ngũ nghiên cứu khoa học pháp lý Sự hiểu biết pháp luật về quyền con người của học sinh, sinh viên mới đang từng bước được hình thành, bồi đắp và làm sâu sắc thêm qua quá trình học tập và sinh hoạt dưới sự tác động ảnh hưởng của gia đình, nhà trường và xã hội Hiện nay, trong nhà trường học sinh, sinh viên chưa được giáo dục đào tạo pháp luật về quyền con người một cách chuyên sâu, có hệ thống họ chưa được tham gia vào nhiều hoạt động quyền con người thực tiễn, chưa có kinh nghiệm thực tiễn vì thế, ý thức pháp luật về quyền con người của học sinh, sinh viên còn thấp, sự hiểu biết pháp luật về quyền con người còn thiếu chính xác và hệ thống, chưa đủ để bước vào cuộc sống, chưa ý thức được đầy đủ trách nhiệm cũng như quyền và nghĩa vụ trong việc thực hiện quyền con người, chưa thấy hết được vai trò của quyền con người đối với đời sống xã hội nói chung, từng công dân nói riêng, chưa có thói quen xử sự và đối chiếu

những quy định của pháp luật

Ý thức pháp luật về quyền con người của học sinh, sinh viên dễ biến động, dễ chịu tác động ảnh hưởng trực tiếp của môi trường và ý thức pháp luật của những người xung quanh Trước hết, có thể nói pháp luật về quyền con người của học sinh, sinh viên phụ thuộc rất lớn vào trình độ nhận thức và

ý thức tự giác chấp hành của bố mẹ, những người thân trong gia đình, cũng như dư luận xã hội Mặt khác, do khả năng bản thân và phát triển quan hệ xã hội của học sinh, sinh viên ngày càng lớn phù hợp với việc học tập, sinh hoạt của họ, cho nên cùng với ảnh hưởng của gia đình, lớp người này đồng thời chịu sự tác động của xã hội, nhà trường, tổ chức đoàn, hội, nhóm bạn bè trong những môi trường này, nếu trình độ am hiểu pháp luật về quyền con

29

người càng cao, ý thức chấp hành tuân thủ pháp luật về quyền con người càng nghiêm thì sẽ giúp cho học sinh, sinh viên hiểu biết pháp luật về quyền con người đầy đủ hơn, sâu sắc hơn và càng hướng cho họ đi vào đúng quỹ đạo cuộc sống theo yêu cầu pháp luật, tránh được sự sa ngã, sai lầm một cách

thiếu tự giác của học sinh, sinh viên

Vì thế, việc pháp luật về quyền con người để nâng cao ý thức pháp luật

về quyền con người của học sinh, sinh viên, không chỉ quan tâm tậptrung cho mỗi đối tượng này mà phải đồng thời tác động đến những người thường xuyên giao tiếp với học sinh, sinh viên bằng các chương trình với nội dung, hình thức, phương pháp, phương tiện thích hợp và đồng bộ

1.2 Nội dung, hình thức giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

1.2.1 Nội dung giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Không có một nội dung cụ thể hay chung cho chương trình giáo dục pháp luật về quyền con người của tất cả các quốc gia, khu vực tuy vậy Liên Hợp Quốc cũng cố gắng đưa ra quy định về nội dung giáo dục về quyền con người chung nhất để các chương trình giáo dục về quyền con người của các quốc gia, khu vực, của các tổ chức theo đó triển khai phù hợp với đặc điểm của mình Theo đó, Nghị quyết của Liên Hợp quốc tuyên bố về Thập kỷ giáo dục nhân quyền (1995-2004) quy định: “Giáo dục nhân quyền nên bao hàm các quy định về thông tin hơn và nên tạo ra một quá trình toàn diện lâu dài cho tất cả mọi người ở các cấp độ trong sự phát triển và trong tất cả các giai tầng xã hội nghiên cứu tôn trọng nhân phẩm của người khác và cách thức và phương pháp bảo đảm sự tôn trọng trong tất cả mọi xã hội” [24, tr.2] Các chương trình giáp dục nhân quyền khi tiến hành cũng có thể tham khảo Tuyên

bố của Liên Hợp quốc năm 1993 trong Hội nghị thế giới về nhân quyền về nội

30

hàm của giáo dục nhân quyền rằng: “giáo dục nhân quyền nên bao gồm về hòa bình, dân chủ, phát triển và công bằng xã hội cũng như luật nhân đạo và nhà nước pháp quyền” [22, tr.79-80] Như vậy nội dung của chương trình giáo dục pháp luật về quyền con người nói chung mang nghĩa rộng, bao gồm các hoạt động nghiên cứu về các giá trị của quyền con người, các kiến thức,

kỹ năng thực hành quyền con người, các hoạt động tuyên truyền phổ biến pháp luật về quyền con người đến mọi cá nhân trong xã hội nhằm đạt được mục tiêu của quyền con người Trước hết cần tập trung vào các quy định về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được quy định trong Hiến pháp 2013 và được cụ thể hóa trong các luật, bộ luật trên các lĩnh vực như trong Luật tiếp công dân 2013, Luật Việc làm 2013, Luật Đất đai 2013 và các văn bản dưới luật khác Nội dung của giáo dục quyền con người

là tổng thể những hiểu biết cần thiết để mỗi cá nhân có thể nhận thức và đủ khả năng bảo vệ, thúc đẩy những giá trị quyền của mình Nội dung giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

có thể khái quát ở những điểm sau:

- Các thông tin về quyền con người, bao gồm pháp luật quốc tế và pháp luật quốc gia (các quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân);

- Các quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và Đảng ta về quyền con người;

- Lịch sử hình thành và phát triển quyền con người;

- Các thông tin về thực hiện quyền con người;

- Các thông tin về kết quả nghiên cứu, hình thức, nội dung, phương pháp, kinh nghiệp tổ chức giáo dục quyền con người;

- Các thông tin về hệ thống, các cơ quan thực hiện giáo dục quyền con người…

ph ng vấn, giờ giảng sẽ được phân tích và đánh giá với cường độ cao Ngoài

ra, hiệu quả giảng dạy cũng tăng lên trong các trường hợp người giảng áp dụng các phương pháp khuyến khích sự tích cực và cộng tác của người học

Một yêu cầu cần thiết đối với sự khảo cứu quyền con người là đòi h i niềm tin riêng Thông qua các nỗ lực đạt được bởi một không khí giáo dục tốt, các trường thực hiện dự án giáo dục của UNESCO mong muốn đạt được các điều kiện cơ bản đối với khả năng hiểu biết về quyền con người Điều này đòi

32

h i các quyền và nghĩa vụ của các học sinh, sinh viên cần được tôn trọng Một trong những giá trị đối với giáo dục quyền con người là: ấn tượng cơ bản mang tính tích cực đối với các vấn đề của quyền con người phải thuyết phục được người học mà ở đó người ta để cho người học có thể thu lượm được những hiểu biết và kinh nghiệm cùng với chủ đề quyền con người Có lẽ thuận lợi nhất là khuyến khích sự độc lập của họ Vì vậy, cần lựa chọn phương pháp giáo dục quyền con người luôn tùy thuộc vào mục đích, nội dung giáo dục và phù hợp với từng đối tượng nhất định

1.3 Các yếu tố tác động đến giáo dục pháp luật về quyền con người cho học sinh, sinh viên trường cao đẳng nghề

Giáo dục pháp luật về quyền con người với tư cách là một trong những biện pháp đi đầu, tạo lập tiền đề cho quá trình tổ chức thực thi chính sách, pháp luật chịu sự tác động nhất định của các nhân tố khách quan và chủ quan

Do vậy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hoạt động giáo dục pháp luật về quyền con người ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay theo yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa không thể tách rời việc nhận diện những nhân tố tác động đó ở cả khía cạnh tích cực và không tích cực để có

phương châm, giải pháp phù hợp

1.3.1.Giá trị truyền thống

Trong truyền thống của người Việt có không ít những yếu tố thể hiện tính nhân văn sâu sắc và đặc thù, rất thuận lợi cho việc giáo dục tình cảm nhân đạo, công bằng, hướng thiện - những nhân tố giá trị liên quan mật thiết với giáo dục pháp luật về quyền con người Từ những truyền thuyết, cổ tích như Thánh Gióng, Chuyện Trầu Cau, Tấm Cám… đến những câu tục ngữ

“Thương người như thể thương thân”, “Bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”, “Lá lành đùm lá rách”,… đều mang đậm dấu ấn chữ “Nhân”, chữ “Đạo” ở đời Do vậy, giáo dục pháp luật về quyền