Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ) Quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội (LV thạc sĩ)
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …………/………… ……/……
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Trang 2Công trình được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS VŨ TRỌNG HÁCH
Phản biện 1 : TS Nguyễn Thị Hường
Phản biện 2 : PGS TS Nguyễn Thanh Xuân
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Địa điểm: Phòng họp … , Nhà - Hội trường bảo vệ luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Số: 77 - Đường Nguyễn Chí Thanh - Quận Đống Đa - TP.Hà Nội
Thời gian: vào hồi …… giờ …… tháng …… năm 2016
Có thể tìm hiểu luận văn tại Thư viện Học viện Hành chính Quốc gia hoặc trên trang Web Khoa Sau đại học, Học viện Hành chính Quốc gia
Trang 3để vi phạm pháp luật”
Chiếu theo tinh thần của Hiến pháp, trong bối cảnh nền kinh tế thị trường, Nhà nước cùng với bộ máy công vụ của mình có trách nhiệm hỗ trợ và giúp đỡ các cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo phát triển nhằm giữ gìn bản sắc văn hóa, củng cố khối đại đoàn kết dân tộc Tuy nhiên, điều này sẽ không thực hiện được nếu thiếu đi chất nhân quyền, thiếu đi tính chính danh của dân chủ đại diện, thiếu đi trật tự và thủ tục công vụ của Nhà nước pháp quyền, và sự trong sạch của bộ máy công quyền
Việt Nam là một quốc gia đa tôn giáo, bên cạnh các tôn giáo lớn có tổ chức với số lượng tín
đồ đông đảo còn có các sinh hoạt tín ngưỡng dân gian truyền thống Đứng trước u thế toàn cầu hóa
đ y mạnh giao lưu hợp tác c ng phát triển của tất cả các quốc gia trên thế giới đ mở ra cho chúng
ta rất nhiều cơ hội c ng như th thách ên cạnh việc phát triển kinh tế thì ổn định chính trị – hội
c ng là một nhiệm vụ hết sức quan trọng, và NN về tôn giáo đang là vấn đề được đặt lên hàng đầu
Thành phố à Nội là thủ đô của đất nước chúng ta, bên cạnh việc phát triển kinh tế thì hoạt động văn hóa di n ra rất sôi nổi và đáng chú đến là hoạt động tôn giáo Thành phố à Nội nói chung và huyện oài Đức nói riêng là nơi có nhiều tín đồ, nhiều chức sắc tôn giáo, nhiều cơ sở thờ
tự ác hoạt động tôn giáo ở đây không ch đáp ứng nhu cầu tâm linh của người dân mà còn có chiều hướng phát sinh khá mạnh, hỗ trợ đắc lực cho việc ổn định chính trị để quản l mọi mặt của đời sống hội ở địa phương Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực mà tôn giáo đem lại thì tình hình tôn giáo ở huyện oài Đức c ng nổi lên những vấn đề mang tính phức tạp Đó là các hoạt động mê tín dị đoan di n ra khá phổ biến, việc sinh hoạt tôn giáo còn gây mất trật tự, một số cơ sở thờ tự tôn giáo còn chưa tuân thủ các quy định của pháp luật…
ông tác quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo ở huyện oài Đức trong những năm gần đây đ đạt được những thành tựu thể hiện được quyền tự do tín ngưỡng của người dân mà v n đảm bảo tuân thủ pháp luật; các cơ sở thờ tự được ây s a khang trang, các chức sắc, tín đồ, nhà tu hành được mở rộng quan hệ giao lưu, học tập, tổ chức các hoạt động sinh hoạt tôn giáo trong khuôn khổ pháp luật, đảm bảo an ninh trật tự hội Nhìn chung, chức sắc, nhà tu hành và tín đồ tôn giáo đều là những người dân sống tốt đời đ p đạo Nhưng bên cạnh đó, công tác này còn bộc lộ một số hạn chế như: NN về tôn giáo còn mang nặng tính hành chính, chưa thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chưa chú trọng ây dựng cơ chế phối hợp, cơ chế làm việc ên cạnh đó, một
bộ phận cán bộ đảng viên nhận thức về chủ chương, chính sách của Đảng, Nhà nước đối với tôn giáo còn hời hợt, sự phối hợp giữa các cấp, các ngành còn thiếu tập trung và đồng bộ, giải quyết một số việc liên quan đến tôn giáo còn k o dài, việc thực hiện chức năng quản l nhà nước về tôn giáo của chính quyền nhiều khi còn cứng nhắc, công tác ây dựng và đào tạo bồi dưỡng cán bộ làm công tác tôn giáo còn chưa được chú trọng và quan tâm đúng mức…
Trang 42
Từ những thực tế trên, tôi chọn đề tài “ oạt ộ g t g o t
o t ộ để làm luận văn thạc s quản l công
o vấn đề tôn giáo là một vấn đề quan trọng và cấp thiết, nhất là khi đất nước ta đổi mới và hội nhập ho đến nay đ có rất nhiều tác giả đ có các công trình nghiên cứu, sách và các bài viết liên quan đến tôn giáo như:
Tác giả Nguy n ữu Khiển với cuốn “
ủ 2001 đ đề cập các quan
điểm của Đảng và Nhà nước về hoạt động tôn giáo, xây dựng và hoàn thiện từng bước bộ máy quản
lý các hoạt động tôn giáo, tạo điều kiện thuận lợi về sinh hoạt cho đồng bào có đạo, ngăn chặn các hoạt động lợi dụng tôn giáo để tuyên truyền chính trị trái với đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước
Tác giả Ngô ữu Thảo với cuốn “
(2001) đ đề cập đến vai trò quan trọng của tôn giáo và mối quan hệ của tôn giáo với chính trị trong thời k nước ta chủ trương mở c a hội nhập, phát triển kinh tế thị trường theo định hướng X N
Tác giải Đặng Nghiêm Vạn với cuốn “
(2001) nghiên cứu đặc điểm và vai trò của tôn giáo Việt Nam trong đời sống hiện nay, đặc
biệt là đời sống văn hóa khi đất nước đang bước vào thời k đ y mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chủ động hội nhập vào xu thế toàn cầu hóa Từ đó, đề cập đến một số vấn đề về chủ trương, chính sách tôn giáo của Đảng và Nhà nước
Tác giả Nguy n Đức ữ với cuốn “ ủ
2005 đ làm sáng t đặc điểm tôn giáo ở Việt Nam, thể hiện r mối quan hệ giữa tôn giáo
với chính trị, tôn giáo với đạo đức để phát huy mặt tích cực, hạn chế mặt tiêu cực mà tôn giáo mang lại
Tác giả Nguy n Đức Lữ với cuốn “Tôn giáo – m chính sách củ Đ ng và Nhà
c Vi t Nam hi n nay (2009) Nxb Chính trị - Quốc gia, Hà Nội đ tổng hợp, phân tích những
nội dung cơ bản về quan điểm, chính sách của Đảng và Nhà nước ta đối với vấn đề tôn giáo
Tác giả Nguy n Tất Đạt với cuốn “
2011 đ thể hiện r mối quan hệ giữa Nhà nước với iáo hội, chính sách tôn giáo của Nhà
nước Việt Nam thông qua việc nghiên cứu một tổ chức tôn giáo cụ thể là iáo hội phật giáo Việt Nam
Tác giả Đỗ uang ưng với cuốn “ 2014
đề cập nhiệm vụ cơ bản của chính sách tôn giáo nói chung và ây dựng nhà nước pháp quyền về tôn giáo nói riêng là việc thực thi thuyết thế tục hóa, ây dựng mô hình nhà nước thế tục Đây là một công trình khoa học có giá trị, có những phát hiện mới, kiến giải sâu sắc và mới về l luận
TS Nguy n Quốc Tuấn, Nh n thức l i v các khái ni ỡng và tôn giáo từ ó
nghiên cứu tôn giáo 2013 được đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Tôn giáo
TS Nguy n Quốc Tuấn, Ti p c n h th ng v th c th tôn giáo: m t cách nhìn khác v tôn
giáo 2014 được đăng trên Tạp chí Nghiên cứu tôn giáo
Tác giả ê Tiến ộ với uận văn thạc s đề tài “
2015 đ đánh giá NN đối với hoạt động tôn giáo và đưa ra
những giải pháp hoàn thiện NN đối với hoạt động này trên địa bàn t nh V nh húc
Trang 53
Th.S Nguy n Thanh Tùng, Quy n t ỡng, tôn giáo Vi t Nam hi n nay (2016)
được đăng trên Tạp chí Khoa học Nội vụ
Những công trình nghiên cứu trên đ đề cập nhiều khía cạnh khác nhau của vấn đề tôn giáo
và quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo ác công trình đó được tác giả kế thừa và được tôi tiếp thu, s dụng làm nguồn tài liệu tham khảo trực tiếp cho đề tài luận văn uản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội
M
- M
Trên cơ sở nghiên cứu l luận, thực ti n quản l nhà nước về tôn giáo và thực trạng công tác quản l nhà nước về tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội trong những năm gần đây, luận văn đề uất các quan điểm, giải pháp nhằm hoàn thiện quản l nhà nước đối với hoạt động
tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội trong tình hình hiện nay
-
ệ thống hóa cơ sở l luận và thực ti n của uản l nhà nước đối với tôn giáo
hân tích và đánh giá thực trạng quản l nhà nước về tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội trong những năm gần đây
Xác định phương hướng và đề uất một số quan điểm, giải pháp nhằm hoàn thiện quản l nhà nước về tôn giáo ở huyện oài Đức, thành phố à Nội trong tình hình hiện nay
uận văn hệ thống hóa làm sáng t một số vấn đề l luận về tôn giáo và
quản l nhà nước đối với tôn giáo trên địa bàn cụ thể tại huyện oài Đức, thành phố à Nội Từ những phân tích, đánh giá ch ra những ưu điểm, hạn chế và những nguyên nhân của hạn chế để từ
đó đưa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội
uận văn có thể được s dụng làm tài liệu tham khảo ây dựng chủ
trương, biện pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động tôn giáo ở oài Đức và các v ng
có tình hình tôn giáo tương tự Ngoài ra, luận văn có thể d ng làm tài liệu tham khảo trong giảng dạy và học tập tại các trung tâm chính trị huyện
Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 3 chương:
- hương 1: ơ sở khoa học về quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo
- hương 2: Thực trạng quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội
- hương 3: uan điểm và giải pháp nhằm hoàn thiện quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố à Nội
Trang 6cổ đại i ạp Đemocrite đ em tôn giáo phát sinh từ niềm tin và sự sợ h i của con người òn nhà triết học người à an aruch pino a 1632 – 1677 thì tiếp cận tôn giáo ở khía cạnh tâm l con người
Các nhà duy tâm thần học dựa trên thuyết “Thiên mệnh” và thuyết “Tiền định” để giải thích
về thế giới và con người, họ quan niệm tôn giáo là mối liên hệ của con người với Thượng đế, với Thần linh, với cái tuyệt đối, với một lực lượng nào đó, với sự siêu việt hóa,… Họ cho rằng thế giới con người, mọi sự sắp đặt của thế giới này đều do Thượng đế đấng siêu nhân tối cao đ sáng tạo ra
và an bài Nhà triết học duy tâm biện chứng nổi tiếng người Đức egel 1770 – 1831 đ dựa trên suy luận từ Tôn giáo để hình thành “tư tưởng triết học egel”, ông cho rằng thượng đế là sự thể hiện cao nhất của l tính hay nói cách khác thượng đế chính là tinh thần tuyệt đối [38]
L.Feuer Bach, thì cho rằng con người sáng tạo ra tôn giáo, chứ không phải tôn giáo sáng tạo
ra con người, rằng: “Thượng đế siêu hình không phải là cái gì khác mà là sự tập hợp, là toàn bộ những đặc tính chung nhất rút ra từ giới tự nhiên, song con người, nhờ vào sức tưởng tượng… lại đem giới tự nhiên biến thành một chủ thể hay một thực thể độc lập” [36, tr.21] Tuy nhiên, L.Feuer ach chưa ch ra được bản chất thực sự của tôn giáo và ở khía cạnh này, ông v n chưa thoát kh i quan điểm duy tâm khi ch phê phán thứ tôn giáo hiện thời chứ không phê phán tôn giáo nói chung, càng chưa hề đề cập đến sự phê phán những điều kiện hiện thực đ làm nảy sinh tôn giáo Thậm chí, ông còn cho rằng người ta v n rất cần một thứ tôn giáo khác thay thế, đó là “tôn giáo tình yêu”
để oá b đi những áp bức, bất công trong hội
Tổng kết các quan niệm trên có thể thấy, Tôn giáo là một phạm tr liên quan đến cả tinh thần và vật chất, do vậy Tôn giáo chính là đối tượng nghiên cứu của triết học Đồng thời, tôn giáo luôn gắn với con người do vậy tôn giáo là nội dung của văn hóa, của hội học và tất nhiên là của thần học
Ngoài khái niệm “Tôn giáo”, còn có khái niệm “Tín ngưỡng”, đôi khi d ng thay thế tôn
giáo, một hình thức biểu hiện của tôn giáo Theo ách khoa toàn thư mở (Wikipedia) thì tín
ỡng là một niềm tin có hệ thống mà con người tin vào để giải thích thế giới và để mang lại sự
Trang 75
bình yên cho bản thân và mọi người Tín ngưỡng còn là thể hiện giá trị của cuộc sống, ngh a của
cuộc sống bền vững và đôi khi được hiểu là tôn giáo Chủ ngh a Mác- Lênin coi tín ngưỡng, tôn
giáo là một loại hình thái ý thức xã hội phản ánh một cách hoang đường, hư ảo hiện thực khách
quan [2]
Nếu như ở phương Tây, tín ngưỡng theo ngh a của từ “croyance” trong tiếng Pháp hoặc từ
“belife” trong tiếng Anh ch có hàm ngh a là ni m tin tôn giáo, nói cách khác là niềm tin của mỗi tín
đồ của một tôn giáo có tín ngưỡng riêng của mình khác với tín ngưỡng của những tín đồ của các tôn giáo khác Nói cách khác, tín ngưỡng là thuộc tính đương nhiên của mỗi tín đồ thuộc tôn giáo nào
đó
Ở các nước Á Đông trong đó có Việt Nam sắc thái về ngữ ngh a của từ này có những điểm
rất khác Một mặt tuy danh từ ỡng v n có nội dung tôn giáo song không nhất thiết nó ch
thuộc niềm tin của một tôn giáo như ở phương Tây mà có khi còn được hiểu rộng r i hơn với nhiều cấp độ và sắc thái, niềm tin khác nhau Chính vì thế ở Việt Nam chẳng hạn, tín ngưỡng thờ M u, thờ Thành hoàng hoặc thờ cúng tổ tiên đôi khi rất khó phân biệt là “tín ngưỡng tôn giáo” hay ch là một niềm tin có tính đạo đức và xã hội Ngoài ra trong môi trường xã hội có một hệ thống tín ngưỡng tâm linh phong phú, một không gian thiêng đa chiều và phức tạp như nước ta, tín ngưỡng còn bị pha trộn bởi rất nhiều hình thái khác xen l n với những biểu hiện của những niềm tin của tôn giáo nguyên thủy đặc biệt là saman giáo còn tồn tại đến ngày nay, có khi được gói trong khái niệm
mê tín, d như bói toán, đồng cốt, gọi hồn, những điềm lạ… Mặt khác rất nhiều tôn giáo ở
Việt Nam, khác với thế giới phương Tây, d là tôn giáo c ng loại nhưng v n bị ảnh hưởng không ít của những tín điều, lối hành x mê tín dị đoan nói trên chi phối
1.1.2 oạt ộ g t g o
Tại Điều 3, khoản 5 Pháp lệnh tin ngưỡng, tôn giáo quy định: “Ho ng tôn giáo là vi c
truy n bá, th c hành giáo lý, giáo lu t, l nghi, qu n lý t chức củ [42, tr.2]
Truyền bá giáo lý, giáo luật (còn gọi là truyền đạo) là việc tuyên truyền về sự ra đời, của luật
lệ của tôn giáo Thông qua hoạt động truyền đạo, niềm tin tôn giáo của tín đồ được củng cố, luật lệ trong tôn giáo được tín đồ thực hiện Đối với những người chưa phải là tín đồ, hoạt động truyền đạo giúp họ hiểu, tin và theo tôn giáo Thông qua hoạt động truyền đạo để phát triển tín đồ
Thực hành giáo luật, l nghi (còn gọi là hành đạo) là hoạt động của tín đồ, nhà tu hành, chức sắc tôn giáo thể hiện việc tuân thủ giáo luật, th a m n đức tin tôn giáo của cá nhân tôn giáo hay cộng đồng tín đồ
Trong các hoạt động này, việc phân định ranh giới giữa hoạt động truyền đạo với hoạt động hành đạo c ng ch là tương đối, có không ít trường hợp trong hoạt động hành đạo có hoạt động truyền đạo Có thể thông qua hành đạo để thực hiện việc truyền đạo
oạt ộ g t g o
QLNN là một dạng quản l hội đặc biệt, uất hiện và tồn tại c ng với sự uất hiện và tồn tại của Nhà nước Đó chính là hoạt động quản l gắn liền với hệ thống các cơ quan thực thi quyền lực nhà nước – bộ phận quan trọng của quyền lực chính trị trong hội, có tính chất cưỡng chế đơn phương đối với hội uản l nhà nước được hiểu trước hết là hoạt động của các cơ quan nhà nước thực thi quyền lực nhà nước [25, tr.8]
NN đối với hoạt động tôn giáo được hiểu theo hai ngh a, rộng và h p
Trang 86
ng: NN đối với hoạt động tôn giáo là quá trình d ng quyền lực nhà nước (Lập
pháp, ành pháp, Tư pháp của các cơ quan nhà nước theo quy định của pháp luật để tác động nhằm điều ch nh, hướng d n các hoạt động tôn giáo của tổ chức, cá nhân tôn giáo di n ra phù hợp với pháp luật, đạt được mục tiêu cụ thể của chủ thể quản lý.[35, tr.195]
ẹp: NN đối với hoạt động tôn giáo là dạng quản l mang tính quyền lực nhà nước
với chức năng chấp hành pháp luật và tổ chức thực hiện pháp luật của cơ quan trong hệ thống hành pháp (Chính phủ, Ủy ban nhân dân các cấp để điều ch nh các hoạt động tôn giáo của tổ chức, cá nhân tôn giáo di n ra theo quy định của pháp luật [35, tr.195].Thực ti n hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo xuất hiện nhiều biểu hiện ở các cấp độ khác nhau, tích cực hoặc tiêu cực, từ đó đặt ra nhu cầu cần có sự kiểm soát, tác động của chính quyền đối với những hoạt động này Thí dụ: hiện tượng
“đạo lạ”, “mê tín dị đoan”
“Đạo lạ” là một khái niệm mới được đề cập trong những năm gần đây, đặc biệt trong các cuộc khảo sát “hiện tượng tôn giáo mới”, phát sinh nhiều vấn đề trong quản trị xã hội của chính quyền Một hiện tượng tôn giáo mới được coi là đạo lạ khi hội đủ các đặc điểm như: gây ra ung đột sâu sắc với các tôn giáo truyền thống, thậm chí cả tín ngưỡng, phong tục truyền thống của người dân; hoạt động sinh hoạt tôn giáo đa dạng, những không thành hệ thống; Giáo lý xây dựng và truyền bá thường hướng tới niềm tin của người dân một cách m quáng, hơn là tạo ra tính thiêng
kiềm chế tính ác trong con người [8] Như vậy có thể định ngh a “Đ o l là m t hi ợng tôn
giáo m i, khác bi t, xung t so v i nh ỡng, phong tục truy n th ng, hình thành
b i nh ng cấ ng, giáo lý không th ng nhấ ng t i xây d ng ni m tin củ m t cách mù quáng, xa r i th c t cu c s ng th c t
Hiện tượng “Đạo lạ” liên quan khá mật thiết với “mê tín dị đoan” Mê tín dị đoan Mê tín là một cụm từ ch những niềm tin trong một mối quan hệ nhân quả siêu nhiên: một trong những sự kiện hay hành động sẽ d n đến các sự kiện hay hành động khác mà không có bất k quá trình vật
lý nào liên kết hai sự kiện, như chiêm tinh học, điềm báo, phù phép Mê tín mâu thu n với khoa học
tự nhiên hay phản khoa học [48, tr.19-22]
Mê tín d , nh m nhí, không phù hợp v i lẽ t nhiên (tin vào bói toán, ch a b nh bằng phù phép ) dẫn t i h u qu xấ ng v sức khoẻ, th i gian, tài s n, tính m ng Mê tín d m nh ng, bà c t, tin
ă ó ẻ, tin ngày lành tháng d , tin s m ng sang hèn, tin coi tay ng, tin cúng sao, cúng h n, tin th y bùa th y chú, tin c u cúng tai qua n n khỏi… [1]
4 ặ ể ủ q oạt ộ g t g o tạ V t
Thứ nhất, Qu c v tôn giáo mang tính quy n l c
Tính quyền lực nhà nước được thể hiện ở tính bắt buộc thực hiện các quy định của pháp luật về tôn giáo đối với các chủ thể pháp luật về tôn giáo nói trên Đối với các cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức thực hiện công tác quản l tôn giáo, nhà nước đảm bảo việc thực hiện bằng các nguồn lực như: tài sản, ngân sách, công tác thi đua – khen thưởng và kỷ luật, x lý hành chính, x lý hình
sự đối với các hành vi vi phạm pháp luật ở từng mức độ
Đối với các tổ chức, chức sắc, nhà tu hành, tín đồ tôn giáo và các đối tượng khác thì tính quyền lực nhà nước được thể hiện trong phương pháp điều ch nh các quan hệ giữa một bên là các
cơ quan nhà nước có th m quyền, các cá nhân hay tổ chức được nhà nước trao quyền (chủ thể quản
Trang 9Bên cạnh đó, tôn giáo còn là một hình thái ý thức xã hội, một phạm tr tư tưởng có quan hệ đến văn hóa, đạo đức, truyền thống của dân tộc Đồng thời, tôn giáo thường là vấn dề nhạy cảm, d
bị các thế lực th địch lợi dụng tuyên truyền, chống phá Nhà nước Do vậy, việc giáo dục thuyết phục nhân dân, đặc biệt là đồng bào có đạo là vô cùng quan trọng để giữ gìn đoàn kết trong nội bộ nhân dân, c ng như phòng ngừa những âm mưu chống phá của các thế lực th địch
Thứ ba, Qu c v ợc th c hi n trong xu th toàn c u hóa
Hoạt động tôn giáo ở nước ta chịu sự điều ch nh không ch bằng hệ thống pháp luật trong nước mà còn chịu sự điều ch nh bằng cả điều ước quốc tế mà Nhà nước tham gia ký kết hoặc thừa nhận Đặc điểm này xuất phát là do trong sáu tôn giáo lớn thì hiện nay bốn tôn giáo là: Công giáo, Phật giáo, Tin ành và đạo Hồi có nguồn gốc và mối quan hệ với nước ngoài
Thứ QLNN v ng t i gi gìn b n sắc dân t c, củng c t dân t c và
b m quy n t ỡng tôn giáo
Trong Nhà nước pháp quyền, quyền lực nhà nước bị giới hạn và khi đó, Nhà nước xuất hiện trong xã hội như một tác nhân kiến tạo sự phát triển, không cai trị đời sống tôn giáo của các tín đồ, nhà tu hành và các tổ chức tôn giáo mà tạo cơ hội và khuyến khích sinh hoạt tôn giáo, đem lại giá trị cố kết cộng đồng, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc [20, tr.39]
Thứ ă i v i ho ng tôn giáo có s phân công, ph i hợp gi ban ngành trong t chức th c hi n
Tôn giáo là vấn đề thuộc l nh vực tâm linh – văn hóa uyền tự do tín ngưỡng tôn giáo là một quyền quyền con người có tính phổ quát NN đối với vấn đề tôn giáo luôn là vấn đề nhạy cảm, tiềm n nguy cơ âm hại đến tự do tôn giáo
Phân công phối hợp, kiểm soát là nguyên tắc trong tổ chức quyền lực nhà nước của Việt Nam o đó, đối với một vấn đề cụ thể c ng như vậy, việc NN đối với hoạt động tôn giáo cần có
sự phân công, phối hợp của nhiều cơ quan, ban ngành để hoạt động quản l đạt hiệu quả cao nhất
1
ộ g oạt ộ g t g o
Nội dung quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo được ghi nhận trong Pháp lệnh tín ngưỡng, tôn giáo 2004 và được cụ thể hóa tại Nghị định số 92/2012/NĐ-CP ngày 08/11/2012 của Chính phủ hướng d n thi hành Pháp lệnh trên
1.2.1.1.N i dung chung
- Xây dựng chiến lược, kế hoạch dài hạn, năm năm và hàng năm thuộc l nh vực tôn giáo;
- an hành các văn bản quy phạm pháp luật đối với hoạt động tôn giáo;
- Tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật đối với hoạt động tôn giáo;
Trang 108
- Tuyên truyền, phổ biến pháp luật đối với hoạt động tôn giáo;
- uy định tổ chức bộ máy quản lý nhà nước;
- uy định về việc phối hợp giữa các cơ quan nhà nước trong công tác quản lý;
- Tổ chức quản lý công tác nghiên cứu, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ công chức;
- Kiểm tra, thanh tra, giải quyết khiếu nại tố cáo và x lý vi phạm pháp luật về hoạt động tôn giáo
Các nội dung trên nếu được thực hiện tốt sẽ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo cả nước nói chung và trên địa bàn từng địa phương nói riêng
1.2.1.2 N i dung cụ th
- Quản lý hoạt động tín ngưỡng;
- Quản lý tổ chức tôn giáo;
- Quản lý việc phong chức, phong ph m, bổ nhiệm, bầu c , suy c , điều động, thuyên chuyển trong tổ chức và hoạt động tôn giáo;
- Quản lý về đại hội, hội nghị của các tổ chức tôn giáo;
- Quản lý việc xây dựng các cơ sở tôn giáo, kinh doanh, xuất nhập kh u kinh sách tôn giáo
và đồ dùng việc đạo;
- Quản lý hoạt động từ thiện xã hội của tổ chức tôn giáo;
- Quản lý họat động quốc tế của tổ chức tôn giáo…
ủ t ể oạt ộ g t g o
- Chính phủ
- Bộ Nội vụ
- Ban Tôn giáo Chính phủ
- Ủy ban nhân dân cấp t nh và Sở Nội vụ
- Cấp huyện
- Cấp xã
V t ủ oạt ộ g t g o
Thứ nhất, để đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước được hiện thực hóa, để
đồng bào có đạo và không có đạo đoàn kết trong khối đại đoàn kết dân tộc, là nền tảng và tạo động lực cho công cuộc đổi mới đất nước thì vai trò của Nhà nước đối với hoạt động tôn giáo là cực k cần thiết và ngày càng phải được tăng cường hơn nữa Đồng thời, hoạt động tôn giáo có liên quan đến tất cả các l nh vực của đời sống xã hội, do đó với chức năng quản lý xã hội của mình, để đảm bảo cho xã hội ổn định thì việc quản lý tốt các hoạt động tôn giáo góp phần to lớn đảm bảo sự phát triển bền ổn định và bền vững
Thứ hai, hiện nay một số phần t chống đối, cực đoan trong tôn giáo đang tổ chức lực lượng
cam kết với nước ngoài, tích cực tìm hiểu và khai thác những sơ hở, thiếu sót trong công tác tôn giáo của ta húng đưa ra các thông tin sai lệch đối với các vấn đề nhân quyền, tự do tín ngưỡng tôn giáo với mục đích nhằm chống phá nhà nước CHXHCN Việt Nam Thiết ngh , nếu không có vai trò quản lý của Nhà nước đối với công tác này thì liệu rằng xã hội chúng ta có ổn định, toàn dân có đoàn kết tạo nền tảng vững chắc cho phát triển của đất nước
Trang 119
Thứ ba,cần phải tăng cường vai trò quản lý của Nhà nước đối với hoạt động tôn giáo để
khắc phục những lệch lạc, phiến diện trong công tác quản l và đảm bảo quyền tự do tín ngưỡng,
tôn giáo của nhân dân, góp phần đưa các hoạt động của tôn giáo theo đúng quy định của pháp luật
Thứ xu thế phát triển của tôn giáo, trong các tổ chức tôn giáo có sự biến động nhanh về
quy mô, số lượng tín đồ, cách thức hoạt động….và ích lại gần nhau Nhà nước cần khẳng định vai trò quản lý của mình và tăng cường quản lý các hoạt động tôn giáo để giữ vững ổn định xã hội mà
v n đảm bảo cho tôn giáo phát triển theo xu thế khách quan
4 g t t ộ g oạt ộ g t g o
- ự l nh đạo, ch đạo của Đảng đối với công tác tôn giáo
- ự hoàn thiện của hệ thống pháp luật về tôn giáo
- Mức độ hoàn thiện tổ chức bộ máy cơ quan uản l nhà nước về tôn giáo và chất lượng đội ng cán bộ, công chức làm công tác tôn giáo
- Nhận thức của các ngành, các cấp về tầm quan trọng của công tác uản l nhà nước đối với hoạt động tôn giáo
- ự phát triển của kinh tế hội, vấn đề hội nhập và u thế vận động của tôn giáo
ợi dụng địa bàn rộng, có nhiều nơi h o lánh ít người qua lại, ây dựng cơ sở thờ tự khi chưa được cơ quan có th m quyền cho ph p
Việc tổ chức l ngoài đăng k thường niên, tổ chức ngoài cơ sở thờ tự, nhiều tín đồ trong và ngoài địa bàn a Vì tham dự khi chưa được in ph p, chưa được cấp có th m quyền cho ph p
Những hoạt động tuyên truyền, sinh hoạt đạo trái ph p của một số cá nhân, tổ chức của các hội, nhóm Tin ành của một số , đơn vị du lịch trên địa bàn huyện đ lợi dụng du lịch trại h vào sinh hoạt trái ph p tại các khu du lịch trong địa bàn
oạt động của các nhóm, hệ phái Tin ành, đạo lạ khác đ có nhiều tác động, ảnh hưởng
ấu đến an ninh trật tự – an toàn hội trên địa bàn huyện, đặc biệt là tình hình an ninh trật tự tại các miền núi, v ng dân tộc, các khu du lịch
Từ thực ti n những mặt đạt được và những tồn tại trong việc NN đối với hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng huyện a Vì đ ác định cần phải quan tâm đến công tác này nhiều hơn nữa.Khắc phục những tồn tại và phát huy những ưu điểm trong công tác này ở a Vì là bài học kinh nghiệm cho huyện oài Đức học tập để giải quyết đối với các vấn đề tương tự nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác NN đối với hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng
g oạt ộ g t g o ủ
Trang 1210
Mê Linh là một huyện nằm ở c a ngõ phía Bắc của thủ đô à Nội Hiện nay, trên địa bàn huyện Mê inh đang có 3 tôn giáo chính đang hoạt động là Phật giáo, Công giáo và Tin Lành Trong đó, có 02 tôn giáo đ được công nhận tư cách pháp nhân là hật giáo và Công giáo, còn 2 nhóm Tin ành chưa được công nhận tư cách pháp nhân Trên địa bàn huyện Mê Linh hiện có khoảng gần 2,1 vạn người theo tôn giáo ( chiếm hơn 12% dân số Trong đó, tín đồ Phật giáo chiếm hơn 2 vạn người; Công giáo có khoảng 4050 người; Tin lành có 21 người [31]
Nhìn chung, công tác NN đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Mê inh luôn đạt được những kết quả đáng ghi nhận Việc triển khai kế hoạch công tác và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ công tác tôn giáo luôn được N huyện quan tâm và làm tốt, ban hành các văn bản hướng d n các xã, thị trấn, các cơ sở thờ tự tôn giáo tổ chức các ngày l trọng trong năm; ây dựng
kế hoạch thăm h i, tặng quà các cơ sở thờ tự, chức sắc, một số đối tượng chính sách nhân dịp l Phật đản, Noel, tập trung giải quyết các vụ việc liên quan đến tranh chấp, khiếu kiện về đất đai, cơ
sở thờ tự của các tôn giáo
Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đạt được thì công tác NN đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện Mê inh còn tồn tại một số vấn đề như:
Nhận thức về tôn giáo, quản l nhà nước về tôn giáo của một bộ phận cán bộ, công chức làm công tác tôn giáo còn đơn giản, có biểu hiện né tránh, chưa am hiểu sâu về l nh vực tôn giáo Do vậy chất lượng tham mưu, giải quyết các vụ việc còn hạn chế
Công tác vận động, tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật cho nhân dân noi chung và cho đồng bào có đạo nó riêng còn hạn chế
Ở một số cơ sở thờ tự trong huyện v n xảy ra một vài trường hợp mâu thu n giữa các vị sư trụ trì với nhau hoặc với nhân dân trong thôn, tạo ra sự mất đoàn kết trong cộng đồng dân cư, ảnh hưởng đến tình hình an ninh nông thôn
V n còn một số bộ phận lợi dụng chính sách tự do tín ngưỡng gây mất trật tự an ninh, gây rối nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết trong nhân dân Sự phối hợp giữa chính quyền và MTTQ, các đoàn thể quần chúng ở cấp cơ sở trong việc tuyên truyền, giải thích, vận động nhân dân trong công tác tôn giáo còn nhiều hạn chế
Việc quản lí hồ sơ địa chính cơ quan Tài nguyên môi trường), việc s dụng đất của các cơ
sở qua nhiều giai đoạn bị thay đổi, thất lạc, hồ sơ tranh chấp, khiếu nại về đất đai v n chưa được giải quyết dứt điểm
Từ thực ti n những mặt đạt được và những tồn tại trong việc NN đối với hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng của huyện Mê inh c ng là bài học kinh nghiệm để giải quyết đối với các vấn đề còn tồn tại của huyện Mê inh đối với công tác NN về tôn giáo, tín ngưỡng c ng như được áp dụng đối với công tác NN đối với hoạt động tôn giáo trên địa bàn huyện oài Đức, thành phố
à Nội
b Đ
Đ y mạnh công tác tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về
tôn giáo cho đồng bào có đạo
uyết liệt trong việc l vi phạm trong l nh vực ây dựng cơ sở thờ tự chưa được
cấp ph p hoặc cấp ph p chưa đầy đủ
Trang 1311
Đối với hoạt động tuyên truyền, sinh hoạt đạo trái ph p của các nhóm, hệ phái Tin
ành, đạo lạ cần phải được ngăn cấm triệt để
, ác ngành, các cấp, các hòng, an chuyên môn của huyện cần có sự phối hợp hài
hòa với nhau trong việc NN đối với hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo, nhất là việc lưu trữ hồ sơ về các tổ chức tôn giáo, hoạt động của các tổ chức tôn giáo, đất đai liên quan đến đến tôn giáo
ă , Đề cao n t đ p văn hóa tinh thần, giá trị nhân văn từ tôn giáo, tín ngưỡng để toàn
dân trên địa bàn huyện đoàn kết, gắn bó vì những mục đích cao cả, cái thiện mà tôn giáo hướng đến