Kiến thức: - Hiểu được nội dung của luật, mối quan hệ của luật đối với mọi thành viên trong xã hội.. Nắm được nội dung của luật đối với đời sóng của con người.. Điều này đã thể hiện rRt
Trang 1Tiết 27.
Đọc thêm:
XIN LẬP KHOA LUẬT
( Trích: Tế cấp bát điều )
Nguyễn Trường Tộ
-A Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- Hiểu được nội dung của luật, mối quan hệ của luật đối với mọi
thành viên trong xã hội Nắm được nội dung của luật đối với đời sóng của
con người
- Hiểu được đặc điểm loại văn bản điều trần
2 Kĩ năng:
Đọc – hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại
3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức học tập theo đúng qui định và sống theo đúng
luật pháp
B Chuẩn bị bài học:
1 Giáo viên:
1.1 Dự kiến bp tổ chức hs hoạt động cảm thụ tác phẩm:
- Phương pháp đọc hiểu, đọc diễn cảm
- Định hướng tìm hiểu nội dung văn bản qua hệ thống câu hỏi
bằng hình thức trao đổi, thảo luận nhóm
- Tích hợp phân môn Làm văn Tiếng Việt Đọc văn
1.2 Phương tiện:
Sgk, giáo án, đọc tài liệu tham khảo
2 Học sinh:
- Hs chủ tìm hiểu về tác giả, thể loại, đọc kĩ về tác phẩm theo
hệ thống thể loại
C Hoạt động dạy và học:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
3.Giới thiệu bài mới
Nguyễn Trường Tộ là một người có tài, thông thạo cả Hán học và Tây
học ng cũng là người có tầm nhìn xa trông rộng, có chủ trương canh
tân đRt nước thông qua luật pháp Điều này đã thể hiện rRt rR qua bài in
lập khoa luật trích tế cRp bát điều
Hoạt động của GV và HS Nội dung cần đạt
* Hoạt động 1
Học sinh đọc tiểu dẫn SGK
- Phần tiểu dẫn SGK trình bày
những nội dung chính nào?
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả.
Nguyễn Trường Tộ (1830-1871) Quê : Bùi Chu – Hưng Trung – Hưng Nguyên –
Trang 2Trình bày vài nét về tác giả
Nguyễn Trường Tộ?
Trình bày xuRt xứ và mục đích
của bài ‘‘xin lập khoa luật’’?
- Theo em văn bản được chia làm
mRy phần? Nội dung từng phần?
* Hoạt động 2
Hướng dẫn HS đọc văn bản
Thảo luận nhóm
GV định hướng nội dung nghệ
thuật qua hệ thống câu hỏi
Theo Nguyễn Trường Tộ, luật
bao gồm những lĩnh vực nào?
ng đã giới thiệu việc thực hành
luật pháp ở các nước phương Tây
ra sao?
Luật có vai trò như thế nào đối
với đời sống con người? Em có
nhận xét như thế nào về cách lập
luận của tác giả?
Tác giả quan niệm như thế nào
về mối quan hệ giữa đạo đức và
luật pháp?
Theo Nguyễn Tường Tộ, Nho
học truyền thống có tôn trọng
Nghệ An
Là người thông thạo cả Hán học và Tây học →
có tri thức rộng rãi, tầm nhìn xa trông rộng
2 Giới thiệu: "Xin lập khoa luật".
Trích từ bản điều trần số 27: ‘‘Tế cRp bát điều’’ bàn về sự cần thiết của luật pháp đối với xã hội nhằm mục đích thuyết phục triều đình cho mở khoa luật
3 Thể loại và bố cục.
- Điều trần: Thể văn nghị luật chính trị - xã hội, trình bày vRn đề theo từng điều, từng mục
- Bố cục: 3 phần
+ Phần 1: Vai trò và tác dụng của luật pháp đối với xã hội
+ Phần 2: Mối quan hệ giữa luật pháp với đạo Nho, văn chương nghệ thuật
+ Phần 3: Mối quan hệ giữa luật pháp với đạo đức
II Đọc – hiểu :
1 Nội dung :
- Luật bao gồm nhiều lĩnh vực khác nhau: Kỉ cương, uy quyền, chính lệnh, tam cương ngũ thường
- Việc thực hành luật pháp ở các nước phương Tây rRt công bằng, nghiêm minh Không có ai (kể cả vua chúa) được đứng ngoài, đứng trên luật pháp Nhà nước xã hội vận hành và phát triển bằng luật pháp mọi sự thưởng phạt đều dựa trên
luật pháp Đó là những nhà nước pháp quyền.
a Vai trò của luật đối với đời sống con người:
- Luật có tác dụng cai trị xã hội, duy trì sự tồn tại của đRt nước
Quan dùng luật để cai trị nhân dân, dân theo luật
mà giữ gìn BRt cứ hình phạt nào cũng không vượt khỏi luật Luật phải đề cao tính dân chủ, gắng với đời sống con người
- Luật còn là đạo đức, đạo làm người «trái luật là
có tội, giữ đúng luật là dạo đức» và có «có đạo đức nào lớn hơn chí công vô tư»
(Quan hệ giữa đạo đức và luật pháp là ở chỗ thống nhRt giưã đúng luật và đạo đức Công
Trang 3pháp luật không? bằng, luật pháp là đạo đức Đạo đức lớn nhRt là
chí công vô tư Trái luật cũng đồng nghĩa với trái đạo đức)
=> Cách lập luận chặt chẽ, sử dụng phương pháp liên tưởng đối chiếu mở rộng tầm nhìn
b Điểm hạn chế của Nho học:
- Đạo Nho là một thứ luật phong kiến nội dung: không gì lớn bằng trung hiếu, không gì cần thiết bằng lễ nghĩa
- Theo tác giả Nho học không có truyền thống tôn trọng luật pháp vì chỉ nói suông trên giRy, làm tốt chẳng ai khen, làm dở chẳng ai chê Đến Khổng Tử cũng công nhận điều này
2 Nghệ thuật:
Lập luận chặt chẽ, dẫn chứng xác thực, lời lẽ mêm dẻo, có sức thuyết phục
3 Ý nghĩa văn bản:
Bản điều trần thể hiện tư tưởng cRp tiến của Nguyễn Trường Tộ đến nay vẫn còn nguyên giá trị
4 Củng cố, luyện tập
HS trao đổi cặp và cho biết suy nghĩ của mình
- Tìm hiểu và nhận xét về tình hình thực hiện luật pháp ở nước ta hiện
nay trên một lĩnh vực mà em biết? (An toàn giao thông; Vệ sinh môi
trường…)
5 Hướng dẫn về nhà
- Nắm nội dung bài học
- Đọc lại văn bản
- Soạn bài theo phân phối chương trình