Phát triển nguồn nhân lực Thông tin - Thư viện của mạng lưới các trường đại học tại Hà Nội Nguyễn Thanh Trà Trường Đại học KHXH&NV Luận văn ThS.. Tìm hiểu về vai trò của nguồn nhân lực
Trang 1Phát triển nguồn nhân lực Thông tin - Thư
viện của mạng lưới các trường đại học tại Hà Nội
Nguyễn Thanh Trà
Trường Đại học KHXH&NV Luận văn ThS Chuyên ngành: Khoa học Thư viện; Mã số: 60 32 20
Người hướng dẫn: PGS.TS Trần Thị Minh Nguyệt
Năm bảo vệ: 2010
Abstract: Hệ thống hóa các vấn đề lý luận, quan điểm về con người, nguồn nhân lực, phát triển nguồn nhân lực của các nhà khoa học đi trước Tìm hiểu về vai trò của nguồn nhân lực Thông tin – Thư viện của mạng lưới các trường Đại học tại Hà Nội Nghiên cứu và đánh giá thực trạng nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin thư viện tại các trường đại học trên địa bàn Thành phố Hà Nội Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển nguồn nhân lực ngành Thông tin – Thư viện cả về số lượng và chất lượng trên địa bàn thành phố
Keywords: Khoa học thư viện; Nguồn nhân lực; Hà Nội
Content
Trang 2MỤC LỤC
CHƯƠNG I: NGUỒN NHÂN LỰC VÀ VAI TRÒ CỦA NGUỒN NHÂN LỰC THÔNG TIN THƯ VIỆN CỦA MẠNG LƯỚI CÁC TRƯỜNG ĐẠI
HỌC TẠI HÀ NỘI 16
1.1 NGUỒN NHÂN LỰC TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN – THƯ VIỆN 16
1.1.1 Khái niệm nguồn nhân lực 16
1.1.2 Nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin - thư viện 19
1.1.3 Vấn đề phát triển nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin – thư viện 21
1.2 MẠNG LƯỚI THƯ VIỆN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI 26
1.2.1 Giáo dục đại học trên địa bàn Thành phố Hà Nội 26
1.2.2 Mạng lưới thư viện các trường đại học tại Hà Nội 28
1.3 ĐẶC ĐIỂM, YÊU CẦU ĐỐI VỚI NGUỒN NHÂN LỰC TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN – THƯ VIỆN TẠI CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI 37
1.3.1 Đặc điểm nguồn nhân lực trong hoạt động thông tin - thư viện tại các trường đại họctrên địa bàn Hà Nội 37
1.3.2 Yêu cầu đối với phát triển nguồn nhân lực trong hoạt động của mạng lưới thư viện đại học trên địa bàn Hà Nội 39
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NGUỒN NHÂN LỰC TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN – THƯ VIỆN TẠI CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI 42
2.1 QUẢN LÝ NGUỒN NHÂN LỰC 42
2.1.1 Cơ cấu nguồn nhân lực 42
2.1.2 Tuyển dụng nguồn nhân lực 50
2.1.3 Phương thức quản lý thư viện 53
2.1.4 Chính sách, chế độ đãi ngộ cán bộ thư viện 57
2.2 CHẤT LƯỢNG NGUỒN NHÂN LỰC 63
2.2.1 Trình độ học vấn 63
2.2.2 Trình độ chuyên môn nghiệp vụ 66
2.2.3 Trình độ tin học và ngoại ngữ 67
2.2.4 Mức độ gắn bó với nghề nghiệp 71
2.3 ĐÀO TẠO VÀ BỒI DƯỠNG CÁN BỘ THƯ VIỆN 77
2.3.1 Hình thức đào tạo, bồi dưỡng 77
2.3.2 Nội dung đào tạo 85
Trang 32.3 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ NGUỒN NHÂN LỰC TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN – THƯ VIỆN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA
BÀN HÀ NỘI 91
2.3.1 Mặt mạnh 91
2.3.2 Mặt yếu 94
2.5.3 Nguyên nhân điểm yếu 96
CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC THÔNG TIN – THƯ VIỆN TRONG MẠNG LƯỚI CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TẠI HÀ NỘI 98
3.1 ĐỔI MỚI CƠ CHẾ QUẢN LÝ NGUỒN NHÂN LỰC 98
3.2 XÂY DỰNG VÀ HOÀN THIÊN CÁC VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN ĐẾN CHẾ ĐỘ ĐÃI NGỘ CÁN BỘ THƯ VIỆN 100
3.2.1 Điều chỉnh và bổ sung các văn bản pháp luật đã ban hành cho phù hợp với tình hình mới 100
3.2.2 Xây dựng bổ sung các chính sách, chế độ đãi ngộ hợp lý cho cán bộ thư viện đại học 101
3.3 NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC ĐÀO TẠO BỒI DƯỠNG CÁN BỘ THƯ VIỆN 103
3.3.1 Hình thức bồi bưỡng 103
3.3.2 Nội dung chương trình 103
3.3.3 Nâng cao chất lượng đào tạo từ các cơ sở đào tạo cán bộ thông tin – thư viện 104
3.3.4 Đổi mới phương pháp đào tạo và bồi dưỡng cán bộ thư viện 106
3.4 NÂNG CAO TRÌNH ĐỘ CÁN BỘ QUẢN LÝ THƯ VIỆN ĐẠI HỌC 107 3.5 MỘT SỐ KIẾN NGHỊ 109
3.5.1 Kiến nghị đối với Ban giám hiệu các trường 109
3.5.2 Kiến nghị đối với Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch 110
Trang 4DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Adam Smith (1997), Của cải của các dân tộc, Nxb Giáo dục, H
2 Triệu Tuệ Anh (2004), Thiết kế tổ chức và quản lý chiến lược nguồn nhân
lực, Nxb Lao động Xã hội, Hà Nội, 1431tr
3 Ban Tư tưởng Văn hóa trung ương (2000), Tài liệu học tập các Nghị
quyết Hội nghị lần thứ 5 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa VIII
4 Đỗ Minh Cương (2001), Phát triển nguồn nhân lực giáo dục đại học Việt
Nam, Chính trị quốc gia, Hà Nội
5 Trần Khánh Dư (2002), Giáo dục kỹ thuật – nghề nghiệp và phát triển
nguồn nhân lực, Nxb Giáo dục, Tp HCM
6 Nguyễn Hữu Dũng (2004), “Về chiến lược phát triển con người trong hệ
thống phát triển nguồn nhân lực ở Việt Nam”, Tạp chí Lao động và Xã
hội, Số 243 - Tr 37-38 ; Số 244 - Tr 39
7 Đảng Cộng Sản Việt Nam (1999) Văn kiện Hội nghị lần thứ hai Ban
chấp hành Trung ương khóa VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, tr.9
8 Đảng Cộng Sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ IX,
Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, H., Tr 6-9
9 Trương Thu Hà (2005), “Cơ hội và thách thức đối với việc đào tạo, phát
triển nguồn nhân lực Việt Nam trong giai đoạn hội nhập kinh tế”, Khoa
học xã hội Việt Nam, Số 4 - tr.47-56
10 Phạm Minh Hạc (2001), Nghiên cứu con người và nguồn nhân lực đi vào
công nghiệp hoá, hiện đại hoá, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 338tr
11.Trần Kim Hải (1999), „„Đổi mới cơ chế chính sách sử dụng nguồn nhân
lực góp phần đẩy mạnh CNH – HĐH đất nước‟‟, Tạp chí Nghiên cứu lý
luận, tr.17
12 Nguyễn Văn Hành (2006), “Kiểm định chất lượng đào tạo đại học- thời cơ
và thách thức đối với các thư viện đại học Việt Nam”, Kỷ yếu khoa học
Ngành Thông tin-Thư viện trong xã hội thông tin, tr 251-257
Trang 513 Đoàn văn Khái (2005), Nguồn lực con người trong quá trình công nghiệp
hoá, hiện đại hoá ở Việt Nam, Nxb Lý luận Chính trị, Hà Nội, 246tr
14 Nguyễn Hữu Long Giáo trình phát triển nguồn nhân lực, NXB Đại học
Sư phạm
15 Trương Giang Long (2004), “Đào tạo nguồn nhân lực qua kinh nghiệm
phát triển giáo dục ở một số nước”, Tạp chí Cộng sản, Số 13, Tr 70-74
16 Phạm Thành Nghị (2005), “Phát triển con người bền vững và những thách
thức về quản lý”, Tạp chí Nghiên cứu con người, Số 4 - tr.21-26
17 Trần Thị Minh Nguyệt (2008) “Nguồn nhân lực thông tin thư viện ở Việt
Nam trước yêu cầu công nghiệp hóa hiện đại hóa”, Kỷ yếu hội thảo khoa
học
18 Bùi Văn Nhơn (2006), Giáo trình quản lý nguồn nhân lực xã hội:Đào tạo
đại học Hành chính, Nxb Giáo dục, Hà Nội, 199tr
19 Phạm Văn Quý (2005), Các giải pháp chủ yếu nhằm phát triển nguồn nhân lực khoa học công nghệ phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa, Luận án Tiến sĩ Kinh tế 5.02.05, 205tr
20 Trần Thị Quý (2008), “Phát triển nguồn nhân lực thông tin thư viện của
các trường đại học Hà Nội, đáp ứng yêu cầu đổi mới đất nước”, Kỷ yếu
hội nghị thư viện các trường đại học, cao đẳng lần thứ nhất
21 Nguyễn Thanh (2002), Phát triển nguồn nhân lực phục vụ công nghiệp
hoá hiện đại hoá, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 209 tr
22 Bùi Thị Thanh (2005), Phát triển nguồn nhân lực vùng Đồng bằng sông
Cửu Long đến năm 2020: Luận án TS Kinh tế : 5.02.05, Tp Hồ Chí Minh,
148tr
23 Mặc Văn Tiến (2005), “Phát triển nguồn nhân lực Việt Nam trong bối
cảnh toàn cầu hoá”, Tạp chí Lao động và xã hội, Số 264 - Tr.18-20
Trang 624 Nguyễn Viết Vượng (2005), Phát huy yếu tố tiềm năng con người thủ đô
Hà Nội trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá, Nxb Lao động, Hà
Nội, 200tr
25.Yoshihara Kunio (1999), The national and Economic Growth – Korea
and Thailand, Kyoto University Press
Tài liệu tiếng Anh
26 Human resource development: Theory and Practice, 264 p., 2010
27 Jonh M Werner and Randy L Desimohe, human resource development,
688 p., South-Western College Pub; 5 ed., 2008
28 Jonh P Wilson, Human resource development: Learning and training individuals and organizations, 650 p., Kogan Page; 2nd ed., 2005
Website
29 Định nghĩa nguồn nhân lực, website en.wikipedia.org, truy cập ngày
30 Nguyễn Văn Hành (2008), “Thư viện trường đại học với công tác phát triển học liệu phục vụ đào tạo”, truy cập ngày 02/02/2010, địa chỉ:
http://www.thuvien.net/khoa-hoc-thu-vien-nghiep-vu/khoa-hoc-thong- tin-va-thu-vien/to-chuc-va-quan-ly-thu-vien-hien-dai/thu-vien-truong- dai-hoc-voi-cong-tac-phat-trien-hoc-lieu-phuc-vu-dao-tao-theo-tin-chi
31 Susan M Heathfield (2009), What is the human resource development? Truy cập ngày 10/12/2009, địa chỉ:
http://humanresources.about.com/od/glossaryh/f/hrdevelopment.htm
32 Vụ thư viện (2010), Ban hành quy chế mẫu tổ chức và hoạt động thư viện trường đại học, website thuvien.net, truy cập ngày 22/4/2010, địa chỉ:
http://www.thuvien.net/tin-tuc-su-kien/tin-thu-vientrong-
nuoc/newsitem_200910167967963894/?searchterm=c%C3%A1n%20b% E1%BB%99%20th%C6%B0%20vi%E1%BB%87n%20%C4%91%E1% BA%A1i%20h%E1%BB%8Dc