Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang (LV thạc sĩ)
Trang 11
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
LÊ THỊ THÚY AN
BỒI DƢỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ
THEO CHỨC DANH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TIỀN GIANG
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ CÔNG
TP HỒ CHÍ MINH – NĂM 2017
Trang 22
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
LÊ THỊ THÚY AN
BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ
THEO CHỨC DANH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TIỀN GIANG
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 60 34 04 03 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS TS Nguyền Thị Hồng Hải
TP HỒ CHÍ MINH – NĂM 2017
LỜI CAM ĐOAN
Trang 33
Tôi xin cam đoan luận văn này là công trình nghiên cứu độc lập của tôi dưới sự hướng dẫn của người hướng dẫn khoa học của PGS TS Nguyễn Thị Hồng Hải
Các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào Các số liệu, tài liệu tham khảo được trích dẫn nguồn theo đúng hướng dẫn của Học viên Hành chính Quốc gia về cách thức trình bày luận văn
Tác giả
Lê Thị Thúy An
LỜI CẢM ƠN
Trang 4Đặc biệt tôi xin bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc nhất đến PGS TS Nguyễn Thị Hồng Hải, người hướng dẫn khoa học đã tận tình hướng dẫn, hỗ trợ và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn đến UBND tỉnh Tiền Giang, Sở Nội vụ, các
sở, ngành, Trường Chính trị tỉnh Tiền Giang đã tạo điều kiện và hỗ trợ cung cấp các số liệu và các thông tin để tôi hoàn thành luận văn này
Do năng lực nghiên cứu còn hạn chế cũng như thời gian tìm hiểu ngắn, luận văn không tránh khỏi những thiếu sót Vì vậy tác giả mong muốn nhận được những ý kiến đóng góp của Quý Thầy Cô để luận văn và bản thân tôi hoàn thiện hơn trong quá trình học tập, nghiên cứu khoa học và làm việc sau này
Trân trọng cảm ơn!
Tác giả luận văn
LÊ THỊ THÚY AN
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Trang 55
Cán bộ, công chức CBCC Đào tạo, bồi dưỡng ĐTBD Quản lý nhà nước QLNN
Ủy ban nhân dân UBND
DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang 77
Trang Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Mục lục
Danh mục viết tắt
Danh mục các bảng
MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài luận văn 1
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 3
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 7
4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 8
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn 9
6 Đóng góp của luận văn 10
7 Kết cấu của luận văn 10
Chương 1: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ THEO CHỨC DANH 1.1 Công chức cấp xã theo chức danh 12
1.1.1 Khái niệm và đặc điểm công chức cấp xã theo chức danh 12
1.1.2 Tiêu chuẩn của công chức cấp xã 16
Trang 88
1.1.3 Chức danh công chức cấp xã và nhiệm vụ của các chức danh công
chức cấp xã 18
1.2 Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 23
1.2.1 Khái niệm 23
1.2.2 Đặc trưng của bồi dưỡng công chưc cấp xã theo chức danh 26
1.2.3 Sự cần thiết 27
1.2.4 Quy trình bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 31
1.2.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 37
1.3 Kinh nghiệm của các địa phương trong bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 39
1.3.1 Kinh nghiệm của các địa phương 39
1.3.2 Một số bài học tham khảo rút ra từ thực tiễn các địa phương 44
Tiểu kết chương 1 45
Chương 2: THỰC TRẠNG BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ THEO CHỨC DANH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TIỀN GIANG 2.1 Khái quát chung về tỉnh Tiền Giang 46
2.2 Khái quát chung về công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Tiền Giang 48
2.3 Tổng quan về thực trạng bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang 51
2.3.1 Xác định nhu cầu bồi dưỡng 51
Trang 99
2.3.2 Xây dựng kế hoạch, chương trình, nội dung bồi dưỡng 54
2.3.3 Tổ chức thực hiện bồi dưỡng 62
2.3.4 Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng 68
2.4 Đánh giá chung thực trạng bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang 72
2.4.1 Những ưu điểm 72
2.4.2 Hạn chế 74
2.4.3 Nguyên nhân của hạn chế 75
Tiểu kết chương 2 79
Chương 3: QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ THEO CHỨC DANH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TIỀN GIANG 3.1 Một số quan điểm của Đảng và Nhà nước về hoàn thiện bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 80
3.2 Các giải pháp hoàn thiện c bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 83
3.2.1 Hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách 83
3.2.3 Chú trọng việc xác định nhu cầu bồi dưỡng công chức cấp xã 86
3.2.4 Nâng cao chất lượng công tác xây dựng quy hoạch, kế hoạch bồi dưỡng công chức cấp xã 89
3.2.5 Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá 91
Trang 1010
3.2.6 Tăng cường phối hợp với các cơ sở bồi dưỡng 93 3.2.7 Kết hợp bồi dưỡng công chức cấp xã với các chức năng quản lý
nhân sự khác 97 3.2.7 Nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên 99 3.2.8 Nâng cao nhận thức về bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh 102
Tiểu kết chương 3 106 KẾT LUẬN 107 TÀI LIỆU THAM KHẢO
Phần mở đầu
1 Lý do chọn đề tài
Trang 11nước ta luôn qua tâm, chăm lo phát triển đội ngũ CBCC “vừa hồng, vừa chuyên” Một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển đội ngũ cán bộ
công chức là công tác đào tạo, bồi dưỡng CBCC Hiện nay để nâng cao chất
lượng đội ngũ công chức thì công tác bồi dưỡng đóng vai trò hết sức quan trọng Bồi dưỡng công chức góp phần trang bị, cập nhật, bổ sung kiến thức cho đội ngũ công chức, góp phần đáp ứng yêu cầu thực thi công vụ Bồi dưỡng đội ngũ công chức là một nội dung không thể thiếu trong phát triển đội ngũ công chức Xây dựng đội ngũ cán bộ có số lượng hợp lý, cơ cấu đồng bộ, chất lượng cao kết hợp với đào tạo, bồi dưỡng, tự đào tạo bồi dưỡng là yếu tố quan trọng trong công tác cán bộ Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ
XI đã xác định “Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cả về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, quản lý nhà nước”[18] Để cụ thể hóa quan điểm của Đảng, Chính phủ đã có
nhiều biện pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công chức cấp xã Nghị quyết 30c/NQ-CP ngày 08/11/2011 của Chính phủ về ban hành chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2011-2020 xác định nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công chức là một trong những nhiệm vụ
trọng tâm “Trọng tâm cải cách hành chính trong giai đoạn 10 năm tới là: Cải
cách thể chế; xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên
chức, chú trọng cải cách chính sách tiền lương nhằm tạo động lực thực sự để
Trang 12từng khẳng định “Cấp xã là cấp gần dân nhất, là nền tảng của hành chính Cấp xã làm được việc thì mọi việc đều xong xuôi”[24] Cấp xã là nơi trực tiếp
đưa những chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước đến với nhân dân Bên cạnh đó nó còn là nơi trực tiếp giải quyết những quyền và lợi ích hợp pháp của người dân một cách thường xuyên, liên tục Vì vậy để hoạt động của chính quyền cấp xã hiệu lực, hiệu quả thì chúng ta phải quan tâm đến công tác bồi dưỡng cán bộ, công chức, trong đó đặc biệt là công chức Một đội ngũ công chức cấp xã được bồi dưỡng khoa học, hiện đại sẽ thực hiện tốt các nhiệm vụ được giao, góp phần đưa chủ trương đường lối của Đảng, pháp luật của nhà nước đến với người dân, đồng thời thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước Việc bồi dưỡng công chức cấp xã để phát huy hiệu quả thì cần gắn với từng chức danh chuyên môn, nhằm nâng cao năng lực thực thi
công vụ cho công chức “ĐTBD phải căn cứ vào vị trí việc làm, tiêu chuẩn của ngạch công chức, tiêu chuẩn chức vụ lãnh đạo, quản lý và nhu cầu xây dựng, phát triển nguồn nhân lực của cơ quan, đơn vị”[9]
Tiền Giang là một địa phương nằm ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long Trong thời gian qua cùng với việc phát triển kinh tế thì tỉnh Tiền Giang cũng chú trọng nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cấp chính quyền, nhất là chính quyền cấp xã Để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã, Tiền Giang đã chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ công chức cấp xã, trong đó chú trọng bồi dưỡng công chức cấp xã Việc bồi
Trang 1313
dưỡng công chức cấp xã ngày càng được chú trọng và thực hiện trong thời gian qua Việc bồi dưỡng đã từng bước chuyển từ bồi dưỡng kiến thức chung sang bồi dưỡng công chức theo từng chức danh Tuy nhiên công tác bồi dưỡng cũng còn những bất cập và khó khăn nhất định Nhận thức về vị trí, vai trò của công tác bồi dưỡng công chức cấp xã còn chưa được chú trọng Việc sắp xếp bố trí thời gian để mở các lớp bồi dưỡng cũng chưa hợp lý, gây ra khó khăn cho cơ quan quản lý công chức cũng như công chức Bên cạnh đó nội dung, chương trình bồi dưỡng chưa được đổi mới, hoàn thiện Ngoài ra, chế
độ, chính sách liên quan đến công tác đào tạo, bồi dưỡng cũng chưa được xây dựng một cách cụ thể và chi tiết
Xuất phát từ những lý do cơ bản trên, tác giả chọn đề tài “Bồi dưỡng
công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang” làm luận
văn thạc sĩ Quản lý công
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Công tác bồi dưỡng công chức nói chung và bồi dưỡng công chức cấp xã nói riêng là một nội dung quan trọng, vì vậy đã có rất nhiều công trình nghiên cứu liên quan đến vấn đề này, có thể kể đến một số công trình nghiên cứu khoa học sau đây:
- Công trình nghiên cứu “Những yêu cầu cải cách công tác ĐTBD cán
bộ công chức” của tác giả Ngô Thành Can đăng trên tạp chí Tổ chức nhà
nước số 05 năm 2007 Bài viết đã khái quát thực trạng ĐTBD cán bộ công chức giai đoạn 2001-2005 Đồng thời cũng đã chỉ ra các yêu cầu đối với công tác ĐTBD CBCC trong thời kỳ hội nhập trên các phương diện: xác định mục tiêu đào tạo, ĐTBD trên cơ sở năng lực, yêu cầu đối với giảng viên, các chính sách ĐTBD, tính hiệu quả trong ĐTBD Bên cạnh đó bài viết của tác giả cũng
Trang 14- Đỗ Văn Dương, “Một số giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ công chức cấp xã người dân tộc thiểu số ở Tây nguyên”, Tạp
chí Quản lý nhà nước, số 205 (tháng 2/2013) Công trình nghiên cứu này đã chỉ rõ thực trạng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cấp xã người dân tộc thiểu số ở Tây nguyên Và từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ công chức cấp xã người dân tộc thiểu số ở Tây nguyên
- Đoàn Nhân Đạo (2013), “Quãng Bình đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cấp xã”, Tạp chí Quản lý nhà nước, số 212
(tháng 9/2013) Công trình nghiên cứu này đã khái quát về thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộ công chức cấp xã ở tỉnh Quãng Bình và khái quát về thực trạng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ công chức cấp xã ở Quãng Bình Công trình nghiên cứu này cũng đã đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cấp xã ở Quãng Bình
- Công trình nghiên cứu “ĐTBD CBCC trong quá trình cải cách hành chính” của tác giả Nguyễn Thị La đăng trên Trang thông tin điện tử Tạp chí
Cộng sản www.tapchicongsan.org.vn ngày 04 tháng 09 năm 2015 Theo tác
Trang 1515
giả việc ĐTBD CBCC là nhiệm vụ thường xuyên, có ý nghĩa quan trọng, hướng tới mục tiêu là tạo được sự thay đổi về chất trong thực thi nhiệm vụ chuyên môn cho đội ngũ này Trong bài viết của mình tác giả khái quát về kết quả 3 năm thực hiện Quyết định số 1374/QĐ-TTg ngày 12-8-2011 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Kế hoạch ĐTBD CBCC giai đoạn 2011-
2015 Bên cạnh những kết quả đạt được thì ĐTBD công chức vẫn chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra Do đó theo tác giả cần phải cần tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng công tác ĐTBD CBCC nhằm góp phần xây dựng đội ngũ CBCC đáp ứng yêu cầu của một nền hành chính trong sạch, vững mạnh, chuyên nghiệp
Ngoài ra còn có một số luận văn thạc sĩ hành chính công đề cập đến vấn đề trên như:
- Luận văn “Nâng cao chất lượng ĐTBD CBCC – từ thực tiễn tỉnh Hậu Giang” của tác giả Nguyễn Hoàn Hải, năm 2014 Công trình nghiên cứu
đã nghiên cứu các nội dung liên quan đến chất lượng ĐTBD CBCC Công trình nghiên cứu này đã làm rõ các cơ sở lý luận về ĐTBD CBCC, trong đó
đã làm rõ được các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng ĐTBD CBCC; nguyên tắc và nội dung để đánh giá chất lượng ĐTBD CBCC Trên cơ sở lý luận, luận văn đã phân tích thực trạng ĐTBD CBCC ở tỉnh Hậu Giang từ năm 2006 – 2010 và thông qua đó đánh giá chất lượng của công tác ĐTBD ở tỉnh này Trong bài luận văn, tác giả cũng đã đưa ra 8 giải pháp để nhằm nâng cao chất lượng ĐTBD CBCC ở tỉnh mình
- Lê Chí Quốc Minh “Đào tạo, bồi dưỡng công chức cấp xã ở tỉnh Thừa Thiên Huế”, Luận văn thạc sĩ Quản lý Hành chính công, Học viện Hành
chính Quốc gia, năm 2013 Công trình nghiên cứu này đã tiếp cận về ĐTBD công chức cấp xã Trong đó công trình nghiên cứu này đã tiếp cận những vấn
Trang 1616
đề lý luận về công tác ĐTBD công chức cấp xã, đặc biệt làm rõ các nội dung của công tác ĐTBD công chức cấp xã Từ thực trạng công tác ĐTBD công chức cấp xã ở tỉnh Thừa Thiên Huế, công trình nghiên cứu này đã đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác ĐTBD công chức cấp xã Các giải pháp được xây dựng dựa trên các nguyên nhân của hạn chế đã đề cập ở chương 2 Tuy nhiên công trình này tiếp cận ĐTBD chung chứ chưa tách nội dung công tác bồi dưỡng công chức cấp xã Đào tạo và bồi dưỡng là hai nội dung độc lập nhưng chưa có sự tách bạch trong công trình nghiên cứu này
- Nguyễn Văn Lợi (2006), Góp phần xây dựng chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cơ sở từ thực tiễn tỉnh Bình Phước, luận văn thạc sĩ
Quản lý Hành chính công, Học viện Hành chính Quốc gia Công trình nghiên cứu này đã tiếp cận các chính sách ĐTBD CBCC ở cơ sở Trong đó đã xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách ĐTBD CBCC ở cấp xã Tuy nhiên
ở công trình nghiên cứu này cũng tiếp cận ĐTBD chung chứ chưa tách riêng hai nội dung này Mặt khác công trình nghiên cứu này cũng chưa tách bạch việc ĐTBD cán bộ và công chức
- Đoàn Ngọc Châu (2016), Đào tạo, bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn huyện Bù Gia Mập, tỉnh Bình Phước, Học viện Hành
chính Quốc gia Công trình nghiên cứu này chỉ tiếp cận đối tượng là công chức, không đề cập đến cán bộ, vì vậy nội dung nghiên cứu tương đối cụ thể Công trình nghiên cứu này đã làm rõ cơ sở lý luận và pháp lý về ĐTBD công chức cấp xã Trong đó đã làm rõ các nội dung của công tác ĐTBD công chức cấp xã để từ đó là cơ sở tiếp cận thực trạng công tác ĐTBD công chức cấp xã
ở huyện Bù Gia Mập, tỉnh Bình Phước Dựa trên cơ sở những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế trong công tác ĐTBD công chức cấp xã trên địa bàn huyện Bù Gia Mập đễ nêu trong chương 2, công trình nghiên cứu này đã đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác ĐTBD công chức cấp xã Tuy
Trang 1717
nhiên công trình nghiên cứu này cũng chưa đi sâu vào công tác bồi dưỡng công chức cấp xã mà nghiên cứu ĐTBD chung Vì vậy các giải pháp mà công trình nghiên cứu này đưa ra chưa đi gắn nhiều với công tác bồi dưỡng công chức cấp xã
Có thể nói các công trình nghiên cứu đã được công bố trong thời gian qua đều khẳng định vai trò quan trọng của công tác ĐTBD cán bộ công chức cấp xã cũng như khẳng định sự cần thiết phải năng cao hiệu quả công tác ĐTBD cán bộ công chức Tuy nhiên các công trình nghiên cứu trong thời gian qua, tiếp cận chủ yếu việc ĐTBD cán bộ công chức chung chứ chưa tách riêng đối tượng công chức, đặc biệt là công chức cấp xã Bên cạnh đó, các công trình nghiên cứu chưa đề cập chưa đi sâu nghiên cứu về bồi dưỡng công chức cấp xã Ngoài ra đa phần các công trình nghiên cứu đều tiếp cận
từ góc độ, bồi dưỡng công chức cấp xã một cách chung chứ chưa đi sâu nghiên cứu vấn đề bồi dưỡng công chức cấp xã gắn với chức danh Riêng trên địa bàn tỉnh Tiền Giang đến nay chưa có công trình nghiên cứu nào về nội dung này được công bố chính thức Vì vậy luận văn đảm bảo tính mới và không có sự trùng lắp
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở lý luận và pháp lý về bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh, thực trạng bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang, luận văn đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được các mục đích nghiên cứu, luận văn thực hiện một số nhiệm vụ sau đây:
Trang 1818
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và pháp lý về bồi dưỡng công chức cấp
xã theo chức danh
- Khảo sát và đánh giá thực trạng về bồi dưỡng công chức cấp xã
theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang
- Đề xuất các giải pháp thực hiện tốt công tác bồi dưỡng công chức
cấp xã theo chức danh trên địa bàn tỉnh Tiền Giang
4 Đối tƣợng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tƣợng nghiên cứu
Đề tài có đối tượng nghiên cứu là bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh
4.2 Phạm vi nghiên cứu
- Về Nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu công chức bồi dưỡng
công chức cấp xã trên 4 nội dung: Xác định nhu cầu, đối tượng bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh; Xây dựng kế hoạch, chương trình, nội dung bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh; Tổ chức bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức dan; Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng
- Về khách thể: Hiện nay theo quy định pháp luật thì ở cấp xã có 7
chức danh công chức, tuy nhiên ở nội dung đề tài chỉ tập trung nghiên cứu 5 chức danh công chức cấp xã bao gồm: Văn phòng – thống kê; Văn hóa – xã
hội; Địa chính – xây dựng; Tư pháp – hộ tịch; Tài chính – kế toán
- Về không gian nghiên cứu: Trên địa bàn tỉnh Tiền Giang
- Về thời gian nghiên cứu: từ năm 2011 đến nay (Từ khi có thông tư số 03/2011/TT-BNV ngày 25 tháng 01 năm 2011 của Bộ Nội vụ hướng dẫn thực hiện một số điều của Nghị định số 18/2010/NĐ-CP ngày 05 tháng 3 năm
2010 của Chính phủ về đào tạo, bồi dưỡng công chức
Trang 195.2.1 Phương pháp khảo sát tài liệu thứ cấp
Luận văn phân tích các tài liệu nghiên cứu có liên quan đến vấn đề bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh Ngoài ra luận văn cũng tiến hành phân tích các báo cáo của các cấp chính quyền ở Tiền Giang liên quan đến vấn đề bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh Từ những phân tích tài liệu thứ cấp sẽ cung cấp những số liệu, những đánh giá tổng quan phục vụ cho việc nghiên cứu luận văn Phương pháp phân tích tài liệu thứ cấp cung cấp những luận cứ, luận điểm cả về mặt lý luận và thực tiễn
5.2.2 Các phương pháp khác
Bên cạnh việc sử dụng phương pháp phân tích tài liệu thứ cấp, luận văn cũng sử dụng một số phương pháp khác như: Phương pháp so sánh, đối chiếu; Phương pháp tổng hợp,
6 Ý nghĩa của đề tài
6.1 Ý nghĩa lý luận
Trang 20- Mặc dù chỉ nghiên cứu trên địa bàn tỉnh Tiền Giang, tuy nhiên ở những địa phương có đặc điểm tương đồng với tỉnh Tiền Giang thì các giải pháp mà luận văn đưa ra có thể áp dụng và mang lại hiệu quả
- Luận văn sẽ là nguồn tài liệu cung cấp cho việc nghiên cứu về bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh trong thời gian tiếp theo
Trang 2121
Chương 1:
CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ THEO CHỨC DANH
1.1 Công chức cấp xã theo chức danh
1.1.1 Khái niệm và đặc điểm công chức cấp xã theo chức danh 1.1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã
Cán bộ, công chức, viên chức là những thuật ngữ cơ bản của chế độ
công vụ, công chức, thường xuyên xuất hiện trong mọi lĩnh vực của đời sống
xã hội Trong khoa học hành chính, theo các cách tiếp cận khác nhau, người
ta đã đưa ra các cách giải thích khác nhau về các thuật ngữ "cán bộ", "công chức" và "viên chức"
Thuật ngữ “công chức”, “viên chức” thường được hiểu một cách khái quát là những người được Nhà nước tuyển dụng, nhận một công vụ hoặc một nhiệm vụ nhất định, do Nhà nước trả lương và có nghĩa vụ, bổn phận phục vụ nhân dân, phục vụ Nhà nước theo các quy định của pháp luật Tuy nhiên, phạm vi rộng hẹp khi xác định đối tượng là công chức hoặc là viên chức nhà nước lại là khác nhau tuỳ từng quốc gia Sự khác nhau này phụ thuộc vào thể chế chính trị, cách thức tổ chức bộ máy nhà nước, và chịu ảnh hưởng của lịch
sử, văn hóa dân tộc mỗi quốc gia
Khoản 2 Điều 4 Luật Cán bộ, công chức quy định “Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở Trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải
Trang 2222
là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp và trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập, trong biên chế, hưởng lương từ ngân sách nhà nước; đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập thì lương được bảo đảm từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của pháp luật”[32]
Công chức được phân thành nhiều loại khác nhau, tùy theo tiêu chí phân loại
Căn cứ vào ngạch được bổ nhiệm, công chức được phân loại như sau:
- Loại A gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viên cao cấp hoặc tương đương;
- Loại B gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viên chính hoặc tương đương;
- Loại C gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch chuyên viên hoặc tương đương;
- Loại D gồm những người được bổ nhiệm vào ngạch cán sự hoặc tương đương và ngạch nhân viên
Căn cứ vào vị trí công tác, công chức được phân loại như sau:
- Công chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý;
- Công chức không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý
Một cách phân loại phổ biến hiện nay là phân loại theo lĩnh vực công tác thì công chức được phân thành nhiều loại như: công chức ngành y tế, công chức ngành nội vụ, công chức ngành giáo dục, công chức ngành ngoại vụ,…
Trang 2323
Nếu phân loại theo cấp hành chính thì công chức được phân thành 4 loại Bao gồm công chức trung ương, công chức cấp tỉnh, công chức cấp
huyện và công chức cấp xã Trong đó công chức cấp xã là cấp thấp nhất
Theo luật Cán bộ công chức năm 2008 thì “Công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước”[32]
1.1.1.2 Đặc điểm của công chức cấp xã
Công chức cấp xã là một bộ phận của tổng thể đội ngũ công chức nên mang những đặc điểm của công chức Tuy nhiên, cấp xã là một cấp đặc biệt trong hệ thống các cấp hành chính ở Việt Nam Vì vậy công chức cấp xã cũng
có những đặc điểm khác biệt với công chức các cấp hành chính khác
Công chức cấp xã có những đặc điểm cơ bản sau đây:
Thứ nhất: Công chức cấp xã là công chức trực tiếp làm việc với người dân
Công chức cấp xã là những người gần dân, sát dân, biết dân, trực tiếp triển khai đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước vào dân, gắn bó với nhân dân Họ làm việc chịu sự giám sát trực tiếp của dân, chưa thoát ly sản xuất, gắn bó với lợi ích gia đình họ tộc, có quan hệ hàng xóm láng giềng sâu nặng Có thể nói công chức cấp xã là những người gần gũi với dân, hiểu được những nhu cầu, lợi ích, nguyện vọng, thái độ của người dân [26] Chính nhờ hiểu dân, thông thạo những phong tục tập quán, tâm lý, truyền thống của nhân dân trên địa bàn công tác nên đội ngũ này dễ làm dân tin và dân mến hơn cả, do đó họ có điều kiện thuận lợi trong việc thuyết phục, vận động nhân dân thực hiện đường lối chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Tuy nhiên, thực tế cho thấy còn không ít công chức chính
Trang 2424
quyền cấp xã chưa toàn tâm, toàn ý với công việc được giao, trong giải quyết công việc còn nặng về tình cảm mà coi nhẹ kỷ cương, pháp luật Đặc biệt là công chức chính quyền cấp xã ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tình trạng giải quyết công việc chủ yếu dựa vào luật tục, “phép vua thua lệ làng” còn khá phổ biến
Công chức cấp xã là người trực tiếp làm việc với người dân Mọi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đều do đội ngũ CBCC cấp xã phổ biến, triển khai để nhân dân hiểu rõ và thi hành
Thứ hai: hoạt động thực thi công vụ của công chức cấp xã mang tính đa dạng, phức tạp
Hoạt động thực thi công vụ của công chức cấp xã mang tính đa dạng, phức tạp Họ phải giải quyết tất cả các công việc trong đời sống xã hội ở địa phương, mang tính thường xuyên để đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của người dân
Công chức cấp xã thường hội tụ đủ các vai trò khác nhau mà họ phải thể hiện như: công dân; đồng hương, bà con, họ hàng; người đại diện của cộng đồng; đại diện cho Nhà nước Những vai trò này vừa có tính thống nhất vừa có tính mâu thuẫn, xung đột trong mỗi hoàn cảnh, ít nhiều có tác động, chi phối hoạt động công vụ của họ, nhất là trong việc giải quyết những vấn đề
có liên quan đến mối quan hệ giữa các lợi ích cá nhân - cộng đồng - Nhà nước
Công chức cấp xã có vai trò quan trọng trong bộ máy chính quyền cơ
sở nên việc xây dựng đội ngũ công chức cấp xã vững vàng về chính trị, có đạo đức trong sạch về lối sống, có trí tuệ, kiến thức và trình độ năng lực để thực hiện các nhiệm vụ được giao luôn là mối quan tâm hàng đầu của Đảng
và Nhà nước ta[1] Đầu tư xây dựng đội ngũ công chức có phẩm chất, đạo
Trang 251.1.2 Chức danh công chức cấp xã và nhiệm vụ của các chức danh công chức cấp xã
1.1.2.1 Chức danh công chức cấp xã
Theo luật Cán bộ công chức năm 2008 và Nghị định số
92/2009/NĐ-CP ngày 22 tháng 10 năm 2009 của Chính phủ về chức danh, số lượng, một
số chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức ở xã, phường, thị trấn và những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã thì công chức cấp xã bao gồm các chức danh sau đây[7]:
- Trưởng Công an;
- Chỉ huy trưởng Quân sự;
Trang 26- Văn hóa - xã hội
1.1.2.2 Nhiệm vụ của các chức danh công chức cấp xã
Nhiệm vụ của các chức danh công chức cấp xã được quy định tại Nghị định số 112/2011/NĐ-CP ngày 05 tháng 12 năm 2011 của Chính phủ về công chức xã, phường, thị trấn và Thông tư số 06/2012/TT-BNV ngày 30/10/2012
về Hướng dẫn về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm vụ và tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn
Thứ nhất: Đối với công chức Văn phòng - Thống kê
- Tham mưu, giúp UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của UBND cấp xã trong các lĩnh vực: Văn phòng, thống kê, tổ chức, nhân
sự, thi đua, khen thưởng, kỷ luật, tín ngưỡng, tôn giáo, dân tộc và thanh niên trên địa bàn theo quy định của pháp luật
- Trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ sau:
+ Xây dựng và theo dõi việc thực hiện chương trình, kế hoạch công tác, lịch làm việc định kỳ và đột xuất của Hội đồng nhân dân, Thường trực Hội đồng nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND cấp xã;
Trang 2727
+ Giúp Thường trực Hội đồng nhân dân và UBND cấp xã tổ chức các
kỳ họp; chuẩn bị các điều kiện phục vụ các kỳ họp và các hoạt động của Hội đồng nhân dân, UBND cấp xã;
+ Tổ chức lịch tiếp dân, tiếp khách của UBND cấp xã; thực hiện công tác văn thư, lưu trữ, cơ chế “một cửa” và “một cửa liên thông” tại UBND cấp xã; nhận đơn thư khiếu nại, tố cáo và chuyển đến Thường trực Hội đồng nhân dân, UBND xem xét, giải quyết theo thẩm quyền; tổng hợp, theo dõi và báo cáo việc thực hiện quy chế làm việc của UBND cấp xã và thực hiện dân chủ ở cơ sở theo quy định của pháp luật;
+ Chủ trì, phối hợp với công chức khác xây dựng và theo dõi việc thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội; tổng hợp, thống kê, báo cáo tình hình phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và các hoạt động kinh tế - xã hội trên địa bàn cấp xã; dự thảo các văn bản theo yêu cầu của Hội đồng nhân dân, Thường trực Hội đồng nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND cấp xã
Thứ hai: Đối với công chức Địa chính - xây dựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc công chức Địa chính - nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã)
- Tham mưu, giúp UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của UBND cấp xã trong các lĩnh vực: Đất đai, tài nguyên, môi trường, xây dựng, đô thị, giao thông, nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn theo quy định của pháp luật
- Trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ sau:
+ Thu thập thông tin, tổng hợp số liệu, lập sổ sách các tài liệu và xây dựng các báo cáo về đất đai, địa giới hành chính, tài nguyên, môi trường
và đa dạng sinh học, công tác quy hoạch, xây dựng, đô thị, giao thông, nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn theo quy định của pháp luật;
Trang 28về đất đai trên địa bàn; xây dựng các hồ sơ, văn bản về đất đai và việc cấp phép cải tạo, xây dựng các công trình và nhà ở trên địa bàn để Chủ tịch UBND cấp xã quyết định hoặc báo cáo UBND cấp trên xem xét, quyết định theo quy định của pháp luật
Thứ ba: Đối với công chức Tài chính - kế toán
- Tham mưu, giúp UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Ủy ban nhân dân cấp xã trong lĩnh vực tài chính, kế toán trên địa bàn theo quy định của pháp luật
- Trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ sau:
+ Xây dựng dự toán thu, chi ngân sách cấp xã trình cấp có thẩm quyền phê duyệt; tổ chức thực hiện dự toán thu, chi ngân sách và các biện pháp khai thác nguồn thu trên địa bàn cấp xã;
+ Kiểm tra và tổ chức thực hiện các hoạt động tài chính, ngân sách theo hướng dẫn của cơ quan tài chính cấp trên; quyết toán ngân sách cấp xã và thực hiện báo cáo tài chính, ngân sách theo đúng quy định của pháp luật;
+ Thực hiện công tác kế toán ngân sách (kế toán thu, chi ngân sách cấp
xã, kế toán các quỹ công chuyên dùng và các hoạt động tài chính khác, kế
Trang 29Thứ tƣ: Đối với công chức Tƣ pháp - hộ tịch
- Tham mưu, giúp UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của UBND cấp xã trong lĩnh vực tư pháp và hộ tịch trên địa bàn theo quy định của pháp luật
- Thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật; quản lý tủ sách pháp luật, tổ chức phục vụ nhân dân nghiên cứu pháp luật và tổ chức lấy ý kiến nhân dân trên địa bàn cấp xã trong việc tham gia xây dựng pháp luật;
- Thực hiện kiểm tra, rà soát các văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân và UBND cấp xã báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định; tham gia công tác thi hành án dân sự trên địa bàn cấp xã;
- Thực hiện nhiệm vụ công tác tư pháp, hộ tịch, chứng thực, chứng nhận và theo dõi về quốc tịch trên địa bàn cấp xã theo quy định của pháp luật; phối hợp với công chức Văn hóa - xã hội hướng dẫn xây dựng hương ước, quy ước ở thôn, tổ dân phố và công tác giáo dục tại địa bàn cấp xã;
- Chủ trì, phối hợp với công chức khác thực hiện công tác hòa giải ở
cơ sở
Thứ năm: Đối với công chức Văn hóa - xã hội
- Tham mưu, giúp UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của UBND cấp xã trong các lĩnh vực: Văn hóa, thể dục thể thao, du lịch,
Trang 30- Thực hiện các nhiệm vụ thông tin, truyền thông về tình hình kinh tế -
xã hội ở địa phương;
- Thực hiện thống kê dân số, lao động, việc làm, ngành nghề trên địa bàn; theo dõi, tổng hợp, báo cáo về số lượng và tình hình biến động các đối tượng chính sách lao động, thương binh và xã hội; theo dõi, đôn đốc việc thực hiện và chi trả các chế độ đối với người hưởng chính sách xã hội và người có công; quản lý nghĩa trang liệt sĩ và các công trình ghi công liệt sĩ; thực hiện các hoạt động bảo trợ xã hội và chương trình xóa đói, giảm nghèo trên địa bàn cấp xã;
- Chủ trì, phối hợp với công chức khác và trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố xây dựng hương ước, quy ước ở thôn, tổ dân phố và thực hiện công tác giáo dục tại địa bàn cấp xã
Ngoài các nhiệm vụ trên thì các chức danh công chức cấp xã còn thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật chuyên ngành và do Chủ tịch UBND cấp xã giao
1.2 Bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh
1.2.1 Khái niệm
1.2.1.1 Bồi dƣỡng
Trang 3131
Khái niệm bồi dưỡng được sử dụng khá phổ biến và có nhiều cách hiểu khác nhau Với mỗi cách tiếp cận thì bồi dưỡng được hiểu với một nghĩa nhất định
Khái niệm bồi dưỡng được dùng với nghĩa là cập nhật, bổ túc thêm một
số kiến thức, kỹ năng cần thiết, nâng cao hiểu biết sau khi đã được đào tạo cơ bản, cung cấp thêm những kiến thức chuyên ngành, mang tính ứng dụng
Bồi dưỡng gắn với việc tạo cơ hội để thực hành, rèn luyện kỹ năng (không phải học kỹ năng mà là rèn luyện kỹ năng) [40] Vì vậy, bồi dưỡng thường không gắn liền với việc thay đổi bằng cấp (học vị) mà người học sẽ nhận được
Hiện nay các văn bản quy phạm pháp luật cũng đưa ra cách hiểu về bồi
dưỡng Theo Nghị định số 18/2010/NĐ-CP ngày 05/3/2010 của Chính phủ về
công tác ĐTBD công chức cũng giải thích: “Bồi dưỡng là hoạt động trang bị, cập nhật, nâng cao kiến thức, kỹ năng làm việc”[9]
Một khái niệm thường được sử dụng đi liền với bồi dưỡng là đào tạo
“Đào tạo là quá trình truyền thụ, tiếp nhận có hệ thống những tri thức, kỹ năng theo quy định của từng cấp học, bậc học” [9] Hoạt động đào tạo và bồi dưỡng cùng hướng đến mục tiêu là nâng cao trình độ, hiểu biết, kỹ năng của con người, giúp cho họ hoàn thành được các công việc Tuy nhiên giữa bồi dưỡng và đào tạo cũng có rất nhiều điểm khác biệt Đối với việc bồi dưỡng, đây có thể nói là một hoạt động thường được tiến hành sau hoạt động đào tạo cho cá nhân, bồi dưỡng để bổ sung, cập nhật thêm kiến thức chuyên môn, một
số kiến thức mới cần được trang bị trong thời gian ngắn hạn trên nền tảng kiến thức đã được đào tạo Đào tạo thường mang tính hệ thống, trang bị những kiến thức kỹ năng mới cho mỗi cá nhân Trong khi đó, bồi dưỡng là quá trình cập nhật, bổ sung kỹ năng, kiến thức cho mỗi con người
Trang 3232
1.2.1.2 Bồi dƣỡng công chức
Để nâng cao chất lượng đội ngũ công chức nói chung và công chức cấp
xã nói riêng thì phải tiến hành các hoạt động bồi dưỡng công chức Bồi dưỡng công chức là một nội dung quan trọng trong quản lý nhân sự nói chung và
quản lý công chức cấp xã nói riêng Bồi dưỡng công chức có thể được hiểu là những hoạt động nhằm trang bị, cập nhật kiến thức, kỹ năng, phương pháp làm việc cho đội ngũ công chức nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ cho đội ngũ công chức
1.2.1.3 Bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh
Việc bồi dưỡng công chức được chia thành nhiều loại, căn cứ vào tính chất có thể chia thành bồi dưỡng công chức chung và bồi dưỡng công chức theo từng chức danh Trong xu thế cải cách nền công vụ hiện nay thì chúng ta đang hướng tới bồi dưỡng công chức theo từng chức danh (bồi dưỡng theo vị trí việc làm) Nghị định 18/2010/NĐ-CP đưa ra định nghĩa bồi dưỡng theo vị
trí việc làm, theo đó “Bồi dưỡng theo vị trí việc làm là trang bị, cập nhật kiến thức, kỹ năng, phương pháp cần thiết để làm tốt công việc được giao”[9]
Như vậy, bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh là việc trang
bị, cập nhật kiến thức, kỹ năng, phương pháp cần thiết cho các chức danh công chức cấp xã theo từng vị trí công chức đảm nhận nhằm góp phần nâng cao kiến thức kỹ năng, phương pháp cho đội ngũ công chức cấp xã
Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh có một số khác biệt nhất định so với bồi dưỡng công chức theo ngạch, cụ thể như sau:
Tiêu chí
Bồi dƣỡng công chức theo chức danh
Bồi dƣỡng công chức theo ngạch
Trang 3333
Mục tiêu
Trang bị, cập nhật những kiến thức, kỹ năng cho công chức gắn với chức danh, vị trí mà công chức đang nắm giữ
Trang bị, cập nhật những kiến thức, kỹ năng cho công chức gắn với ngạch mà công chức đang nắm giữ
Nội dung
Tập trung vào kiến thức, kỹ năng cần thiết cho từng vị trí công chức cụ thể
Tập trung bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng chung theo từng ngạch
Phương
pháp
Sử dụng nhiều phương pháp khác nhau, việc bồi dưỡng mỗi chức danh có thể có những phương pháp riêng đặc thù
Sử dụng phương pháp bồi dưỡng chung cho các chức danh
Chương
trình
Tập trung chủ yếu vào những kỹ năng, kiến thức cụ thể, chi tiết theo yêu cầu thực thi công vụ của công chức
Tập trung chủ yếu về kiến thức QLNN chung cho công
chức
Như vậy, bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh vừa mang những đặc trưng chung của bồi dưỡng công chức chung, vừa có những đặc trưng riêng biệt
1.2.2 Đặc trƣng của bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh
Việc bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh mang những đặc điểm chung của bồi dưỡng công chức như là quá trình cập nhật, trang bị, kiến thức, kỹ năng, phương pháp làm việc cho công chức; do cơ quan có thẩm
Trang 34Thứ nhất: Việc bồi dưỡng gắn liền với từng chức danh cụ thể
Nếu như bồi dưỡng công chức chung thì tập trung bồi dưỡng những kiến thức, kỹ năng, phương pháp dành cho tất cả các công chức trong hệ thống công vụ thì việc bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh thì tập trung bồi dưỡng những kiến thức, kỹ năng, phương pháp gắn với đòi hỏi của từng chức danh công chức cấp xã Vì vậy, không tập trung bồi dưỡng kỹ năng, kiến thức, phương pháp một cách “đại trà” mà mang tính chất “chọn lọc” Vì vậy nội dung, chương trình bồi dưỡng công chức cấp xã mang tính
Trang 3535
1.2.3 Sự cần thiết bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh
Bồi dưỡng công chức cấp xã có vai trò hết sức quan trọng trong hoạt động của chính quyền cấp xã nói riêng và của cả bộ máy nhà nước nói chung
Thứ nhất, bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh là nhân tố
tiền đề quyết định hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý HCNN của cấp xã
Hiệu lực, hiệu quả QLNN chỉ đạt được khi đội ngũ công chức có trình
độ, năng lực và phẩm chất đạo đức công vụ tốt, tương xứng với đòi hỏi của thực tiễn hoạt động Khi thực hiện nhiệm vụ công vụ, đòi hỏi công chức phải
có trình độ chuyên môn phù hợp để giải quyết tốt công việc của bản thân, đồng thời, cần những kỹ năng cần thiết để phối hợp với các đồng nghiệp và các cơ quan hữu quan Hơn nữa, Công chức khi thực thi công vụ phải có phẩm chất đạo đức tốt nhằm đảm bảo sự trong sạch, công minh của pháp luật
và nền công vụ hành chính Như vậy, các tiêu chuẩn về chuyên môn, đạo đức công vụ phải được quy định cụ thể và đòi hỏi được thực hiện tốt bằng bồi dưỡng công chức cấp xã
Công chức là trung tâm của hoạt động thực thi công vụ, là những người quyết định tốc độ, chất lượng hiệu quả của hoạt động này Chỉ có một đội ngũ công chức vừa hồng, vừa chuyên thì mới đem lại hiệu quả thưc thi công vụ cao
Việc ĐTBD công chức cấp xã nói chung là một đòi hỏi hết sức cần thiết nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã Việc ĐTBD này cần tiến hành thường xuyên và đa dạng, phong phú
Thứ hai, bồi dƣỡng công chức công chức cấp xã theo chức danh
nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng cho công chức cấp xã
Trang 3636
Trang bị kiến thức, kỹ năng, phương pháp thực hiện nhiệm vụ, công vụ
Để thực hiện tốt nhiệm vụ, công vụ của mình, bên cạnh những kiến thức về chuyên môn, công chức, viên chức cần phải có những kiến thức, kỹ năng và phương pháp thực hiện nhiệm vụ công vụ Để đáp ứng mục tiêu trên, hoạt động đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức phải trang bị những kiến thức
và kỹ năng cơ bản, bổ sung kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ và quản lý nhằm xây dụng đội ngũ cán bộ, công chức Nhà nước thành thạo về chuyên môn, nghiệp vụ; trung thành với chế độ xã hội chủ nghĩa, tận tuỵ với công vụ;
có trình độ, quản lý tốt, đáp ứng yêu cầu của việc kiện toàn và nâng cao hiệu quả của bộ máy Nhà nước; thực hiện chương trình cải cách nền hành chính Nhà nước
Bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh sẽ góp phần trang bị, bổ sung, cập nhật những kiến thức, kỹ năng, thái độ chuyên môn nghề nghiệp cần thiết để nâng cao hiệu quả công việc, năng lực thực thi công vụ của đội ngũ công chức cấp xã Bên cạnh đó nó cũng góp phần tạo điều kiện, làm giảm thời gian làm quen với vị trí công việc mới trong các trường hợp đề bạt, luân chuyển, thuyên chuyển, biệt phái
Thứ ba, bồi dƣỡng công chức theo chức danh đáp ứng yêu cầu của
cải cách hành chính
Sự nghiệp CCHC của nước ta đang bước qua giai đoạn mới và có ý nghĩa đặc biệt đối với sự phát triển của đất nước Một nền hành chính hiệu quả, chuyên nghiệp hiện đại là mục tiêu chính đáng của CCHC Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu đó, chúng ta phải tiến hành từng bước và giải quyết triệt để những tồn tại trên từng lĩnh vực mà đã được Đảng và nhà nước ta xác định trong chương trình tổng thể CCHC nhà nước giai đoạn 2011-2020
Trang 3737
Trong sáu nội dung được xác định trong chương trình, nội dung nâng cao chất lượng đội ngũ CBCC có vai trò quan trọng quyết định sự thành bại của công cuộc CCHC, vì suy cho cùng công chức là nhân tố của mọi hoạt động từ ban hành thực thi các thủ tục hành chính đến thiết kế và sắp xếp điều hành bộ máy Trong khi đó, thực tế hiện nay vẫn còn bộ phận công chức năng lực thấp, đạo đức suy mòn, chưa tương xứng với yêu cầu và nhiệm vụ trong giai đoạn mới Và để góp phần thực hiện nhiệm vụ quan trọng phát triển đội ngũ nhân sự hành chính nhà nước thì công tác ĐTBD nói chung và bồi dưỡng công chức cấp xã nói riêng đóng một vai trò to lớn.Việc bồi dưỡng công chức cấp xã trong giai đoạn này không còn là những trang bị định hướng mang tính chất chung chung về lập trường chính trị, về tư tưởng, lý luận, mà cần đi vào đào tạo chuyên sâu những kiến thức kỹ năng chuyên môn để họ có thể linh hoạt giải quyết các tình huống công vụ trong thực tế liên quan đến quyền
và lợi ích hợp pháp của công dân Đây là yêu cầu cấp bách đặt ra cho nhiệm
vụ xây dựng và phát triển đội ngũ công chức hiện nay nhằm tạo ra một hệ thống công vụ thích hợp làm cơ sở cho CCHC nhanh hơn và hiệu quả hơn
Hiện nay việc bồi dưỡng công chức theo chức danh nói chung và bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh nói riêng là một nội dung nhằm hướng tới xây dựng nền công vụ theo việc làm Việc bồi dưỡng công chức theo chức danh nhằm hướng tới chuẩn hóa đội ngũ công chức Gắn bồi dưỡng với từng vị trí việc làm của công chức, có như vậy mới phát huy được vai trò của công tác bồi dưỡng
Việc bồi dưỡng công chức trong giai đoạn này không chỉ tập trung vào việc trang bị về lý luận, lập trường, quan điểm, đường lối chính trị… mà còn phải chú trọng cả việc bồi dưỡng kiến thức về quản lý Nhà nước, các kiến thức chuyên môn thuộc công việc chuyên ngành… có như vậy mới cung cấp lượng kiến thức cần thiết cho CBCC, giúp họ có thể giải quyết một cách linh
Trang 3838
hoạt các tình huống cụ thể liên quan đến quyền hạn, nhiệm vụ của cơ quan, cũng như những tình huống liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Đây là một yêu cầu cơ bản, cấp bách và bắt buộc đối với CBCC hiện nay, nhằm tạo ra hệ thống công vụ thích hợp làm cơ sở cho việc CCHC được tiến hành nhanh hơn, tốt hơn trong thời gian tới
Như vậy, có thể nói rằng, bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh vừa là mục tiêu vừa là một yêu cầu trong quá trình cải cách hành chính Bồi dưỡng công chức cấp xã nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng, phương pháp thực hiện nhiệm vụ, công vụ, đồng thời góp phần xây dựng đội ngũ công chức chuyên nghiệp có đủ năng lực xây dựng nền hành chính tiên tiến, hiện đại Nó cũng góp phần trang bị những kiến thức, kỹ năng cần thiết để công chức đáp ứng được các tiêu chuẩn của Ngạch, đáp ứng các yêu cầu tương lai về nguồn nhân lực của tổ chức
1.2.4 Quy trình bồi dƣỡng công chức cấp xã theo chức danh
1.2.4.1 Xác định nhu cầu, đối tƣợng bồi dƣỡng công chức cấp
xã theo chức danh
Xác định nhu cầu bồi dưỡng là bước đầu tiên và quan trọng trong quá trình bồi dưỡng công chức cấp xã theo chức danh Nhu cầu bồi dưỡng là sự thiết hụt khả năng thực hiện công việc của công chức cấp xã so với yêu cầu công việc của cơ quan Nhu cầu bồi dưỡng cấp xã được xác định dựa trên thực trạng chất lượng công chức cấp xã của cơ quan, yêu cầu của công việc, yêu cầu, tiêu chuẩn của công chức
Xác định nhu cầu bồi dưỡng nhằm trả lời các câu hỏi chính như: Những kiến thức, kỹ năng cần thiết cho vị trí công việc? Những kiến thức, kỹ năng cần thiết mà công chức hiện có? Những kiến thức, kỹ năng còn thiếu của công chức đối với vị trí công việc? Làm cách nào để xác định đúng những thiếu hụt
Trang 39có thể tiến hành bằng nhiều cách khác nhau, như tiến hành phát phiếu khảo sát, thảo luận với các công chức cấp xã Ngoài ra các CQNN còn có thể lấy ý kiến chuyên gia, các nhà khoa học Các chuyên gia, các nhà khoa học có thể
tư vấn cho các CQNN trong việc xác định nhu cầu bồi dưỡng Việc xác định nhu cầu cần căn cứ vào nhu cầu bồi dưỡng của từng người, từng vị trí, nhu cầu của từng đơn vị
Phân tích nhu cầu bồi dưỡng là một quá trình mang tính hệ thống nhằm xác định và xếp thứ tự các mục tiêu, định lượng các nhu cầu và quyết định các mức độ ưu tiên cho các quyết định trong lĩnh vực bồi dưỡng
Xác định đúng đối tượng của việc bồi dưỡng theo chức danh Rà soát, đánh giá đội ngũ công chức và công tác bồi dưỡng trong thời gian qua, qua
đó, xác định nhu cầu đào tạo, xây dựng kế hoạch đào tạo cụ thể theo từng năm
và cả nhiệm kỳ đối với mỗi bộ, ngành, địa phương cũng như trên phạm vi cả nước Trên cơ sở quy hoạch công chứcvà nhu cầu thực tiễn của cơ quan, đơn
vị, địa phương, cấp ủy xây dựng kế hoạch bồi dưỡng công chức cụ thể, phù hợp với từng chức danh, ngạch, bậc
Kết quả của giai đoạn xác định nhu cầu bồi dưỡng là bảng tổng hợp nhu cầu bồi dưỡng của công chức cấp xã theo từng chức danh, từng nội dung, lĩnh vực bồi dưỡng Đồng thời, kết quả của việc xác định nhu cầu bồi dưỡng cũng
là cơ sở để tiến hành xây dựng kế hoạch, nội dung và chương trình bồi dưỡng
Trang 40Xây dựng quy hoạch, kế hoạch là xác định mục tiêu, đối tượng, số lượng, nội dung, tiến độ bồi dưỡng cụ thể trên cơ sở xem xét một cách đồng
bộ thực trạng đội ngũ công chức, nhu cầu và khả năng đáp ứng của công tác bồi dưỡng Xây dựng quy hoạch, kế hoạch bồi dưỡng nhằm khắc phục tình trạng phân tán, tự phát, tùy tiện, khắc phục lãng phí sức người, sức của, thời gian của công chức và của nhà nước nhằm chủ động thực hiện, chủ động chuẩn bị các nguồn lực phục vụ cho công tác bồi dưỡng một cách có hiệu quả
Cùng với việc xây dựng kế hoạch bồi dưỡng là việc xác định chương trình, nội dung bồi dưỡng công chức cấp xã Xây dựng chương trình bồi dưỡng là việc xác định các kỹ năng, các kiến thức, các chuyên môn cần thiết
để tiến hành bồi dưỡng công chức Cần tiến hành xây dựng các môn học, hệ thống chương trình, bài giảng cần thiết để tiến hành bồi dưỡng cho công chức
Việc xây dựng chương trình bồi dưỡng phải vừa phải có những nội dung bắt buộc vừa có những nội dung tùy theo thực tiễn công tác Nội dung chương trình bồi dưỡng phải hướng tới chuẩn hóa đội ngũ công chức cấp xã