DSpace at VNU: Đảng bộ Quận Lê Chân ( Thành phố Hải Phòng) lãnh đạo phát triển giáo dục phổ thông bậc tiểu học và trung...
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
- -
HỨA THANH MAI
ĐẢNG BỘ QUẬN LÊ CHÂN (THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG)
LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC PHỔ THÔNG BẬC TIỂU HỌC
VÀ TRUNG HỌC CƠ SỞ TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2010
LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
2 quyển – 110 trang – xc14
Hà Nội – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
- -
HỨA THANH MAI
ĐẢNG BỘ QUẬN LÊ CHÂN (THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG)
LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC PHỔ THÔNG BẬC TIỂU HỌC
VÀ TRUNG HỌC CƠ SỞ TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2010
Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
Mã số: 60 22 03 15
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Nguyễn Trọng Phúc
Hà Nội – 2015
Trang 3BẢNG CÁC CHỮ VIẾT TẮT
2 Dân số - Kế hoạch hóa gia đình DS - KHHGĐ
5 Phổ cập giáo dục Trung học cơ sở PCGD THCS
Trang 4MỤC LỤC
1 Lí do chọn đề tài 1
2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 96
3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined 3.1 Đối tượng nghiên cứu Error! Bookmark not defined 3.2 Phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined
4 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined 4.1 Mục đích nghiên cứu Error! Bookmark not defined 4.2 Nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined
5 Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined 5.1 Nguồn tư liệu Error! Bookmark not defined 5.2 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined
6 Đóng góp của luận văn Error! Bookmark not defined
7 Bố cục của luận văn Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG I: ĐẢNG BỘ LÊ CHÂN LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC
PHỔ THÔNG (2001 – 2005) Error! Bookmark not defined
1.1 Đặc điểm kinh tế - xã hội quận Lê Chân và tình hình giáo dục phổ thông ở
quận Lê Chân trước năm 2001 Error! Bookmark not defined 1.1.1 Điều kiện tự nhiên Error! Bookmark not defined 1.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội Error! Bookmark not defined 1.1.3 Truyền thống lịch sử - văn hóa Error! Bookmark not defined 1.1.4 Giáo dục phổ thông Lê Chân những năm trước năm 2001 Error! Bookmark not defined
1.1.4.1 Đường lối đổi mới giáo dục nói chung và đổi mới GDPT nói riêng của
Đảng, Nhà nước Error! Bookmark not defined 1.1.4.2 Giáo dục phổ thông Lê Chân (1986 - 2000) Error! Bookmark not defined
1.2 Đảng bộ quận Lê Chân lãnh đạo phát triển giáo dục phổ thông giai đoạn
2001 - 2005 Error! Bookmark not defined
Trang 51.2.1 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về phát triển giáo dục đào tạo
Error! Bookmark not defined
1.2.2 Chủ trương phát triển giáo dục phổ thông của Đảng bộ quận Lê Chân và
quá trình chỉ đạo thực hiện Error! Bookmark not defined
1.2.3 Kết quả phát triển giáo dục phổ thông của quận Lê Chân (2001 - 2005)
Error! Bookmark not defined 1.2.3.1 Quy mô trường, lớp, học sinh Error! Bookmark not defined 1.2.3.2 Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy - học Error! Bookmark not defined 1.2.3.3 Công tác xây dựng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý Error! Bookmark not defined
1.2.3.4 Công tác quản lý giáo dục, kết hợp học đi đôi với hành Error! Bookmark not defined
1.2.3.5 Chất lượng giáo dục Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 2 ĐẢNG BỘ LÊ CHÂN LÃNH ĐẠO ĐẨY MẠNH PHÁT TRIỂN
GIÁO DỤC PHỔ THÔNG (2006 - 2010) Error! Bookmark not defined 2.1 Những quan điểm mới của Đảng về phát triển giáo dục phổ thông Error! Bookmark not defined
2.1.1 Hoàn cảnh lịch sử Error! Bookmark not defined
2.1.2 Chủ trương đổi mới giáo dục của Đảng, Nhà nước và thành phố Hải
Phòng Error! Bookmark not defined
2.2 Chủ trương của Đảng bộ quận Lê Chân về phát triển giáo dục phổ thông và
quá trình chỉ đạo thực hiện Error! Bookmark not defined 2.3 Sự phát triển của giáo dục phổ thông Lê Chân giai đoạn 2006 - 2010 Error! Bookmark not defined
2.3.1 Quy mô trường, lớp, học sinh Error! Bookmark not defined 2.3.2 Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy - học Error! Bookmark not defined 2.3.3 Công tác xây dựng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý Error! Bookmark not defined
2.3.4 Công tác quản lý giáo dục, kết hợp học đi đôi với hành Error! Bookmark not defined
Trang 62.3.5 Chất lượng giáo dục Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 3 NHẬN XÉT CHUNG VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM Error! Bookmark not defined
3.1 Nhận xét chung Error! Bookmark not defined
3.1.1 Mạng lưới, quy mô trường lớp và số lượng học sinh có những bước phát
triển mới Error! Bookmark not defined 3.1.2 Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy – học được quan tâm đầu tư Error! Bookmark not defined
3.1.3 Công tác xây dựng đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý được coi trọng
Error! Bookmark not defined 3.1.4 Công tác quản lý giáo dục và xã hội hóa giáo dục Error! Bookmark not defined
3.1.5 Chất lượng giáo dục Error! Bookmark not defined 3.2 Một số kinh nghiệm Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined
TÀI LIỆU THAM KHẢO 99 PHỤ LỤC 95
Trang 7LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện luận văn Thạc sĩ, tôi đã nhận được sự giúp đỡ, tạo điều kiện quý báu của nhiều cá nhân và tập thể
Trước tiên, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS TS Nguyễn Trọng Phúc người thầy đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ về mọi mặt, động viên tôi hoàn thành luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy, cô đã tận tình giảng dạy, hướng dẫn, truyền đạt kiến thức trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu để tôi hoàn thành chương trình đào tạo ở trường
Đồng thời tôi cũng xin gửi lời cảm ơn tới các bạn đồng nghiệp đã nhiệt tình giúp đỡ, trao đỏi và có những đóng góp tích cực trong quá trình tôi hoàn thành luận văn
Và cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, những người đã luôn tạo điều kiện thuận lợi, sát cánh, động viên tôi trong suốt thời gian qua
Tôi xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày 28 tháng 10 năm 2014
Người viết
Hứa Thanh Mai
Trang 895
1 Lí do chọn đề tài
Hiện nay, cuộc cách mạng khoa học - công nghệ tiếp tục phát triển với những bước tiến nhảy vọt, đưa thế giới chuyển từ
kỷ nguyên công nghiệp sang kỷ nguyên công nghệ thông tin và kinh tế tri thức Khoa học công nghệ đã đổi mới hết sức nhanh chóng, trở thành động lực cơ bản của sự phát triển kinh tế - xã hội, mà nền tảng của sự phát triển này là GD - ĐT Trình độ dân trí cùng với khoa học - công nghệ trở thành nhân tố quyết định sức mạnh và vị thế của mọi quốc gia Do đó, bất kỳ quốc gia nào cũng đều nhận thức được vai trò và vị trí hàng đầu của giáo dục
Đảng ta đã sớm nhận thấy tầm quan trọng đặc biệt của sự nghiệp GD - ĐT Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII
(7/1996), Đảng đã xác định: “Cùng với khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu nhằm nâng cao dân
trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài”
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX (4/2001) tiếp tục khẳng định: “Phát triển giáo dục và đào tạo là một trong những
động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người - yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững”
Đến Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X (4/2006) Đảng ta đã đề ra: “Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là quốc sách
hàng đầu, là nền tảng và động lực thúc đẩy công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”
Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI (1/2011) đã khẳng định "Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam
theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục là khâu then chốt” và “Giáo dục và đào tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng xây dựng đất nước, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam"
Trang 996
Trong hệ thống giáo dục quốc dân, GDPT là nền tảng văn hóa của một nước, là sức mạnh tương lai của một dân tộc Đó là
bậc học giữ vai trò “mở đầu” và “tiếp nối” cho các bậc học kế tiếp Chính vì vậy, GDPT giữ vị trí “bản lề” trong hệ thống giáo
dục nước ta, luôn được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm
Lê Chân là một quận nội thành của Hải Phòng với vị trí tiếp giáp quận Ngô Quyền và một phần quận Dương Kinh ở phía Đông; quận Kiến An, huyện An Hải ở phía Tây; quận Dương Kinh ở phía Nam và quận Hồng Bàng ở phía Bắc Quận Lê Chân lại là nơi tập trung nhiều cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp Thế mạnh ấy chính là động lực giúp Lê Chân vượt qua mọi khó khăn và phát triển mạnh mẽ, với tốc độ tăng trưởng GDP bình quân luôn ở mức hai con số trong nhiều năm qua (25
- 31%/năm)
Cùng với nhiệm vụ chung của cả nước, ngay từ năm 2001, quận uỷ Lê Chân đã xác định nhiệm vụ trọng tâm là: muốn phát triển kinh tế - xã hội với tốc độ cao thì Lê Chân phải khai thác và sử dụng mọi nguồn lực, trong đó nguồn lực con người đóng vai trò quyết định Song, nguồn lực con người chính là người lao động, có hiểu biết cao, tay nghề thành thạo, phẩm chất tốt đẹp cần phải được đào tạo, bồi dưỡng và phát huy bởi một nền giáo dục tiên tiến Để thực hiện nhiệm vụ trên, cần phải tăng cường sự lãnh đạo của quận uỷ đối với công tác GDPT, đó là yếu tố quyết định để đưa giáo dục và đào tạo của quận Lê Chân phát triển
Vì những lí do trên, tác giả chọn vấn đề “Đảng bộ quận Lê Chân (thành phố Hải Phòng) lãnh đạo phát triển giáo dục phổ thông bậc tiểu học và trung học cơ sở từ 2001 đến 2010” làm luận văn Thạc sĩ Khoa học Lịch sử, chuyên ngành Lịch sử
Đảng Cộng sản Việt Nam với mong muốn tìm hiểu những thành tựu và hạn chế của sự nghiệp GDPT quận Lê Chân, qua đó rút ra một số kinh nghiệm cho sự lãnh đạo của Đảng bộ quận Lê Chân đối với sự phát triển của GDPT
2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Trang 1097
GD - ĐT là một trong những yếu tố vô cùng quan trọng có tính chất quyết định đến sự hưng thịnh hay suy vong của nước nhà Cho đến nay đã có nhiều công trình nghiên cứu về lịch sử giáo dục Việt Nam nói chung và giai đoạn từ năm 2000 nói riêng Trong đó có một số cuốn điểm qua về lịch sử GDPT cũng như những chính sách của Đảng và Nhà nước đối với GDPT
Đầu tiên là cuốn “Bàn về công tác giáo dục” của Chủ tịch Hồ Chí Minh do Nxb Sự thật phát hành năm 1972 Trong cuốn
sách này, Người đã nêu bật vai trò cực kỳ quan trọng của công tác giáo dục và phản ánh sự cần thiết của một nền giáo dục mới dưới chế độ xã hội chủ nghĩa
Cuốn “Lịch sử giản lược hơn 1000 năm nền giáo dục Việt Nam” của tác giả Lê Văn Giạng do Nxb Chính trị Quốc gia phát
hành năm 2003, trong đó có dành một phần nhỏ mô tả hoạt động của nền giáo dục nước Việt Nam thống nhất (từ năm 1975 đến năm 2000) Tuy nhiên, như tên gọi của cuốn sách, tác giả cũng mới chỉ trình bày một cách khái quát nhất nền giáo dục Việt Nam nói chung GDPT giai đoạn này được đề cập đến một cách sơ sài
Cuốn “Lịch sử giáo dục Việt Nam” do Bùi Minh Hiền biên soạn, được Nxb Đại học Sư phạm phát hành năm 2004 Đây là
giáo trình dùng cho sinh viên các trường Đại học và Cao đẳng sư phạm, viết hết sức sơ lược về lịch sử giáo dục Việt Nam
Bộ sách “Giáo dục Việt Nam 1945 - 2010” gồm 2 tập, do Trung tâm thông tin giáo dục và khuyến học biên soạn, được Nxb
Giáo dục phát hành năm 2010 Bộ sách khái quát thành tựu của nền giáo dục Việt Nam, chiến lược phát triển giáo dục và toàn cảnh về giáo dục cả nước trong 65 năm qua Đây là công trình được biên soạn rất công phu, chính xác từ nguồn tin cụ thể của từng đơn vị giáo dục trên 63 tỉnh, thành phố trong cả nước
Ngoài ra còn có các công trình định hướng về GD - ĐT của GS.TS Phạm Minh Hạc như: “Giáo dục Việt Nam trước ngưỡng
cửa thế kỉ XXI”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội xuất bản năm 1999; “Về giáo dục”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000;
“Nhân tố mới về giáo dục và đào tạo trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH” do GS.TS Phạm Minh Hạc chủ biên, Nxb Chính trị
quốc gia, Hà Nội, 2002;…
Trang 1198
Liên quan đến GDPT có thể đề cập đến một số công trình nhƣ: cuốn “35 năm phát triển sự nghiệp GDPT” do Võ Thuần
Trang 1299
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Ban Chấp hành TW Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Nghị quyết TW 2 - NQ/HNTW
2 Ban Chấp hành TW Đảng Cộng sản Việt Nam (2000), Chỉ thị số 61 - CT/TW
3 Ban Khoa giáo TW (2002), GD - ĐT trong thời kì đổi mới, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
4 Ban chấp hành Đảng bộ quận Lê Chân (2005), Lịch sử Đảng bộ quận Lê Chân (1930 - 2005), Hải Phòng
5 Ban chấp hành Đảng bộ thành phố Hải Phòng (2005), Lịch sử Đảng bộ thành phố Hải Phòng, Hải Phòng
6 Bộ GD - ĐT (2002), Đề án đổi mới chương trình GDPT, Hà Nội
7 Bộ GD - ĐT (2004), Thống kê giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên đầu năm 2003 - 2004, Vụ Kế hoạch tài chính
8 Bộ GD - ĐT (2009), Thông tư số 36/2009/TT-BGD-ĐT về việc kiểm tra công nhận PCGDTH và PCGDĐĐT
9 Trần Văn Binh (2004), Một số giải pháp có tính chiến lược nhằm phát triển giáo dục đào tạo, Nxb Lao động, Hà Nội
10 Trần Đắc Cảnh (2003), “Về chiến lược phát triển giáo dục 2001- 2010”, Tạp chí Nghiên cứu Giáo dục, tr 3-5
11 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2001), Chiến lược phát triển giáo dục 2001 - 2010, Hà Nội
12 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2011), Chiến lược phát triển giáo dục 2011 - 2020, Hà Nội
13 Cục Thống kê thành phố Hải Phòng (2010), Hải Phòng 55 năm xây dựng và phát triển, Nxb Thống kê, Hà Nội
14 Phạm Thị Dung (2010), Đảng bộ thành phố Hải Phòng lãnh đạo thực hiện chính sách xã hội hóa giáo dục(1996 - 2009), Đại
học quốc gia Hà Nội
15 Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
16 Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
17 Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
Trang 13100
18 Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
19 Đảng Cộng sản Việt Nam (1997), Nghị quyết Hội nghị TW 3 (khoá VIII), Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
20 Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Nghị quyết Hội nghị TW 2 (khoá IX), Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
21 Đảng bộ quận Lê Chân (2011), Báo cáo kết quả thực hiện công tác PCGD
22 Đảng bộ quận Lê Chân (2004), Nghị quyết số 57-NQ/QU về công tác PCGD bậc trung học và nghề
23 Đảng bộ quận Lê Chân (2001), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ lần thứ XX
24 Đảng bộ quận Lê Chân (2005), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ lần thứ XXI
25 Đảng bộ quận Lê Chân (2010), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ lần thứ XXII
26 Đảng bộ thành phố Hải Phòng (2004), Báo cáo kết quả 3 năm thực hiện Chỉ thị 61/CT/TW của Bộ Chính trị khóa VIII về thực
hiện PCGD THCS ở thành phố Hải Phòng, Văn phòng Lưu trữ Thành ủy, Hải Phòng
27 Đảng bộ thành phố Hải Phòng (2008), Báo cáo tổng kết 10 năm thực hiện nghị quyết TW 2 khóa VIII về phát triển GD - ĐT,
Văn phòng Lưu trữ Thành ủy, Hải Phòng
28 Đảng bộ thành phố Hải Phòng (2002), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố lần thứ XII, Hải Phòng
29 Đảng bộ thành phố Hải Phòng (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ lần thứ XIII, Hải Phòng
30 Phạm Minh Hạc (2002), Nhân tố mới về giáo dục và đào tạo trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH, Nxb Chính trị quốc gia, Hà
Nội
31 Lê Mậu Hãn (2000), Lịch sử Việt Nam, Tập III, Nxb Giáo dục, Hà Nội
32 Nguyễn Văn Hộ (2003), Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu khoa học giáo dục, Thái Nguyên
33 Phan Ngọc Liên (chủ biên) - Đinh Ngọc Bảo, Nguyễn Thị Côi, Nguyễn Đình Lễ, Trương Hữu Quýnh, Trịnh Đình Tùng,
Nghiêm Đình Vì (2003), Phương pháp luận sử học, Nxb Đại học Sư phạm Hà Nội