Sựchuyển dịchgiữacácnềnkinhtếtrênthếgiớiKinht ế thếgiới đang chuyển dịch dần theo hướngtăngtỷtrọngcủa cácnền kinh t ế mới nổi vàđang phát triển trong cả hoạt động sản xuất,đầu tư và tiêu
Trang 1BỘCÔNGTHƯƠNG DỰÁNHỖTRỢ THƯƠNGMẠIĐABIÊNEU–VIỆTNAM
2A“HỖTRỢBỘCÔNGTHƯƠNGXÂYDỰNGCHIẾNL
HàNội,11-2010
Trang 21
Trang 31 Sựchuyển dịchgiữacácnềnkinhtếtrênthếgiới
Kinht ế thếgiới đang chuyển dịch dần theo hướngtăngtỷtrọngcủa cácnền kinh t ế mới nổi vàđang phát triển trong cả hoạt động sản xuất,đầu tư và tiêu dùng hàng hóa, d ịchvụtrong khi các n ền
kinh tế phát triển như Hoa Kỳ, EU v àNh ật Bản đa ng trở n ên b ã o hòa
Vớitiềmlựctíchlũytừnhiềunăm,cácnềnkinhtếpháttriểnlâuđời(nhóm1)sẽv ẫncókhảnănghấpthụmộtlượnghàngkhôngnhỏtừcácnướccónềnkinhtếđangphátt r i ển,mớinổi(nhóm2)vàcácnềnkinh tếcònl ạicótăngtrưởng GDPthấp(nhóm3)1.Tuynhiên,xuh ư ớ n g tiêudùng,đầ
u t ư , sảnx u ấ t s ẽ chuyểnd ầ n s a n g nhữngt h ị t r ư ờ n g m ớinổivàđangpháttriểncókhảnăngsinhlờicaohơn
a) Cácnềnkinhtếpháttriển(nhóm1)sẽvậnđộngtheocácxuhướngs a u :
- Pháttriểnsảnxuấtcácngànhđápứngnhucầunộiđịa,kểcảcácngànhsảnxuấth à n g hóatrướcđâychủyếuphảinhậpkhẩuđểtáicânbằngcáncânt h ư ơ n g mạivàtạoc ô n g ănviệclàmtrongnước
- Tậndụngmọiưut h ế màcácnướckháct r o n g nhómcácn ề n kinhtếmớinổi(nhóm2)khôngcóđược,khôngthểsảnxuấtđược,đặcbiệtlàhànghóacôngnghệcao,h à n g cơkhíphứctạp,đểpháttriểnsảnxuấtnhữnghànghóamới,hànghóa“thôngminh”vàxuấtkhẩusangcácnướcthuộcnhóm2vànhómcácnướcđangpháttriểnkhác(nhóm3).Đây là yếu tốrất quan trọng liênquan đến chí nh
sáchtiền tệ, sức épvề mạnhyếu,các đồng tiền, tỷ giá tiền tệ giữa n ội bộmột nhóm nước v àgi ữacácnhóm nước khác nhau hi ện nay và trong 5năm nữa
- Giảmsảnxuấtcácngànhhàngmàđầutưsangcácnướcnhóm2vànhóm3cólợihơn
b) Cácnềnkinhtếthuộcnhóm2cónhữngdịchchuyểntrongsảnxuấtnộiđịanhưsau:
1 Ở
đâyphânchiathành3nhómnướcvớitrìnhđộpháttriển,triểnvọngtăngtrưởngkinhtếkhácnhauđểthuậnlợichoviệcphânnhó mcácnhucầuđốivớihànghóaxuấtkhẩucủaViệtNam(vềnhómhànghóa,sứcmuacủacácnhómthịtrường).
Trang 4- Tăngcườngđầut ư c h o cáchoạtđ ộ n g n g h i ênc ứu,dựb á o nhucầuthịtrường đểt ạ o ranhữngdòngsảnphẩmmới,n h ữ n g côngnghệ,môh ìnhsảnxuấtmới.Đâysẽlàmộttr
ong nhữngnhântốquantrọngquyếtđịnh sựb ứt phácủacácnềnk i n h tếnàytrongtươnglai
2 Sựchuyểndịchtrongsảnxuất,tiêudùngcủacácnềnkinhtếtiêubiểuvàcácthịt rườngxuấtkhẩuchínhcủaViệtNam.
2.1 HoaKỳ
a) Kếtquảhồiphụccủacácngànhkinhtếvàtronglĩnhvựcxãhộiquantrọng
Kếtthúcnăm2009,thịt r ư ờ n g bấtđộngsảncủaMỹvẫnt r ầ m lắng,tăngt r ư ở n g k i n h tế
trongnăm2009âm2,9%,chitiêucủacáchộgiađìnhgiảm0,6%,Nhưngmộtsốtínhiệuphụchồiđãxuấthiện,nhấtlàkhităngtrưởngkinhtếquíIV/
2009đãđạtdương( 5 , 6 % ) Tuynhiên,cácchínhs á c h kíchthíchtăngt r ư ở n g đãkhiếnthâmhụtngânsáchcủaH o a Kỳlênt ới1,4n g àntỷUSD,nợcôngl à12,3ngàntỷUSD,tươngđ ư ơ n g với8
Trang 5c) Đánhgiávềnhucầuhànghóatiêudùngmụctiêu:
Tínhđ ế n thờiđiểmk ế t thúcnăm2009,nhucầuđốivớihànghóatiêudùngcủaHoaKỳvẫnchưaphụchồirõnét.Doanhsốbánlẻtănggiảmkhôngđềutrongcácthángn ửađầunăm2010.TheothốngkêcủaBộLaođộngMỹvàongày13/8/2010,bảythángđ ầ u năm2010,doanhsốbánlẻhànghóavàdịchvụcủaHoaKỳchỉtăngnhẹ6,4%sovớibảythángđầunăm2009,trongđónếukhôngtínhôtôvàthiếtbịphụtùngôtôthìdoanhs ốbánlẻchỉtăng5,7%
Tóml ại:
KinhtếHoaKỳđãbắtđầucósựchuyểndịchtừnhữngnăml i ề n trướckhủnghoảngtài chính2008,vớixuhướngbãohòatrongtiêu
dùnghànghóadânsinhvàcaoc ấp,trongk h i s ự bếtắct r o n g việctìmranhữngd òngsảnp h ẩ
m , d ị c h vụmớicũngk h i ếnt i êud ù n g vàsảnxuấtkhôngcóđủđ ộ n g l ự c đểd u y t r ìn h ịpt ă
n g t r ư ở n g Sựchuyểndịchcàngrõn é t hơnkhikhủnghoảngdiễnra,như mộtquyluậtkhó cưỡngl ạiđượccủachukỳkinhtế.Tốcđộtăngtrưởngcủatiêudùng,GDPvànhậpkhẩuđãl i ê n tụcgiảmtronggiaiđoạn2007chothấykhảnăngđónggópcủakinhtếHoaKỳvàk i n h tếthếgiớ iđanggiảmsovớitrướcđây
Dựbáothờikỳ2010-2015,kinhtếHoaKỳsẽphụchồisovớithờigiandiễnrak h ủnghoảng,nhưngk h ô n g năngđ ộ
n g nhưcácg i a i đoạnt r ư ớ c , bởih i ệ n n a y chưat h ấynhữngđộnglựckhảquanchotăngt rưởngk i n h tếcủanướcnàynhưtrongcácthậpkỷtrước.Ởtầmvĩmô,nền kinhtếs ẽchuyểntừt rạngt h á i nợnầnvàtiêudùngt h á i quásangxuấtkhẩuvàtiếtkiệm;kéotheonhữngthayđổivề vimô.Nhữnghìnht h ứcvàmôitrườngkinhdoanhmớisẽxuấthiệntrongthờigiantới.
Trang 6DiễnbiếndoanhthubánlẻcủaEU Tháng1/20
10
Tháng2/20 10
Tháng3/20 10
Tháng4/20 10
Tháng 5/201
Tóml ại: BêncạnhnhữnghạnchếtươngtựnhưkinhtếHoaKỳ(t i êudùngcód ấuhiệub ãohòaở nhữngt h ị t r ư ờ n g lớn,hoạtđ ộ n g sảnxuấtvàk i n h d o a n h kémn ă n g đ ộ n g sov
ớ i cácthịtrườngmớinổi),trongn ề n kinhtếEUcònnhữngt r ở ngạikhácchosựphụchồivàph áttriểnmạnh,đólàsựchênhlệchvềtrìnhđộpháttriểnvàc h u kỳkinhtếgiữacácnhómnướcth ànhviên;đồngEurođangđượcđịnhgiácaosovới khuvựckhác.KinhtếkhuvựcEUnhìnchu ngm ớ i chỉlàtạmthoátkhỏiđáysuyt h o á i vàchưaphụchồirõrệtvàcònphảicầnrấtnhiềut hờigianđểcóthểđạtđượcnhữngthànhtựutrướckhủnghoảng.
2.3 TrungQuốc:
Trang 713 12,6 11,9 11,4 11,5 10,6 10,4 11,5 11,2 10,6 10,7
10,3 10,1
9,1 9
7,9 6,8
6,2
a) NhữngchuyểndịchtrongnềnkinhtếTrungQuốc:
Cũngphảiđốimặtv ớicuộck h ủnghoảngt à i chínhtoàncầunhưcácnướck h á c , như ngvớiđàtăngtrưởngmạnhtrongnhữngnămgầnđâyvàquỹdựtrữngoạih ốikhổnglồ,lớnn hấtthếgiới,TrungQuốcvẫndẫnđầuthếgiớivềmứcđộphụchồivàvươnlêntrởthànhmộttron gnhữngcườngkinhtếtrênthếgiới.Sựpháttriểncủan ềnkinhtếTrungQuốccónhữngđặcđiểm nổibậtsauđây:
-Tăng trưởngkinhtếca o liêntụctrong5 nămtrởl ạ i đâyvớiđộnglựcch ủ yếulàxuấtkhẩuvàđầutư,trongkhitiêudùngcũngcónhữngcảithiệnđángkể:
ThamkhảotăngtrưởngkinhtếcủaTrungQuốcquacácquí,từQ1-2006-Q2-2010 16
12 8 4 0
Nguồn:TổngcụcThốngkêTrungQuốc
Năm2009đánhdấusứctăngtrưởngmạnhmẽcủakinhtếTrungQuốc.GDPcácq u ýtrongnăm2009củaTrungQuốctănglầnlượt6,2%trongquýI,7,9%trongquýII,9,1%trongquýIIIvà10,7%trongquýIV.TăngtrưởngkinhtếcủaTrungQuốctiếptụcđạt11,9%vàoquíI/
2010trướckhihạnhiệtcòn10,3%trongquíII/2010
- XuấtkhẩuvàthuhútFDItăngm ạ n h trongnhữngn ă m gầnđây,cộngvớit h ó i q uentiếtkiệm trongmộtthờigiandàiđãgiúpTrungQuốctíchlũyđượcquỹdựtrữngoạihối lớnnhấtthếgiới,giúpnướcnàychủđộnghơncácnướckháctrongchínhsáchkíchthíchtăn
gt r ư ở n g , chínhsáchtỷgiávàquảnlíngoạihốicũngnhưbìnhổnthịtrườngtrongnướcvàđ
ầu tưranướcngoài.
+Theosốliệut ừ Cơquant h ố n g kêquốcg i a TrungQ u ố c , 7 t h á n g đầunăm2 0 1 0 ,
xuấtk h ẩ u đạt850,49tỷUSD,tăng35,6%;n h ậ p khẩuđạt7 6 6 , 5 6 tỷU S D , tăng4 7 , 2 % ; thặngdưthươngmạiđạt83,93tỷUSD,giảm21,2%
+TheothôngbáocủaBộThươngmạiTrungQuốc,cácdoanhnghiệpnướcngoàiđãđầutưgần66tỷUSDvàonướcnày,tănghơn18%sovớicùnggiaiđoạnnămngoái
- TrungQuốctrởthànhthịtrườngtiêuthụmộtlượnghànghóalớncủathế
giớivàsứctiêuthụngàycàngtăng:
Trang 8Xu t kh u Nh p kh u
Tiêudùngtrongnướccũngtăngmạnh,thểhiệnquamứctăngcủadoanhthub á n lẻ:Th
eosốliệucủaTổngcụcThốngkêTrungQuốc,doanhthubánlẻthựctếnăm2009tăng16,9%,mứctăngcaonhấtkểtừnăm1986.Bảytháng đầunăm2010, doanh số bán lẻ củaTrung Quốc tăng18,2%so
với c ùng kỳ năm2009, cao gấp hơn 3 lần so với m ức tăngcủadoanh số bán lẻ tại Hoa Kỳ trongcùn
g giai đoạn
ThamkhảotăngtrưởngXNKcủaTrungQuốctừtháng1/2007
đếnhếtquíII/2010
160 140 120 100 80 60 40
T1/07 T7/07 T1/08 T7/08 T1/09 T7/09 T1/2010
Nguồn:TổngcụcThốngkêTrungQuốc
- TrungQuốcđãtậndụngcuộckhủnghoảngnhưmộtcơhộiđểtăngcườngn h ậpk h ẩ
u h àngh ó a , n g u y ê n v ậtliệuc h i ế n l ư ợ c t r o n g b ố i cảnhgiáthếgiớig i ả m mạnh.Họcũ ngmual ạ i nhữngn g u ồ n tàin g u y ê n vàcổp h ầ n c ủ a c á c côngtyk h a i k h o á n g lớntrê nthếgiới,nhờthếmàhọđangởthếthượngphongtrongngànhnănglượngtoàncầu.
(Điềunàysẽđượclígiải cụthểhơntrongphần 3củabáocáo)
- Nềnkinht ế T r u n g Quốcđ a n g cósực h u y ể n d ị c h t h e o h ư ớ n g g i a tăngtỷt rọngvàtốcđộtăngtrưởngc ủ a ngànhd ịchvụvàngànhcôngn g h i ệp,xâyd ự n g T r o n g n ăm2009,giátr ị giatăngcủangànhnônglâmngưnghiệp :đạt3.547,7tỷNDT,t ă n g 4,2%;ngành
côngnghiệpvàxâydựngđạt15.695,8tỷ,tăng9,5%;ngànhdịchvụđạt1 4 2 9 1 , 8 tỷ,tăng8,9%
Trang 94909,0 4535,7
4054,8 3357,0
2960,0 2735,0
2030,0 1770,0
1495,0 1418,0
+Thịtrườngnhàđấtsẽtiếptụcđượcbìnhổn.Tháng8/2010,sovớicùngkỳnămt r ư ớ c , giábấtđộngsảntạiTrungQuốctăngchậmnhấttrong8thángnhờcácbiệnphápmạnhmẽcủaChínhphủTrungQuốcnhằmhạnchếđầucơnhàđất
Bêncạnhnhữngthànhtựuđãđạtđược,kinhtếTrungQuốccũngcònnhiềukhók h ă
n tháchthứcphíatrước,t i ề m ẩnnhiềurủiro,n g u y cơlạmp h á t vàđổvỡb o n g bóngtrênt hịtrườngbấtđộngsảncóthểxảyrabấtcứlúcnàonếuChínhphủkhôngcónhữngđiềuchỉnhđú ngđắntrongchínhsáchtàikhóavàtiềntệ.
b) Tìnhh ì n h xuấtkhẩuc ủ a ViệtNamsangT r u n g Quốct r ư ớ c vàsauk h ủnghoảng
tàichínhtoàncầu:
KimngạchxuấtkhẩuhànghóacủaViệtNamsangthịtrườngTrungQuốcliêntụct ă n g trưởngtừnăm2006đếnnay.Năm2009,mặcdùxuấtkhẩusang
nhiềuthịtrườnglớnsụtgiảmnhưngxuấtkhẩusangTrungQuốcvẫntăngtrưởng8,3%,đạttrên4,9tỷUSD.Năm2010,xuấtkhẩusangt h ị trườngnàynhìnc h u n g t i ếpt ụ c khảquan,dựkiếnx u ấ tkhẩucảnămsangthịtrườngTrungQuốcsẽđạttrên 5tỷUSD
ờ i sangthịtrường
TrungQuốc-vớinhucầutiêuthụngàycàngtăng,làmộttrongđiềukiệnquantrọng đểduytrìkimngạchxuấtkhẩutrongbốicảnhxuấtkhẩusangcácthịtrườngkhácgặpkhókhăn
Trang 10935,8
856,7 838,8
462,6 281,4
Cao su Than đá Dầu thô Gỗ & Sp gỗ
Kim ngạchxuấtkhẩumộtsốmặthàngchủlựcsangTrungQuốc
từnăm2007-8Tđầunăm2010(ĐVT:TriệuUSD) 1200
1000
800 600 400 200 0
8%),ViệtNam(5,32%),Indonesia(4,5%),SriLanka( 3 , 5 % ) , HànQuốc(0,2%),Philippines(0,9%),Australia(0,68%)…
Nhìnchung,cácnềnk i n h tếtăngtrưởngd ư ơ n g năm2 0 0 9 chủyếut h u ộ c nh óm nướcđa ng pháttriểnvàcácquốcgiathuộck hu vựcchâuÁ.M ứ c tăngt r ư ở n g củacácquốcgianàycũnggópphầnđ á n g kểvàosựtăngtrưởngkinhtếtoàncầu
NguyênnhânchủyếulànhờcácgóicứutrợlớnvàkịpthờivềtàichínhcủaChínhphủ,sựkíchcầumạnhmẽ,đầutưtăng,thặngdưcáncânthươngmạihoặcthâmhụtcáncânthươngmạigiảmsovớinăm2008
Nhữngnềnkinhtếmớinổiđãcósựbứtphámạnhmẽtrongtăngt r ư ở n g vàtiêud ù n g , trởthànhk h u v ựcp h á t triểnn ă n g độngvàcók h ảnăngsinhlờic a o Năm2 0 1 0 , t ă n g trưởngcủanhómn ềnkinhtếnàydựb á o đạttrên7%trongkhităngt r ư ở n g c ủ a nhómcácn ềnk i n h tếph át triểnchỉđạtkhoảng 2,7%3.Họđangtrởthành điểmt h u húth o ạtđộngđầutưcủathếgiớivàđộnglựctăngtrưởngmớicủakinhtếtoàncầu.Đâylàmộtxuhướngtấtyếukháchquantrongsựvậnđộngcủakinhtếthếgiới
Cùngvớisựbứtpháđó,vịthếcủacácnềnkinhtếnàytrêntrườngquốctếđangngàycàngđượccảithiện.ĐặcbiệtlàTrungQuốc,đangdầntrởthànhmộtđốitrọngđốivớikinhtếHoaKỳvàEU
3 Sựchuyểndịchtronghoạtđộngxuất,nhậpkhẩugiữacácnhómnềnkinh
tếtrênthếgiớivàtácđộngđếncơcấu nhucầuhànghóaxuấtkhẩucủaViệtNam
3 D
ựbáocủaIMFvàotháng10/2010.
Trang 119
Kim ngạ ch % thay đổi
3.1 Tỏcđộngcủasực h u y ể n d ị c h trongkinht ế thếg i ớ i đến h o ạ t đ ộ n g x u ấ t khẩucủaViệtNamthờikỳkhủnghoảngtàichớnhtoàncầu:
Năm2010,cựngvớisựphụchồicủamộtsốthịtrườngxuấtkhẩuvàmộtsốmặth à n g bỡnhdõncủaViệtNamcúlợithếvềgiỏsovớihànghúacủacỏcnướcđốithủcạnhtranhđógiỳpkimngạchxuấtkhẩutăngtrởlại,ướcđạtkhoảng70-71tỷUSD,tănggần2 4 % sovớinăm2009
Nhữngdịchchuyểntrongnềnkinhtếthếgiớicũngdẫnđếnnhữngthayđổivềcơcấuthịt r ư
ờ n g xuấtkhẩucủaViệtN a m Năm2 0 0 9 , trongkhix u ấ t khẩusangcỏct h ị t r ư ờ n g lớntruyềnthốngnhưHoa Kỳ,EU,NhậtBảnsụtgiảmt h ỡxuấtkhẩusangTrungQ u ốcvàASEANlạicúsựtăngtrưởngtốtđối
vớinhiềumặthàng.Vớdụ,xuấtkhẩuhàngdệtmaysangHoaKỳvàEUgiảmlầnlượt2,38%và3,84
%thỡxuấtkhẩusangASEAN5lạităngtới2 2 , 9 % Xuấtkhẩuđồgỗs a n g H o a Kỳgiảm4 , 3 % ,
s a n g E U giảm13,7%nhưngxuấtkhẩusangTrungQuốclạităng8,24%
Năm2010,xuấtkhẩusangcỏcthịtrườngchủlựcnhỡnchunghồiphụckhảquan;nhưngtốcđộtăngtrưởngxuấtkhẩusangcỏcthịtrườngmớinổinhưTrungQuốc,Brazil,ẤnĐộ ,Ngacaohơnsovớităngtrưởngxuấtkhẩus a n g HoaKỳ,EU,Nhật Bản.Vớdụ,kimngạchxuấtkhẩusangHoaKỳđạt09tỷUSDtrong8thỏngđầunăm,tăng26,4%so
Trang 12vớicùngkỳ2009.KimngạchxuấtkhẩusangEUđangdầnhồiphục,đưakimngạchxuấtkhẩusangthịtrườngnày8thángđầunămđạt6,89tỷUSD,tăng12,4%,sovớimứctăngchỉcó7,8%của6thángđầunăm.TrongkhiđóxuấtkhẩusangthịtrườngTrungQuốc8t h á n g đầunămnayđãtăngrấtmạnh,tăng46%,đạttrên04tỷUSD.Ngoàiraxuấtkhẩus a n g mộtsốthịtrườngmớinổikhácnhưBrazil,ẤnĐộ,Ngacũngtăngrấtmạnh.
3.2 Dựbáonhữngtácđộngđếncơcấunhucầucủathếgiớiđốivớihànghóaxuấtkhẩu củaViệtNamtronggiaiđoạn2011-2015:
3.2.1 Xu hướng xuất,nhậpkhẩu h àng hóa gi ữa các nhóm nền kinh tế tr ên th ếgiới
Kinht ế thếgiới đang chuy ển dịch dần theo hướngtăngtỷtrọngcủa cácnền kinh t ế mới nổi vàđang phát triển trong cả hoạt động sản xuất,đầu tư và tiêu dùng hàng hóa, d ịchvụtrong khi cácnền
kinh tế phát triển như Hoa Kỳ, EU v àNh ật Bản đ an g trở n ên b ã o hòa
Vớitiềmlựctíchlũytừnhiềunăm,cácnềnkinhtếpháttriểnlâuđời(nhóm1)sẽv ẫncókhảnănghấpthụmộtlượnghàngkhôngnhỏtừcácnướccónềnkinhtếđangphátt r i ển,mớinổi(nhóm2)vàcácnềnkinhtếcònl ạicótăngtrưởngGDPthấp(nhóm3).Tuynhiên,xuh ướngtiêudùng,đ ầu t ư ,sảnx u ấ t s ẽ chuyểnd ầ n s a n g nhữngt h ị t r ư ờ n g m ớinổivàđangpháttriểncókhảnăngsinhlờicaohơn
Đặcbiệtthịtrườnghàngđiệntửlàthịtrườngcótốcđộpháttriểnnhanhchóngvàcácnhàsảnxuấtđangphảichịumộtáplựccạnhtranhđểtrởthànhthịtrườnghàngđầuvớinhữngsảnphẩmkháclạvàđộcđáo.Tuynhiên,mộtsảnphẩmthànhcôngsẽnhanhc h ó n g cónhữngsảnphẩmsaonguyênbảnchínhtừđốithủcạnht r a n h , k h i ế n c h o sản
Trang 13phẩmn h a n h chóngbịgiảmgiásaumộtt h ờ i gianđượct u n g r a t h ị trường.Đ ể dẫnđầut r o n g cuộccạnhtranh,nhàsảnxuấtbuộcphảinângcaochấtlượngsảnphẩmhoặctạoranhữngcôngnghệmới.Vớinhữnglýdonày,vòngđờicủasảnphẩmđangbịrútngắnlạiđ á n g kể.
Dovòngđờicủacácsảnphẩmcôngnghệngàycàngngắn,vòngđờiđốivớicácsảnphẩmlinhkiệnđiệntửphụcvụsảnxuấtcácsảnphẩmcôngnghệnàycũngđượcrútx u ố n g Đâylàmộtcơhộitốtđểđẩymạnhxuấtkhẩucácnhómlinhkiện,điệntửcủaViệtN a m T u y nhiên,cầnlưuý r ằngvớixuh ư ớ n g mớinàyđòihỏicácdoanhnghiệpViệtNamphảinhanhchóng cảitiếnchấtlượngvànăngsuấtđểkịpthờiđápứngnhucầuthịt r ư ờ n g
- Nhómhàngnông,lâm,th ủysảntiếpt ụ c làt h ếmạnhx u ấ t khẩuc ủ a cácnướcđ a n g p
h á t triển.Nhậpkhẩun ô n g sảnvàthủysảnv à o cácnướcn h ó m 1 sẽkhôngsuygiảmmạnh,đặcbiệtlàvớinhữngmặthànghọk h ô n g thểsảnx u ấ t được(rauquảnhiệtđ ớ i,thủysảnđặctrưngcủavùng),nhưngnhậpkhẩuhoavàmộtsốlâmsảnkhôngthiếtyếusẽgiảmsút.Cácnướcthuộcnhóm2sẽtiêuthụvànhậpkhẩunhiềuhơncácloạihàngh ó a này
- Nhómhàngcôngnghiệpn h ẹ ( d ệ t may,giàydép ):Nhậpkhẩudệtmayvàgiàydép( n
h ó m h à n g cóhàml ư ợ n g l a o độngthủcôngcao)củacácnướcn h ó m 1 sẽk h ô n g tăngtrưởngmạnh,trongkhi
haithịtrườngmớinổilàNgavàBraxin,mộtsốĐôngÂuvàÚccóthểsẽnhậpkhẩunhiềuhơn.HànghóathờitrangcaocấpsẽđượcnhậpkhẩunhiềuhơnvàoTrungQuốcvàẤnĐộđểphụcvụtầnglớptrungvàthượnglưumới
- Nhómhàngkhoángsảnvànănglượngkhôngthểtáitạo:Nhiềunướcsẽhạnchếcáchoạ
t
độngxuấtkhẩukhoángsảnđểbảovệtàinguyênchotươnglai,trongkhitìmcáchnhậpkhẩuhoặcđầutưkhaithácnguồnkhoángsảntạicácnướckhác.Giá c ủa các lo ại khoáng sản sẽ ngày càng tăng
- Nhómhàngn ăn g lượngmớicóthểtáitạo:Mặthàngnàysẽx u ấ t hiệnnhiềuhơntrongt
hươngmại
quốctếtrongnhữngnămtới,bởinhucầusửdụngnănglượngmới,s ạchthaythếnguồnnănglượngkhôngthểtáitạođangcạnkiệtdần
3.2.2.NhucầucủathếgiớiđốivớihànghóacủaViệtNam:
- Nhómhàngnônglâmthủysảnvàhàngt h ựcphẩm,đồuốngchếbiến:Nhucầucủa
thếgiớiđốivớinhómhàngnông,lâm,thủysảncủaViệtNamsẽvẫnởmứccao,đặcbiệtvớinhómlươngthực,thựcphẩmcógiátrịdinhdưỡngcao,giúpkéodàituổithọvàthânthiệnvớimôitrường.Đốivớinhómthựcphẩmvàđồuốngchếbiến,nhucầuđốivớinướcépr a u , nướcépquả( p h ụ c vụtiêuthụt
r ựctiếphoặcsảnxuấtcácthựcphẩmc h ứcnăng)sẽngàycàngtăng
(ChitiếtcácnhucầusẽđượcphântíchởphầnII)
Trang 14- Nhómhàngchếtác
+Phânnhóm1:H à n g h ó a giac ô n g ( d ệtmay,dagiày,đồgỗ ):N h ậ p khẩudệtmayvàgiàydép(nhómhàngcóhàmlượnglaođộngthủcôngcao)củacácnướcnhóm1s ẽk h ô n g tăngtrưởngmạnh,t ro ng khihaithịtrường mớinổilàNgavàBraxin,mộtsốĐ ô n g  u vàÚ c cóthểs ẽ nhậpkhẩun h i ề u h ơ n Hànghóat h ờ i trangcaocấps ẽ đượcnhậpkhẩunhiềuhơnvàoTrungQuốcvàẤnĐộđểphụcvụtầnglớptrungvàthượnglưum ới.Hàngdệtmay,dagiầy,đồgỗcủaViệtNamhiệnnayvẫnchủyếuthuộcnhómbìnhd â n ; tronggiaiđoạn2011-
2015nhómhàngnàysẽcónhucầucaotạicácthịtrườngmớin ổivàmộtsốphânđoạnngườitiêud
ù n g thunh ậpthấptạicácthịtrườngtruyềnthốngn h ư Mỹ,EU,NhậtBản;trongkhinhómhàngcaocấphơnsẽduytrìđượcthịphầntạicáct h ịtrườngkhótínhnhưMỹvàEU
+Phânnhóm2:Hànghóacógiátr ịgiatăngcao( t h ư ờ n g làhànghóacóyếutốFDI)
(hàngđ i ệ n , điệnt ử , h àngthôngm i n h , caoc ấp,côngnghệcao):Nhucầuđốivớinhómhàngnàysẽtăngmạnhởcảnhómnướcpháttriểnvàmớinổi.Trongvòng5nămtới,ViệtNamchưathểxuấtkhẩunhiềumặthàngcôngnghệcaonhưngcóthểtậndụngcơhộitừnhucầuthếgiớiđốivớinhómlinhkiệnđiệntửtăngmạnh.Ngo àira,nếuđẩymạnhđầutưchohoạtđộngNghiêncứupháttriểnđểcócácphátminhmới,nướctasẽcólợithếhơntrongviệcthuhútđầutư,liêndoanhvớicácnhàđầutưngoàiđểsảnxuấtcácmặthàngcôngnghệcao;từngbướctạon ề n tảngchoviệcnângcaogiátrịgiatăngcủah à n g xuấtkhẩuViệtNam
- Nhómhàngkhác:
(khôngthuộcnhómxuấtkhẩuc h i ế n lược,cầnưutiên,tậpt r u n g ) : Nhucầuđốivớinhómhàngk
hoángs ản,năngl ư ợ n g trênthếgiớis ẽ ngàycàngt ăngnhưngkhoángs ả n , nhiêuliệuthôkhôngt
h u ộ c diệnkhuyếnk h í c h xuấtkhẩut ạ i nhiềunướctrênthếgiới,trongđócóViệtNam
II.N H ỮNGMẶTHÀNGC Ó TIỀMNĂNGVÀL ỢITHẾXUẤTKHẨU
ViệtNamcóbamặtĐông,NamvàTây-Namtrôngrabiểnvớilợithếbờbiểncó
chiềudài3.260k m , t ừMón g CáiởphíaBắcđếnHàTiênở p h í a T ây Nam.PhầnBiển
Trang 15Đặcbiệt,donằmởvịtrítrungtâmĐôngNamÁ,cóthểdễdàngqualạicảTrungQ u ốclẫncácnướcASEAN,ViệtNamcólợithếđểtrởthànhmộtđốitácsảnxuấtchặtchẽchocảhai.MiềnBắctiếpgiápvớibiểnĐôngvàcótiềmnăngliênkếtđượcvớinhịpđộpháttriểncủakhuvựcnăngđộngnàyvàđólàmộtưuthếvượttrộicủaViệtNamsovớicácnướcASEANtrongviệcthuhútđầutưtrựctiếpnướcngoài
MộtlợithếkhácvềvịtríđịalýlàViệtNamsởhữunhiềucảngnướcsâu,nếuđầutưkhaitháctốtcóthểtrởthànhnhữngcảngtrungchuyểnlớncủakhuvực
ViệtNamcũngnằmgầnkềcáctuyếnhànghải quốctếquantrọng
b) Vềđiềukiệntựnhiênphụcvụsảnxuất:
ViệtNamcóđiềukiệntựnhiênrấtthuậnlợichosảnxuấtcácmặt
hàngnông,lâm,thủyhảisản.LãnhthổViệtNambaogồmbaphầntưlàđồinúinhưngchủyếulàđồinúit h ấp,haiđồngbằnglớn,nhiềusông,ngòivàcóbờbiểndài
Vềđồngbằngvàlợithếsảnxuấtnôngsản,đặcbiệtlàlúagạovàcâyănquả:ViệtNamcóhaiđồngbằngchínhlàĐồngbằngsôngHồng(ĐBSH)vàĐồngbằngsôngCửuLong(ĐBSCL)
+ĐBSH:Rộngkhoảng15.000km²đượcbồiđắpbởiphùsacủahaiconsônglớn
làsôngHồngvàsôngTháiBình
+ĐBSCL:Rộngtrên40.000km²,làvùngđấtphìnhiêu,khíhậuthuậnlợi.Đâylàv ựalúalớnnhấtcủaViệtNam,đồngthờilànơisảnxuấtnhiềucâyănquả,hải,thủysản
V
ề sôngng òivàl ợi thế sản xuất thủysản :TrênlãnhthổViệtNamcóhàngnghìnc o n sônglớn,nhỏ.Dọc bờbiển,cứkhoảng20kml ạ i cómộtcửasông,dođ ó , hệthốnggiaothôngđườngthủykháthuậnlợi
Haihệthốngsôn g quant r ọ n g l àsôngHồngởm i ề n BắcvàsôngMê Kông(còng ọilàsôngCửuLong)ởmiềnNam
Trang 16+Rừngvàđấtrừng:RừngchiếmmộtdiệntíchlớntrênlãnhthổViệtNam.Cáck h u rừngqu
ốcgiađượcnhànướcbảovệvàcókếhoạchpháttriểndulịchsinhtháibềnv ững
+Nguồntàinguyênkhoángsảnphongphú.Dướilòngđấtcónhiềukhoáng sảnq u í nh
ư:thiếc,kẽm,bạc,vàng,angtimoan,đáquí,thanđá.ỞthềmlụcđịacủaViệtNamcónhiềudầumỏ,khíđốt
1.2 Vềnguồnnhâncông:
Trongxuthếtoàncầuhóa,nềnkinhtếdựachủyếuvàotrithứcsẽtạoranhiềucơh ộipháttriểnchocácquốcgia.Đặcbiệtlàởviệcduytrìtốcđộtăngtrưởngcao,sửdụnghiệuquảmọinguồnlực,giảiquyếttốthơncácvấnđềxãhội,cảithiệnđờisốngngườilaođ ộ n g Vàtrongcuộccạnhtranhngàycàngkhốcliệt,ưuthếsẽluônnghiêngvềcácquốcgiacónguồnnhânlựcchấtlượngcao,môitrườngpháplýthuậnlợichođầutưvàmộtxãh ộiổnđịnh
TheoViệntrưởngViệnKhoahọcLaođộngvàXãhộicho,lựclượnglaođộngcủaViệtNamdựkiếns ẽ giatăngkhoảng1,5%/năm(tươngđươngvớikhoảng 738.000laođ ộ n g /
năm)tronggiaiđoạn2010-2015.M ứct ă n g laođộngc ủ a ViệtNamvẫnlànướccaonhấtkhuvựcASEAN,chỉsauIndonesiavàPhilippins
Tuynhiên,tỷlệlaođộngquađàotạo,nhấtlàquađàotạonghềcònthấp,chỉbằng1/3cácnướcvàcácnềnkinhtếcôngnghiệp mới.Nếutronggiaiđoạn2011-
2015,việcn â n g caochấtlượnglaođộngđượcđầutưđúngmức,ViệtNamsẽcólợithếnguồnnhâ
nl ựccảvềchấtlượngvàsốlượng.Tháng11/2009,ThủtướngChínhphủđãphêduyệtđềán:“Đàot
ạonghềcholaođộngnôngthônđếnnăm2020”.Đềánnàyđượckỳvọngsẽtạonênmộtlựclượngl
aođộngnôngthônchuyênnghiệpvàcóchấtlương,đápứngcácyêucầumớivềpháttriểnsảnxuấthàngxuấtkhẩuvớichấtlượngcaovàcáctiêuchuẩnkỹthuậtcaohơngiaiđoạn2011-2020
1.3 Vềkhảnăngtiếpthuvàpháttriểnkhoahọc,côngnghệ,kỹthuật
Vớiđộingũc ô n g nhântrẻ,năngđộng,nhiệttình,khảnăngtiếpthuvàpháttriểnkhaohọc,côngnghệ,kỹthuậtcủaViệtNamtrong5nămtớirấtkhảquan.Khôngchỉcác
Trang 17nhàquảnlýmàcảnhữngnhàsảnxuấtnướcngoàiđềunhìnnhậnvàđánhgiácaotrìnhđộvàtaynghềcủalaođộngViệtNam.Họđánhgiá,ngườilaođộngViệtNamlànhữngconn g ư ờ i nhiệttình,hamhọchỏivàtiếpcậnnhữngcái mớirấtnhanh.
Lựclượnglaođ ộ n g ViệtNamđượcgiáod ụ c tốtvàhamlàmviệc.Sốtuổitrung b ì n h củamộtthợmáylà24tuổi,sốlaođộngbiếtvàthôngthạotiếngAnhngàycàngtăngc ù n g vớisựxuấthiệncủarấtnhiềutrungtâmngoạingữ
Laođộ ng ViệtNamvớitrìnhđộkh ác nhaucóthểđápứngyêucầuđadạngcủan h à đầutưvàhọkhôngphảimấtnhiềuchiphíchochếđộlượngbổng,trợcấp, nhưmộts ốnướctrongkhuvực
ViệtNamcótỷlệcaovềgiáodục,xóanạnmùchữvàbiếttiếngAnh.GDPbìnhquânđầun g
ư ờ i năm2010dựbáođạtkhoảng1 2 0 0 U S D , v ư ợ t quangưỡngnướcđ a n g p h á t triểncóthunhậpthấp.Đâylàmộtđiềukiệnquantrọngchosựtiếpthuvàpháttriểnkhoahọckỹthuậttronggiaiđoạn2011-2020
2009,tăngtrưởngkinhtếđạtt r u n g bình8%vàđượcđưavàodanhsáchcácquốcgiacón ề n kinhtếpháttriểnnhanhnhấttrêntoànt h ếg i ới.Năm2009,ViệtNamlà1 / 1 2 nướctrênt h ếgiớicótăngt r
ư ở n g d ư ơ n g ĐiềunàychứngtỏkhảnăngtăngtrưởngcủaViệtNamcònrấtlớn.Nhậnđịnhnàydựatrêncáccơs ởsau:
+Thịtrườngnộiđịavẫnđangcónhucầurấtđadạngvềhànghoávàdịchvụ;
+Nguồnvốnt r o n g dânvànăngl ự c sảnxuất,chếtạo,thic ô n g côngtrìnhcònn h i ều,chưađược huyđộnghết;
+Giávậttư,nguyênliệu,côngnghệvàmáymóc,thiếtbịtrênthịtrườngthếgiớiđ a n g ởmứctươngđốithấptrongkhinhucầuđầutưpháttriểncủaViệtNamrấtlớn,nhấtlàpháttriểnhạtầng,đổimớicôngnghệ;
+Cácn h à đ ầ u tư,cácn h à tàitrợnướcn g o àivẫntintưởngvàotriểnv ọ n g phát
triểnViệtNam,vẫncoiViệtNamlàđiểmđếnantoànvàhấpdẫn
- ViệtNamđượcđánhgiálànướccómôitrườngchínhtrịvàxãhội
ổnđịnhsovớicácnướckháctrongkhuvực.Sựổnđịnhchínhtrịlàmộttrongnhữngyếutốkhôngthể
t h i ếu,gópphầngiúpViệtNamcóthểkiêntrìchínhsáchpháttriểnkinhtế.NềnchínhtrịổnđịnhtạochoViệtNamcóđượcmộtnềnhoàbìnhvàthịnhvượng.Nếunhìnsangmột
Trang 18sốquốcgiatrongkhuvực,dễthấyrằng,trừSingapore,thìtừnăm1990trởlạiđây,hầuhếtcácnướckhuvựcđềutrảiquacáccuộcđảochínhhaykhủnghoảngchínhtrị.Trongk h i đó,nềnchínhtrịcủaViệtNamluônổnđịnh,đâylàmộtđảmbảochosựgắnk ế t đểthựchiệnchínhsáchkinhtếnhấtquán.
Sovớicácnướctrongkhuvựcn h ư Indonesia,Malaysia,P h i l i p i n e , vàT r u n g Quốc,ViệtNamcóítcácvấ n đềliênquanđếntôngiáovàmâuthuẫnsắctộchơn.Sauk h i đưarachínhsách“Đổimới”,ViệtNamđãvàđangđạtđượcmứctăngtrưởngGDPổnđịnh.Sựổnđịnhchínhtrịvàkinhtếvĩmôđangđượcduytrì.CácchínhsáchĐổimớin h ì n chungđãnhậnđượcsựủnghộcủacácgiớichứctrongcảnước.Trongbốicảnhcủanhữngsựkiệndiễnr a trongvàinămqualiênquanđếnchủn g h ĩ a k h ủ n g bố,ViệtNamđượcbiếtđếnnhưlàmộtt r o n g nhữngnướcantoànnhấtx é t vềcáct ộ i ácc h ố n g conn g ư ờ i vàquyềnsởhữu.ThựctếchothấyViệtNamđượcđánhgiálànơiantoànđểđầut ư
- Ngoàira,cácchínhsáchmởcửa,tăngcườnghợptácgiaolưuquốctếcủaViệt
Namcũngcónhữngtiếnbộđángkể.
Tuynhiên,bêncạnhnhữnglợithếtrên,ViệtNamcũngđangphảiđốimặtvớimộts ốhạnchế vàtháchthứcnhư:nạnthamnhũng,tộiphạmhìnhsựvàtộiphạmkinhtếgiat ă n g , cáchànhvig â y
ô nhiễmmôit r ư ờ n g vàmộtsốv ấ n đềtronghệt h ố n g b á o c h í , truyềnthông.
1.5 Môitrườngđầutưvàhệthốngphápluật:
Sov ớicácn ư ớ c trongkhuv ự c , ViệtN a m cónhữngl ợ i t h ế nhưsauvềmôit r ư ờ n g đầutư:
- Thểchếchínhtrịổnđịnh,môitrườngđầutưvàhệthốngphápluậtcủaViệtNamngàycàngđượccảithiệnvàđiềuchỉnhthíchứngdầnvớitiếntrìnhtựdohóathươngmạit r o n g khuvựcvàtoàncầu
- Môitrườngđầutưt h ô n g thoáng hơn,tạođiềukiệnchocácdoanhnghiệp k h a i thácthịtrườngkểtừkhiViệtNamtrởthànhthànhviênmớicủaWTO.TiềmnăngvàtốcđộpháttriểnkinhtếcủaViệtNamtrongthờigianquakháhấpdẫndoanhnghiệp
- Ngoàira,ViệtNamđãchủđộngđẩynhanhtiếntrìnhhộinhậpkinhtếquốctế,t h i ếtlậpquanhệthươngmạivớitrên220quốcgiavàvùnglãnhthổ.Cộngđồngdoanhn g h i ệpViệtNamnhữngnămquapháttriểnmạnhmẽcùngvớisựcảithiệnkhôngngừngt r o n g môitrườngkinhdoanh.MỗinămViệtNamcóthêmtrên50.000doanhnghiệpmớivớisốvốnkhoảng30tỷUSD.Điềunàythểhiệnsứcpháttriểnmạnhmẽvàmôitrườngk i n h doanhrấtsôiđộngvớirấtnhiềucơhộitạiViệtNam
Trang 19- ViệtNamngàycàngthựchiệnb ìnhđ ẳ n g hơng i ữ a cácd o a n h n g h i ệ p t r o n g vàn g o
à inước.Sựcamk ế t c ủ a ChínhphủViệtNamvềmôit r ư ờ n g đ ầ u tưthôngt h o á n g , minhbạchvớinhữngưuđãirõràngthểhiệntrongcáccamkếtvớiWTOlàminhchứngthuyếtphụcvềmôitrườngkinhdoanhổnđịnhvàđầytriểnvọngcủaViệtNam.Vàothờiđiểmkinhtếcónhữngkhókhăntạmthờihiệnnay,chỉcácnhàđầucơmớirađi,còncácn h à đầutưvẫnởlại
Dođó,ChínhphủViệtNamkhẳngđịnhthựchiệnnghiêmtúcnhữngcamkếtvớic ộngđồngquốctếvàsẽtiếptụcđẩynhanhhơnv i ệ c hoànthiệnthểchếvàcảicáchcácthủt ụ c h ànhchính,tạothuậnlợihơnnữachocácnhàđ ầ u tư,cácd o a n h n g h i ệ p trongc ộngđồngquốctếvìlợiíchchung
Khimộtcôngtylựachọnđịađiểmđầutư,hàngloạtkhuđất,cácchínhsáchthuếưuđãivàđiềukiệnđểđượchư ởn g ưuđãiđượcgiớithiệu.ở đâycócảnhữngchươngtrìnhmiễnthuếchomộtsốlo
ạihàngh o á nhậpk h ẩ u T he o c á c nhà kinhdoanhnướcn g o à i đánhgiá,ưuđãithuếcủaC hínhphủViệtNamlàmộttrongnhữngchínhsáchthuếtốtnhấtc h â u á.Cáccôngtyđềucôngn
Trang 20Đếnnăm2012,ViệtNamsẽhoànthànhhệthốngcảngnướcsâuvàvậntảibiển-mộtmốcpháttriểnđemlạichođấtnướclợithếcạnhtranhtolớnvàchophépViệtNamdànhđượcnhữnghỗtrợlớnhơnvớisovớicácnướctrongkhuv ự c , tạođiềukiệnx u ấ t khẩuthuậnlợihơnsangASEAN,TrungQuốcvàBắcMỹ
Hệt h ố n g giaot h ô n g vậnt ả i đãđượctậpt r u n g đầ u tưph át triển.Cáctuyếngiaot h ô n
g huyếtmạchvàtrọngyếuđượcnângcấpmởrộngvàlàmmới,bảođảmthôngsuốtt r o n g cả nước
+Hàngk h ô n g :H ã n g h à n g khôngquốcgiaViệtNam( V i e t n a m A i r l i n e s ) c
ó17đ ư ờ n g bayquốctế,và16đườngbaynộiđịa.Cácsânbaylớn:NộiBài(HàNội),TânSơnN h ất( T P H C M ) , Đ à N ẵ n g , PhúBài(Huế),Cátbi( H ả i P h òng),Điệnbiên(Laichâu),Vinh(NghệAn),NhaTrang,CầnThơ vớitổngnănglựcvậntảihànhkháchthôngquacácsânbayvàokhoảngtrên12triệuhànhkhách/năm
+Cảngbiển:HệthốngcảngbiểnViệtNamb ảođảmt h ô n g quatoànbộlượngh à n g hóax
uấtnhậpkhẩubằng đườngbiểntheoyêucầutăngtrưởngcủanềnkinhtếđấtn ư ớ c , dựkiếnđạtkhoảng200triệutấn/
nămvàonăm2010.HệthốngcảngbiểnViệtNamđượcquihoạchphânbốtrênphạmvicảnướctạinhữngvịtrícóđiềukiệnvànhucầuxâydựngcảngbiển,nhằmkhaithácưuthếthiênnhiên,tậndụngkhảnăngvậntảibiển,phụcvụtốtcácvùngkinhtế,cáckhucôngnghiệp,tiếtkiệmchiphíđầutưvàchiphíkhaitháccảng.Tổngnănglựcthôngquacảngbiểnhiệnvàokhoảng73triệutấn
*Sởhữutrítuệvàcơsởhạtầngphápluật
Nhằmt ă n g cườngcôngtácbảohộsởhữutrítuệvàthựcthinhữngthủt ụ c phápluậtphùhợpvớicamk ếtgianhậpWTO,chínhphủViệtNamđãtiếnhànhnhiềubiệnphápđểbảohộsởhữutrítuệvàbanhànhcácđạoluậtbảovệriêngđốivớinhàđầutư.Hệthốngluậtphápcóảnhhưởngtớiđầ
ut ư nướcngoàivẫntiếptụcđượccảithiện,tạomộtkhuônkhổhợpphápvàminhbạchvớicáchoạtđộngđầutư
Trang 21Đặcbiệtcoitrọngchấtlượng,hiệuquảvàtínhbềnvữngcủasựpháttriển…
giảiquyếth àih ò a m ốiquanhệgiữatốcđộvàc h ấtlượngt ă n g t r ư ở n g ”vàx á c định“Pháttriển nhanhgắnliềnvớipháttriểnbềnvững,pháttriểnbềnvữnglàyêucầuxuyênsuốttrongChiếnl ược”,vớicácnộidungchủyếulà“Phảipháttriểnbềnvữngvềkinhtế,giữv ữngổnđịnhkinhtếvĩmô,b ảođảmanninhkinhtế.Đẩymạnhchuyểndịchcơcấukinhtế,chuyểnđổimôhìnhtăngtrưởng,coic hấtlượng,năngsuất,hiệuquả,sứccạnhtranhlàưutiênhàngđầu,chútrọngpháttriểntheochiềus âu,pháttriểnkinhtếtrithức.Tăngtrưởngkinhtếphảikếthợphàihoàvớithựchiệntiếnbộvàcôngbằ ngxãhội;nângcaokhôngngừngchấtlượngcuộcsốngcủanhândân.Pháttriểnkinhtế-
xãhộiphảiluônđicùngv ớibảovệvàc ảithiệnmôitrường Nướctacóđiềukiệnpháttriểnn h a n h v àyêuc ầupháttriểnnhanhcũngđangđặtrahếtsứccấpthiết;pháttriểnbềnvữnglàcơsởđểpháttr iểnnhanh,pháttriểnnhanhđểtạonguồnlựcchopháttriểnbềnvững.Pháttriểnnhanhvàbền vữngphảiluôngắnchặtvớinhautrongquyhoạch,kếhoạchvàchínhsáchpháttriểnkinhtế-
xãh ội.Phảiđặcbiệtquantâmgiữv ữn g ổnđ ịn h chínht rị
-xãhội,t ă n g cườngq u ố c p h òng,ann i n h , bảovệvữngchắcđộcl ậ p , chủq u y ề n , thốngnhấtvàt
o à n vẹnlãnhthổđểbảođảmchođấtnướcpháttriểnnhanhvàbềnvững.”
Đểhiệnthựchoáquanđiểmpháttriểnnhanhvàbềnvững,phảithựchiệnđồngbộcácđịnhhướngpháttriểnđãnêutrongdựthảoChiếnlược,trongđócầntậpt r u n g thựchiệncóhiệuquảcácnhiệmvụ,giảiphápsau:
Mộtlà,bằngc á c giảiphápvàs ứcmạnhtổnghợp,kiênquyếtgiữvữngđộclập,c h ủquyền
vàtoànvẹnlãnhthổquốcgia,bảođảmanninhchínhtrịvàtrậttựantoànxãhội,chủđộngvàtíchcựch ộinhậpquốctế,tạomôitrườnghoàbìnhvàđiềukiệnthuậnlợichosựpháttriểnđấtnước.Đâylàđiề
ukiệntiênquyếtnhấtchosựpháttriểnnhanhvàbềnvữngvàcũnglàmộtlợithếcủađấtnướcta
Hailà,b ảođảmổnđ ị n h kinhtếvĩm ô vàcácc â n đốilớncủanềnkinhtế;g i ữ v ữnganninhlư ơngthực,anninhnănglượngvàsựhoạtđộngantoàn,hiệuquảcủacácđ ị n h chếtàichính.
Thếhệchúngtađãtừngchứngkiếnnhữngcuộckhủnghoảnglươngthực,khủngh o ảngnănglượng,mớiđâylàcuộckhủnghoảngtàichínhvàsuythoáikinhtếtoàncầuxảyratrongcácnăm2007-
2009vàcuộckhủnghoảngnợcôngởmộtsốnướchiệnnay.N h ữngcuộckhủnghoảngnàylàhậuquảcủasựpháttriểnkhôngbềnvững,gâymấtổnđ ị n h toàncầuvàtácđộngđếntăngtrưởngcủahầuhếtcácquốcgia,kinhtếthếgiớisuyg i ảm,thấtnghiệpgiatăng,xungđộtxãhộilanrộng
Ởnướct a , cùngvớinhữngbấtcập,yếuk é m trongquảnlývĩm ô , c u ộ c khủng
hoảngtàichínhvàsuythoáikinhtếtoàncầuđãtácđộngtiêucựcđếnsựpháttriểncủa
Trang 22đấtnước,lạmp h á t tăngc a o , tốcđộtăngtrưởngsuygiảm,đờis ố n g nhândângặpkhók h ă n Kinhnghiệmquốctếcũngnhưcủanướctanhữngnămquachothấygiữvữngann i n h lươngthực,anninhnănglượng,anninhtàichính,kiểmsoátđượclạmphát,ổnđịnhk i n h tếvĩmô,bảo đảmcáccânđốilớnv ừ a làtiềnđềđểtăngtrưởng nhanhvừalànộidungcủatăngtrưởngbềnvững,trởthànhnhiệmvụquantrọngnhấttrongquảnlýkinhtếcủabấtcứquốcgianào.
Balà,huyđộngvàsửdụngcóhiệuquảcácnguồnlựcđểbảođảmđạttốcđộtăngtrưởngcaođ ồngthờinângcaochấtlượngtăngtrưởng.
Bảođảmt ố c độtăngt r ư ở n g cao,ổnđịnhvàkhôngngừngnângcaoc h ấ t l ư ợ n g t ă n g trưởnglàyếutốquyếtđịnhnhất đểpháttriểnnhanhvàbềnvững.Cóđạtđượctốcđộtăngtrưởngcao,đấtnướcmớipháttriểnnhanh, rútngắnkhoảngcáchvớicácnước,m ớitạođượcnguồnl ự c đểpháttriểncáclĩnhvựcxãhội,p h á t triểnconngười,đầut ư p h á t triểnnhữngkhuvựckhókhăn,thuhẹpkhoảngcáchpháttriểngiữacácvùngtrongn ư ớ c , mởrộnghệthốngphúclợivàansinhxãhội,t
hựchiệntiếnbộvàcôngbằngxãhội.Vớiưut h ế vềnguồnlựcconn g ư ờ i , chínhtrịxãhộiổnđịnh,vịtríđịa-
kinhtếthuậnlợi,lạilànướcđisau,chúngtacóđiềukiệnđểpháttriểnnhanh.Mặtkhác,cónângcaochấtlượngtăngtrưởngmớităng đượchiệus u ấ t sửdụngvốnvàsứccạnhtranhcủan ềnkinhtế,mớimởrộngđượcthịtrườngtiêuthụtrongđiềukiệncạnhtranhngàycànggaygắt.Trêncơsởđó,tạoragiátrịgiatănglớnchođấtnước,tăngkhảnăngtíchluỹtừn ộibộnềnkinhtế,bảođảmnguồnlựcchotăngtrưởngcaovàổnđịnhtrongdàihạn
Đểtăngtrưởngcao,đạttốcđộbìnhquân7-8%/
năm,phảitháogỡmọicảntrởvềt h ểchếvàthủtụchànhchính,giảiphóngvàpháttriểnmạnhlựclượngsảnxuấtgắnvớin â n g caotrìnhđộkhoahọc,côngnghệ.Phảitạomọiđiềukiệnpháttriểnkinhtếtưnhân-thànhphầncótốcđộtăngtrưởngcaonhấtvàtạonhiềuviệclàmnhất
Mặtkhác,p h ả i đổim ớ i , cơcấul ạ i vànângcaoh i ệuquảc ủ a doanhnghiệpn h àn ư ớ c , đểdoanhnghiệpnhànướctrởthànhcôngcụquantrọngtrongviệcthựchiệnchínhs á c h cơcấuvàđịnhhướngtổchứcthịtrường.Phảithựchiệnđasởhữu,côngkhaiminhb ạch,nângcaochấtlượngquảntrịdoanhnghiệpvàquantrọnghơnlàđặtdoanhnghiệpn h à nướcvàomôitrườngcạnhtranhbìnhđẳngvớicácthànhphầnkinhtếkháctrongcơchếthịtrường.Chỉcónhưvậymớinângcaođượchiệuquảcủadoanhnghiệpnhànướcvàsựp h á t triểncủadoanhnghiệpnhànướcmớikhôngchènlấncácnguồnlựcđểpháttriểnkhuvựctưnhân-mộtđộnglựcchủyếucủatăngtrưởng
Nângcaohiệuquảđầutưcônglàmộtyếutốquantrọngbảođảmchấtlượngtăngt r ư ở n g Trongmườinămtới,cầntậptrunghơnnữađầutưpháttriếnhệthốngkếtcấuhạt ầngkinhtế,xãhộiđồngbộ,từngbướchiệnđại,tạođiềukiệnc h o kinhtếtăngt r ư ở n g
Trang 23nhanh,bềnvững.H o ànthiệncơc h ế giámsátvàtăngcườngcôngt á c giámsátđầut ư
Trongmườinămtới,nhấtlàtrongnhữngnămđầucủathời kỳchiếnlược, chúngtachưathểtừbỏhoàntoànmôhìnhtăngtrưởngtheochiềurộng.Vì,đểtăngtrưởngtheochiềusâup h ả i s ử dụngc ô n g nghệhiệnđạivàp h ảicónguồnn h â n l ự c chấtl ư ợ n g c a o Đâylàquátrìnhtíchluỹvốnvàpháttriểnnguồnnhânlựctrongtừngdoanhnghiệpvàcản ềnk i n h t ế Hơnn ữ a , pháttriểnbềnv ữngphảigắnvớiyêucầugiảiquyếtviệcl àmvàtoàndụnglaođộngtrongkhinguồnlaođộngthiếuviệclàmcònnhiều,nhấtlàởkhuvựcnôngthôn
Tuynhiên,phảihànhđộngkhẩntrương,kiênquyếttạolậpđồngbộcáctiềnđềđểchuyểnm ạ
n h sangtăngtrưởngtheochiềusâungaytrongnhữngnămđ ầ u c ủ a thờikỳchiếnlược,trướchếtlàởnhữnglĩnhvựckhoahọc,côngnghệpháttriểnnhanhvànướctacóđiềukiện.Đâylàconđườngcơbảnnhằmnângcaochấtlượngtăngtrưởng
(2) Táic ấutrúccác doanhnghiệp , x â y d ựng lực lư ợn g doanh nghiệp t r o n g nước v ới nhiều thương hiệu mạnh, hiệu quảv à có s ức cạnh tranhcao
(3) Điều chỉnhchiến l ư ợ c thị t r ư ờ n g , coi trọnghơn thịtrường t r o n g nướcđiđôi v ớiviệc ti ếp
tục đa dạng hoá, mở rộng thị trường nước ngo ài .Thựchiệntốtcácnội
dungtrênđây,chẳngnhững n â n g caođượcchấtlượngtăngtrưởng,khảnăngđộclậptựchủcủanềnkinhtế,hạnchếđượccáctácđộngtiêucựctrướcnhữngbiếnđộngtừbênngoài,b ảođ ả m chođấtnướcph át triển bềnv ữ n g màcònthamgiacóh i ệuquảvàomạngsảnx u ấtvàchuỗigiátrịtoàncầu,mộtxuthếpháttriểntrongnềnkinhtếtoàncầuhoávàhộinhậpquốctế
Cùngvớiviệchoànthiệnthểchếkinhtếthịtrường,cảicáchhànhchính,cầnpháthuycóhiệuquảchứcnăngkiếntạopháttriểncủanhànước,nhấtlàtrongthờikỳđầuđẩymạnhc ô n g nghiệphoá,thểhiệntrongviệcđềrachínhsáchcơcấuvàđịnhhướngpháttriểnvùngđúng đắn
Ngànhthuỷsảnlàmộttrongnhữngn g ànhk i n h t ếmũinhọnc ủ a n ư ớ c t a Trong
nhữngnămqua, toànngànhthuỷsảnn ó i chung,xuấtkhẩuthuỷsảnViệtNamn ó i riêngl u ô n đạt
Trang 24đượcbướctăngtrưởngmạnhmẽ,đưanướctatrởthànhnướcđứngthứ3trênthếg i ới(sauTrungQuốcvàẤnĐộ)vềnuôitrồngvàđứngthứsáuvềkimngạchxuấtkhẩuthủys ả n Giaiđoạn2 0 0 6 -2008,tốcđộtăngx u ấ t khẩuhàngthuỷsảnđạttrungb ình1 9 % /
n ă m S a u mứcgiảm5 , 5 % củanăm2009,kimn g ạchxuấtkhẩuthuỷsảncủaVi ệt Namtrong8thángđầunăm2010đạt2,98tỷUSD,tăng14,1%sovớicùngkỳnăm2009
g dưỡng chấtdưthừavàcácloạivitảo
Docónhiềulợithếpháttriểnthủysản,đặcbiệtlànuôitrồngthủysảnởcảnướcngọt,nướclợvàbiển,nênphầnlớnnguồnlợitựnhiênnhưnguồnlợihảisảnvenbờ,diệnt í c h mặt
nướcnuôitrồngthủysảnđãvàđangđượckhaithác,sửdụngởmứctốiđa
Trang 25Nuôi trồng Khai thác tự nhiên Tổng sản lượng 6,000.0
4,000.0 2,000.0 0.0
Năm
Trong10nămtrởlạiđây,sảnlượngnuôitrồngcótốcđộtăngtrưởngnhanhhơns o vớisảnlượngkhaitháctựnhiênvàchiếmtỷtrọnglớnhơntrongtổngsảnlượngthủysảnc ủ a cảnước,chothấyngànhnuôit r ồngthủysảnđãcónhữngbướctiếnđ á n g ghin h ận
(biểuđ ồ ).Trong giaiđoạn
2011-2015cùng v ới n h ữ n g nỗ lực c ả i tiến về công ngh ệ và sảnxuấtan to àn, nguồncung thủy sản của Vi ệt
Nam sẽ đượcnâng caocảvề số l ư ợ n g và ch ất lượng
Nuôi trồng
Trang 26Theos ốliệuc ủ a TổngcụcTh ốn g kêViệtNam,támt h á n g năm2010,sảnlượngthủysảnướctínhđạt3 3 4 7 , 6 nghìntấn,tăng4,6%s o vớic ùngkỳnămt r ư ớ c (cáđạt2557,4n g h ì n tấn,tăng4,4%;tômđạt348,7nghìntấn,tăng5 , 7 % ) , b a o gồmsảnl ư ợ n g nuôitrồngđạt1760,3n g h ìntấn,tăng4,9%;sảnl ư ợ n g khaithácđ ạ t 1 5 8 7 , 3 nghìntấn,t ă n g 4,2%.Cảnăm2010,dựbáotổngsảnlượngthủysảnsẽđạt5300ngàntấn,trongđósảnlượngkhaitháctựnhiênlà2550ngàntấnvàsảnlượngnuôitrồngđạt2750ngàntấn.
-M ột số hạn chế cần khắc phục:
Phụthuộcvàonguyên,phụliệunhậpkhẩu.
Thờigianqua,ngườinuôithủysảntrongcảnướcphảimuathứcănchănnuôithủysản( c h i ế
m khoảng70%g i á t h ành)vớig i á
caohơntừ20%-30%sovớinhữngn g ư ờ i nuôithủysảnở TháiLan,TrungQuốc.Dođó,lợin h u ậ n củan g ư ờ i nuôithủysảnđạtt h ấp
Thuỷsảnmặcdùđãtừngbướcpháttriểntheochiềusâu,nhưngchưađồngđềuởcácđịaphương, vùngmiền,chủyếupháttriểntheochiềurộng,quaviệctăngdiệntíchnuôitrồng,tăngsốlượngtàuthuyềnkhaithác,pháthuytiềmnăngnguồnlợivàđiềukiệntựnhiênlàchính
Côngnghệchếbiếnthủysảnđãbướcđầut i ế p cậnđượctrìnhđộc ô n g nghệcủak h u vựcvàmộtsốnướctiêntiếntrênthếgiới,nhưngkỹthuật,côngnghệkhaitháchảisảnvàbảoquảnsauthuhoạchcònlạchậusovớimộtsốnướctrongkhuvựcnhưTrungQuốc,TháiLanvàẤnĐộ.Nuôitrồngthủysản,tuycónhiềutiếnbộtrongphươngthứcsảnx u ấ t vàkỹthuậtnuôi,nhưngvẫnchưatheokịptrìnhđộc ủ a cácnướccóưuthếvềnuôithủysảnởkhuvựcvàthếgiới
Mặcdùt r o n g n h ữngnămqua,B ộ Nôngn g h i ệ p vàPháttriểnnôngt h ô n (NN&PTNT)đãđẩymạnhcôngt á c cảicáchhànhchính,tổchứcl ạ i hệt h ố n g quảnlýthủysản,chútrọngnângcaonănglựccủacáccơquanquảnlýchuyênngành,nhưngkếtq u ảthựchiệnở mộtsốđịaphươngcònchậm,chưatạorabướcđộtphámạnhmẽtrongc ô n g tácquảnlý
Hệthốngcơsởhạtầngnghềcác hư a đượcđầut ư đúngm ứ c vàđồngbộ,không đ á p ứ n
g đượcyêucầuc ô n g nghiệp hóa,h i ệ n đạihóanghềcávàc h ư a tươngx ứ n g vớit i ềmnăngthủysảnvàyêucầupháttriểnbềnvững.Hiệnvẫncòngần40%sốnhàmáychếbiếnquymônhỏvớimáymóc,thiếtbịđãcũvàlạchậu,công
nghệđơnđiệu,chủyếulàsơchế,khôngđápứngđượcyêucầuvềantoànvệsinhthựcphẩm
Vấnđềantoànvệsinhthựcphẩmvẫnl àtháchthứclớn,tạora nhiềuk h ó k h ă n , n h ấtlàt
r on g xuấtkhẩu.Ngànhm ớichỉlàmtốtcôngtác antoànvệsinhtrongkhuv ự c chếbiến,trongkhiyêucầuvềantoànvệsinhthựcphẩmđangngàycàngkhắtkhehơn,
Trang 27đòihỏiphảithựchiện"từaonuôiđếnbànăn"vàtruynguyênnguồngốcsảnphẩm,trongk h i đó,sảnxuấtthủysảnvẫnởquymônhỏ,nănglựckiểmtra,kiểmsoátcủađịaphươngc ò n yếu,lạithiếucơsởdịchvụnhưchợcátậptrungởnhữngvùngsảnxuấtnguyênliệu.
Côngtácxúctiếnthương mạichưađượcquantâmđúngmứcsovớiTrungQuốcvàTháiLan.Cácdoanhnghiệpnhìnchungvẫnthiếukinhnghiệmtrongcạnhtranhquốctế,nên thườngbịđộngvàlúngtúngkhicótranhchấpthươngmạixảyra.Mặtkhác,dok h ảnăngliênkếtngang,dọctrongcộngđồngdoanhnghiệp,ngườisảnxuấtthủysảncònyếu,cạnhtranhkhônglànhmạnh,nêndễnảysinhnguycơxảyratranhchấpthươngmạiquốctế
KinhtếtăngtrưởngchậmlạiởnhữngthịtrườngxuấtkhẩuchủyếucủaViệtNamnhư:HoaKỳ,EU,NhậtBản sẽtácđộngkhôngcólợichosảnxuất,kinhdoanhvàxuấtkhẩucủaViệtNam.Hàngloạtbiểuhiệnbấtlợiđãxuấthiện,như:sứcmuagiảm,thanhtoánquốctếgặptrởngạidongânhàngởnhiềunướcthắtchặttíndụng,cạnhtranhkhốcl i ệtdonhucầukhôngổnđịnh.Ngoàira,xuấtkhẩuthuỷsảncũngđanggặpphảiràocảnt h ư ơ n g mạiliênquanđếntiêuchuẩnchấtlượng,quyđịnhvềvệsinhantoànthựcphẩm
2015, t ổngsản lượng th ủy sản của Việt Nam có thể đạttrungb ình k h o ả ng 6000 t ấn/
năm, trongđó s ảnlượngkhai thác c h i ế m k h o ả n g 3 0 -
40%, s ản lượng nuôi tr ồng chiếm khoảng 60 -
70% T ỷtrọngcủasảnl ư ợ n g khaithácsẽngàycànggiảmx u ốngdođiềukiệnkhaithácđánhbắttựnhiêngặpkhókhăn,trongkhiđótỷtrọngthủysảnnuôitrồngsẽtănglênnhờnhữngcảitiếnvềkhoahọckỹthuật,giúptăngnăngsuấtvàgiảmtỷlệthủysảnchếtdobệnhdịchvàmôitrườngnuôitrồngkhôngđảmbảo
+Vềchấtlượngvàkhảnăngđápứngcáctiêuchuẩnkỹthuật:
BộNôngnghiệpvàPháttriểnN ô n g thônđãbanh à n h T h ô n g tưsố8 2 / 2 0 0 9 / T T BNN&PTNTquyđịnhvềđiềukiệnantoànvệsinhthựcphẩmt r o n g sảnxuấtthủysản;k è m theohaiquychuẩnkỹthuậtquốcgiavềcơs ở sảnx u ấ t thứcăncôngnghiệpn u ô i t r ồngthủysảnvàcơsởsảnxuấtgiốngthủysản.Theoquychuẩnvềcơsởsảnxuấtthứcăncôngnghiệpnuôitrồngthủysản,điềukiệnđảmbảoantoànthựcphẩm,vệsinhthúyvàbảovệmôitrường,cáccơsởphảiđượcxâydựngnằmtrongquyhoạch,cóvịtríđảmb ảok h ô n g bịngập,đọngnước, cáchbiệtvớikhudâncưvànguồngâynhiễm.Nguyênl i ệusảnx u ấ t thứcănphảiđảmb ả o c h ấ t lượngt ố t , k h ô n g lẫntạpc h ấ t lạ,k h ô n g nhiễm
Trang 28-bẩn đạtchỉtiêuvềdinhdưỡng,visinhvàđộctố.Đốivớinguyênliệunhậpkhẩuphảicógiấychứngnhậnc h ấ t lượngđạttiêuchuẩnnhậpkhẩu.Vềcơsởsảnxuấtgiốngthủys ản,điềukiệnantoànthựcphẩm,antoànsinhhọcvàmôitrườngphảiđạttiêuchícóvịtríxâydựngcónguồnnướcsạch,nguồnđiệnổnđịnh,giaothôngthuậntiện,táchbiệtvớik h u vựcdâncư,xacácnhàmáycôngnghiệp,hóachấtvàchếbiếnthựcphẩm.
Nếuthôngtưnàyđượctriểnkhaimộtcáchsátsaotrongthựctế,chấtlượngvàkhản ă n g đápứngcáctiêuchuẩnkỹthuậtc ủ a thủysảnViệtNams ẽ đượccảithiệnr õnétt r o n g giaiđoạn2011-2020
Tỷtrọngtrongt ổnglượngsảnxu ất(%)
Phươngán1:TỷgiáU SD/
VNDdaođộngtrong khoảng19.200- 19.500USD/VND
(tỷUSD)
Phươngán2:TỷgiáU SD/
VNDdaođộngtrongk hoảng19.500- 20.000USD/VND
Trang 29cầurấtkhắtkhevềchứngnhậnvệsinhantoànthựcphẩm.Đểđảmbảonguồnvốntrongq u á trìnhđ
ầ u tưchoviệckiểms o á t nguyênl i ệuxuấtkhẩuđầuv àovàsảnphẩmđầu,t r o n g điềukiệnn ă n g lựctàichínhnhìnc h u n g cònởmứcđộtrungbìnhthấpsovớikhuv ực,cácdoanhnghiệpthủysảnViệtNamcầnưutiênchocácdựánt rọ ng điểm, cósựtínhtoánkỹlượngvềhiệuquảđầutư.Việchợptác,phốihợpvềkhoahọckỹthuậtgiữacácdoanhnghiệpcũnglàmộtcáchthứcđểgiảmáplựcvềvốntrongviệcđầutưcảitiếnc ô n g ng hệvànăngl ự c quảnlí.Songsongvớiviệct á i cấutrúcquytrìnhc hếbiếnsảnphẩmtheocáctiêuchuẩntiêntiếnnhưISO,HACCP…
Ngoàira,cácdoanhnghiệpcònp h ảiluônsẵnsàngviệcminhbạchgiấytờvàcácch ứngtừđầuvàođểgiảitrìnhkhicóđoànkiểmtracủacácnướcyêucầu
2.1.2 Mặthànggạo:
Từnăm1989đếnnay,nhờthànhcôngt r o n g sảnxuấtlúagạo,ViệtNamđãchuyểntừmộtquốcgiathiếulươngthực,phảinhậpkhẩu,chuyểnthànhnướcxuấtkhẩug ạolớnthứ2thếgiới,sauTháiLan
GạoViệtNamđãđượcxuấtkhẩusanghơn70quốcgiavàvùnglãnhthổtrênthếg i ới.TheothốngkêcủaTổngcụcHảiquanViệtNam,8thángđầunăm2010,lượnggạox u ấtkhẩucủanướctađạt4,95triệutấn,tăng6,8%vàkimngạchđạt2,33tỷUSD,tăng1 0 % sovớicùngkỳnăm2009.ChâuálàthịtrườngtiêuthụgạolớnnhấtcủaViệtNam,t r o n g đócácnướcnhậpkhẩunhiềunhấtl àP h i l i
p p i n e s , Indonesia,Malaysia,cónămchiếmtới74%tổnglượnggạoxuấtkhẩucủaViệtNam.8thángđầunăm2010,Philippint i ếptụclàthịtrườngdẫnđầuvềnhậpkhẩugạocủaViệtNamtrong8thángquavớigần1,5triệutấn,giảm7,5%sovớicùngkỳnămtrước.Xuấtkhẩugạogiảmởthịtrườnglớnn h ấtcủaViệtNamnhưnglạităngmạnhsangcácthịtrườngmớinhư:Ăngôla:154nghìnt ấn,tăng99,7%;Ghana:123nghìntấn,tăng30%;TrungQuốc:98,1nghìntấn,tănggấp1 3 , 6 lần,HồngKông:87,1nghìntấn,tănggấphơn2lầnsovớicùngkỳnăm2009.Cáct h ịt r ư ờ n g tiêuthụg ạ
o c h ấ t l ư ợ n g caovàrấtcaol àNhậtBản,HoaKỳ,E U , nhưngthịphầnrấtnhỏvàchưacódấu
hiệutăng
Trongcácnướcxuấtkhẩumặthànggạo,TháiLanlàmộtnướccócácđiềukiệnt ư ơ n g đồn ggầngiốngvớiViệtNamvàlàđốithủcạnhtranhgaygắtcủaViệtNamtrongx uấtkhẩuhànghoá,đ ặ
c biệtlàmặthànggạosangc á c t h ị trườnglớnnhưM ỹ , E U , TrungQ u ốcvàtrongv i ệcthuh ú t vốnFDItừc á c côngtyĐàiL o a n , N h ậtBản,H ànQuốc,S i n g a p o r e , H ồ n g K ô n g , Malay sia,T r u n g Quốc,M ỹ Sos á n h cácđ i ề u kiệnsảnx u ấtgiữaViệtNamvàTháiLansẽlàmrõhơn cáclợithếvàhạnchếtrongsảnxuấtvàx u ấtkhẩugạocủaViệtNam:
Trang 30TháiLanvốnlàmộtnướcnôngnghiệptruyềnthống.Từnăm1970,TháiLanbắtđ ầ u thựchiệnchínhsách“Hướngraxuấtkhẩu”.MỗinămTháiLanxuấtkhẩuhơn105tỷU S D vớicácsảnphẩmchínhnhư:gạo,hàngdệtmay,giàydép,hảisản,máytính,thiếtbịđ i ệ n …
Trongvòng3nămtrởlạiđây,TháiLanđãkýkếtcáchiệpđịnhthươngmạitựdoFTAvớinhiềuquốcgiatrênthếgiớinhưTrungQuốc,NhậtBản,ẤnĐộ,Australia vàk h ô n g ngừngtíchcựcđàmphántựdohoáthươngmạivớicácquốcgiakhác,trongđócóHoaKỳ
DoTháiLancóchínhsáchkinhtếđúngđắnvàranhậpsânchơitoàncầusớmhơnViệtNamnênTháiLancólợithếcạnhtranhhơnViệtNamvềchấtlượngvàthươnghiệuh à n g hoá,chiếnlượcnghiêncứuvàpháttriểnthịtrườngchuyênnghiệp,vốnFDItíchluỹcaohơn.Tuynhiên,ViệtNamcónhữnglợithếcạnhtranhsovớiTháiLannhư:laođộnggiárẻ,chiphísảnxuấtthấp,trìnhđộnguồnnhânlựctươngđốicao,chấtlượngvàthươnghiệusảnphẩmd ầ n đượckhẳngđịnhtrênt h ịtrườngquốctế,cót ìnhhìnhchínhtrịổnđ ị n h M ặ t khác,sauk h i gianhậpW T O 1 1 / 0 1 / 2 0 0 7 , ViệtNamtrởthànhmộtđiểmđ ế n h ấpdẫnchocácnhàđầut ư , hànghoáxuấtkhẩucủaViệtNamcũngtránhđượcnhữngcảntrởhạnngạch
a) Nănglựcsảnxuấttheođiềukiệntựnhiênhiệntại:
NăngsuấtlúatănggiúpsảnlượnglúacủaViệtNamtănghàngnăm.Mặcdùdiệnt í c h gieocấylúagiảmhàngn ă m từ7 , 6 6 t r i ệ u h é c t a từn ă m 2000xuốngcòn7,4triệuh é c t a năm2008,dochuyểnsangtrồngcácloạicâykhácvàsựthuhẹplạicủađấtnôngn g h i ệp,song
nhờtíchcựcápdụngtiếnbộkhoahọcvàotrongsảnxuất,cảitiếngiốnglúa,p h ư ơ n g thứcc a n h tác,n ă n g s u ấ t lúabìnhquântăngtừ4 , 2 4 t ấ n / h a n ă m 2000lên5,2t ấn/
hanăm2008vàthờigiancanhtácngắnngày(tròngvòng90-100ngày),đãlàmchosảnlượnglúacủaViệtNamvẫntăngbìnhquânmỗinămgầnmộttriệutấn,từ32,5triệutấnn ă m 2000lênmức38,6triệutấnnăm2008và38,9triệutấnvàonăm2009.Trongk h iđó,doTháiLantậptrungchủyếuvàosảnxuấtgạocóchấtlượngcao,vớinăngsuấtk h o ảng4-5tấn/hecta
Trang 315958 4742
3457 447 610
327 275
2010
800 600 400 200 0
2015.T ừt r ư ớ c đếnnay(2010),giágạoxuấtkhẩucủaViệtNamt h ư ờ n g thấphơnsovớigiágạox
u ấtkhẩucủaTháiLanlàdophẩmcấpg ạ o củanướctathấphơncủahọ.Kinhnghiệmn ă m 2 0 0 9 2010c h o thấyviệcmởrộngsảnxuấtcácloạil ú a năngs u ấ t caonhưngc h ấ t l ư ợ n g thấpở Đồngbằng SôngCửuLongđãkhiếnx u ấ t khẩug ạ o c ủ a ViệtNammấtđinhiềucơhộitrongviệctăngthịphầntạicácthịtrườnglớn.Trongkhiđó,xétcảvềmôit r ư ờ n g tựnhiênvàkhảnăngnắmbắt,pháttriểnkhoahọckỹthuậttrongsảnxuấtlúagạocủanướctađềuđủđiềukiệnđểnângcaophẩmcấpgạoViệtNam,dođó,tácgiảđềxuấtcơcấusảnlượnggạo(theophẩmcấp)tronggiaiđoạn2011-
-2015cụthểtrongphần(c)
c) Dựbáovềlượngsảnxuấttrêncơsởnănglựcsảnxuấtvàđịnhhướngchủ
quan(chungvàtừngnhóm hàng,mặthàng).
Trungbìnhgiaiđoạn2 010-2020(tấn)
Tỷtrọngtrongtổngl ượngsảnxuất(%)
Trang 33Phươngán1 Phươngán2
Giá(USD )
Lượng (triệut ấn)
Kimn gạch(
triệu
U SD) Giá(US D)
Lượng (triệut ấn)
Kimn gạch(
triệu USD)
Trang 34L î ng (ngµn tÊn) Gi¸ (USD/tÊn)
xuấtkhẩutrênthếgiớigặpkhókhănvìcuộckhủnghoảng nhưngxuấtkhẩucàphêvẫnđạt1183ngàntấn.8tháng đầunăm2010,xuấtkhẩucàphêcũngđạttrên855ngàntấn,trịgiá1,225tỷUSD,tăng0,5%vềlượngnhưnggiảm2,8%vềkimngạchsovới8thángn ă m 2009.Ướctínhcảnăm2010,cảnướcsẽxuấtkhẩuđược1150ngàntấncàphêvớim ứcgiátrungbìnhkhoảng1,420-1,430USD/tấn
1000 500 0
Nguồn:DựatrêncácsốliệuthốngkêcủaTổngcụcHảiquan
CàphêViệtNamđượcxuấtkhẩutớih ơ n 70n ư ớ c trênthếgiới.C á c thịtrườngnhậpkhẩuchínhcủaViệtNamlàcácnướcEU(Đức,ThuỵSĩ,Anh,Pháp,HàLan,TâyBanNha,Italia…),MỹvàChâuá(NhậtBản,Singapore,TrungQuốc,Philipin,MalaixiavàIndonesia)
a)Nănglựcsảnxuấttheođiềukiệntựnhiệnhiệntại
* LợithếtrongsảnxuấtcủangànhcàphêViệtNam:
- Môitrườngtựnhiên:
ViệtNamcóđiềukinntựnhiênkháthuậnlợithuậnlợiđốivớiviệctrồngvàsảnx u ấtcàphê.Trongđó,haivùngkhíhậuphùhợplàvùngTâyNguyênvàtỉnhLâmĐồngcóđấtđỏbazanvàcáctỉnhmiềnBắc,vớiđộcaophùhợp(khoảng6-
800m),rấtthuậnlợiđ ố i vớiviệctrồngcâycàphê.ViệtNamtrồnghailoạicàphêchính:càphêvối(Robusta)vàcàphêchè(Arabica),trongđó,diệntíchcàphêvốichiếmtớihơn95%tổngdiệntíchgieotrồng.Đâychínhl àyếutốquantrọngđưanướctatrởthànhmộttrongnhữngquốcgiatrồngvàxuấtkhẩucàphêlớnnhấtthếgiới.ĐiềukiệnthờitiếtkhíhậuViệtNamcũngthuậnlợichoviệctrồngcàphê
- Vềmặtđịalý:
ViệtNamcóđiềukiệnđ ị a lýthuậnlợik h i t i ế p giápvớiT r u n g
Quốc-mộtt h ị t r ư ờ n g tiêuthụcàp h ê lớnn h ấ t vàn h i ềut i ề m năngnhất.Sựthuậnlợitronggiaot h ô n
g đ ư ờ n g biểncũngtạoralợithếkhôngnhỏchocàphêViệtNamk hithamgiavàoc h u ỗic u n gvậntoàncầu
Trang 35- Vềvănhoá:
ViệtNamđượcnhìnnhậnlàmộttrongsốítcácnướcchâuáđãcónhữngnétcơb ảncủavănhoácàphêcùngvớiHànQuốc,NhậtBảnvàIndonesia;cácnướccònlạichủyếubịảnhhưởngbởivănhoátrà.Đâycũnglàmộtlợithếđểtạonênuytín,hìnhảnhcủasảnphẩmcàphêtrênthịtrườngthếgiới
- Vềdiệntích,sảnlượngsảnxuất:
DiệntíchcàphêcủaViệtNamtrongnhữngnămquađãtăngvớitốcđộrấtnhanh.Đếnnăm2010,cảnướcđãcótrên500nghìnhectacàphê,tănggấphơn3lầnsovớinăm1 9 9 4 SảnlượngcàphêViệtNamhiệnđứngthứ2thếgiớisauBraxinvànhiềugấp3lầns o vớiquốcgiacùngkhuvựcIndonesia(sảnlượng đứngthứ4thếgiới).Trongđóriêngcàp h ê R o b u s t a ViệtNamhiệnđ ứ n g đầuthếg i ớ i vềsảnlượng.Vụthuhoạchc àp h ê 2010/11ởmộtsốquốcgiab a o gồmBraxin,Indonexia,PapuaNewG u i n e a vàPeruđãbắtđầu.TheoướctínhcủaTổc h ứ c Càphêthếgiới(ICO),tổngsảnlượ ngcàphêtoàn cầut r o n g niênvụnàysẽđạtmức133-
135triệubao.ThuhoạchcủaBraxindiễnrathuậnlợinhờthờitiếtnắngvàdựbáosảnlượngđạtkhoảng50tri ệubaotrongkhisảnlượngcủaColombiadựkiếnđ ạ t 10-
Trang 36Uganda 2.750 2.750 2.700 3.250 3.500
Nguồn:ƯớctínhcủaTổchứccàphêthếgiới
- Vềchấtlượngsảnphẩm.
CóthểkhẳngđịnhmộtđiểmlàcàphêRobustaViệtNamcóchấtlượngcao,thậmchíhơnhẳncàphêcùngchủngloạicủanhiềunướckhác.ĐólàvìcàphêRobustavốncónguồngốcphátsinhtừnhữngvùngnóngẩmởchâuPhi,nayđượcđưalêntrồng ởcáccaonguyêncóđộcaon h ư BuônM êThuột,cộngvớiđấtbadancóđộmàumỡlýtưởng đãtạochocàphêRobustacónhữngnétđặctrưngriêngbiệtvàchấtlượng đượccảthếg i ớicôngnhận.Hơnnữa,càphêViệtNamđãđápứngđượcyêucầuvệsinhantoànthựcphẩmcủanhữngthịtrườngkhótínhnhấtnhưNhậtBản,HoaKỳ,EU…
CàphêViệtNamcókhảnăngcạnhtranhcaonhờmứcsảnlượng chiếmthịphầnk h á caotrênthịtrườngthếgiớivàchấtlượngcàphê,đặcbiệtlàcàphêRobustađãđượccảthếgiớicôngnhận.Ngaycảnướchiệnđangđứngđầuvềdiệntích,sảnlượngvàxuấtkhẩucàphêtrênthếgiớilàBraxin,ngànhcàphêcũngcònnhiềukhókhănvướngmắclàmgiảmsảnlượngtrongnhữngnămqua.Cụthể,đólànhữngkhókhăntrongđiềuphốihệthốngvậnchuyểncàphêchấtlượngtốttạiBraxinđếnngườitiêudùng;nguồncungcàp h ê tạiBraxinnhiềuthờiđiểmkhôngthựcsựổnđịnh;chấtlượngBraxinvẫnchưathựcs ựđượcc hứ ng tỏ;Việcsảnx u ấ t nhiềud ẫ n đ ế n nguồncunglớnvàgiág i ảmđãcảntrởđộnglựcsảnxuấtcàphêchấtlượngcao;hiệuứngnhàkínhcóthểlàmgiatănghạnhánởcácvùngsảnxuất,ảnhhưởngđếnsảnlượngcàphê
- ChínhsáchpháttriểnngànhcàphêcủaViệtNam.
NgànhcàphêViệtNamcónhiềuđặcđiểmriêngbiệtsovớicácngànhhàngnônglâmn g h i ệpkhác.Rấtnhiềuchínhsách ápdụngtrongmộtthờigiand à i đốivớicácmặth à n g g ạo,chănnuôi,rauquảv.v n h ư n g g ầ n n h ư k h ô n g đượcápdụngđốivớingànhh à n g càphênhưquiđịnhđầumốixuấtkhẩu,hàngràothuếquancao,quiđịnhhạnngạchx u ấtkhẩu.Hơnnữa,sựpháttriểncủangànhhàngcàphêViệtNamtrênthựctếdiễnrachậmhơnsovớinhiềumặthàngkhácnênđượchưởngnhữngchínhsáchđãđượcđiềuchỉnhsátvớit h ự c tếhơnvàvìthết h ô n g t h o á n g h ơn n h ư luậ
tđ ấ t đ a i , t h u ế nhậpkhẩuphânbónvànhiềuvậttưđầuvàokhác
Trongn h ữngnăm1 9 90,ngànhcàphêcũngđượclợivàkhuyếnk h í c h pháttriểnn h ờcácchínhsáchnhưchophépcáccôngtytưnhânnhậpkhẩuphânbón(năm1998),giảmthuếnhậpkhẩuphânbónxuốngdưới5%,luậtdoanhnghiệprađờiđãkhuyếnkhíchcáctrangtrạitưnhânthamgiasâurộnghơnvàohoạtđộngkinhdoanh
Trang 37Chỉtừn ă m 2000đ ế n nay,cácc h í n h s á c h củan h à nướcliêntụcđượcbanh ànhnhằmkhắcphụcnhữngảnhhưởngxấucủacuộckhủnghoảnggiágâyravàđịnhhướngp h á t triểnbềnvữngngànhcàphêViệtNam.Cácchínhsáchbaogồm:
- Khuyếnk h í c h cácd o a n h n g h i ệ p t r o n g n ư ớ c tăngl ư ợ n g h àngx u ấtkhẩuthông
í c h cònlạiđãbắtđầugiàcỗivàkhảnăngchonăngsuấtgiảmdầnhoặcđãquágiàcỗivàk h ô n g cònkhaitháccóhiệuquảcầnphảiđượcthaythế
Nhưvậycóthểthấyrằngtrongthờigian5–
10nămtớisẽcótrên50%diệntíchcàphêcủaViệtNamđãhếtthờikỳkinhdoanhcóhiệuquảphảicưađốnphụchồihoặcp h ảitrồnglại.Cùngvớidiệntíchcàphêgiàcỗitănglênthìtổngsảnlượngcàphêcủacảnướcsẽgiảmxuống,khôngcònkhảnăngduytrìởconsốkhoảngmộttriệutấnnhưhiệnnay
Mặcdùmộtsốnămgầnđâydogiácảtăngcao,sốdiệntíchcàphêtrồngmớiđượct ă n g lênđángkể,cónămtớigần30.000hecta.Nhưnghầuhếtnhữngdiệntíchtrồngmớinàykhôngnằmtrongvùngquyhoạch,chủyếulàđượctrồngtrênnhữngnơikhôngthích
Trang 38vàkhôngíttrongsốđólàđấtrừng.Dovậydùdiệntíchtrồngmớicótănglên,nhưngđượctrồngởnhữngvùngk h ô n g thíchhợpsẽkhócóthểđạtđượchiệuquảkinhtếcaodonăngsuấtthấpvàchiphísả
nx u ấ t tăngcao.Sốdiệnt í c h t r ồ n g mớinàykhôngnhữngkhôngđủbùđắpp h ầ n sảnl ư ợ n g thiếuhụtcủanhữngdiệntíchcàphêgiàcỗiphảithanhlýmàcònđedọatrựctiếpđ ế n tínhbềnvữngcủanhữngdiệntíchcàphêcònlạidomôitrườngbịhủyhoại,trongđóđặcbiệtlànguồnnướctưới
Cùngvớiviệcmởrộngdiệntíchkhôngtheoquyhoạch,ngànhcàphêViệtNamt r o n g nhữngnămqua,đặcbiệtlàgiaiđoạntừ1990trởđâydocónhiềunămgiácàphêlêncaongườitrồngcàphêđãloạibỏcâychebóng,đồngthờităngcườngbónphânhóah ọc,lượngnướctướiv.v…
nhằmmụcđíchđạtđượcnăngsuấttốiđa.Nhữngbiệnphápthâmcanhcaođộnàykhôngnhữngđãlàmchocâycàphênhanhchóngbịkiệtsức,sớmgiàcỗimàcònlàmchomôitrườngđấtbịônhiễmnghiêmtrọng,làmphátsinhnhiềuloạis â u , bệnhhại,trongđóđặcbiệtlànấmbệnhvàtuyếntrùnghạirễ.Thựctếtrongnhữngn ă m quađãcóh à n g chụcngành e c t a càph ê bịbệnh khôngcók h ả n ăn g phụchồ i phảithanhlývànhiềudiệntíchcàphêgiàcỗisaukhithanhlýcũngkhôngcókhảnăngtrồnglạiđượccàphê
-Thiếuhụtlaođộng,chiphísảnxuấtngàymộttăngcao.
Quátrìnhcanhtác,chămsócvàthuhoạchcâycàphêđòihỏirấtnhiềucônglaođ ộn g Đểthựchiệncáckhâuchămsóclàmcỏ,bónphân,tướinước,phòngtrừsâubệnhhạiv.v…
vàthuh o ạcht r o n g mộtn ă m , t r u n g bìnhm ộthectacàphêcầntừ300–
400c ô n g laođộng,trongđóriêngcôngthuháichiếmtớitrên50%.Trướcđâyvàothờikỳthuh o ạchcàphêt h ư ờ n g cóhàngngànl a o độngtừcáctỉnhvenbiểnm i ề n Trungvàđồngb ằngsôngCửuLongđếnvùngTâynguyênđểthamgiathuháicàphê,nhưngbắtđầutừmộthainămtrởlạiđâysốlaođộngởcácvùngnàyđếnTâynguyênvàomùathuhoạchcàphêđãgiảmđirõrệt.Domangtínhchấtthờivụrấtkhắtkhe,trongkhoảngthờigianthuháirấtngắnchỉkhoảnghaithángđòihỏisốcônglaođộngrấtlớnchiếmtrên50%sốc ô n g trongnămđãlàmchotìnhtrạngthiếuhụtlaođộngcàngtrởnêntrầmtrọng,từđóđẩygiángàycônglêncao.Trướcsứcépvềthiếuhụtlaođộngvàchiphíngàycôngtăngc a o , đểgiảmchiphícôngthuháingườinôngdâncóxuhướnggiảmsốlầnthuháixuốngc ò n 1-2lầndẫnđếnchấtlượngcàphêbịgiảmsútdothuháiquảxanhvàthiếuhụtđiềukiệnphơixấy
Quátrìnhcôngnghiệphóakhôngnhữngkhông thuhútđượclựclượnglaođộngđ ế n từcácvùngkhácmàngaycảmộtbộphậnlựclượnglaođộngthanhniêntrẻ,khỏetừcácvùngtrồngcàp h
ê vềcácthànhp h ố,khuc ô n g nghiệplàmc h o l ựclượnglaođộng
Trang 39trongngànhcàphêngàycàngthiếuhụttrầmtrọng.Nhưvậycóthểthấytrướcrằngtrongnhữngnămtớiviệcthiếuhụtlaođộngsẽlàmộtáplựcnặngnềchongườitrồngcàphêvàchiphícônglaođộngsẽngàycàngchiếmmộttỷlệlớntrongcáckhoảnchiphísảnxuất.L ợithếcạnhtranhvềgiángàycônglaođộngrẻtrongngànhcàphêViệtNamsovớicácnướckhác sẽkhôngcòn.
Cùngvớisựthiếuhụtlaođộngvàchiphínhâncôngtăngcao,giácảvậttưphânbón,xăngdầu…
cũngđangcóxuhướngngàycàngtăngcaosẽlàmchochiphísảnxuấtt ă n g lên,lợinhuậnthuđượctừsảnxuấtcàphêsẽngàymộtgiảmsút.Thựctếtrongnămvụ2007–
SovớinhiềunướctrồngcàphêtrênthếgiớithìcáchộnôngdântrồngcàphêcủaViệtNamđềuthuộcdạngnhỏ,lẻ,diệntíchhẹptrungbìnhtừ0,5–
1hectavàmangtínht ư ơ n g đốiđộclập.Sốhộgiađìnhcódiệntíchlớntrên5hectavàsảnxuấtdướihìnhthứct r a n g trạichiếmmộttỷlệkhôngđangkể.Dohìnhthứctổchứcsảnxuấtdướidạnghộgiađ ìnhphântán,nhỏlẻvàtươngđốiđộclậpdẫnđếnsuấtđầutưcủatừnghộgiađìnhnóir i ê n g vàtoànngànhcàphênóichungtăngcaodohộgiađìnhnàocũngphảitựmuasắmmáybơm,phươngtiệnvậnchuyển,máyxayxát…đầutưxâydựngsânphơi,khotàng…
nhưnghiệuquảsửdụngthấpvìchỉsửdụngtrongmộtkhoảngthờigianngắntrongnămtừđólàmtăngchíphísảnxuấtdẫnđếnhiệuquảkinhtếthấp
Việctiếpcậnvớinhữngtiếnbộkhoah ọc côngnghệcũngnhưcácdịchvụk h á c n h ư vayvốntíndụng,ngânhàng…
cũnghếtsứckhókhăn,dodiệntíchnhỏ,manhmúnvàkhảnăngtàichínhhạnhẹp.Nguồntàinguyênbịkhaitháccạnkiệt,trongđóđặcbiệtlànguồnnướcngầmvàtàinguyênrừng
Cũngdohìnht h ứctổc h ứ c theokiểusảnxuất,n h ỏ lẻ,phânt á n vàt í n h đ ộ c lậpt ư ơ n g đốicủacáchộgiađìnhnênsảnphẩmlàmr a khôngnhữngchấtlượngkhôngcaomàcònkhôngổnđịnhdođiềukiệnhiểubiếtvàmứcđộđầutưchokhâuthuháichếbiếnk h á c nhau,từđólàmchochấtlượngcàphêcủatoànngànhbịảnhhưởngnghiêmtrọng.Việcxâydựngthươnghiệu,chứngchỉchấtlượnghàng hóakhócóthểthựchiệnđược
-Mốiliênkếtgiữa“4nhà”cònlỏnglẻo.
Trang 40Trướcđâycácdoanhnghiệpxuấtk h ẩ u càphêt r o n g nướch ầ u n h ư chiếmđ ộ c quyềntrongviệct h u muacàphêtr ựct i ế p từcáchộg i a đ ìnhvàcácd oa nh nghiệpsảnx u ấtcàphêđểxuấtkhẩu,dovậymàcácdoanhnghiệpnàychưath ực s ự quantâmđếnn g ư ờ i sảnxuất,mốil i ênk ếtgiữan g ư ờ i sảnx u ấ t vớicácnhàd o a n h n g h i ệph ầ u nhưk h ô n g tồntại.
Dokhôngcómốiliênkếtnênmộtkhigiácàphêlêncaocácdoanhnghiệpthườngg ặpkhókhănlàkhócóthểthumuađượcsốlượnglớntrongmộtthờigianngắnđểxuấtk h ẩu.Hơnnữadonguồntàichínhcóhạn,phầnlớnphảivayngânhàngnêndễgặpphảirủirokhiđếnhạngiaohàngmàvẫnchưathumuađủsốlượng
Ngượclạikhigiácàphêxuốngthấpthìngườisảnxuấtlạigặprấtnhiềukhókhăndochưabánđượcsảnphẩm,trongkhiđólạiphảicầnvốnđểđầutưchămsócvườncây,p h ảiđivayngânhànglàmtăngthêmchiphísảnxuất.Chấtlượngcàphêđượcquyếtđịnhtừnhữngngườisảnxuất,từkhâuchọngiốngđếnchămsócthuhái,chếbiến,nhưngdohiệnnaycácdoanhnghiệp vẫnc ònmuabántheokiểu“cógìmuanấy”,mứcđộc h ênhlệchgiágiữachấtlượngtốtvớixấukhôngđủkíchthíchngườisảnxuấtđầutưnângcaoc h ấtlượng.Chínhvìvậymàhàngchụcnămquamặcdùngànhcàphêđãrấtcốgắngđển â n g caochấtlượngcàphêxuấtkhẩu,nhưngđềukhôngđạtđượchiệuquảmongmuốndothiếuvắng vaitròcủacácdoanhnghiệp
Sauk h i ViệtNamgianhậpT ổ c h ứ c t h ư ơ n g mạit h ế giới( W T O ) nhiềudoanhn g h
i ệpnướcngoàiđãtừngbướctrựctiếpthamg i a thumuasảnphẩmcàphêtừcáchộnôngdânvàcácdoanhnghiệpsảnxuấtcàphêtrongnước.Bằngcáchthôngquacáctổc h ứccấpc h ứ n g c h ỉ vềchấtl
ư ợ n g sảnphẩmn h ư U T Z Certified,ReinF r u i t Alliance,O r g a n i c Coffee,4C…
đểthiếtlậpm ố i liênk ếttrựctiếpvớingườisảnxuất.Dođượchỗtrợvềmặtkỹthuật,đượcđảmbảocamkếtvớigiámuacaohơn,ngườinôngdânrấtdễsẵnsàngchấpthuậnthamgiavàocáctổchứcnàyvàtừđócácdoanhnghiệpnướcngoàis ẽkiểmsoátđượcsảnlượng,c h ấ t lượngcàp h ê cũngnh
ư c h i phísảnx u ấ t thựctếc ủ a từngvùng.Vớinguồntàichínhdồidào,đếnmộtlúcnàođócácdoanhnghiệpnướcngoàis ẽlàngườiquyếtđịnhgiámuacàphêcủangười nôngdân