DSpace at VNU: Nghiên cứu công nghệ thông tin IP trên mạng (IP WDM) và ứng dụng cho mạng viễn thông đường trục của Việt...
Trang 1LUẬN VĂN THẠC SĨ
Hà Nội - 2007
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
Trang 2ii
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ
Đỗ Văn Tráng
NGHIÊN CỨU CÔNG NGHỆ TÍCH HỢP IP TRÊN QUANG
(IP/WDM) và ỨNG DỤNG CHO MẠNG VIỄN THÔNG ĐƯỜNG
TRỤC CỦA VIỆT NAM
Ngành : Công nghệ điện tử - viễn thông Chuyên ngành : Kỹ thuật vô tuyến điện tử và thông tin liên lạc
Trang 3iii
Em muốn cảm ơn sâu sắc tới TS Hoàng Văn Võ – thầy giáo hướng dẫn
Thầy đã tận tình hướng dẫn, gợi ý cho em hoàn thành luận văn thạc sĩ này Cảm ơn những lời nhận xét quý giá của thầy
Em xin cảm ơn chân thành tới các thầy cô giáo trong Trường Đại học Công nghệ - Đại học Quốc Gia Hà Nội đã giúp đỡ, góp ý cho em trong quá trình thực hiện luận văn
Em xin cảm tới toàn thể đồng nghiệp tại công ty Công nghệ liên kết truyền thông – Comlink, đơn vị mà em đang công tác và học tập, đã có nhiều giúp đỡ cho em trong quá trình công tác và học tập Cảm ơn các anh chị trong Phòng thông tin quang - Viện Khoa Học Kỹ Thuật Bưu Điện, các anh chị trong Trung Tâm Viễn Thông Khu Vực I và các thành viên của lớp K44ĐA, K11Đ2 – Trường đại học Công nghệ đã tạo điều kiện giúp đỡ và có những lời khuyên bổ ích giúp đỡ em trong quá trình thực hiện đề tài này
Em xin gửi lời cảm ơn tới gia đình và bạn bè, những người đã có nhiều động viên, khuyến khích em trong cuộc sống cũng như trong học tập
Cuối cùng, em muốn gửi lời cảm ơn tới tất cả những người đã hỗ trợ và giúp đỡ em trong quá trình hòan thành quyển luận văn thạc sĩ này
Hà Nội, tháng 8 năm 2007
ĐỖ VĂN TRÁNG
Trang 4iv
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iv
THUẬT NGỮ VIẾT TẮT viii
DANH MỤC HÌNH VẼ và BIỂU BẢNG viii
MỞ ĐẦU 9
CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ CÔNG NGHỆ TRUYỀN TẢI IP TRÊN QUANG 3
1.1 Cơ sở khoa học, tính thực tiễn của giải pháp IP trên quang 12
1.1.1 Cơ sở khoa học 12
1.1.1.1 Xu thế phát triển dịch vụ truyền thông trên thế giới 12
1.1.1.2 Xu thế phát triển công nghệ trên thế giới 13
1.1.1.3 Xu thế chế tạo, áp dụng công nghệ của các nhà chế tạo và các tổ chức viễn thông Quốc tế 13 1.1.1.4 Xu thế phát triển của mạng viễn thông Việt nam
Err or! Bookmark not defined
1.1.2 Tính thực tiễn của ứng dụng IP trên quang
Erro
r! Bookmark not defined
1.2 Giao thức Internet (IP - Internet protocol)
Erro
r! Bookmark not defined
1.2.1 Phiên bản IPv4
Erro
r! Bookmark not defined
1.2.1.1 Cách tổ chức địa chỉ IPv4
Err or! Bookmark not defined
1.2.1.2 Nhược điểm của IPv4
Err or! Bookmark not defined
1.2.1.3 Cảnh báo về khả năng IPv4 sẽ cạn kiệt tài nguyên
Err or! Bookmark not defined
Trang 5v
1.2.2 Phiên bản IPv6
Erro
r! Bookmark not defined
1.2.2.1 Phân loại địa chỉ IPv6
Err or! Bookmark not defined
1.2.2.2 Các đặc tính vượt trội của IPv6 so với IPv4
Err or! Bookmark not defined
1.2.2.3 Các phương pháp chuyển đổi từ IPv4 sang IPv6
Err or! Bookmark not defined
1.2.2.4 IPv6 ứng dụng cho IP/WDM
Err or! Bookmark not defined
1.2.2.5 Hoạt động chuyển giao IPv6 trên thế giới
Err or! Bookmark not defined.
1.3 Công nghệ ghép kênh đa bước sóng (WDM)
Erro
r! Bookmark not defined
1.3.1 Nguyên lý cơ bản của ghép kênh WDM
Erro
r! Bookmark not defined
1.3.2 Các đặc điểm của công nghệ WDM
1.3.3.2 Bộ thu quang
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.3 Bộ tách ghép bước sóng quang
Err or! Bookmark not defined
Trang 6vi
1.3.3.4 Bộ lọc quang
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.5 Bộ đấu nối chéo quang OXC
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.6 Bộ xen/rẽ quang OADM
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.7 Bộ chuyển mạch quang
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.8 Bộ khuếch đại quang sợi
Err or! Bookmark not defined
1.3.3.9 Các chủng loại sợi quang
Err or! Bookmark not defined
1.4 Các giai đoạn phát triển tiến tới mạng IP trên quang
Erro
r! Bookmark not defined
1.4.1 Giai đoạn I : IP trên ATM/SDH/DWDM
Err or! Bookmark not defined
1.4.2 Giai đoạn II : IP trên NG-SDH/DWDM
Err or! Bookmark not defined
1.4.3 Giai đoạn III : IP trên DWDM
Err or! Bookmark not defined
CHƯƠNG 2 : CÁC GIẢI PHÁP TÍCH HỢP IP TRÊN QUANG 28 2.1 Giới thiệu các giải pháp tích hợp IP trên quang
Erro
r! Bookmark not defined
2.2 Các giải pháp tích hợp IP trên quang
Erro
r! Bookmark not defined
Trang 7vii
2.2.1 Thích ứng IP trên lớp mạng quang (WDM)
Erro
r! Bookmark not defined
2.2.2 Các giải pháp tích hợp IP trên quang
Erro
r! Bookmark not defined
2.2.2.1 Giải pháp IP/ATM/SDH/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.2 Giải pháp IP/ATM/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.3 Giải pháp IP/SDH/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.4 Giải pháp IP/SDL/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.5 Giải pháp IP/GbE/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.6 Giải pháp IP/NG-SDH/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.7 Giải pháp IP/MPLS/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.8 Giải pháp IP/WDM [7,11]
Err or! Bookmark not defined
2.2.2.9 Giải pháp IP trực tiếp trên sợi quang
Err or! Bookmark not defined.
2.3 So sánh các giải pháp truyền tải IP trên quang nhằm xác định các giải pháp áp dụng vào mạng viễn thông đường trục
Erro
r! Bookmark not defined
2.3.1 Tiêu chí đánh giá các giải pháp
Erro
r! Bookmark not defined
Trang 8viii
2.3.2 So sánh và đánh giá giữa các giải pháp
Erro
r! Bookmark not defined
2.3.2.1 Đánh giá giải pháp IP/ATM/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.3.2.2 Đánh giá Giải pháp IP/ SDL/SDH/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.3.2.3 Đánh giá giải pháp IP/ SDH/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.3.2.4 Đánh giá giải pháp IP/GbE/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.3.2.5 Đánh giá giải pháp IP/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.3.2.6 Đánh giá giải pháp IP trực tiếp trên sợi quang
Err or! Bookmark not defined.
2.4 Giải pháp truyền tải IP/WDM trong mạng toàn quang
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.1 Nguyên lý hệ thống
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.2 Các mô hình giải pháp mạng IP/WDM
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.2.1 Mô hình giải pháp mạng IP/WDM ngang hàng
Err or! Bookmark not defined
2.4.2.2 Mô hình giải pháp mạng IP/WDM xếp chồng
Err or! Bookmark not defined
2.4.2.3 Mô hình giải pháp mạng IP/WDM lai
Err or! Bookmark not defined
Trang 9ix
2.4.2.4 So sánh các mô hình giải pháp mạng IP/WDM
Err or! Bookmark not defined
2.4.3 Các phương pháp định tuyến trong mạng IP/WDM
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.3.1 Phương pháp định tuyến tích hợp
Err or! Bookmark not defined
2.4.3.2 Phương pháp định tuyến địa chỉ vùng
Err or! Bookmark not defined
2.4.3.3 Phương pháp định tuyến chồng lấn
Err or! Bookmark not defined
2.4.4 Các mô hình dịch vụ trong mạng IP/WDM
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.4.1 Mô hình dịch vụ miền
Err or! Bookmark not defined
2.4.4.2 Mô hình dịch vụ hợp nhất
Err or! Bookmark not defined
2.4.5 Kỹ thuật lưu lượng trong mạng IP/WDM
Erro
r! Bookmark not defined
2.4.5.1 Mô hình kỹ thuật lưu lượng xếp chồng
Err or! Bookmark not defined
2.4.5.2 Mô hình kỹ thuật lưu lượng tích hợp
Err or! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 3 : ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ IP TRÊN QUANG VÀO MẠNG
VIỄN THÔNG ĐƯỜNG TRỤC VIỆT NAM 65
Trang 10x
3.1 Phân tích hiện trạng mạng viễn thông Việt Nam
Erro
r! Bookmark not defined
3.1.1 Hạ tầng mạng viễn thông đường trục hiện tại
Erro
r! Bookmark not defined
3.1.2 Hạ tầng mạng liên quan tới việc ứng dụng
Erro
r! Bookmark not defined
3.1.2.1 Mạng truyền dẫn quang liên tỉnh
Err or! Bookmark not defined
3.1.2.2 Mạng truyền dẫn quang nội hạt
Err or! Bookmark not defined
3.1.2.3 Các cổng quang kết nối quốc tế
Err or! Bookmark not defined
3.1.2.4 Hạ tầng mạng NGN của VNPT
Err or! Bookmark not defined
3.1.2.5 Hạ tầng mạng chuyển mạch hiện tại
Err or! Bookmark not defined
3.1.2.6 Hạ tầng và sự phát triển mạng Internet Việt Nam
Err or! Bookmark not defined
3.1.3 Hiện trạng mạng cáp quang của Việt nam
Erro
r! Bookmark not defined
3.1.4 Một số thiết bị trong mạng truyền tải IP
Erro
r! Bookmark not defined
3.1.4.1 Thiết bị định tuyến
Err or! Bookmark not defined
3.1.4.2 Thiết bị chuyển mạch
Err or! Bookmark not defined
Trang 11xi
3.1.4.3 Thiết bị truyền dẫn
Err or! Bookmark not defined.
3.2 Giải pháp ứng dụng tích hợp IP trên quang vào mạng viễn thông đường trục của Việt Nam
Erro
r! Bookmark not defined
3.2.1 Giải pháp mạng đường trục tới năm 2010
Erro
r! Bookmark not defined
3.2.1.1 Về mục tiêu phát triển mạng trục
Err or! Bookmark not defined
3.2.1.2 Lựa chọn và phân tích giải pháp áp dụng IP trên quang
Err or! Bookmark not defined
3.2.2 Giải pháp mạng đường trục mục tiêu sau năm 2010
Erro
r! Bookmark not defined
3.2.2.1 Về tiêu phát triển mạng trục
Err or! Bookmark not defined
3.2.2.2 Phân tích và lựa chọn giải pháp áp dụng
Err or! Bookmark not defined.
3.3 Lộ trình ứng dụng công nghệ IP trên quang cho mạng viễn thông đường trục của Việt Nam
Erro
r! Bookmark not defined
3.3.1 Các bước chuyển đổi trong mạng trục
Erro
r! Bookmark not defined
3.3.1.1 Chuyển đổi mặt số liệu
Err or! Bookmark not defined
3.3.1.2 Chuyển đổi mặt quản lý và điều khiển
Err or! Bookmark not defined
Trang 12xii
3.3.1.3 Chuyển đổimặt chuyển mạch quang
Err or! Bookmark not defined
3.3.2 Chuyển đổi trong lớp mạng IP
Erro
r! Bookmark not defined
3.3.2.1 Giai đoạn tới năm 2010
Err or! Bookmark not defined
3.3.2.2 Giai đoạn 2010-2015
Err or! Bookmark not defined
3.3.2.3 Giai đoạn sau 2015
Err or! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN
Err or! Bookmark not defined
TÀI LIỆU THAM KHẢO 14 PHỤ LỤC
Err or! Bookmark not defined
Phụ lục 1 : Kết quả dự báo lưu lượng giữa các điểm nút chính của mạng
viễn thông đường trục Việt Nam
Err or! Bookmark not defined
Phụ lục 2 : Dự báo lưu lượng mạng vòng ring của mạng trục
Err or! Bookmark not defined
mặt phẳng 2 tại các điểm nút chính tới các tỉnh/thành
Err or! Bookmark not defined
Phụ lục 3 : Dự báo lưu lượng Internet của Việt Nam
Err or! Bookmark not defined
Phụ lục 4 : Sơ đồ hệ thống mạng quang của Việt Nam
Err or! Bookmark not defined
Trang 13xiii
THUẬT NGỮ VIẾT TẮT
Trang 14viii
DANH MỤC HÌNH VẼ và BIỂU BẢNG
Trang 15MỞ ĐẦU
Trong nhiều thập niên gần đây (1970 – 2007), nhờ có sự phát triển của công nghệ tin học - viễn thông mà nền kinh tế (văn minh nhân loại) phát triển mạnh mẽ như hiện nay và giúp loài người khám phá - trinh phục tự nhiên Kéo theo đó, nhu cầu trao đổi thông tin, giải trí của con người ngày càng gia tăng Đòi hỏi các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông phải không ngừng nghiên cứu phát triển để đổi mới cả về chất lượng, số lượng các dịch
vụ mới: truyền hình trực tuyến, trò chơi trực tuyến, truyền số liệu, VoiceIP, Internet Càng ngày, số lượng người sử dụng internet và nhiều dịch vụ viễn thông mới một tăng dẫn đến sự bùng nổ lưu lượng thông tin ngày càng tăng Chính vì vậy, việc đầu tư nghiên cứu để tìm ra các giải pháp nhằm tăng lưu lượng đường truyền, và nâng cao hiệu suất mạng luôn được
sự quan tâm của các nhà cung cấp dịch vụ nhằm đáp ứng được yêu cầu của khách hàng
Thực tế đã cho thấy, việc sử dụng mạng lõi dùng cáp sợi quang là giải pháp hiệu quả nhất Bởi vì, cáp sợi quang với công nghệ WDM có băng thông rất lớn (tới hàng Tera Bit) và chi phí đầu tư không cao Do đó, cho tới nay mạng cáp quang đã được triển khai rộng khắp trên toàn thế giới và mạng này đảm nhận việc truyền phần lớn lưu lượng thông tin trao đổi toàn cầu Lưu lượng thông tin trong đó phần lớn đều xuất phát từ mạng internet, sử dụng các gói tin IP Hiện nay, để truyền các gói IP được thông qua sợi cáp quang cần rất nhiều bước trung gian như sau : IP/ATM/SDH/WDM (sợi quang), qua nhiều bước trung gian tất yếu sẽ kéo theo việc tăng lượng thông tin dư thừa (giảm hiệu suất mạng), tăng chi phí đầu tư mạng, phức tạp quản lý-điều hành Với cách tiếp cận đó, các nhà cung cấp dịch vụ, các nhà khoa học, các tổ chức viễn thông quốc tế đã đề xuất nhiều giải pháp truyền tải gói tin IP trên quang, nhằm thống nhất điều khiển việc truyền gói tin IP qua WDM hiệu quả và đơn giản hơn
Trang 16Nhận thấy giải pháp truyền tải IP trên quang (WDM) là giải pháp hữu hiệu và khả dụng cho mạng viễn thông thế giới nói chung, mạng đường trục của Việt Nam nói riêng Vì vậy em đã chọn đề tài: “Nghiên cứu công
nghệ tích hợp IP trên quang (IP/WDM) và ứng dụng cho mạng viễn thông
đường trục của Việt Nam”
Nội dung của đề tài được chia thành 3 chương như sau :
Chương 1 : Tổng quan về công nghệ truyền tải IP trên quang Mở đầu
bằng cách trình bày cơ sở khoa học và tính thực tiễn của công nghệ truyền tải
IP trên quang, nhằm giúp đọc giả dễ tiếp cận với đề tài Sau đó, giới thiệu chung về công nghệ IP (IPv4, IPv6, cách thức chuyển dần từ IPv4 sang IPv6, IPv6 cho truyền tải IP trên quang), về công nghệ truyền tải quang (ghép kênh
đa bước sóng WDM, các thành phần cấu thành mạng truyền tải quang, các kỹ thuật chuyển mạch quang cho mạng IP trên quang) Cuối cùng trình bày khái quát các giai đoạn phát triển của công nghệ truyền tải IP trên quang hiện có trên thế giới
Chương 2 : Nghiên cứu các giải giải pháp truyền tải IP trên quang :
Chương này sẽ trình bày chi tiết (nguyên lý, kiến trúc, định tuyến, vấn đề lưu lượng, ) từng giải pháp truyền trải IP trên quang đã liệt kê tại chương 1 Đồng thời, tiến hành so sánh các giải pháp này để chọn lựa ra giải pháp phù hợp cho mạng viễn thông đường trục của Việt nam Vì vậy, chương 2 còn được coi là cơ sở cho chương 3 để ứng dụng công nghệ một cách hiệu quả nhất
Chương 3 : Ứng dụng công nghệ tích hợp IP trên quang cho mạng viễn thông đường trục của Việt Nam : Đây được coi là chương quan trọng
và có ý nghĩa nhất của luận văn Bởi vì, đó chính là kết quả của việc nghiên cứu khoa học đạt được của luận văn(đề xuất giải pháp áp dụng, xây dựng lộ
Trang 17trình áp dụng) Trên sở cứ khoa học đó là: vận dụng các cơ sở đã trình bày trong 2 chương trên, phân tích hiện trạng mạng viễn thông của Việt Nam
Tóm lại, đề tài nghiên cứu công nghệ tích hợp (truyền tải) IP trên quang tuy không phải là ý tưởng mới, nhưng cũng mang lại nhiều ý nghĩa trong việc tiếp tục nghiên cứu giải pháp truyền tải IP trên quang Bởi vì, vấn đề cần giải quyết trong đó để đưa đến mạng toàn quang (IP/WDM) cho tới nay vẫn chưa được thực tế hoá Trong nội dung của luận văn chắc sẽ không tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong quý thầy cô và các bạn đọc quan tâm, đóng góp
ý kiến, để luận văn được hoàn thiện hơn
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG NGHỆ TRUYỀN TẢI IP TRÊN QUANG
Trong những năm cuối thế kỷ 20 đầu thế kỷ 21, nhu cầu sử dụng các ứng dụng trên mạng internet (IP) ngày một gia tăng, đặc biệt trong việc trao đổi thông tin trên diện toàn cầu : email, mua sắm trực tuyến, truyền hình hội nghị điều này đã có những ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển đời sống kinh tế xã hội Chính sự phát triển này làm thay đổi cách sống và cách làm việc của con người và đưa loài người sang một kỷ nguyên mới - kỷ nguyên cuộc sống số, thông tin toàn cầu
Đồng thời, sự phát triển về công nghệ của các linh kiện quang đã đạt tới tầm cao, giúp cho công nghệ ghép kênh đa bước sóng WDM đã phát triển và triển khai rộng khắp toàn cầu với ưu điểm siêu việt về lưu lượng
Kết hợp hai công nghệ trong cùng một mạng truyền tải đã được quan tâm nghiên cứu, đầu tư của các nhà khoa học, các nhà cung cấp dịch vụ và nhiều cá nhân quan tâm Việc này, thực tế đã đạt được rất nhiều thành tựu lớn trong việc truyền tải các gói tin trên sợi quang, song hiện tại vẫn còn qua lớp công nghệ trung gian ATM, SDH Tiếp tục nghiên cứu, cải tiến mạng nhằm
hữu hiệu băng thông kênh truyền và đơn giản điều khiển mạng để sớm đạt