DSpace at VNU: Công tác tổ chức và hoạt động tại thư viện Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

DSpace at VNU: Công tác tổ chức và hoạt động tại thư viện Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên tài liệu, giáo...

Công tác tổ chức và hoạt động tại thư viện Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái

Nguyên

Lê Thị Hương Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội

Luận văn ThS Khoa học thư viện: 60 32 02 03

Nghd: PGS.TS Hoàng Bá Thịnh

Năm bảo vệ: 2014

92 tr

Keywords: Đại học Kỹ thuật Công nghiệp; Thái Nguyên; Thư viện đại học

Contents:

MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài

Lịch sử văn minh nhân loại cho thấy, xã hội càng phát triển thì vai trò của sách, báo và thư viện càng quan trọng Đặc biệt ngày nay, khi chúng ta đang chứng kiến sự chuyển dịch của thế giới từ xã hội công nghiệp sang xã hội thông tin với nền kinh tế tri thức, trong đó vai trò của thông tin, của tri thức ngày càng trở nên quyết định

Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, đất nước ta đang thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa, phấn đấu đến năm 2020 trở thành một nước công nghiệp với mục tiêu dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh Trong số các yếu tố bảo đảm cho sự thành công của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, phát triển và phát huy nguồn nhân lực có trình độ cao là yếu tố cực kỳ quan trọng Để đào tạo và phát triển nguồn nhân lực có trình độ cao đáp ứng yêu cầu luôn biến động của xã hội, chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học của các trường đại học phải không ngừng được nâng cao, trong đó các cơ quan TT-TV có vai trò hết sức quan trọng Nhận thức rõ tầm quan trọng đó của thư viện, Đảng và Nhà nước ta đã và đang quan tâm sâu sắc tới phát triển sự nghiệp TT-TV nói chung và phát triển công tác TT-TV tại các trường đại học nói riêng

Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên là một trường thành viên của Đại học Thái Nguyên, đại học vùng của khu vực Việt Bắc Thư viện trường ĐHKTCN Thái Nguyên được chú trọng quan tâm và đầu tư xây dựng một cách cơ bản Trong nhiều năm qua, thư viện nhà trường đã có nhiều nỗ lực để đáp ứng phần lớn nhu cầu tin trong học tập, nghiên cứu, giảng dạy của sinh viên, học viên, giảng viên của nhà trường Tuy nhiên, trước yêu cầu cấp bách hiện nay về đổi mới căn bản, toàn diện và nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho vùng Việt Bắc cũng như nhu cầu đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ của nhà trường, công tác tổ chức và hoạt động của thư viện trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên còn không ít bất cập, hiệu quả hoạt động chưa cao

Chính vì vậy, tác giả luận văn muốn đi sâu nghiên cứu, khảo sát công tác tổ chức và hoạt động của thư viện trường ĐHKTCN Thái Nguyên nhằm đưa ra những đánh giá khách quan, tổng thể về hiện trạng để từ đó đề xuất áp dụng các giải pháp hoàn thiện và phát triển công tác tổ

chức và hoạt động tại Thư viện Đó cũng là lý do tác giả chọn đề tài : “Công tác tổ chức và hoạt

động tại thư viện trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên” làm nội dung nghiên cứu

của luận văn thạc sỹ khoa học thư viện Với đề tài nghiên cứu này, tác giả mong muốn vận dụng những kiến thức và kỹ năng tiếp thu được trong quá trình học tập, từ trải nghiệm thực tế của bản thân và kinh nghiệm tiên tiến của các thư viện bạn để nghiên cứu, đề xuất những giải pháp có cơ

sở lý luận, thực tiễn và khả thi nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức, hoạt động TT-TV tại trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

2 Tình hình nghiên cứu

Công tác tổ chức và hoạt động TT-TV được coi là những hoạt động thiết yếu không thể thiếu được trong các cơ sở đào tạo, đặc biệt tại các trường đại học, cao đẳng Vấn đề nghiên cứu hoàn thiện về tổ chức và hoạt động của các TTTTTV đã được nhiều tác giả đề cập trong các bài viết trên tạp chí, luận văn tốt nghiệp cao học chuyên ngành thư viện

Đã có hàng chục luận văn thạc sĩ đề cập đến đề tài loại này, nhưng hầu hết các tác giả

luận văn đều đi sâu khảo sát và đề xuất giải pháp cho cho các đơn vị cụ thể, ví dụ về một số luận

văn thạc sỹ sau:

- Nguyễn Mạnh Dũng với đề tài : “Nghiên cứu hoàn thiện tổ chức và hoạt động thông tin

– thư viện trường Đại học sư phạm kỹ thuật Vinh” năm 2008;

- Nguyễn Thị Hồng Trang với đề tài : “Nghiên cứu hoàn thiện tổ chức và nâng cao hiệu

quả hoạt động thông tin-thư viện trường Đại học Sư phạm Hà Nội” năm 2003;

- Nguyễn Thị Thu Hiền với đề tài :“Nghiên cứu hoàn thiện tổ chức và hoạt động Thư viện

trường Đại học Y Thái Bình” năm 2007;

- Đinh Thị Kim Liên với đề tài : “Nâng cao chất lượng hoạt động thông tin–thư viện tại

trường Cao đẳng Sư phạm Hà Nội trong giai đoạn đổi mới giáo dục hiện nay” năm 2011;

- Phạm Anh Tấn với đề tài : “Tăng cường hoạt động thông tin – thư viện ở Học viện Kỹ

thuật Quân sự trong giai đoạn hiện đại hóa quân đội” năm 2004;

- Hoàng Thị Dung với đề tài : “Hoạt động Thông tin – Thư viện tại Trung tâm Thông tin

Khoa học và Tư liệu giáo khoa ở Học viện An ninh Nhân dân trong giai đoạn hội nhập quốc tế”

năm 2010;

- Phạm Thị Thanh Mai với đề tài : “Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt

động thông tin thư viện Trường Đại học Nông nghiệp I – Hà Nội” năm 2004;

- Nguyễn Thị Nghĩa với đề tài : “Tăng cường hoạt động thông tin – thư viện ở Học viện

Tài chính trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa” năm 2003;

- Lê Thị Minh Phương với đề tài : “Hoạt động thông tin – thư viện tại trường Cao đẳng

Sư phạm Trung ương” năm 2009;

- Lê Cao Đại với đề tài: “Tăng cường hoạt động thông tin–thư viện trường Đại học Lao

động - Xã hội trong giai đoạn hiện nay” năm 2007

Những luận văn trên đều khảo sát hiện trạng và đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng, tăng cường hoạt động thông tin thư viện tại các trường đại học, các học viện nhằm hoàn thiện công tác hoạt động TT-TV của các trường đại học, các học viện cụ thể

Ngoài ra còn có một số công trình nghiên cứu khoa học, các tham luận tại hội nghị, hội thảo về nâng cao chất lượng hoạt động thông tin – thư viện, cụ thể như:

- Nguyễn Thị Minh Nguyệt với bài viết “Đổi mới hoạt động thông tin- thư viện phục vụ

học chế tín chỉ trong các trường Đại học” (Kỷ yếu hội thảo);

- Lê Văn Viết; Võ Thu Hương với bài viết “Thư viện Đại học Việt Nam trong xu thế hội

nhập” Hội thảo về Khoa học và thực tiễn hoạt động TT-TV

- Phạm Thế Khang; Lê Văn Viết với bài viết “Tăng cường phối hợp hoạt động giữa các

cơ quan thông tin – thư viện” Tạp chí Thư viện số 3 – 2006;

- Nguyễn Minh Hiệp với bài viết “Thư viện đại học phía Nam: Năng động trong quá

trình cải tạo và sáng tạo trên bước đường phát triển” Tạp chí Công nghệ thông tin – Thư viện

số 12 – 2003;

- Hà Lê Hùng với bài viết “Về mô hình tổ chức hoạt động thông tin – thư viện trong

trường đại học ” Hội thảo Tổ chức hoạt động TT-TV trong trường đại học Đà Nẵng, 2004

Tuy nhiên trong khuôn khổ các bài báo hoặc tham luận nói trên, vấn đề nghiên cứu chỉ được đề cập ở mức độ khái quát, hoặc đề cập tới một khía cạnh cụ thể nhất định Có thể khẳng định, hiện nay chưa có một công trình nghiên cứu chuyên sâu nào về tổ chức và hoạt động

TT-TV tại Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu khảo sát những mặt mạnh và hạn chế của công tác tổ chức và hoạt động TT-TV tại Thư Viện trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên, đề xuất những giải pháp tối ưu nhằm hoàn thiện tổ chức và tăng cường hiệu quả hoạt động TT-TV tại trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu lịch sử phát triển của nhà trường, lịch sử phát triển thư viện trường ĐHKTCN Thái Nguyên Nghiên cứu lý luận chung về tổ chức và hoạt động TT-TV tại trường đại học

- Nghiên cứu đặc điểm bạn đọc và nhu cầu thông tin của trường ĐHKTCN Thái Nguyên

- Đánh giá thực trạng công tác tổ chức và hoạt động TT-TV tại trường ĐHKTCN Thái Nguyên

- Đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả tổ chức và hoạt động TT-TV của trường ĐHKTCN Thái Nguyên

4 Giả thuyết nghiên cứu

Giả thuyết: Công tác tổ chức và hoạt động TT-TV của thư viện ĐHKTCN Thái Nguyên tuy đã có nhiều cố gắng, nhưng còn không ít bất cập dẫn tới chưa đáp ứng đầy đủ, hiệu quả nhu

cầu tin của bạn đọc, chưa phát huy được hết nguồn lực thông tin của thư viện, phục vụ bạn đọc còn nhiều hạn chế Nếu tác giả đưa ra những giải pháp có cơ sở lý luận, thực tiễn và khả thi được

áp dụng tại thư viện nhà trường thì những bất cập hiện nay sẽ được khắc phục và hiệu quả hoạt động của thư viện sẽ được nâng cao, góp phần đẩy mạnh chất lượng công tác đào tạo và nghiên cứu của nhà trường

5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

5.1 Đối tượng nghiên cứu

Công tác tổ chức và hoạt động TT-TV tại trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

5.2 Phạm vi nghiên cứu

Về không gian: Thư viện trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

Về thời gian: Từ năm 2005 đến nay

6 Phương pháp nghiên cứu

6.1 Phương pháp luận

Luận văn vận dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh và quán triệt quan điểm của Đảng và Nhà nước ta

về hoạt động thông tin-thư viện

6.2 Phương pháp nghiên cứu cụ thể

Trong quá trình nghiên cứu và giải quyết các vấn đề của luận văn, tác giả sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:

- Phương pháp thu thập, phân tích, tổng hợp tài liệu, số liệu

- Phương pháp khảo sát thực tế

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

- Phương pháp thống kê, so sánh

7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

7.1 Ý nghĩa lý luận

Luận văn đưa ra những cách nhìn hệ thống về hoạt động TT-TV trong trường đại học, góp phần làm sáng tỏ cơ sở khoa học và thực tiễn của những biện pháp nâng cao chất lượng tổ chức và hoạt động TT-TV

7.2 Ý nghĩa thực tiễn

Trên cơ sở nghiên cứu về thực trạng công tác tổ chức và hoạt động TT-TV, tác giả làm rõ vai trò của công tác tổ chức và hoạt động TT-TV trong phục vụ nhiệm vụ giáo dục đào tạo và nghiên cứu khoa học tại trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

Phân tích và đánh giá thực trạng đưa ra những giải pháp cụ thể, khả thi nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động TT-TV nói riêng và hoạt động giáo dục đào tạo, nghiên cứu khoa học của nhà trường nói chung

Đóng góp kinh nghiệm giúp TV các trường đại học khác trong quá trình tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động TT-TV Bên cạnh đó luận văn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo cho những ai quan tâm đến công tác tổ chức và hoạt động TT-TV tại TV các trường đại học, đặc biệt

là các TV đại học chuyên ngành KHKT

8 Kết quả nghiên cứu

Về định lượng: Luận văn có độ dài khoảng 90 đến 100 trang trên khổ giấy A4 với nội dung chính được trình bày trong 3 chương

Về định tính: Các nội dung nghiên cứu của luận văn được giải quyết một cách đồng bộ, đặc biệt tác giả đề xuất được các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác tổ chức, hoạt động của thư viện với kỳ vọng được lãnh đạo nhà trường quan tâm, xem xét và chấp nhận áp dụng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của thư viện trường ĐHKTCN TN trong thời gian tới

9 Bố cục của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, danh mục các từ viết tắt, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm 3 Chương:

CHƯƠNG 1: Lý luận chung về công tác tổ chức và hoạt động thông tin-thư viện tại trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

CHƯƠNG 2: Thực trạng công tác tổ chức và hoạt động thông tin–thư viện tại Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

CHƯƠNG 3: Giải pháp hoàn thiện tổ chức và hoạt động thông tin – thư viện tại

trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Âu Cẩm Linh (2009), “Tổ chức và quản lý công tác thư viện”, Nxb Giáo dục, Hà nội

2 Bộ Văn hóa – Thông tin Về công tác Thư viện: Các văn bản pháp quy hiện hành về Thư

viện, Hà Nội, 2002

3 Bùi Loan Thùy, Đào Hoàng Thúy (1998), Tổ chức và quản lý công tác thông tin thư viện,

Nxb Đại học Quốc gia Hồ Chí Minh, TP HCM

4 Bùi Loan Thùy, Lê Văn Viết (2001), Thư viện học đại cương, Nxb Đại học Quốc gia Hà

Nội

5 Bùi Văn Phúc (2004), “Tổ chức thông tin hướng tới việc nâng cao chất lượng đào tạo

trong trường đại học”, Kỷ yếu hội thảo tổ chức hoạt động Thông tin – Thư viện trong

trường Đại học tại Đà Nẵng

6 Cao Minh Kiểm (2006), “Một số xu thế phát triển thư viện trong kỷ nguyên thông tin và

đòi hỏi đối với cán bộ thông tin – thư viện” Kỷ yếu Hội thảo khoa học: Ngành Thông tin

- thư viện trong xã hội thông tin, tr.302-309

7 Đoàn Phan Tân (2001), Tin học trong hoạt động thông tin thư viện: Giáo trình, Nxb Đại

học Quốc gia, Hà Nội

8 Đoàn Phan Tân (2002), Thông tin học: Giáo trình, Nxb Đại học Quốc gia, Hà Nội

9 Lê Quỳnh Chi (2008) “Thư viện đại học góp phần nâng cao chất lượng đào tạo” Tạp

chí thư viện (Số 2) Tr18- 21

10 Lê Văn Viết (2004), “Lạm bàn về một số thuật ngữ ngành thư viện - thông tin”, Tạp chí

Thông tin và Tư liệu, (Số 2), tr.17 – 21

11 Ngô Ngọc Chi (2006) “Hoạt động thư viện thông tin Việt Nam trên đường hội nhập”

Tạp chí thư viện Việt nam (số 4+5) Tr 32

12 Nguyễn Minh Hiệp (2003), “Thư viện đại học phía Nam: Năng động trong quá trình cải

tạo và sáng tạo trên bước đường phát triển” Tạp chí Công nghệ Thông tin – Thư viện

(số 12) , Tr7

13 Nguyễn Thị Hai (2007), “Chia sẻ nguồn lực thông tin - thư viện”, Tạp chí Thư viện Việt

Nam, (số 11), tr.45-46

14 Nguyễn Thị Lan Thanh (2005), “Xây dựng Thư viện đáp ứng yêu cầu nâng cao chất

lượng giáo dục”, tạp chí Giáo dục,(107),tr 40-42

15 Nguyễn Tiến Hiển, Nguyễn Thị Lan Thanh (2002), Tổ chức và quản lý công tác TT-TV,

Hà Nội, tr.7-11, 74-77

16 Nguyễn Huy Chương, Trần Mạnh Tuấn(2006), Quan điểm xây dựng chiến lược và mục

tiêu phát triển hoạt động thông tin-thư viện đại học Việt Nam giai đoạn 2006-2010 Kỷ

yếu Hội nghị ngành Thông tin Khoa học và công nghệ - Lần thứ V, tr.43-48

17 Nguyễn Viết Nghĩa (2005), “Consortium – hình thức có hiệu quả để bổ sung nguồn tin

điện tử”, Kỷ yếu Hội nghị ngành Thông tin Khoa học và công nghệ - Lần thứ V, tr.33-38

18 Nguyễn Viết Nghĩa (2009), “Một số vấn đề xung quanh việc bổ sung tài liệu hiện nay”,

Thông tin khoa học và công nghệ ngày nay - Kỷ yếu hội thảo khoa học - Đại học KHXH&NV - Hội Thông tin Tư liệu KH&CN Việt Nam, tr.117-121

19 Thư viện Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp (2012), Biên bản kiểm kê tài sản năm

2005 - 2012

20 Trần Mạnh Tuấn (1998), Sản phẩm và dịch vụ thông tin thư viện, Cục Thông tin Khoa

học & Công nghệ Quốc Gia, Hà Nội

21 Trần Thị Minh Nguyệt (2004) Tập bài giảng người dùng tin chuyên ngành Khoa học

Thư viện Trường Đại học Văn hóa Hà Nội

22 Trần Thị Quý (2007), “Liên thông chia sẻ nguồn lực thông tin - yếu tố quan trọng để các

trung tâm thông tin thư viện đại học Việt Nam phát triển bền vững”, Kỷ yếu hội thảo :

Khoa học và thực tiễn hoạt động thông tin – thư viện, tr.44 – 53, ĐHQGHN, Hà Nội

23 Trần Thị Quý (2001)., Bài giảng Thông tin học , Đại học KHXH&NV

24 Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên (2012), Báo cáo tổng kết năm học

2005-2012

25 Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp Thái Nguyên Lịch sử về trường Website

http://www.tnut.edu.vn

26 Vũ Dương Thúy Ngà (1999) Phân loại tài liệu.-H.:Đại học Văn hóa Hà Nội, Hà Nội

Tài liệu tham khảo tiếng Anh

1 Budd, John.1984 “The Education of Academic Librarians” College & Research

Libraries 45 (January): 15-24

2 Nguyen Huy Chuong 1998 “Automating Vietnam’s Academic Libraries: the Example of

Vietnam National University” Asian Libraries 7: 190-95