DSpace at VNU: Tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới đối với tình hình thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp t...
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-
ĐẶNG XUÂN THƯỞNG
TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI
ĐỐI VỚI TÌNH HÌNH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO CÁC KHU CÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HẢI DƯƠNG
VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH
CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH
Hà Nội – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-
ĐẶNG XUÂN THƯỞNG
TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI
ĐỐI VỚI TÌNH HÌNH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO CÁC KHU CÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HẢI DƯƠNG
VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã số: 60 34 05
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH
CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS ĐINH VIỆT HÒA
Hà Nội – 2015
Trang 31
LỜI MỞ ĐẦU
Trong những năm qua, với những chính sách, biện pháp sáng tạo, linh hoạt, tỉnh Hải Dương đã đạt được những thành tựu quan trọng trong việc thu hút vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh
Đến nay, các KCN của tỉnh Hải Dương đã thu hút 184 dự án thứ cấp đầu
tư vào các KCN (trong đó: 147 dự án FDI và 37 dự án DDI) với tổng vốn đầu tư đăng ký (ước quy đổi) 3,336 tỷ USD, đưa tỉnh Hải Dương luôn là tỉnh đứng trong Top 10 tỉnh đứng đầu cả nước về thu hút vốn đầu tư Năm 2006 được gọi
là năm 'được mùa' về đầu tư đối với các KCN, có 41 dự án với tổng số vốn đăng
ký 585 triệu USD, năm 2007 có 27 dự án với tổng số vốn đăng ký 350 triệu USD, năm 2008 có 29 dự án với tổng số vốn đầu tư đăng ký 520 triệu USD
Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới đã tác động mạnh mẽ và sâu sắc tới nền kinh tế của các quốc gia, các công ty đa quốc gia, các tập đoàn kinh tế Điều đó đã trực tiếp tác động tới tình hình đầu tư vào Việt Nam nói chung và vào các khu công nghiệp của tỉnh Hải Dương nói riêng Cụ thể, dưới tác động của cuộc khủng hoảng, dòng vốn đầu tư vào Việt Nam nói chung và vào các KCN của tỉnh Hải Dương từ khi xảy ra cuộc KHKT thế giới đến nay sụt giảm đáng kể Năm 2009, vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh có 07 dự án cấp mới với
số vốn đầu tư đăng ký 128 triệu USD Năm 2010, số dự án cấp mới chỉ đạt mức
14 dự án với số vốn đầu tư đăng ký 90,3 triệu USD
Từ năm 2011, nền kinh tế thế giới nói chung và Việt Nam đã có những dấu hiệu phục hồi Tổng vốn đầu tư cấp mới và điều chỉnh tăng năm 2011 đạt gần 140 triệu USD; năm 2012 đạt 121 triệu USD; năm 2013 đạt 772,5 triệu USD; năm 2014 đạt 572,2 triệu USD; Từ đầu năm 2015 đến nay, thu hút được gần 160 triệu USD
Trang 42
Trước tình hình như vậy, việc phân tích, đánh giá những tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế và nhìn lại những thành quả đã đạt được cũng như thực trạng tình hình thu hút đầu tư các KCN của tỉnh Hải Dương đặc biệt khi xảy ra những biến động mạnh mẽ của nền kinh tế thế giới nói chung, nền kinh
tế Việt Nam nói riêng có ý nghĩa quan rất quan trọng trong việc tìm ra những giải pháp phù hợp để đẩy mạnh việc thu hút vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh trong thời gian tới
Đề tài "Tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới đối với tình
hình thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Hải Dương
và một số kiến nghị" sẽ phân tích, đánh giá và đưa ra một số biện pháp giải
quyết vấn đề nêu trên
Kết cấu của luận văn như sau:
Ngoài phần tóm tắt luận văn, mục lục, danh mục bảng biểu, Danh mục tài liệu tham khảo, kết cấu luận văn gồm 3 chương, cụ thể như sau:
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Chương 2: THỰC TRẠNG THU HÚT VỐN ĐẦU TƯ VÀO CÁC KCN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HẢI DƯƠNG
Chương 3: KẾT LUẬN VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ, GIẢI PHÁP
Trang 53
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1.1.1 Giới thiệu chung
Trong những năm gần đây, thu hút đầu tư vào các KCN đã trở thành một xu hướng mạnh mẽ, có tầm quan trọng đặc biệt đối với các nước đang phát triển trên thế giới Đối với các nước chậm phát triển và đang phát triển thì vốn và công nghệ là chìa khoá là điều kiện hàng đầu để thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước nên nhiều quốc gia đã sớm nắm bắt và tận dụng cơ hội này để phát triển
Đối với Việt Nam, trong điều kiện chuyển dịch từ cơ chế kế hoạch hoá tập trung sang kinh tế thị trường lại có điểm xuất phát thấp, tốc độ tăng trưởng kinh tế chưa cao Để đưa đất nước phát triển nhanh, mạnh Đảng ta khẳng định
“phát huy cao độ nội lực đồng thời tranh thủ các nguồn lực bên ngoài” là
giải pháp tối quan trọng để đưa nước ta thoát khỏi tình trạng nước nghèo và sớm trở thành một nước công nghiệp, rút ngắn khoảng cách với các nước phát triển trên thế giới
Hải Dương là một tỉnh nằm ở phía Đông Bắc Bộ đang trên đà phát triển mạnh mẽ Tỉnh đã xác định rõ lợi thế so sánh, xu hướng phát triển kinh tế quốc tế và khẳng định thu hút vốn đầu tư vào các khu công nghiệp là một trong những giải pháp quan trọng để phát triển kinh tế xã hội của tỉnh nói riêng và đóng góp vào sự phát triển của cả nước nói chung Sau gần 10 năm
kể từ ngày được Thủ tướng Chính phủ cho phép thành lập khu công nghiệp đầu tiên (vào năm 2003) đến nay, tỉnh Hải Dương đã được Chính phủ cho phép quy hoạch và đầu tư xây dựng đến năm 2015 và định hướng đến năm
Trang 64
2020 là 18 KCN với diện tích quy hoạch 3.517 ha Trong thời gian qua số KCN được phê duyệt quy hoạch và đang tiến hành xây dựng là 11 KCN, với diện tích quy hoạch 1.380 ha
Tuy vừa đầu tư xây dựng kỹ thuật hạ tầng vừa thu hút đầu tư, nhưng đến nay trong các khu công nghiệp của tỉnh đã các KCN của tỉnh Hải Dương
đã thu hút 184 dự án thứ cấp đầu tư vào các KCN (trong đó: 147 dự án FDI và
37 dự án DDI) với tổng vốn đầu tư đăng ký (ước quy đổi) 3,336 tỷ USD, vốn đầu tư đã thực hiện trên 2.374 triệu USD, với giá trị sản xuất, doanh thu và kim ngạch xuất khẩu tăng đều qua các năm đạt khoảng 2.800 triệu USD, giải quyết việc làm cho hơn 7,6 lao động và đóng góp một phần đáng kể cho nguồn thu cho ngân sách địa phương
1.1.2 Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua, với những chính sách, biện pháp sáng tạo, linh hoạt, tỉnh Hải Dương đã đạt được những thành tựu quan trọng trong việc thu
hút vốn đầu tư
Kể từ khi được Thủ tướng Chính phủ cho phép thành lập KCN đầu tiên (vào năm 2003), tình hình đầu tư vào các KCN tăng trưởng liên tục cả về số lượng dự án và quy mô đầu tư Nếu như trong giai đoạn 2003 - 2005 chỉ thu hút được 26 dự án trong và ngoài nước với số vốn đầu tư đăng ký trung bình
trên 100 triệu USD/năm thì năm 2006 được gọi là năm 'được mùa' về đầu tư
đã có 41 dự án với tổng số vốn đăng ký 585 triệu USD, năm 2007 có 27 dự án với tổng số vốn đăng ký 350 triệu USD, năm 2008 có 29 dự án với tổng số
vốn đầu tư đăng ký 520 triệu USD
Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới đã tác động mạnh mẽ và sâu sắc tới nền kinh tế của các quốc gia, các công ty đa quốc gia, các tập đoàn kinh tế Điều đó đã trực tiếp tác động tới tình hình đầu tư vào Việt Nam nói chung và
Trang 75
vào các khu công nghiệp của tỉnh Hải Dương nói riêng Dòng vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh từ khi xảy ra cuộc KHKT thế giới đến nay sụt giảm đáng
kể Năm 2009, vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh chỉ có 07 dự án cấp mới với
số vốn đầu tư đăng ký 128 triệu USD Năm 2010, số dự án cấp mới chỉ đạt 14
dự án với số vốn đầu tư đăng ký 90,3 triệu USD
Từ năm 2011, nền kinh tế thế giới nói chung và Việt Nam có dấu hiệu phục hồi tích cực Tổng vốn đầu tư cấp mới và điều chỉnh tăng năm 2011 đạt gần 140 triệu USD; năm 2012 đạt 121 triệu USD; năm 2013 đạt 772,5 triệu USD; năm 2014 đạt 572,2 triệu USD; Từ đầu năm 2015 đến nay thu hút được gần 160 triệu USD
Chính vì vậy, để đánh giá những tác động của cuộc khủng hoảng kinh
tế và nhìn lại những thành quả đã đạt được cũng như thực trạng tình hình thu hút đầu tư các KCN của tỉnh Hải Dương đặc biệt khi xảy ra những biến động mạnh mẽ của nền kinh tế thế giới nói chung, nền kinh tế Việt Nam nói riêng
em đã chọn nghiên cứu đề tài "Tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế
giới đối với tình hình thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Hải Dương và một số kiến nghị"
Đề tài đưa ra một số lý luận chung liên quan đến các nội dung về KHKT, đầu tư, KCN và tập trung nghiên cứu, phân tích, đánh giá những tác động của cuộc khủng hoảng, thực trạng tình hình thu hút đầu tư vào các KCN, vai trò của các KCN đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Hải Dương Trên cơ sở đó đưa ra một số kiến nghị nhằm đẩy mạnh thu hút vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh trong thời gian tới
1.1.3 Những vấn đề nghiên cứu đặt ra
Việc nghiên cứu, xây dựng luận văn này là việc làm cần thiết và có ý nghĩa, giúp cho các cấp chính quyền của tỉnh có được những thông tin, những
Trang 86
gợi ý đã được hệ thống lại một cách lôgíc, mang tính chất định hướng phục vụ cho việc xây dựng chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Hải Dương
Đề tài đặt ra những vấn đề cần nghiên cứu như sau:
Một là, hệ thống hoá những vấn đề lý luận cơ bản về KHKT, đầu tư và các yếu tố ảnh hưởng, về vai trò của các KCN đối với sự phát triển kinh tế -
xã hội
Hai là, nghiên cứu, đánh giá thực trạng thu hút vốn đầu tư vào các KCN trên địa bàn tỉnh Hải Dương
Ba là, bằng các số liệu chứng minh, đề tài phân tích và làm sáng tỏ tác động của cuộc KHKT thế giới tới tình hình thu hút vốn đầu tư vào các KCN trên địa bàn Hải Dương
Bốn là, trên cơ sở phân tích các số liệu về tác động của cuộc KHKT và một số kinh nghiệm trong việc thu hút đầu tư sẽ giúp cho các cấp chính quyền
có được cái nhìn toàn cảnh về tình hình các KCN của tỉnh, có thể tham khảo đối với việc xây dựng chiến lược phát triển các KCN của tỉnh
- Năm là, luận văn chỉ ra những kết quả đạt được những hạn chế trong việc thu hút vốn đầu tư vào các KCN trên địa bàn tỉnh và thông qua đó đề xuất, kiến nghị một số giải pháp để đẩy mạnh thu hút các nguồn vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh trong thời gian tới
1.1.4 Phương pháp nghiên cứu
1.1.4.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở xem xét, phân tích tác động của cuộc KHKT thế giới tới tình hình thu hút vốn đầu tư vào các KCN và các mối quan hệ như: vai trò, chính sách, biện pháp của chính quyền địa phương trong thu hút vốn đầu tư; vai trò của FDI đối với tăng trưởng và phát triển kinh tế Luận văn này đi vào nghiên cứu,
Trang 97
đánh giá tác động của cuộc khủng hoảng tới lĩnh vực đầu tư vào các KCN trên địa bàn tỉnh Hải Dương để đề xuất một số kiến nghị đẩy mạnh thu hút vốn đầu tư vào các KCN của tỉnh Hải Dương giai đoạn tiếp theo
1.1.4.2 Phương pháp nghiên cứu
Thực hiện luận văn này, em đã sử dụng một số phương pháp nghiên cứu như sau:
- Phương pháp thu thập số liệu
- Phương pháp nghiên cứu tại bàn
- Phương pháp nghiên cứu hiện trường
Trong đó, các phương pháp cụ thể như: quan sát, phỏng vấn
Trong quá trình làm luận văn này đã tiến hành phỏng vấn, trao đổi thông tin với khoảng 30 người (chủ yếu là các Tổng Giám đốc, Giám đốc điều hành, giám đốc nhân sự, Kế toán trưởng và một số cán bộ chủ chốt khác của doanh nghiệp) đại diện các doanh nghiệp thường xuyên làm việc với Ban Quản lý các KCN tỉnh Hải Dương nơi em đang công tác để thu thập thông tin phục vụ việc đánh giá về đầu tư trong quá trình các Chủ đầu tư thực hiện đầu
tư tại các KCN trên địa bàn tỉnh
Một số phương pháp khác cũng được sử dụng trong nghiên cứu như phương pháp phân tích và tổng hợp, phương pháp nghiên cứu so sánh vv
1.4.2.1 Một số mô hình sử dụng trong nghiên cứu đề tài
Mô hình SWOT
Mô hình SWOT (Strength, Weak, Opportunity, Threat) là ma trận dùng
để tổng hợp các kết quả phân tích tạo ra cái nhìn toàn cảnh, từ đó tìm ra chiến lược cụ thể, phù hợp Ở đây việc phân tích dựa trên việc đánh giá 04 tiêu thức
Trang 108
là cơ hội, thách thức, điểm mạnh, điểm yếu của các KCN trên địa bàn tỉnh Hải Dương trong việc thu hút vốn đầu tư những năm qua
Điểm mạnh là yếu tố nội tại của địa phương thể hiện là những khả năng nổi trội hơn các địa phương khác như về quản lý, việc thực hiện cơ chế tạo
sự hấp dẫn thu hút vốn đầu tư vào các KCN
Điểm yếu là những yếu tố nội tại của địa phương thể hiện những khả năng kém hơn so với các địa phương khác trong việc thực hiện tạo sự hấp dẫn thu hút vốn đầu tư vào các KCN
Để chỉ ra được điểm mạnh điểm yếu phải dựa vào phân tích nội bộ địa phương về các mặt như: việc quản lý của chính quyền địa phương, việc thực hiện các quy định pháp luật, các chính sách địa phương thực hiện đối với các vấn đề liên quan tới việc thu hút; các chính sách về lao động, đào tạo lao động; thủ tục hành chính khi cấp giấy chứng nhận đầu tư
Cơ hội là những yếu tố từ bên ngoài môi trường đem lại, nó có tác động tích cực đến mục tiêu thu hút vốn đầu tư của địa phương như đem lại những điều kiện thuận lợi như xu thế, cơ chế chính sách, điều kiện tự nhiên, vị trí địa lý
Thách thức là những yếu tố bên ngoài do môi trường đem lại, nó có tác động tiêu cực đến mục tiêu thu hút vốn đầu tư của địa phương, đem lại những điều kiện khó khăn, tác động làm giảm sự hấp dẫn trong việc thu hút FDI của địa phương
Tìm ra những cơ hội, thách thức dựa trên phân tích môi trường bên ngoài mà chủ yếu là phân tích môi trường vĩ mô như môi trường luật pháp về đầu tư tại Việt nam, xu thế đầu tư quốc tế vào Việt nam Bên cạnh đó phân tích những khó khăn thuận lợi do vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên
Trang 119
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO Tiếng Việt
1 Ban Quản lý các KCN tỉnh Hải Dương, các năm 2006 - 2014, Sáu tháng
đầu năm 2015 Báo cáo tình hình phát triển các khu công nghiệp trên địa
bàn tỉnh Hải Dương
2 Cục Đầu tư nước ngoài, 2006-2014, Sáu tháng đầu năm 2015 Báo cáo
Tình hình đầu tư trực tiếp nước ngoài Hà Nội
3 Cục Thống kê tỉnh Hải Dương, 2008-2014 Niên giám thống kê tỉnh Hải
Dương Hải Dương: NXB Thống kê
4 Fred R.David, 2006 Khái luận về quản trị chiến lược Hà Nội: Nhà xuất
bản Thống kê
5 Dunlap A.J (Minh Đức biên dịch), 1994 Bí quyết vực dậy một doanh
nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh: Nxb Tổng hợp
6 Hoàng Văn Hải, 2010 Quản trị chiến lược Hà Nội: Nxb Đại học Quốc
gia Hà Nội
7 Phan Phúc Hiếu, 2007 Phân tích chiến lược hiện đại và ứng dụng Hà
Nội: Nxb Giao thông Vận tải
8 Nguyễn Thị Hường, 2002 Giáo trình Quản trị dự án và doanh nghiệp có
vốn đầu tư nước ngoài – FDI Hà Nội: NXB Thống kê
9 Philippe Lasserre, Joseph Puttin, 1996 Chiến lược quản lý và kinh doanh,
Tập I Hà Nội: Nxb Chính trị Quốc gia
10 Raymond Alain-Thiestsart, 1999 Chiến lược doanh nghiệp Hà Nội: Nxb
Thanh Niên
Trang 1210
11 Nguyễn Văn Tạo, 2009 Kinh tế Việt nam trước khủng hoảng tài chính
toàn cầu Tạp chí phát triển kinh tế, số 220, tháng 2 năm 2009
12 UBND tỉnh Hải Dương, 2010 Kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 5 năm
2011-2015 của tỉnh Hải Dương Hải Dương
13 Vụ Quản lý các Khu kinh tế - Bộ KH&ĐT, 2010 Đề án Thành lập Cục
Quản lý các Khu kinh tế trên cơ sở tổ chức lại Vụ Quản lý các Khu kinh
tế Hà Nội
14 Báo cáo của Ngân hàng phát triển châu Á: Khủng hoảng kinh tế toàn
cầu và các nền kinh tế mới nổi: ảnh hưởng tiêu cực và tổn thất Tháng
3/2009
15 Michel Beaud và Gilles Dostaler (2008), Tư tưởng kinh tế từ Keynes,
NXB Trí Thức, Hà Nội
Website
16 Việt Hà phóng viên RFA (30/12/2009), Cuộc khủng hỏang kinh tế của thế
kỷ, Website: vietweb@rfa.org truy cập ngày 18/8/2010;
17 Trần Văn Thọ - Trần Lê Anh (Tác giả Trần Văn Thọ: Giáo sư Kinh tế, Đại học Waseda, Tokyo (Nhật Bản), hiện đang nghiên cứu ở Đại học Harvard, Cambridge (Mỹ); Tác giả Trần Lê Anh: Phó giáo sư Kinh tế và Quản trị kinh
doanh, Đại học Lasell, Boston (Mỹ)) (18/10/2008 1:27), Kinh tế Mỹ sẽ đi về
đâu?, Website: http://www.thanhnien.com.vn;
18 Bùi Anh Tuấn, 2007 Thu hút và nuôi dưỡng sự tăng trưởng doanh nghiệp FDI ở tỉnh Đồng Nai (Đề tài cấp tỉnh), Website: http://thuvienluanvan.com;
19 Website: http://thuvienluanvan.com, Đề tài "Giải pháp thu hút vốn đầu tư vào các khu công nghiệp Việt Nam Mã số đề tài B0087;