Tài liệu - Du lịch An Giang-CD39GT du lich cho moi tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn...
Trang 1Cù Lao Giêng
Sông nước miền Tây ngoài những cảnh đẹp, chùa chiền thì các cù lao là địa điểm
du lịch nổi bật Ở An Giang có cù lao Giêng với cảnh quan thiên nhiên đầy sức quyến rũ với rất nhiều chủng loại cây trái đặc sản Cù lao Giêng là một cù lao (hay hòn đảo) lớn, nay thuộc huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang Du khách đến với cù lao Giêng là đến với miền quê sông nước hữu tình trên dòng sông Tiền Ở đây du khách có thể ghé thăm các công trình kiến trúc tôn giáo đặc sắc như quần thể kiến trúc Thiên chúa giáo xã Tấn Mỹ, thánh đường Cù lao Giêng, chùa Đạo Nằm, phủ thờ Mã Tộc, Chùa Bà Vú…
Giữa dòng sông Tiền mênh mông, cù lao Giêng với diện tích hơn 80 cây số vuông hiện ra trước mắt với màu xanh mát của những vườn cây trái tươi tốt và thấp thoáng những kiến trúc cổ đặc sắc
Đặt chân lên bờ, chào đón mọi người là con đường nhựa hai bên có trồng râm bụt xanh um, thỉnh thoảng lại thấy mấy cây xoài, mận vươn lên tỏa bóng mát Cù lao được khai hoang từ đầu thế kỷ XVIII này được thiên nhiên ưu đãi cho đất đai màu
mỡ, lại không quá xa bờ nên đời sống người dân nhiều đời nay vẫn sung túc, yên bình Bạn muốn du lịch về đây có thể tham gia các tour du lịch hay đi du lịch bụi Niềm tự hào lớn nhất của người dân cù lao Giêng có lẽ là nhà thờ Cù Lao Giêng được xây năm 1877, trước nhà thờ Đức Bà ở TP Hồ Chí Minh đúng ba tháng Việc xây dựng nhà thờ ở một vùng sông nước lúc bấy giờ có muôn ngàn khó khăn, kéo dài ròng rã 12 năm mới xong
Trang 2Bên trong nhà thờ
Giữa một cù lao khuất nẻo, một tòa giáo đường mang kiến trúc phương Tây uy nghi khiến nhiều du khách ngạc nhiên và thích thú Nhờ được gìn giữ cẩn thận, sau
120 năm với bao thăng trầm, nhà thờ vẫn còn gần như nguyên vẹn: Tháp chuông chót vót, các trụ cột được thiết kế liên hoàn kết hợp các ô gió và tháp nhỏ tạo nét sang trọng đặc trưng
Một kiến trúc đặc biệt khác của cù lao Giêng là lăng Ba Quan – phần mộ của ba anh em người cù lao Giêng được vua nhà Nguyễn mời ra Huế tham gia binh
Trang 3nghiệp Ba vị võ quan này có nhiều công lớn với triều đình.
Sau khi các ông lần lượt hy sinh ngoài chiến trận, vua Gia Long phong cho họ chức Ngọc Hầu, còn người dân cù lao Giêng thì xây cho họ lăng mộ lớn tại quê hương Lăng Ba Quan gồm ba phần mộ liền kề với lối xây dựng lạ mắt và độc đáo,
có niên đại thuộc hàng cao nhất nhì miền Nam
Đường lên Cù Lao Giêng
Nằm khuất trong vườn cây trái xanh um, kiến trúc này có màu sắc nổi bật, những trang trí đậm tính mỹ thuật là sự kết hợp hài hòa giữa phong cách cung đình và phong cách dân gian
Trang 4Trong ba ngôi mộ, một ngôi mang hình con mực đầu lượn ra phía cửa, một ngôi có hình cá chép nằm ngược đang trở đầu uốn theo con mực, ngôi mộ còn lại có hình con rùa đang xoay theo con cá chép
Ba mộ phần được mô phỏng hình dáng những loài sinh vật biển với bố cục như vậy
vì có ngụ ý riêng Ba con vật đọc theo tiếng Hán là mặc, lý, quy, có nghĩa là “về trong im lặng”
Vậy mới thấy người dân cù lao Giêng xưa thật thâm thúy Thông qua kiến trúc mộ,
họ đã kể lại kết thúc của ba người anh hùng: Sau một thời gian ngang dọc rồi trở thành tướng quân có công lớn của triều đình, cuối cùng, ba võ quan lại lặng lẽ trở
về nằm giữa cù lao quê hương
Một nét thu hút khác của cù lao Giêng là dọc các con đường rợp bóng cây, những mái chùa, những nhà thờ, đình đền nhỏ xinh thỉnh thoảng lại hiện ra thấp thoáng Muốn ăn chén cơm chay nghe kể chuyện người xưa mở đất, du khách có thể đến chùa Thành Hoa của người Hoa
Muốn tìm không gian thanh tịnh giữa vườn cây xanh mướt, du khách hãy đến với chùa Phước Minh Ngọn tháp chín tầng và chiếc cổng tam quan nằm dọc ngay giữa con đường nhỏ vào chùa cũng là một nét đẹp ở nơi đây
Ngoài ra, đến cù lao Giêng, du khách không thể không nếm thử món dưa xoài Từ những trái xoài non, người dân chế biến thật cầu kỳ với mấy lần phơi, mấy lần ướp
Trang 5để tạo thành món dưa xoài nổi tiếng cả An Giang.
Đặc sản đơn sơ nhưng đã thể hiện tính cách của người cù lao Giêng: Cố gắng chăm chút những điều bình thường để cuộc sống giản dị không bao giờ trở nên tẻ nhạt
Di tích Cột Dây Thép được làm từ bốn trụ cột bằng thép gắn kết tạo thành hình tháp, chóp vuông, có chiều cao 30m với bốn chân trụ siêng theo bốn hướng Mỗi chân trụ các nhau khỏang một mét rưỡi Các chân trụ đều làm bằng những thanh thép có hình chữ L nối kết không đều nhau để tạo thêm sức tải lực cho tòan khối Cột Dây Thép Ngày xưa nó là một trong những công trình bề thế của Thực dân Pháp, và nó đã được những người Cộng sản chọn làm nơi treo lá cờ Đảng đầu tiên tại An Giang
Nói đúng hơn, di tích Cột Dây Thép là một hệ thống gồm hai cột dây thép Một ở bên này sông Tiền thuộc xã Long Điền A và một ở bên kia sông thuộc xã Tấn Mỹ, huyện Chợ Mới
Du lịch An Giang - Ảnh: Sưu tầm
Hai cột dây thép này đứng đối xứng nhau qua con sông Tiền Nhiều sợi dây thép to được giăng từ cột bên này qua cột bên kia sông để tạo thành một mạng lưới dây
Trang 6thép vượt sông Tiền Và đấy chính là mạng lưới thông tin được chính quyền Thực dân lúc ấy dùng để thông tin liên lạc từ các xã bên này sông qua bên kia sông và ngược lại Chính từ mạng lưới dây thép đó mới có tên gọi cho hai cột này là cột dây thép
Cột Dây Thép - Ảnh: Sưu tầm
Cuối tháng 3/1930, các đồng chí Lê Văn Sô, Lưu Kim Phong được Đặc uỷ Đảng Cộng sản Việt Nam hồi ấy cử về Long Xuyên phối hợp với đồng chí Nguyễn Văn Cưng tiến hành tuyển chọn những người tích cực trong Việt Nam Thanh Niên Cách mạng Đồng chí Hội kết nạp vào Đảng Ban Chấp hành Lâm thời tỉnh cũng được thành lập và tích cực tiến hành xây dựng các chi bộ Đảng Tỉnh chọn Chợ Mới làm điểm phát triển tổ chức, vì nơi đây có phong trào cách mạng mạnh, có cơ sở Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng Chí hội rộng, là nơi tập trung đông đảo nông
Trang 7dân, thợ thủ công, trí thức sớm có tinh thần chống Pháp và tay sai Sau quá trình tìm hiểu, tuyển chọn và bồi dưỡng, tháng 4/1930, Đặc uỷ Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành thành lập một Chi bộ Đảng xã Long Điền, Chợ Mới gồm 3 đồng chí Lưu Kim Phong, Bùi Trung Phẩm và Đoàn Thanh Thuỷ Đây là Chi bộ Đảng cộng sản đầu tiên của huyện Chợ Mới, đồng thời cũng là Chi bộ Đảng cộng sản Việt Nam đầu tiên của tỉnh Long Xuyên hồi ấy (tức An Giang ngày nay)
Di tích lịch sử cấp quốc gia - Ảnh: Sưu tầm
Để chào mừng sự kiện lịch sử đó, lá cờ Đảng đầu tiên tại An Giang đã được treo trên đỉnh Cột Dây Thép Tiếp theo đó, một lá cờ thứ hai lớn hơn cũng được đưa lên
và theo dây thép đưa ra treo ở vị trí giữa sông Tất cả những công việc này do ông
Lê Văn Đỏ, một quần chúng giác ngộ cách mạng tại địa phương trực tiếp thực hiện cùng với sự hỗ trợ gián tiếp của những quần chúng khác Cờ đỏ búa liềm phất phới
Trang 8tung bay khiến kẻ thù lo sợ, còn nhân dân thì phấn khởi bàn tán xôn xao Sau đó,
cờ Đảng được tiếp tục treo ở nhiều nơi trong huyện Chợ Mới
Toàn cảnh di tích - Ảnh: Sưu tầm
Cột Dây Thép phản ánh giá trị rất cao về lịch sử đấu tranh cách mạng của Đảng bộ
và nhân dân huyện Chợ Mới nói riêng và tỉnh An Giang nói chung trong những ngày đầu thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam, là một dấu ấn trong lòng mọi người dân An Giang khi tìm hiểu về lịch sử tỉnh nhà Nơi đây chính là điểm treo lá cờ Đảng lần đầu tiên của phong trào cách mạng tỉnh An Giang và cũng là địa điểm tập hợp quần chúng đấu tranh của Chi bộ Đảng Cộng Sản Việt Nam huyện Chợ Mới năm 1930
Trang 9Chi bộ Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời ở Chợ Mới đã đáp ứng được nguyện vọng của quần chúng, mở ra cho những người cách mạng và quần chúng yêu nước ở địa phương con đường giải phóng dân tộc đúng đắn, có ý nghĩa quyết định đối với quá trình phát triển của phong trào cách mạng ở Chợ Mới
Bạn hãy đến và thưởng thức - Ảnh: Sưu tầm
Cột Dây Thép vào thời kì ấy còn là nơi tập trung của đông đảo quần chúng nhân dân biểu tình, đấu tranh đòi quyền dân sinh, dân chủ Những cuộc tuần hành biểu tình đã tạo nên cuộc đấu tranh rộng lớn ở Chợ Mới, đã có ảnh hưởng sâu rộng nhất
là đối với nông dân ở miền Tây Nam bộ Và cũng từ đó Cột Dây Thép đã trở thành địa danh lịch sử cách mạng, tiêu biểu cho phong trào đấu tranh cách mạng từ
những ngày đầu thành lập Đảng, cũng như các cuộc đấu tranh sau này
Nghề mộc là nghề mà không phải ai cũng có thể làm được, ở trong đó cần những tinh hoa nghệ thuật, những cảm xúc của người yêu nghề trong đó nữa
Trang 10Tinh hoa nghề mộc Long Điền Sản phẩm mộc Long Điền Những phiến gỗ nhỏ,
to được thổi hồn làm cho sống động, phản ánh đời sống văn hóa dân gian đặc sắc của vùng sông nước An Giang.
Thuộc huyện cù lao Chợ Mới của tỉnh An Giang, xã Long Điền Chợ Thủ nổi tiếng
từ cách đây gần hai thế kỷ, nơi phát tiết những người thợ thủ công giỏi giang nhất của An Giang, đa tài, khéo léo
Đời sống người dân được nâng cao, thị hiếu về cái đẹp cũng nâng tầm, xu hướng trang trí nội thất bằng gỗ được người dân ưa chuộng, nhất là gỗ chạm trổ công phu, điệu nghệ bằng đôi tay người thợ thủ công Nhờ đó, sức sống của làng nghề mộc Chợ Thủ Long Điền A (Chợ Mới) luôn bền vững với thời gian và càng tất bật hơn trong những thời khắc xuân về Tết đến
Làng mộc Long Điền đã tồn tại hơn 2 thế kỉ
Chạy dọc tuyến đường Tỉnh lộ từ thị trấn Mỹ Luông dài đến Long Điền A đã nghe vang vọng thanh âm tiếng đục gỗ, tiếng mài, cưa và mùi thơm của gỗ, của nước sơn… Hai bên đường, gỗ chất cao, rồi sản phẩm tủ và bàn ghế nhiều chủng loại trưng bày bắt mắt…
Vừa lên hàng cho thương lái, anh Đinh Thanh Hòa, chủ cơ sở mộc Thanh Hòa bày tỏ: Năm nay không ồn ào nhưng hàng bán ra tốt Thị trường chuộng nhất là các sản
Trang 11phẩm trưng bày trong nhà làm đẹp 3 ngày Tết, như: Tủ ly, tủ thờ, kệ, giường hộp… bán chạy hàng lắm
Hầu hết các sản phẩm đều được chạm khắc thủ công
Để làm ra được sản phẩm phải qua nhiều công đoạn công phu phức tạp: Cưa xẻ gỗ, cắt theo quy cách sản phẩm, bào láng, lấy kích thước, vào khung từng loại, đồ mực trên gỗ, vẽ, chạm, lắp ráp, sơn, gắn khóa
Khác với ngành nghề hiện có, nghề mộc cần sự khéo léo của người làm nghề; đẹp, sống động của hình mẫu; bóng, bền của gỗ
Độc đáo hơn với sản phẩm trang trí nội thất theo bản vẽ có chạm khắc gỗ, mỗi cơ
sở hoàn toàn không sử dụng hình mẫu của cơ sở khác mà từng nghệ nhân vẽ, chạm khắc phải nhập tâm, thật khéo léo, tỉ mỉ trong từng nhát búa
Có như thế, sản phẩm mộc mới tiêu thụ mạnh và góp phần giải quyết việc làm thường xuyên trên 1.000 lao động với mức thu nhập từ 4,5 - 6 triệu đồng/tháng
Anh Phạm Văn Buôl, 51 tuổi, gần 30 năm làm thợ phấn khởi: Nghề này nuôi sống
cả gia đình, nhất là thời điểm làm hàng Tết không ngơi tay Nhờ đó, thu nhập cũng tăng thêm trên 300 ngàn đồng/ngày
Trang 12Câu ca: "Long Điền Chợ Thủ quê anh
Trai chuyên làm tủ, gái sành cửi canh
Dệt hàng chị mặc chẳng lành
Giường chõng nghề rành, anh ngủ sạp tre "
Câu ca trên đã gói gọn hai nghề rất lâu đời và độc đáo của địa phương đó là nghề dệt vải lấy quần áo mặc, nghề mộc đóng và chạm khắc các sản phẩm từ gỗ như bàn ghế, giường, tủ, chõng… Từ huyện lỵ Chợ Mới, men theo con đường 942 đi
khoảng 20 km sẽ tới xã Long Điền Chợ Thủ Xưa kia, bên bờ sông Tiền có một khu chợ tên là Chợ Thủ, nghĩa là chợ của các nghề làm bằng thủ công và bán chủ yếu hai mặt hàng vải và đồ gỗ Song, vì ngoài bờ sông đất hay sụt lở, chợ được chuyển vào sâu bên trong trung tâm làng và lấy tên mới là chợ Long Điền A,
nhưng dân gian vẫn thích cái tên cũ nên thường gọi là Long Điền Chợ Thủ, bảo lưu hai nghề truyền thống là dệt vải và làm mộc
Nghề mộc ở Long Điền tạo việc làm cho nhiều người dân
Những năm đầu thế kỷ XX, Long Điền Chợ Thủ đã nổi tiếng cả nước với những chuyến bè gỗ xuôi ngược, tiếng đục đẽo gỗ và tiếng thoi dệt cửi lách tách nhộn nhịp đêm ngày Mặc dù bán buôn phát đạt, song vì giá cả hạn hẹp, một thời làng nghề gặp nhiều khó khăn, vải dệt ra nhưng phụ nữ vẫn phải mặc áo vá, giường tủ bền chắc mà nam giới vẫn phải ngủ sạp tre ọp ẹp Trong chiến tranh ác liệt, người dân vẫn bám nghề, xây dựng được thương hiệu đồ gỗ Long Điền Chợ Thủ ở nước ngoài Nhưng khi sang thời bình, vì điều kiện còn nhiều khó khăn, việc sản xuất đồ
gỗ giảm mạnh, chỉ còn một số hộ duy trì làm nghề Những năm 1990 trở đi, nhờ chính sách hỗ trợ thiết thực của Đảng và Nhà nước, một số xưởng sản xuất với quy
Trang 13mô lớn được xây dựng, trong đó có đầu tư máy móc hiện đại của châu Âu Cuộc sống người dân xã Long Điền A hiện nay từng bước khấm khá, nhà cửa khang trang đầy đủ tiện nghi, đường sá cũng rộng dài sạch đẹp, tất cả là nhờ vào nghề mộc trong đó đóng đồ gia dụng và chạm khắc gỗ đang là hai nghề chủ lực chính tạo công ăn việc làm cho đông đảo người dân Bên cạnh đó, nghề chạm gỗ phát triển trên cơ sở nghề mộc cổ và một nghệ nhân chạm gỗ có công lớn đầu tiên trong việc phát triển nghề chạm khắc ở địa phương là cụ Hồ Xuân Lai hay cụ Tư Chia
Cụ Hồ Xuân Lai, nghệ nhân chạm gỗ lớn tuổi nhất