62 Bản tin Đại học Quốc gia Hà NộiPHÁT HIỆN KHỞI ĐIỂM CỦA SỰ SỐNG TRÊN SAO CHỔI Robot thăm dò Philae đã “ngửi thấy” các phân tử hữu cơ chứa nguyên tố carbon – nguồn gốc của sự sống - trê
Trang 162 Bản tin Đại học Quốc gia Hà Nội
PHÁT HIỆN KHỞI ĐIỂM CỦA SỰ SỐNG
TRÊN SAO CHỔI
Robot thăm dò Philae đã “ngửi thấy” các
phân tử hữu cơ chứa nguyên tố carbon –
nguồn gốc của sự sống - trên sao chổi 67P/
Churyumov-Gerasimenko trước khi hệ
thống pin của nó ngừng hoạt động, Reuters
dẫn lời nhóm nhà khoa học Đức cho biết
Các công cụ phân tích khí COSAC trên
Philae đã có thể phát hiện ra phân tử hữu cơ
đầu tiên sau khi hạ cánh, Trung tâm Không
gian vũ trụ Đức DLR cho hay
Tuy nhiên, các nhà khoa học tại cơ quan Vũ
trụ châu Âu (ESA) cho hay, hiện vẫn chưa rõ
các phân tử mà Philae đã phát hiện có chứa
các phức hợp có thể cấu tạo thành protein
hay không, và robot Philae có còn đủ pin để
thu thập các mẫu phân tử đó về trái đất để
phân tích hay không
Philae vừa kết thúc sứ mệnh 57 giờ đồng
hồ của mình trên bề mặt sao chổi do hết
pin trong khi ánh sáng mặt trời không đủ
để duy trì năng lượng Các nhà khoa học
dự tính thời gian chiếu sáng trong một ngày
của sao chổi là 7 giờ Tuy nhiên, thời gian
chiếu sáng thực tế chỉ là 1,5 giờ, không đủ
để cung cấp cho hệ thống pin
Đến thời điểm này, nhóm chuyên gia của
ESA cho biết Philae đã hoàn thành khoảng
80% nhiệm vụ của mình Mục tiêu cơ bản
mà Philae phải thực hiện là khám phá xem
liệu các hợp chất từ carbon, nguồn gốc của
sự sống trên trái đất có đến từ sao chổi hay không
Ngoài việc phát hiện phân tử hữu cơ, kết quả đo tính chất nhiệt và cơ học của bề mặt sao chổi của công cụ MUPUS trên robot cũng cho thấy bề mặt sao chổi không mềm như các nhà khoa học vẫn nghĩ Các nhà khoa học tại Trung tâm DLR hi vọng rằng MUPUS sẽ hoạt động lại nếu ánh sáng mặt trời đủ làm đầy lại pin của Philae
Philae neo đậu trên sao chổi 67P/
Churyumov-Gerasimenko sau hành trình dài 6 tỉ km suốt 10 năm trong không gian trên vệ tinh Rosetta trong một nhiệm vụ tìm
hiểu quá trình hình thành hệ Mặt Trời và sự sống đã bắt nguồn như thế nào
Robot thăm dò Philae của ESA đã hạ cánh xuống bề mặt sao chổi 67P/Churyumov-Gerasimenko vào ngày 12.11 Nếu hoạt động theo đúng ý đồ của các nhà khoa học,
dữ liệu mà nó thu thập được có thể mở ra nhiều cơ hội nghiên cứu và tìm hiểu về các vật liệu, bao gồm hợp chất của cacbon và nước đã tồn tại trong quá trình hình thành
hệ Mặt Trời 4,6 tỉ năm trước
THU THẢO
TIN KHOA HỌC - CÔNG NGHỆ
DÒNG KHÁNG SINH MỚI TỪ NẤM
Vấn nạn lớn nhất của y khoa là việc vi
khuẩn kháng thuốc Vì vậy, các nhà khoa
học không ngừng tìm kiếm, phát triển loại
kháng sinh mới Đến nay, việc nghiên cứu
này đã có tín hiệu khả quan nhờ một loài
nấm
Một nhóm các nhà nghiên cứu, dẫn đầu
bởi Markus Aebi, Giáo sư vi khuẩn học tại
Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ (ETH
Zurich), đã phát hiện ra chất copsin có trong
nấm Coprinopsis cinerea thường thấy trong
phân ngựa, có khả năng diệt khuẩn mạnh
mẽ như kháng sinh
Chất copsin là một loại protein thuộc nhóm
defensins, một lớp các protein nhỏ được
sản xuất bởi rất nhiều sinh vật để chống lại
vi sinh vật gây bệnh Cơ thể con người cũng
sản xuất ra defensins để tự bảo vệ mình
chống lại nhiễm trùng Defensins được tìm
thấy trên da và trong niêm mạc
Daily Mail dẫn lời Giáo sư Markus Aebi cho biết trong tương lai gần, chất copsin sẽ được sử dụng như là một loại thuốc kháng sinh Ông đang tiếp tục nghiên cứu làm thế
nào mà hàng triệu năm qua, copsin đã bảo
vệ rất tốt cho nấm mà không bị vi khuẩn kháng cự
XUÂN QUAN
Trang 2Số 285 - 2014
TIN KHOA HỌC - CÔNG NGHỆ
BÍ ẨN GÂY SỐC Ở TRUNG TÂM DẢI NGÂN HÀ
Các nhà thiên văn học sốc nặng khi phát hiện các hạt năng lượng cao
phun ra từ lỗ đen khổng lồ ở trung tâm dải Ngân hà của chúng ta
Các nhà nghiên cứu cho biết, khám phá trên có thể giúp lí giải cách
các tia vũ trụ được sản sinh ra như thế nào, và giải mã một bí ẩn then
chốt về cơ chế hoạt động của vũ trụ Bằng chứng thu được từ 3 vệ tinh
quan sát ánh sáng tia X của Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ (NASA)
Các hạt neutrino năng lượng cao nhất được tạo ra trong những sự kiện
mạnh mẽ nhất của vũ trụ, chẳng hạn như sáp nhập thiên hà, vật chất
bị hút xoáy vào các lỗ đen siêu lớn và các trận cuồng phong quanh
những ngôi sao xoay dầy đặc gọi là ẩn tinh
Chuyên gia Yang Bai thuộc Đại học Wisconsin, đồng tác giả nghiên
cứu mới công bố trên Tạp chí Physical Review D, tuyên bố: "Việc tìm
ra các hạt neutrino năng lượng cao bắt nguồn từ đâu là một trong
những vấn đề lớn nhất của thiên văn học ngày nay Chúng tôi hiện
đã có trong tay bằng chứng đầu tiên về một nguồn thiên văn - lỗ đen
siêu lớn của dải Ngân hà - có thể đang sản sinh ra những hạt neutrino
cực mạnh này",
TUẤN ANH
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU THU NHỎ ĐỘNG VẬT
Cơ thể nhiều loài động vật đang bị giảm
kích cỡ mà nguyên nhân là biến đổi khí
hậu
Qua quá trình quan sát, các nhà khoa học đã nhận ra một tương quan nghịch giữa kích thước của động vật và nhiệt độ trung bình Ảnh hưởng rõ nhất là ở các loài kỳ nhông, cừu, hươu, chim Nghiên
cứu trong 30 năm qua cho thấy động vật
bị nhỏ đi đáng kể là loài dê núi châu Âu Alpine Chamois, chúng đã giảm kích cỡ và trọng lượng đến 25% so với năm 1980
UPI dẫn lời nhà nghiên cứu sinh vật Tom Mason tại Đại học Durham (Anh) cho rằng, vấn đề kích thước cơ thể giảm do biến đổi khí hậu là phổ biến trong thế giới động vật, đặc biệt đối với nhiều loài cá, chim và động vật có vú Riêng việc nhỏ đi của loài dê núi thực sự gây kinh ngạc nên giới khoa học lo ngại về sự tồn tại của chúng
Một trong những nguyên nhân là lượng thực phẩm của loài dê núi này ít bổ dưỡng hơn trước nên chúng buộc phải nghỉ ngơi nhiều hơn và dành ít thời gian tìm kiếm thức ăn
TXQ
SIÊU ĐỒNG HỒ NGUYÊN TỬ CHÍNH XÁC NHẤT THẾ GIỚI
Một nhóm nhà nghiên cứu đến từ NIST và Đại học Colorado phối hợp phát triển tại Mỹ, chiếc đồng hồ nguyên tử có tên "Đồng hồ lưới strontium", đã thiết lập kỷ lục mới về độ chính xác trên thế giới, không sai lệch dù 1 giây trong 5 tỉ năm, khoảng thời gian còn dài hơn tuổi thọ của Trái đất
Các nhà nghiên cứu cho biết, "đồng hồ lưới strontium" chính xác tới mức nó có thể hé lộ ảnh hưởng của trọng lực chuẩn theo thời gian
Theo các chuyên gia, đồng hồ nguyên tử là loại đồng hồ hoạt động nhờ sự dao động của các nguyên tử giữa 2 mức năng lượng Trong đồng hồ lưới strontium, vài ngàn nguyên tử strontium đã bị nhốt giữ trong một cột bẫy quang học laser Các nhà khoa học dò ra các tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ này -
430 nghìn tỉ tiếng tích tắc trong một giây - bằng cách tắm các nguyên tử strontium trong ánh sáng laser đỏ vô cùng ổn định
Tần suất chính xác của việc phát laser kích hoạt sự chuyển đổi giữa các mức năng lượng
ĐỨC MINH