Khái quát về vai trò của báo chí và tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.. Nghiên cứu thực trạng bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại Việt Nam trên các phương tiện t
Trang 1Vấn đề bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên báo trực tuyến (Khảo sát VietnamNet và VTC
News các năm 2008 - 2009)
Trần Huy Hưng
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Luận văn Thạc sĩ ngành: Báo chí học; Mã số: 60 32 01 Người hướng dẫn: PGS.TS Đinh Văn Hường
Năm bảo vệ: 2010
Abstract Khái quát về vai trò của báo chí và tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền
lợi người tiêu dùng Nghiên cứu thực trạng bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại Việt Nam trên các phương tiện thông tin đại chúng Qua khảo sát, nghiên cứu các chuyên
đề, bài viết về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên 2 báo trực tuyến VietnamNet (www.vietnamnet.vn) và VTC News(www.vtc.vn) nhằm mang lại một cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của báo chí trong việc đấu tranh chống hàng nhái, hàng giả, bảo
vệ quyền lợi người tiêu dùng Đưa ra một số kiến nghị nhằm nâng cao vai trò, hiệu
quả của báo chí trong việc đấu tranh bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
Keywords Báo trực tuyến; Báo chí học; Quyền lợi; Người tiêu dùng
Content
Trang
VẤNĐỀBẢOVỆQUYỀNLỢINGƯỜITIÊUDÙNGTẠIVIỆTNAM 12
1.1 Vấn đề bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại Việt Nam 12
1.1.1 Sơ lược về hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng ở một số quốc gia
trên thế giới 12
1.1.2 Các văn bản pháp quy ở Việt Nam về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 15
1.1.2.1 Pháp lệnh Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 15
Trang 21.1.3 Các cơ quan, hiệp hội bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại Việt Nam 19
1.1.3.1 Các cơ quan nhà nước 19
• Tổng cục Tiêu chuan - Đo lường - Chất lượng 21
• Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương 22
1.1.3.2 To chức phi chính phủ 22
• Hội Tiêu chuan và bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam 22
1.2 Thực trạng của việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại Việt Nam 25
1.2.1 về phía các cơ quan quản lý nhà nước 27
BÁO CHÍ ĐẤU TRANH BẢO VỆ NGƯỜI TIÊU DÙNG - TÁC ĐỘNG VÀ HIỆU
2.1 Thực tế hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên báo chí hiện nay 34
2.2 Đánh giá chung về hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên báo chí Việt Nam 37
2.3.1 Giới thiệu về VTCNews và VietnamNet 41
2.3.1.1, Báo Điện tử VTCNews (www.vtc.vn) 41
2.3.1.2, Báo điện tử VietnamNet 42
2.3.2 Sơ lược về chuyên trang bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng của VietnamNet và
VTC News 43
2.3.2.1 Vì người tiêu dùng - VTC News 43
2.3.2.2 Bảo vệ người tiêu dùng bằng thông tin - VietnamNet 45
2.3.3 Khái quát về hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên các báo
2.3.3.2 Ngôn ngũ: thể hiện 46
2.3.3.3 Phong cách thê hiên 47
2.3.4 Các vấn đề “nóng bỏng” bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên VietnamNet & VTC News 47
2.3.4.1 Van đề Vệ sinh an toàn thực pham 47
2.3.4.2 Vân đê Hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng 51
2.3.4.3 Vân đê Giá cả thị trường 55
2.3.4.4 Vân đề Thái độ ứng xử thiếu lành mạnh của doanh nghiệp, người bán hàng,
người mua hàng 58
2.3.4.5 Vân đê Quảng cáo, quảng bá không đúng sư thât 61
2.3.4.6 Những vân đê khác xâm phạm quyền lợi của khách hàng 62
2.3.4.7 Tư vấn mua hàng, sử dụng sản pham dịch vụ 62
2.5 Tổng kết 23 sự kiện tiêu dùng gây bức xúc nhất năm 2009 66
MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO VAI TRÒ CỦA BÁO CHÍ TRONG
3.1.1 Luật không đồng bộ, kém hiệu lực: 79
3.1.2 Hoạt động của các cơ quan giám sát, thực thi pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
Trang 3còn nhiều hạn chế 79
3.1.3 Sự yếu kém về ý thức của mỗi cá nhân, tập thể trong hoạt động sản xuất kinh doanh
80
3.1.4 Sự yếu kém trong nhận thức và phối hợp hoạt động của các ngành các cấp thuộc các
cơ
3.1.5 Thông tin chưa đầy đủ, giáo dục chưa đồng bộ 81
3.1.6 Ý thức tự bảo vệ của người tiêu dùng chưa cao 82
3.2.1 Hoàn chỉnh luật pháp bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng 83
3.2.2 Hoàn thiện cac chế tai xử ly vi phạm, gian lân thương mai 84
3.2.3 Tăng cường công tác quản lý chất lượng hàng hoá, dịch vụ 86
3.2.4 Xây dựng mạng lưới giám sát thực thi pháp luật nhiều chiều, nhiều tầng 86
3.3.1 Đối với các cơ quan đại diện bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 87
3.3.1.1 Tăng cường thông tin, hướng dẫn, pho biến, giáo dục nâng cao khả năng tự bảo vệ của
3.3.1.2 Tăng cường hợp tác quốc tế 88
3.3.1.3 Đao tao can bô chuyên trach 89
3.3.2 Đối với các cơ quan báo chí 89
3.3.2.1 Đinh hương đâu tranh vì quyên lợi ngươi tiêu dung 89
3.3.2.2 Xây dưng chuyên trang, chuyên muc bao vê người tiêu dung 89
3.3.2.3 Nâng cao hiêu qua tương tac giữa cơ quan bao chì vài ngươi tiêu dung 90
3.3.3 Đối với các Phong viên, nhà báo 92
3.3.3.1 Nâng cao nhân thức vê trach nhiêm, nghĩa vụ của nhà báo trong việc đấu tranh bảo
vệ
3.3.3.2 Bồi dưỡng kiên thức vê hoạt động bao vê ngươ tiêu dung 92
3.3.5 Đối với Ngươi tiêu dung 93
3.3.5.1 Tuyên truyên đê ngươi tiêu dung tư nhân thức quyên lơi và nghĩa vụ của mình
93
3.3.5.2 Chủ động đấu tranh đòi quyền và lợi ích của mình 94
References
1 Bộ luật Dân sự (2005)
2 Bộ luâ ̣t Hình sự (2000)
3 Các Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng của Hoa Kỳ: Luật về trách nhiệm đối với sản phẩm, Luật về bảo đảm bảo hành cho người tiêu dùng …
4 Điều lệ hoạt động Hiệp hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng Việt Nam
5 Pháp lệnh Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng (1999)
6 Pháp lệnh Chất lượng sản phẩm (1999)
7 Pháp lệnh Vệ sinh an toàn thực phẩm (2003)
8 Pháp lệnh Quảng cáo (2001)
Trang 49 Luật Thương ma ̣i (2005)
10 Luật Ca ̣nh tranh (2004)
11 Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuâ ̣t (2006)
12 Luật Bảo vệ môi trường sửa đổi (2005)
13 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng Malaysia 1999
II SÁCH
1 Abramor.D S (1991), Đạo đức nghề nghiệp nhà báo: những nguyên lý phát triển, những
kiếm tìm và triển vọng
2 Đinh Văn Hường, Dương Xuân Sơn, Trần Quang (1995), Cơ sở lý luận báo chí, NXB
Văn hóa Thông tin,
3 Dương Xuân Sơn, Đinh Văn Hường, Trần Quang (2004), Cơ sở lí luận báo chí truyền
thông, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội,
4 Dương Xuân Sơn (2005) - Thể loại báo chí, NXB Đại học Quốc gia TP HCM
5 Đinh Văn Hường và tập thể tác giả (1994, 1996, 1997, 2001, 2005), Báo chí: Những vấn
đề lí luận và thực tiễn (5 tập), NXB Giáo dục, Hà Nội,
6 Đinh Văn Hường và tập thể tác giả (2006), Nghề báo, NXB Kim Đồng
7 Grabennhicốp (2003), Báo chí trong nền kinh tế thị trường, NXB Thông tấn
8 G.V Ladutina (2004), Những vấn đề cơ bản của đạo đức nghề nghiệp nhà
báo, NXB Lý luận Chính trị
9 Xử lý thông tin - Việc của nhà báo, 2001, NXB Văn hóa Thông tin,
10 Nguyễn Thị Lan Phương (1997), Khóa luận “Báo chí với vấn đề chống buôn lậu trên địa
bàn Hà Nội”, ĐHKHXH&NV Hà Nội
11 Phân viện Báo chí và Tuyên truyền (1999), Cơ sở lý luận báo chí, NXB Văn hoá - Thông
tin
III BÁO CHÍ
1 Chuyên trang “Bảo vê ̣ khách hàng” báo điê ̣n tử vietnamnet.vn, 2008 – 2009
2 Chuyên trang “Bảo vê ̣ người tiêu dùng”, báo điện tử vtc.vn, 2008 - 2009