Bài 13. Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh

Bài 13. Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài...

Gi¸o viªn : trÇn ngäc thuý TRƯỜNG THCS MINH ĐỨC

Kiểm tra bài cũ

Câu1: Nêu các phương pháp thuyết minh đã học?

Câu 2: Đ ọ c và cho bi ế t đo ạ n văn sau s ử d ụ ng phương pháp thuy ế t minh nào?

“Xe đạp do nhiều bộ phận tạo thành, chủ yếu là hệ thống truyền động, hệ thống điều khiển và hệ thống chuyên chở Hệ thống truyền động gồm khung xe, bàn đạp, trục giữa, ổ bi giữa, dây xích, đĩa, ổ líp, hai trục, ổ bi và hai bánh trước sau […] Đường kính bánh xe thường là 650 mm hay hơn 700mm gấp 10 lần đường kính ổ líp”

1.Giới thiệu một gương mặt trẻ thể thao Việt Nam.(ví dụ: Nguyễn Thúy Hiền, Trần Hiếu Ngân

2 Giới thiệu một tập truyện.

3 Giới thiệu chiếc nón lá Việt Nam

4 Giới thiệu chiếc áo dài Việt Nam.

5 Thuyết minh về chiếc xe đạp.

6 Thuyết minh về đôi dép lốp trong kháng chiến.

7 Giới thiệu về một di tích, thắng cảnh nổi tiếng của quê hương (đền, chùa, hồ, kiến trúc.)

8 Thuyết minh về một giống vật nuôi có ích

9.Giới thiệu về hoa đào ngày Tết ở Việt Nam

10 Thuyết minh về một món ăn dân tộc.( Bánh chưng, bánh giầy )

11 Giới thiệu về tết trung thu.

1.Giới thiệu một gương mặt trẻ thể thao Việt Nam (ví dụ:

Nguyễn Thúy Hiền, Trần Hiếu Ngân

2 Giới thiệu một tập truyện

3 Giới thiệu chiếc nón lá Việt Nam

4 Giới thiệu chiếc áo dài Việt Nam

5 Thuyết minh về chiếc xe đạp

6 Thuyết minh về đôi dép lốp trong kháng chiến

7 Giới thiệu về một di tích, thắng cảnh nổi tiếng của quê hương (đền, chùa, hồ, kiến trúc.)

8 Thuyết minh về một giống vật nuôi có ích

9.Giới thiệu về hoa đào ngày Tết ở Việt Nam

10 Thuyết minh về một món ăn dân tộc.( Bánh chưng, bánh

giầy )

11 Giới thiệu về tết trung thu

12 Giới thiệu một đồ chơi dân gian

- Cấu trúc đầy đủ gồm 2 phần:

+ Yêu cầu: được thể hiện dưới từ ngữ như: thuyết minh, giới thiệu, trình bày

+ Đối tượng: Con người, đồ vật, di tích, con vật, thực vật, món ăn,

đồ chơi, lễ tết… Đề bài : Nón lá Việt Nam

- Cách ra đề: 2 cách

Cách 1 : Dạng đầy đủ: có yêu cầu thể loại và đối tượng.(đề khép)Cách 2 : Dạng khuyết: chỉ có đối tượng (đề mở)

1.Giới thiệu một gương mặt trẻ thể thao Việt Nam (ví dụ:

Nguyễn Thúy Hiền, Trần Hiếu Ngân

2 Giới thiệu một tập truyện

3 Giới thiệu chiếc nón lá Việt Nam

4 Giới thiệu chiếc áo dài Việt Nam

5 Thuyết minh về chiếc xe đạp

6 Thuyết minh về đôi dép lốp trong kháng chiến

7 Giới thiệu về một di tích, thắng cảnh nổi tiếng của quê hương (đền, chùa, hồ, kiến trúc.)

8 Thuyết minh về một giống vật nuôi có ích

9.Giới thiệu về hoa đào ngày Tết ở Việt Nam

10 Thuyết minh về một món ăn dân tộc.( Bánh chưng, bánh

giầy )

11 Giới thiệu về tết trung thu

12 Giới thiệu một đồ chơi dân gian

a Văn bản : Xe đạp

* Bố cục có 3 phần: Mở bài, thân bài, kết bài.

1 Mở bài : từ đầu……nhờ sức người : giới thiệu khái quát về chiếc

Thảo luận nhóm 3’

H Phần thân bài người viết đã làm rõ những tri thức gì về chiếc

xe đạp? Để làm rõ những tri thức ấy người viết đã sử dụng những phương pháp thuyết minh nào?

Hệ thống truyền động

Hệ thống chuyên chở

Hệ thống

điều

khiển

Ghi đông, bộ phanh

Hệ thống chuyên chở: yên

xe, dàn đèo hàng, giỏ đựng đồ

Chắn xích, chắn bùn, đèn

xe, chuông

Chắn xích, chắn bùn, đèn

xe, chuông

Là phương tiện giao thông tiện lợi, rèn luyện sức khỏe

PP

Đề 1 Kể về một món quà đáng nhớ.

Đề 2 Tả một đồ vật gắn bó với tuổi thơ của em.

Đề 3 Thuyết minh về chiếc xe đạp.

Bảng so sỏnh sự khỏc biệt giữa 3 dạng đề : tự sự, miờu tả, thuyết minh

Đề miờu tả Đề tự sự Đề thuyết minh

- Nêu đối tượng

( người, sự vật, đồ

vật, con vật, di tích,

lễ tết ) yêu cầu ng

ời viết tái hiện lại đặc

điểm, tính chất nổi

bật của đối t ợng

- Nêu đối tượng (người, sự vật, đồ vật, con vật, di tích,

lễ tết ) yêu cầu ng

ời viết trỡnh bày diễn biến sự việc

- Nêu đối tượng (người, sự vật, đồ vật, con vật, di tớch,

lễ tết ) yêu cầu ng

ời viết trỡnh bày tri

thức khách quan, khoa học, chính xác

về đối t ợng

Bài tập 2 Lập ý và dàn ý cho đ ề văn: Giới thi ệ u về chi ế c nón lá Vi ệ t Nam

I.Mở bài : Giới thiệu về chiếc nón láViệt Nam.

- Nón là vật dụng quen thuộc với đời sống người Việt từ xưa đến

- Vót nứa, lau lá, phơi sương, ủi lá, cắt còn 50cm.

- Định vị 16 vòng nứa vào khuôn gỗ hình chóp.

- Xếp hai lớp lá ( trong 20, ngoài 30 lá), ngọn hướng lên.

Khâu lá vào khung bằng cước từ trên xuống dưới.

Khi hoàn tất, quét lên mặt ngoài một lớp dầu bóng hay bọc lại bằng

ni lông trong suốt bảo vệ nón

Trang trí : hình chìm bên trong, bài thơ, thêu

3 Công dụng – bảo quản :

- Nón dùng để che mưa, nắng, quạt mát Làm duyên cho các thiếu

nữ làm quà tặng Người bạn thân thiết của nhà nông.

- Cất, treo sau khi sử dụng tránh nước, ướt cần hong khô Không

Đo ạ n v n tham kh ăn tham kh ả o:

“Từ làng chuông ở Tây Hồ đến Ba Đồn những chiếc nón lá trải

đi khắp nẻo đường và trở thành thân quen trong đời sống thường nhật của người phụ nữ Chiếc nón lá không chỉ là người bạn thiết thân, người bạn thủy chung với người lao động dùng

để đội đầu che mưa, che nắng khi ra đồng, khi đi chợ,là chiếc quạt xua đi những giọt mồ hôi dưới nắng hè gay gắt mà còn là vật làm duyên tăng nét nữ tính của người phụ nữ buổi tan trường, hình ảnh những cô nữ sinh với tà áo trắng tinh khôi nghiêng nghiêng dưới vành nón lá là núm đồng tiền làm duyên,

là cảm hứng nghệ thuật của bao văn nhân nghệ sĩ………Trong nghệ thuật, tiết mục múa nón của các cô gái với chiếc áo dài duyên dáng…

1 Hướng dẫn về nhà

a Bài cũ

- Học nội dung bài: Nắm rõ cấu trúc ra đề, và cách làm bài văn thuyết minh

- Viết hoàn chỉnh bài tập 2

b Chuẩn bị bài mới

Chuẩn bị viết bài TLV số 3 – Thể loại: Thuyết minh

Lập dàn ý viết viết thành bài văn hoàn chỉnh 2 đề sau

+ Đề 1: Thuyết minh về kính đeo mắt

+ Đề 2: Thuyết minh về chiếc bút bi

* Yêu cầu: + Quan sát kỹ đồ dùng cần thuyết minh

1- Mở bài: Giới thiệu khái quát về chiếc nón lá Việt Nam.

+ Dây c ớc, sợi guột để khâu nón

+Ni lông, sợi len, tranh ảnh trang trí.

- Quy trình làm nón:

+ Phơi lá nón rồi trải trên mặt đất cho mềm, sau đó là phẳng

+ Làm 16 vòng nón bằng cật nứa, chuốt tròn đều

+ Khâu nón: Đặt lá lên khuôn, dùng sợi c ớc khâu theo 16 vòng để hoàn thành sản phẩm Khâu xong phải hơ nón bằng hơi diêm sinh

- Các nơi làm nón ở Việt Nam: Huế, Quảng Bình … Nổi tiếng là nón làng Nổi tiếng là nón làng Chuông -Hà Tây

- Tác dụng: Che nắng, che m a làm duyên cho các thiếu nữ Có thể dùng để múa, làm quà tặng Chiếc nón là biểu t ợng của ng ời phụ nữ Việt Nam

3 - Kết bài: Cảm nghĩ về chiếc nón lá Việt Nam

–

Dàn ý

- Cấu trúc đầy đủ gồm 2 phần:

+ Yêu cầu: được thể hiện dưới từ ngữ như: thuyết minh, giới thiệu, trình bày

+ Đối tượng: Con người, đồ vật, di tích, con vật, thực vật, món ăn,

đồ chơi, lễ tết… Đề bài : C©y tre ViÖt Nam

* Bè côc cã 3 phÇn: Më bµi, th©n bµi, kÕt bµi.

xe đạp.

tắc hoạt động, l của chiếc xe.

VN và trong tương lai.

Thảo luận nhóm thời gian 4’

Câu hỏi: Xe gồm mấy bộ phận các bộ phận là gì? các bộ phận ấy

pp thuyết minh phù hợp

trong đời sống

a)Giới thiệu một g ơng mặt trẻ của thể thaoViêt Nam (ví dụ : Nguyễn Thuý

Hiền, Nguyễn Văn Quyến ) b)Giới thiệu một tập truyện.

c)Giới thiệu về chiếc nón lá Việt Nam.

d)Giới thiệu về chiếc áo dài Việt Nam.

e)Thuyết minh về chiếc xe đạp.

g)Giới thiệu đôi dép lốp trong kháng chiến.

h)Giới thiệu một di tích, thắng cảnh nổi tiếng của quê h ơng (đền, chùa, hồ,

i)Thuyết minh về một giống vật nuôi có ích.

k)Giới thiệu về hoa ngày Tết ở Việt Nam.

m)Giới thiệu về tết Trung thu.