Bài 15. Thuyết minh về một thể loại văn học

Đập đá ở Côn LônLàm trai đứng giữa đất Côn Lôn Lừng lẫy làm cho lở núi non Xách búa đánh tan năm bảy đống Ra tay đập bể mấy trăm hòn Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền d

TRƯỜNG THCS BÌNH MỸ

8GIÁO VIÊN : PHAN TẤN QUAN

THUYẾT MINH

VỀ MỘT THỂ LOẠI

VĂN HỌC

I/ Từ quan sát đến mô tả, thuyết minh đặc điểm một thể loại văn học :

Đập đá ở Côn Lôn

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn

Lừng lẫy làm cho lở núi non

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn

Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son

Những kẻ vá trời khi lở bước

Gian nan chi kể việc con con

Phan Châu Trinh

QUA ĐÈO NGANG

Bước tới đèo Ngang bóng xế tà

Cỏ cây chen đá lá chen hoa

Lom khom dưới núi tiều vài chú

Lác đác bên sông chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng con quốc quốc

Thương nhà mỏi miệng cái gia gia

Dừng chân đứng lại trời non nước

Một mảnh tình riêng ta với ta

Bà Huyện Thanh Quan

1/ Quan sát, tìm hiểu :

a/ Số câu, số chữ :

- Mỗi bài thơ có 8 câu, mỗi câu 7 chữ.

- Số câu, số chữ là bắt buộc, không được thêm bớt.

b/ Luật bằng trắc :

T

Thanh ngang Thanh huyền

Thanh sắc Thanh hỏi Thanh ngã Thanh nặng

Làm trai(B) đứng giữa(T) đất Côn(B) Lôn Lừng lẫy(T) làm cho(B) lở núi(T) non Xách búa(T) đánh tan(B) năm bảy(T) đống

Ra tay(B) đập bể(T) mấy trăm(B) hòn Tháng ngày(B) bao quản(T) thân sành(B) sỏi Mưa nắng(T) càng bền(B) dạ sắt(T) son Những kẻ(T) vá trời(B) khi lở(T) bước Gian nan(B) chi kể(T) việc con(B) con

Bước tới(T) đèo Ngang (B) bóng xế(T) tà

Cỏ cây (B) chen đá(T ) lá chen (B) hoa Lom khom ( B) dưới núi(T) tiều vài (B) chú Lác đác(T) bên sông (B) chợ mấy(T) nhà Nhớ nước(T) đau lòng (B) con quốc(T) quốc Thương nhà( B) mỏi miệng(T) cái gia(B) gia Dừng chân (B) đứng lại ( T) trời non(B) nước Một mảnh(T) tình riêng (B) ta với(T) ta

1/ Quan sát, tìm hiểu :

a/ Số câu, số chữ :

- Mỗi bài thơ có 8 câu, mỗi câu 7 chữ.

- Số câu, số chữ là bắt buộc, không được thêm bớt.

b/ Luật bằng trắc :

Theo luật : Nhất tam ngũ bất luận

Nhị tứ lục phân minh

c/ Đối và niêm :

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn Lừng lẫy làm cho lở núi non

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son

Những kẻ vá trời khi lở bước Gian nan chi kể việc con con

Đối

Đối

c/ Đối và niêm :

+ Câu 3 > < câu 4 Câu 5 > < câu 6

Làm trai(B) đứng giữa(T) đất Côn(B) Lôn Lừng lẫy(T) làm cho(B) lở núi(T) non Xách búa(T) đánh tan(B) năm bảy(T) đống

Ra tay(B) đập bể(T) mấy trăm(B) hòn Tháng ngày(B) bao quản(T) thân sành(B) sỏi Mưa nắng(T) càng bền(B) dạ sắt(T) son Những kẻ(T) vá trời(B) khi lở(T) bước Gian nan(B) chi kể(T) việc con(B) con

Niêm

Niêm

Niêm

Niêm

c/ Đối và niêm :

+ Câu 3 > < câu 4 Câu 5 > < câu 6 + Câu 1 niêm câu 8 Câu 2 niêm câu 3 Câu 4 niêm câu 5 Câu 6 niêm câu 7 d/ Vần :

Đập đá ở Côn Lôn

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn

Lừng lẫy làm cho lở núi non

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn

Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son

Những kẻ vá trời khi lở bước

Gian nan chi kể việc con con

Phan Châu Trinh

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn ( 1 )

Lừng lẫy làm cho lở núi non ( 2 )

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn ( 4 )

Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son ( 6 )

Những kẻ vá trời khi lở bước

Gian nan chi kể việc con con ( 8 )

QUA ĐÈO NGANG

Bước tới đèo Ngang bóng xế tà

Cỏ cây chen đá lá chen hoa

Lom khom dưới núi tiều vài chú

Lác đác bên sông chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng con quốc quốc

Thương nhà mỏi miệng cái gia gia

Dừng chân đứng lại trời non nước

Một mảnh tình riêng ta với ta

Bà Huyện Thanh Quan

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn

Lừng lẫy làm cho lở núi non

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn

Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son

Những kẻ vá trời khi lở bước

Gian nan chi kể việc con con

Đập đá ở Côn Lôn

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn Lừng lẫy làm cho lở núi non

Xách búa đánh tan năm bảy đống

Ra tay đập bể mấy trăm hòn Tháng ngày bao quản thân sành sỏi Mưa nắng càng bền dạ sắt son

Những kẻ vá trời khi lở bước Gian nan chi kể việc con con Phan Châu Trinh

Đề

Thực

Luận

Kết

Kết bài : Vị trí, tác dụng truyện ngắn

- Sọan bài : Muốn làm thằng Cuội

Xem, trả lời các câu hỏi SGK

XIN CHÀO TẠM BIỆT