Bài 15. Thuyết minh về một thể loại văn học

Bài 15. Thuyết minh về một thể loại văn học tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất...

KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ GIÁO

VÀ CÁC EM HỌC SINH

THÂN MẾN!

Để làm bài văn thuyết minh cần phải làm gì? Bố cục của bài văn thuyết minh có mấy phần? Nêu nội dung chính của từng phần?

Bài văn thuyết minh

Tìm hiểu kỹ đối tượng Xác định phạm vi kiến thức Sử dụng phương pháp thích hợp Ngôn ngữ chính xác dễ hiểu

Bố cục (ba phần)

Mở bài: Giới thiệu đối tượng thuyết minh.

Thân bài: Trình bày cấu tạo, đặc điểm, lợi ích của đối tượng.

Kết bài: Bày tỏ thái độ đối với đối

TiÕt 60:

Bµi 16

I Từ quan sát đến miêu tả, thuyết minh

một thể loại văn học

ĐẬP ĐÁ Ở CễN LễN

Làm trai đứng giữa đṍt Cụn Lụn, Lừng lẫy làm cho lở nỳi non.

Xỏch bỳa đỏnh tan năm bảy đụ́ng,

Ra tay đập bờ̉ mṍy trăm hũn.

Thỏng ngày bao quản thõn sành sỏi,

Mưa nắng càng bền dạ sắt son.

Những kẻ vỏ trời khi lỡ bước, Gian nan chi kờ̉ việc con con!

(Phan Chõu Trinh)

1 Quan sát:

a Số cõu (dũng), số chữ (tiờ́ng)

- Mụ̃i bài 8 cõu, mụ̃i cõu 7 tiờ́ng -> khụng

tuỳ ý thờm bớt

*Đề bài: Thuyờ́t minh đặc điờ̉m thờ̉ thơ

thṍt ngụn bỏt cỳ

* Tìm hiờ̉u bài thơ: “Đập đỏ ở Cụn Lụn”

ĐẬP ĐÁ Ở CễN LễN

Làm trai đứng giữa đṍt Cụn Lụn,

Lừng lẫy làm cho lở nỳi non.

Xỏch bỳa đỏnh tan năm bảy đụ́ng,

Ra tay đập bờ̉ mṍy trăm hũn.

Thỏng ngày bao quản thõn sành sỏi,

Mưa nắng càng bền dạ sắt son.

Những kẻ vỏ trời khi lỡ bước,

Gian nan chi kờ̉ việc con con!

(Phan Chõu Trinh)

Tiết 60

I Từ quan sát đến miêu tả, thuyết minh

một thể loại văn học

1 Quan sát:

a Số cõu (dũng), số chữ (tiờ́ng):

- Mụ̃i bài 8 cõu, mụ̃i cõu 7 tiờ́ng

=> khụng tuỳ ý thờm bớt.

b Bằng, trắc

- Tiờ́ng bằng: tiờ́ng cú thanh ngang,

thanh huyền (B)

- Tiờ́ng trắc: tiờ́ng cú thanh hỏi, ngó,

sắc, nặng (T)

T T T B B T T

*Đề bài: Thuyờ́t minh đặc điờ̉m thờ̉ thơ

thṍt ngụn bỏt cỳ

B B T T T B B

T B B T B B T

B T B B T T B

T T T B B T T

B B B T T B B

I.Từ quan sát đến miêu tả, thuyết

minh một thể loại văn học

*Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ

thất ngôn bát cú

1 Quan sát:

b Bằng, trắc

c Đối và niờm

1 2 3 4 5 6 7 8

B B

B

T

T

T

T B

T T

B

T

B

B B

T

B

B

- Đụ́i: Bằng trắc giữa các cặp cõu

1-2, 3-4, 5-6, 7-8 đụ́i nhau

- Niờm: Bằng trắc giữa các cặp

cõu: 1-8, 2-3, 4-5, 6-7 giụ́ng nhau





Niờm

Niờm

Niờm

Niờm

- Tiờ́ng bằng: tiờ́ng có thanh ngang,

thanh huyền (B)

-Tiờ́ng trắc: tiờ́ng có thanh hỏi, ngó,

sắc, nặng (T)

chữ cõu

a Số cõu (dũng), số chữ (tiờ́ng):

- Mụ̃i bài 8 cõu, mụ̃i cõu 7 tiờ́ng

Đụ́i

Đụ́i

Đụ́i

Tiết 60

I Từ quan sát đến miêu tả, thuyết minh

một thể loại văn học

*Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ thất ngôn

bát cú

1 Quan sát:

a Số cõu (dũng), số chữ (tiờ́ng)

Mụ̃i bài 8 cõu, mụ̃i cõu 7 tiờ́ng-> khụng tuỳ ý thờm

bớt

b Bằng, trắc

- Tiờ́ng bằng: tiờ́ng có thanh ngang, thanh huyền (B)

- Tiờ́ng trắc: tiờ́ng có thanh hỏi, ngó, sắc, nặng (T)

c Đối và niờm

- Đụ́i: Bằng trắc giữa các cặp cõu 1-2, 3-4, 5-6, 7-8 đụ́i

nhau

- Niờm: Bằng trắc giữa các cặp cõu: 1-8, 2-3, 4-5, 6-7

giụ́ng nhau

d Vần:

7 1

2 3 4 5 6 7 8

B B

B

T

T

T

B

B

v v

v

v

v

- Gieo võ̀n chõn (võ̀n B) ở cuụ́i cõu 1 và cuụ́i các

cõu chẵn

Cõu Tiờ́ng

I.Từ quan sát đến miêu tả, thuyết minh một thể loại

văn học

*Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ thất ngôn

bát cú.

1 Quan sát:

a Số cõu, số chữ: 8 cõu, 7 tiờ́ng -> khụng thờ̉

thờm, bớt

b Bằng, trắc

c Đối và niờm

- Đụ́i: Bằng trắc giữa các cặp cõu 1-2, 3-4, 5-6, 7-8

đụ́i nhau

- Niờm: Bằng trắc giữa các cặp cõu: 1-8, 2-3, 4-5,

6-7 giụ́ng nhau

d Vần: Gieo võ̀n chõn (võ̀n B) ở cuụ́i cõu 1 và cuụ́i

các cõu chẵn

- Tiờ́ng bằng: tiờ́ng có thanh ngang, thanh huyền (B)

- Tiờ́ng trắc: tiờ́ng có thanh hỏi, ngó, sắc, nặng (T)

e Ngắt nhịp: 4/3

Làm trai đứng giữa đṍt Cụn Lụn,

Lừng lẫy làm cho lở nỳi non.

Tiết 60

I.Từ quan sát đến miêu tả, thuyết minh một thể loại

văn học

*Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ thất ngôn

bát cú.

1 Quan sát:

a Số cõu, số chữ: 8 cõu, 7 tiờ́ng -> khụng thờ̉

thờm, bớt

b Bằng, trắc

c Đối và niờm

- Đụ́i: Bằng trắc giữa các cặp cõu 1-2, 3-4, 5-6, 7-8

đụ́i nhau

d Vần: Gieo võ̀n chõn (võ̀n B) ở cuụ́i cõu 1 và cuụ́i

các cõu chẵn

- Tiờ́ng bằng: tiờ́ng có thanh ngang, thanh huyền (B)

- Tiờ́ng trắc: tiờ́ng có thanh hỏi, ngó, sắc, nặng (T)

e Ngắt nhịp: 4/3

* Quan sỏt:

- Giúp ta nắm được những kiờ́n thức cơ bản của thờ̉ loại văn học

- Làm cơ sở cho viợ̀c nhọ̃n xét, khái quát thành những đặc điờ̉m đờ̉ viờ́t bài thuyờ́t minh.

- Niờm: Bằng trắc giữa các cặp cõu: 1-8, 2-3, 4-5,

6-7 giụ́ng nhau

một thể loại văn học

*Đề bài: Thuyết minh đặc điểm thể thơ

thất ngôn bát cú.

1 Quan sát:

b Bằng, trắc

c Đối và niờm

d Vần: Gieo ở cuụ́i cõu 1 và cuụ́i các cõu chẵn.

e Ngắt nhịp: 4/3

2 Dàn ý

Sụ́ cõu, sụ́ chữ trong bài…

- Cách gieo võ̀n,

- Quy luọ̃t bằng trắc

- Nghợ̀ thuọ̃t đụ́i,

- Cṍu trúc bài thơ…

- Ngắt nhịp

c Kết b i: ài:

- Đõy là thờ̉ thơ có vai trũ rṍt quan trọng trong đời sụ́ng văn học dõn tụ̣c

- Thơ ca Viợ̀t Nam có nhiều bài thơ hay

- Thờ̉ thơ thṍt ngụn bát cú Đường luọ̃t là mụ̣t thờ̉ thơ thụng dụng trong các thờ̉ thơ Đường luọ̃t

b Thõn bài:

*Xuṍt xứ:

Là thờ̉ thơ có nguồn gụ́c từ Trung Quụ́c

*Giới thiệu đặc điờ̉m của thờ̉ thơ:

*Nhận xột: Ưu - nhược điờ̉m của thờ̉ thơ

-Tiờ́ng bằng:

tiờ́ng có thanh ngang, thanh huyền (B)

-Tiờ́ng trắc:

tiờ́ng có thanh hỏi, ngó, sắc, nặng (T)

Số cõu, số chữ: 8 cõu, 7 tiờ́ng -> khụng thờ̉

thờm, bớt

- Đụ́i: Bằng trắc giữa các cặp cõu 1-2, 3-4,

5-6, 7-8 đụ́i nhau

- Niờm: Bằng trắc giữa các cặp cõu: 1-8, 2-3,

4-5, 6-7 giụ́ng nhau

Thuyết minh về

thể loại văn học

Quan sát

Khái quát thành những đặc điểm

Nhận xét

3.Ghi nhớ (SGK- TR 154)

*Yêu cầu khi

thuyết minh:

Lựa chọn những đặc điểm tiêu biểu

Có những ví dụ cụ thể

thuyờ́t minh đặc điờ̉m một

thờ̉ loại văn học

*Đề bài: Thuyết minh

đặc điểm thể thơ thất

ngôn bát cú.

1 Quan sát:

2 Dàn ý

Bài tập1: Thuyờ́t minh đặc điờ̉m chớnh của truyện ngắn

3 Ghi nhớ

II Luyện tập

1 Tìm hiờ̉u đề:

- Thể loại:

- Đối tượng:

- Phạm vi kiờ́n thức:

- Phương phỏp thuyờ́t minh:

Thuyờ́t minh về mụ̣t thờ̉ loại văn học Truyợ̀n ngắn

Đặc điờ̉m về dung lượng, nhõn vọ̃t, cụ́t truyợ̀n và kờ́t cṍu

Nờu định nghĩa, phõn tích, nờu ví dụ

Tiết 60

I Từ quan sỏt đờ́n mụ tả,

thuyờ́t minh đặc điờ̉m một

thờ̉ loại văn học

*Đề bài: Thuyết minh

đặc điểm thể thơ thất

ngôn bát cú.

1 Quan sát:

2 Dàn ý

3 Ghi nhớ

II Luyện tập

1 Tìm hiờ̉u đề:

- Thể loại:

- Đối tượng:

- Phạm vi kiờ́n thức:

- Phương phỏp thuyờ́t minh:

Thuyờ́t minh về một thờ̉ loại văn học

Đặc điờ̉m về dung lượng, nhõn vật, cụ́t truyện và kờ́t cṍu

Nờu định nghĩa, phõn tớch, nờu vớ dụ

2 Quan sỏt:

- Định nghĩa: thuộc thờ̉ tự sự loại nhỏ

- Dung lượng: nhỏ

- Nhõn vật: ớt

- Cụ́t truyện: đơn giản

- Kờ́t cṍu: đụ́i chiờ́u tương phản

- Phương thức biờ̉u đạt: Kờ́t hợp cỏc phương phỏp.

- Nội dung: truyện ngắn đề cập những vṍn đề lớn của cuộc đời nhõn vật

Bài tập1: Thuyờ́t minh đặc điờ̉m chớnh của truyện ngắn

Truyện ngắn

thuyết minh đặc điểm một

thể loại văn học

Bài tập1: Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn

II Luyện tập

2 Quan sát: ba truyện ngắn (SGK)

- Định nghĩa: thuộc thể tự sự loại nhỏ

- Dung lượng: nhỏ

- Nhân vật: ít

- Cốt truyện: đơn giản

- Kết cấu: đối chiếu tương phản

- Phương thức biểu đạt: miêu tả, biểu

cảm, đánh giá

- Nội dung: truyện ngắn đề cập

những vấn đề lớn của cuộc đời nhân

vật

1 Tìm hiểu đề:

3 Dàn ý:

Truyện ngắn là một thể loại tự sự nhỏ

* Giới thiệu các đặc điểm tiêu biểu:

+ Về dung lượng:

+ Về nhân vật:

+ Về cốt truyện:

+ Về kết cấu:

+ Phương thức biểu đạt:

+ Nội dung:

b Thân bài:

c Kết bài:

- Khẳng định vai trò, ý nghĩa của thể loại truyện ngắn

nhỏ

đối chiếu, tương phản

ít nhân vật đơn giản

kết hợp các phương thức vấn đề lớn của cuộc đời nhân vật

a Mở bài:

+ Hoàn thành bài tập 1: Xây dựng dàn ý chi tiết

=> viết thành bài văn hoàn chỉnh.

nước nhà.