12’ 8’ Gv chia lớp làm 4 nhóm tiến hành thí nghiệm Gv giới thiệu dụng cụ thí nghiệm cho Hs Gv: chúng ta sẽ làm thí nghiệm chiếu 1 chùm sáng đơn sắc đi từ bán trụ ra không khí, thay đổi g
Trang 1Giáo sinh thực tập : Dương Thị Kiều Trinh
Giáo viên hướng dẫn: Đặng Thị Thu Huyền
Ngày dạy:
Lớp dạy :
GIÁO ÁN GIẢNG DẠY
BÀI 27 PHẢN XẠ TỒN PHẦN
I.MỤC TIÊU:
1.Mục tiêu về kiến thức
- Định nghĩa hiện tượng phản xạ tồn phần
-Nắm được điều kiện xảy ra hiện tượng phản xạ tồn phần, cơng thức tính gĩc giới hạn phản xạ tồn phần
-So sánh được hiện tượng phản xạ tồn phần và phản xạ thơng thường
-Ứng dụng của hiện tượng phản xạ tồn phần trong cuộc sống và kĩ thuật
2.Mục tiêu về kĩ năng
- Vận dụng cơng thức tính gĩc giới hạn để giải bài tập
- Kĩ năng làm thí nghiệm,hoạt động theo nhĩm
- Giải thích một số hiện tượng trong thực tế
II.CHUẨN BỊ
- Gv :bộ dụng cụ thí nghiệm phản xạ tồn phần
- Hs : ơn lại kiến thức phần khúc xạ và phản xạ
III.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1.Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ (10’)
Câu 1 a) phát biểu định luật khúc xạ ánh sáng, vẽ hình
b) nêu các trường hợp của chiết suất tỉ đối
Câu 2 Chiếu ánh sáng truyền từ mơi trường cĩ chiết suất n= 2 ra khơng khí Tính gĩc khúc xạ r trong 2 trường hợp:
a) i=30°
b) i=60°
i=30°
°
=
=
°
=
45
2
2 30 2 r
sin r
sin
2
3 60
2 ° = >
r sin vơ lí ⇒khơng cĩ tia khúc xạ
Đặt vấn đề : Khi chiếu ánh sáng từ mơi trường cĩ chiết suất lớn sang mơi trường cĩ
chiết suất nhỏ hơn thì khiiI đạt đến 1 giá trị nào đĩ tia khúc xạ khơng cịn nữa, lúc này đã xảy ra một hiện tượng mới gọi là hiện tượng phản xạ tồn phần
2 Hoạt động 2 Sự truyền ánh sáng vào mơi trường chiết quang kém hơn ( n 1 >n 2
)
Trang 212’
8’
Gv chia lớp làm 4 nhóm tiến hành thí nghiệm
Gv giới thiệu dụng cụ thí nghiệm cho Hs
Gv: chúng ta sẽ làm thí nghiệm chiếu 1 chùm sáng đơn sắc đi từ bán trụ
ra không khí, thay đổi góc tới i
Hãy quan sát đường truyên tia sáng và nêu nhận xét về tia khúc xạ tia phản xạ?
Gv yêu cầu các nhóm mô
tả lại thí nghiệm và đọc kết quả quan sát được Một nhóm lên ghi kết quả trên bảng
Gv: tia khúc xạ không còn nữa chứng tỏ toàn bộ tia tới đã bị phản xạ tại mặt phân cách
Hiện tượng này gọi là hiện tượng phản xạ toàn phần Gv: góc giới hạn đó được tính như thế nào? Chúng
ta sang 2 “góc giới hạn phản xạ toàn phần”
2.Góc giới hạn phản xạ toàn phần
Kí hiệu i gh
Gv :Khi i=i gh thì r =90° Hãy xác định góc i ? gh
Gv:Khi i >i tại sao gh
không còn tia khúc xạ?
Các nhóm tiến hành thí nghiệm quan sát hiện tượng điền thông tin vào bảng kết quả
Đại diện nhóm mô tả lại hiện tượng và đọc kết quả thu được
+Ban đầu khi chiếu tia sáng từ thủy tinh vào không khí với góc i nhỏ:
một phần tia sáng bị phản
xạ , một phần bị khúc xạ tại mặt phân cách, tia phản xạ rất mờ
+khi i đạt đến một giá trị nào đó ta thấy tia khúc xạ nằm sát mặt phân cách,tia phản xạ rất sáng
+khi i lớn hơn giới hạn trên thì không còn tia khúc
xạ nữa ,tia phản xạ rất sáng
Áp dụng ĐLKXAS
°
1 sin i n sin
1
2
n
n i sin gh = (1)
i >i gh
1
2
n
n i sin i sin > gh>
⇒
Áp dụng định luật khúc xạ
vào môi tr ườ ng chi
ế t quang kém
h ơ n
(n 1 >n 2) 1.Thí nghiệm Chiếu tia sáng truyền từ bán trụ trong suốt bằng nhựa ra không khí
Tăng dần góc tới i ta thu được kết quả :
Góc tới
Tia khúc xạ
Tia phản xạ
i nhỏ -lệch
xa pháp tuyến
so với tia tới -rất sáng
Rất mờ
gh i
i= -nằm
sát mặt phân cách -rất mờ
-rất sáng
i >i gh Không
còn
Rất sáng
2 Góc giới hạn phản xạ toàn phần
Kí hiệu i gh
+ i=i gh,r =90°
°
1 sin i n sin
1
2
n
n i sin gh = (1) + i >i gh
Áp dụng định luật khúc xạ
Trang 3Gv :Hãy định nghĩa hiện tượng phản xạ toàn phần?
Gv : Từ kết quả thí nghiệm hãy nêu điều kiện
để có phản xạ toàn phần?
Gv: Hãy so sánh hiện tượng phản xạ toàn phần
và phản xạ thông thường?
Hs nêu lại định nghĩa
- n 2 <n 1
- i≥i gh
PXTP PXTT Chỉ xảy ra xảy ra giữa khin 2 <n 1 2 mt bất kì
Ko còn tia luôn kèm khúc xạ theo tia khúc xạ Tia phản xạ sáng yếu rất sáng hơn
II.Hi ệ n t ượ ng ph ả n x ạ
toàn ph ầ n
1.Định nghĩa (sgk) 2.Điều kiện để có phản
xạ toàn phần
- n 2 <n 1
- i≥i gh
Hiện tượng phản xạ toàn phần được ứng dụng rông rãi trong thông tin và y học
4 Hoạt động 4: Ứng dụng của hiện tượng phản xạ toàn phần
Thời gian Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
6’
Gv cho Hs đọc sgk tìm hiểu về cáp quang
Gv treo hình vẽ một vài loại cáp quang
Gv giải thiích cho hs về đường truyền tia sáng trong sợi quang
Gv giải thích hiện tượng ảo ảnh
III.
Ứ ng d ụ ng(sgk)
5 Hoạt động 5 Củng cố bài học (6’)
Phát phiếu học tập
Gọi Hs lên bảng làm
PHIẾU HỌC TẬP Câu 1 Hiện tượng phản xạ toàn phần xảy ra khi có điều kiện nào sau đây:
A Ánh sáng đi từ môi trường chiết quang hơn sang môi trường chiết quang kém hơn
B Góc tới lớn hơn góc giới hạn
C Góc tới nhỏ hơn góc giới hạn
D Cả A và B
Câu 2 Công thức tính góc giới hạn phản xạ toàn phần
A
1
2
n
n
i gh = B
2
1
n
n
i gh =
C
1
2
n
n i
sin gh = D
2
1
n
n i sin gh =
Câu 3 Chiếu một chùm tia sáng hẹp đơn sắc truyền từ nước (
3
4
=
n )ra không khí
Để xảy ra hiện tượng phản xạ toàn phần tại mặt phân cách giữa 2 môi trường thì
góc tới i phải?
A i≤49° B i≤43°