Bài 9. Tổng kết về từ vựng (Từ đơn, từ phức,... từ nhiều nghĩa; Từ đồng âm,... trường từ vựng)

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNGKhông có từ vựng của ngôn ngữ nào chỉ phát triển số l ợng từ ngữ.. + Ngôn ngữ khác Anh, Pháp, Nga …mà tiếng Việt ch Từ m ợn ưượng từ ngữ Tiếng Việt: TỔNG K

Giáo viên: Vũ Thị Thơm

Lớp: 9A2 KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ

VỀ DỰ GIỜ

Kiểm tra bài cũ

Cao >< thấp Cặp từ trái nghĩa To >< bé

Từ tượng thanh Mưa : Tí tách, lộp bộp

Xinh xinh Xinh đẹp

Từ vựng

GV: Cao TuyÕt Dung- THCS Hång Phong

Miªu t¶ néi t©m trong v¨n b¶n

tù sù

TiÕt 40

Miªu t¶ néi t©m trong v¨n b¶n

Tạo từ mới Vay m ợn ưượng từ ngữ

Ph ưượng từ ngữơng thức ng th c ức

ẩn dụ

Ph ưượng từ ngữơng thức ng th c ức

Hoán dụ

“Ngày xuân em h y còn dàiãy còn dài

Xót tình máu mủ thay lời n ớc non” ưượng từ ngữ

( Truy n Ki u ện Kiều ều , Nguy n ễn

Du)

“ Một tay xõy dựng cơ đồ”

Phương thức

ẩn dụ

Phương thức

hoán dụ

Tạo từ mới

rừng phòng hộ, kinh tế tri thức,

điện thoại di động…

Độc lập, tự do, phụ nữ, thiếu niên tiền

phong

Vay m ợn ưượng từ ngữ

ma-ket-tinh, nét,

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNG

Không có từ vựng của

ngôn ngữ nào chỉ phát

triển số l ợng từ ngữ ưượng từ ngữ

Em hãy điền các từ đó vào bảng sau:

Từ

thuần

việt

Vay mượn tiếng Hán

Mượn ngụn ngữ khỏc

Mượn ngụn ngữ khỏc

đàn bà,

phụ nữ

săm, lốp, xăng, phanh,

a-xít, ra-đi-ô, vi-ta-min

* Khái niệm: Từ m ượn là những từ vay mư ợn các tiếng

n ước ngoài để biểu thị sự vật, hiện tượng …mà tiếng Việt ch mà tiếng Việt ch

ưa có từ thích hợp biểu thị.

* Nguồn vay m ượn:

+ Tiếng Hán.

+ Ngôn ngữ khác (Anh, Pháp, Nga …mà tiếng Việt ch )

Từ m ợn ưượng từ ngữ

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNG

I Sự phát triển của từ vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

1 Khỏi niệm

2 Bài tập: Tỡm đỏp ỏn đỳng

Cõu c : Tiếng Việt vay m ượn nhiều từ ngữ của các ngôn ngữ

khác là để đáp ứng nhu cầu giao tiếp của ngư ời Việt.

a) Chỉ một số ít ngôn ngữ trên thế giới phải vay m ượn từ ngữ.

b) Tiếng Việt vay m ượn nhiều từ ngữ của các ngôn ngữ khác là do

sự ép buộc của n ước ngoài.

c ) Tiếng Việt vay m ượn nhiều từ ngữ của các ngôn ngữ khác là để

đáp ứng nhu cầu giao tiếp của ngư ời Việt.

d) Ngày nay, vốn từ tiếng Việt rất dồi dào và phong phú, vì vậy không cần vay mư ợn từ ngữ tiếng nư ớc ngoài nữa.

H¸n , nhưng được đọc như

âm tiếng Việt

c Từ Hán Việt không phải là một

bộ phận của vốn từ tiếng Việt

d Dùng nhiều từ Hán Việt là việc làm cần phê phán

a Từ Hán Việt chiếm một tỉ lệ

không đáng kể trong vốn từ tiếng Việt

b Từ Hán Việt là bộ phận quan trọng của lớp từ mượn gốc Hán

c Từ Hán Việt không phải là một

bộ phận của vốn từ tiếng Việt

d Dùng nhiều từ Hán Việt là việc làm cần phê phán

Chọn quan niệm đúng

a Có thể thay thế từ “phụ nữ” trong

câu văn sau bằng từ "đàn bà " đ ược

không?

- Phụ nữ Việt Nam anh hùng, bất khuất,

trung hậu, đảm đang

c Việc dùng từ Hán Việt trong câu sau

có phù hợp không?

- Anh ấy đi ra Hà Nội bằng phi cơ.

Sử dụng từ Hỏn Việt :

- Việc dùng từ Hán Việt phù hợp trong giao tiếp

b “Nhớ cõu kiến nghĩa bất vi

Làm người thế ấy cũng phi anh hựng ”

(Lục Võn Tiờn, Nguyễn Đỡnh Chiểu)

I Sự phát triển của từ

vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

III Từ Hán Việt

IV Thuật ngữ và biệt

ngữ x hộiãy còn dài

Thuật ngữ Biệt ngữ x hộiãy còn dài

Bài tập Xác định thuật ngữ và biệt ngữ xãy còn dài hội trong các câu văn sau:

a Muối là một hợp chất có thể hoà tan trong nược lạm dụng ớc c

b Không! Cháu không muốn vào Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về

( Những ngày thơ ấu, Nguyờn Hồng)

- Là những từ ngữ

biểu thị khái niệm khoa học, công nghệ,th ờng được lạm dụng ược lạm dụng ợc c dùng trong các văn bản khoa học công nghệ

- Là những từ chỉ dùng trong một tầng lớp xãy còn dài hội nhất

định

mợc Muối

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNG

1 Khỏi niệm

2.Bài tập

I Sự phát triển của từ vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

III Từ Hán Việt

IV Thuật ngữ và biệt ngữ

x hộiãy còn dài

1 Khỏi niệm

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNG

Vai trò của thuật ngữ

Ngày nay, khoa học cụng nghệ phỏt triển mạnh mẽ cú ảnh hưởng lớn đến đời sống con người Trỡnh độ dõn trớ của người Việt Nam được nõng cao Nhu cầu giao tiếp và nhận thức cỏc vấn đề khoa học cụng nghệ cũng tăng cao chưa từng thấy Cho nờn thuật ngữ đúng vai trũ quan trọng và ngày

càng quan trọng hơn

Bài 1:

I Sự phát triển của từ

vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

III Từ Hán Việt

IV Thuật ngữ và biệt

ngữ x hộiãy còn dài

Bài 2:Thi tỡm thuật

ngữ,biệt ngữ xó hội

Yêu cầu: Các em tìm các thuật ngữ, biệt ngữ xó hội

Thể lệ cuộc thi: Chia lớp làm hai

đội Mỗi đội cử một b n đại diện ạn đại diện tham gia Trong thời gian một phút

đội nào tìm đ ợc nhiều thuật ngữ, ược lạm dụng

bi t ng (chính xác) sẽ giành chiến ệt ngữ (chính xác) sẽ giành chiến ữ (chính xác) sẽ giành chiến thắng

I Sự phát triển của từ

vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

III Từ Hán Việt

IV Thuật ngữ và biệt ngữ

x hộiãy còn dài

V Trau dồi vốn từ

1 Cỏc hỡnh thức trau

dồi vốn từ

* Rốn luyện để biết đầy đủ và chớnh xỏc nghĩa của từ và cỏch

dựng từ

* Rốn luyện để biết thờm những từ chưa biết Làm tăng vốn

từ là việc làm thường xuyờn.

Tiếng Việt: TỔNG KẾT TỪ VỰNG

Bài 1: Giải thớch nghĩa của từ

2 Bài tập

• Đại sứ quán:

a Nơi sinh hoạt của người nước ngoài

b Cơ quan nhà nước

c Cơ quan đại diện nhà nước ở nước

ngoài

Bài 1: Giải thích nghĩa của từ

• Bách khoa toàn thư

a Từ điển bách khoa ghi đầy đủ tri

thức của các ngành.

b Cuốn sách ghi lại bài thơ hay

c Cuốn sách ghi lại tri thức trong

lĩnh vực giáo dục

- Đại sứ quán : Cơ quan đại

diện nhà nước ở nước ngoài

- Bách khoa toàn thư : Là từ

điển bách khoa ghi đầy đủ

tri thức của các ngành

- Khẩu khí : Lời nói thể hiện

khí phách của con người

• Khẩu khí

a Chí khí của con người

b Ăn to nói lớn

c Khí phách của con người

được toát ra từ lời nói

Bài 1: Giải thích nghĩa của từ

- Đại sứ quán : Cơ quan đại diện nhà nước ở nước ngoài

- Bách khoa toàn thư : Là từ điển bách khoa ghi đầy đủ tri thức của các ngành

- Khẩu khí : Lời nói thể hiện khí phách của con người

1 Bảo hộ

mậu dịch a Là thảo ra để đưa thông qua.

2 D th o ự thảo ảo b Con cháu của người đã chết.

3 Hậu duệ c Là( chính sách) bảo vệ chính sách trong nước

chống lại sự cạnh tranh của hàng hóa nước ngoài.

I Sự phát triển của

từ vựng

II Từ m ợn ưượng từ ngữ

III Từ Hán Việt

IV Thuật ngữ và biệt

ngữ x hộiãy còn dài

V Trau dồi vốn từ

a Lĩnh vực kinh doanh này đãy còn dài thu hút sự đầu t của nhiều công ty lớn trên ược lạm dụng thế giới.………

b Ngày x a D ơng Lễ đối xử ược lạm dụng ược lạm dụng với L u Bình là để cho L u Bình thấy xấu ược lạm dụng ược lạm dụng

hổ mà quyết chí học hành,lập thân

c Báo chí đãy còn dài đ a tin về sự kiện ược lạm dụng SEA Games 22 đ ợc tổ chức tại Việt ược lạm dụng Nam

béo bở

đạm bạctệ bạc

tấp nậptới tấp

Bài 2 : Sửa lỗi

Bài tập: Nối các nội dung kiến thức ở cột A với khái niệm ở cột B cho hợp lí.

nghệ, th ường đ ược dùng trong các văn bản khoa học, công nghệ.

2 Từ Hán

Việt b Là những từ ngữ chỉ đ ược dùng trong một tầng lớp xã hội nhất định.

3 Thuật

ngữ c thị những sự vật, hiện t ượng, đặc điểm mà tiếng Việt Là những từ vay mư ợn từ tiếng nư ớc ngoài để biểu

chư a có từ thích hợp để biểu thị.

4 Biệt ngữ

xã hội d Phát triển về nghĩa (ẩn dụ , hoán dụ), phát triển về số lư ợng từ ngữ

5.Trau dồi

vốn từ

6 Sự phát

triển từ

vựng

e Là từ m ượn tiếng Hán đ ược tạo ra bằng các yếu tố Hán Việt và đư ợc phát âm theo cách ng ười Việt

g.Rốn luyện để nắm đầy đủ, chớnh xỏc nghĩa của từ

và cỏch dựng từ Rốn luyện để biết thờm những từ chưa biết

Tổng kết

từ vựng

Sự phát triển của từ vựng

Từ mượn

Từ Hán Việt

Trau dồi vốn từ

Thuật ngữ và biệt ngữ xã hội

H ưíng dÉn vÒ nhµ

- VËn dông kiÕn thøc vÒ tõ vùng vµo giao tiÕp vµ

Tr©n träng c¶m ¬n c¸c thÇy c« gi¸o

cïng toµn thÓ c¸c em häc sinh