Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát : Hôm nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã làm “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi những gì tôi nghĩ .”.. Anh ta trả
Trang 2Điền vào phiếu học tập những kiến thức cơ bản về yếu tố
nghị luận trong văn bản tự sự
Người viết(kể) và nhân vật
nêu lên ý kiến, nhận xét
cùng các lí lẽ, dẫn chứng để
người đọc (người nghe)
phải suy ngẫm về vấn đề
nào đó.
- Thường xuất hiện trong các cuộc đối thoại, độc thoại
- Thường dùng các từ ngữ và kiểu câu mang tính chất lập luận.
Nghị luận trong văn bản tự sự
- Thể hiện sâu sắc tính cách nhân vật.
- Làm cho câu chuyện thêm tính triết lý
Tác dụng
Trang 4I, Thực hành tỡm hiểu yếu tố
nghị luận trong đoạn văn tự
sự.
1, Bài tập: SGK – 160
Văn bản:“Lỗi lầm và sự
biết ơn”
Văn bản: Lỗi lầm và sự biết ơn
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc mình đã nặng lời miệt thị
ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát : Hôm nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã làm “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
khác đi những gì tôi nghĩ ”
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi
Ng ời bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc lên đá : Hôm nay ng ời “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi ”
Ng ời kia hỏi : Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
lên cát, còn bây giờ anh lại khắc lên đá ?”
Anh ta trả lời : Những điều viết lên cát sẽ mau chóng “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
xoá nhoà theo thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc trên đá, trong lòng ng
ời ”
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
2, Nhận xột:
- Cõu trả lời của người bạn
được cứu và cõu kết của
văn bản.
b, Tỏc dụng:
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc mình đã nặng lời miệt thị
ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát : Hôm nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã làm “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
khác đi những gì tôi nghĩ ”
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi
Ng ời bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc lên đá : Hôm nay ng ời “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi ”
Ng ời kia hỏi : Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
lên cát, còn bây giờ anh lại khắc lên đá ?”
Anh ta trả lời : Những điều viết lên cát sẽ mau chóng “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
xoá nhoà theo thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc trên đá, trong lòng ng
ời ”
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
Trang 5Tiết 60: Luyện tập viết đoạn văn tự sự cú sử dụng yếu tố nghị luận
Lỗi lầm và sự biết ơn Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời
đã xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc mình đã nặng lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm,
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim
Anh ta trả lời : Những điều viết lên cát sẽ mau chóng xoá nhoà “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
theo thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã
đ ợc ghi tạc trên đá, trong lòng ng ời ”.
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá
Lỗi lầm và sự biết ơn
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc
Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã xảy ra
một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi
nóng không kiềm chế đ ợc mình đã nặng
lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc
phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát :
Hôm nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã
“Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và
quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị lúc nãy
bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống
Ng ời bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã
lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc
anh, anh viết lên cát, còn bây giờ anh lại
=> Giỳp cho bài văn thờm sõu sắc, giàu
Văn bản không sử dụng yếu
tố nghị luận
=>Tớnh giỏo dục
của cõu chuyện bị mờ
nhạt.
Văn bản có sử dụng yếu tố nghị luận
Trang 6I, Thực hành tìm hiểu yếu
tố nghị luận trong đoạn
văn tự sự.
2, Nhận xét:
a, Yếu tố nghị luận.
- Câu trả lời của người bạn
được cứu và câu kết của
văn bản.
b, Tác dụng:
- Giúp cho bài văn thêm
sâu sắc, giàu tính triết lí
và ý nghĩa giáo dục cao.
Văn bản: “Lỗi lầm và sự
biết ơn”
Trang 7I, Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong
đoạn văn tự sự.
2, Nhận xét:
- Câu trả lời của người bạn được cứu và câu
kết của văn bản.
b, Tác dụng:
- Giúp cho bài văn thêm sâu sắc, giàu tính
triết lí và ý nghĩa giáo dục cao.
II
II, Thực hành viết đoạn văn
tự sự có sử dụng yếu tố nghị
luận.
Bài 1: SGK - 161
Viết một đoạn văn kể
lại buổi sinh hoạt lớp
Trong buổi sinh hoạt đó,
em đã phát biểu ý kiến để
chứng minh Nam là người
bạn tốt
Gợi ý
* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng.
- Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng- phân- hợp…
* Nội dung:
- Kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến để chứng minh Nam là người bạn tốt
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Văn bản: “Lỗi lầm và sự biết ơn”
Tiết 60: Luyện tập viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
Trang 8* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng phân hợp…
* Nội dung :
- Kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu
ý kiến để chứng minh Nam là người bạn tốt.
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Gợi ý bài 1 SGK - 161
* Gợi ý cụ thể:
- Buổi sinh hoạt lớp diễn ra như thế nào? Thời gian địa điểm, ai là
người điều khiển, không khí buổi sinh hoạt lớp ra sao?
- Nội dung buổi sinh hoạt là gì? Em đã phát biểu về vấn đề gì? Tại
sao lại phát biểu về vấn đề đó?
- Em đã thuyết phục cả lớp rằng Nam là người bạn tốt như thế nào? ( Lí lẽ, dẫn chứng, lời phân tích…)
sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến để chứng minh Nam là người bạn tốt
Trang 9Sự khác nhau giữa hai loại văn bản: Văn bản nghị luận
Người viết phải xây
dựng hệ thống luận
điểm, luận cứ chặt
chẽ Nội dung ý lớn,
ý nhỏ phải gắn bó,
phụ thuộc vào nhau
trong toàn bài.
Chỉ là những yếu tố đơn lẻ, biệt lập trong một tình huống, sự việc hay với nhân vật
cụ thể nào đó của câu chuyện.
VĂN BẢN TỰ SỰ
Trang 10* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng phân hợp…
* Nội dung :
- Kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu
ý kiến để chứng minh Nam là người bạn tốt.
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Gợi ý bài 1 SGK - 161
* Gợi ý cụ thể:
- Buổi sinh hoạt lớp diễn ra như thế nào? Thời gian địa điểm, ai là
người điều khiển, không khí buổi sinh hoạt lớp ra sao?
- Nội dung buổi sinh hoạt là gì? Em đã phát biểu về vấn đề gì? Tại sao
lại phát biểu về vấn đề đó?
- Em đã thuyết phục cả lớp rằng Nam là người bạn tốt như thế nào? ( Lí lẽ, dẫn chứng, lời phân tích…)
sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến để chứng minh Nam là người bạn tốt
Trang 11I, Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong
đoạn văn tự sự.
2, Nhận xét:
a, Yếu tố nghị luận.
- Câu trả lời của người bạn được cứu và câu
kết của văn bản.
b, Tác dụng:
- Giúp cho bài văn thêm sâu sắc, giàu tính
triết lí và ý nghĩa giáo dục cao.
II
II, Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử
dụng yếu tố nghị luận.
Bài 1: SGK - 161
Viết một đoạn văn kể lại buổi sinh hoạt
lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát
biểu ý kiến để chứng minh Nam là người
bạn tốt.
* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng.
- Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng - phân - hợp…
* Nội dung:
- Kể về những việc làm hoặc những lới dạy bảo giản dị mà sâu sắc của người bà kính yêu đã làm
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Bài 2: SGK - 161
Viết đoạn văn kể về những
việc làm hoặc những lời dạy
bảo giản dị mà sâu sắc của
người bà kính yêu đã làm cho
em cảm động (trong đoạn văn
có sử dụng yếu tố nghị luận)
Gợi ý bài 2: SGK - 161
Tiết 60: Luyện tập viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
Trang 12* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng phân hợp…
* Nội dung :
- Kể về những việc làm hoặc những lới dạy bảo giản dị mà sâu sắc của người bà kính yêu đã làm cho em cảm động
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Gợi ý bài 2: SGK - 161
* Gợi ý cụ thể:
- Người em kể là ai?
- Người đó đã để lại một việc làm, lời nói hay một suy nghĩ?
Điều đó diễn ra trong hoàn cảnh nào?
- Nội dung cụ thể là gì? Nội dung đó giản dị mà sâu sắc, cảm
động như thế nào?
- Suy nghĩ về bài học rút ra từ câu chuyện trên
Bài 2: SGK – 161 : Viết đoạn văn kể về những việc làm hoặc những lời dạy
bảo giản dị mà sâu sắc của người bà kính yêu đã làm cho em cảm động
(trong đoạn văn có sử dụng yếu tố nghị luận)
Trang 13Phõn tớch việc sử dụng yếu tố nghị luận trong văn bản “ Bà
nội”của Duy Khỏn
Tiết 60: Luyện tập viết đoạn văn tự sự cú sử dụng yếu tố nghị luận
bà nội (Trớch) Tôi ngẩng cao đầu mới thấy tuổi của bà ; chứ cứ nhìn bà chặt củi, nhổ sắn, nhìn bà đứng, bà đi không ai biết bà đã gần bảy m ơi Bà làm nhanh, đi nhanh, l ng thẳng Bà không hút thuốc lào nh u tôi, không ăn giầu.
bà nh một chiếc bóng; lặng lẽ, đi không ai biết, về không ai hay Bà tất bật, khi đi giồng sắn ở trại, khi đi bắt cua bán, lúc đi cấy thuê Có lần bà bỏ nhà bốn năm ngày Tôi hỏi Lĩnh, nó rơm rớm n ớc mắt Tuần phu đi rầm rập bắt thúê Trống dồn sôi cả bụng, đập thình thịch vào cái ngực bé nhỏ của tôi.
Cả làng đã im ắng Bà nh chiếc bóng giở về ít khi tôi thấy bà nói chuyện nói trò với ai ngoài các cháu ra ớt khi tôi thấy bà đôi co với ai Dân làng bảo bà hiền nh đất Nói cho đúng, bà hiền nh chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói, bà rủ rỉ khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai.
Ng ời ta bảo: Con h tại mẹ, cháu h tại bà Bà nh thế chúng tôi h làm sao đ ợc.( )“Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm ”
Bà tôi có học hành gì đâu, một chữ cắn đôi không biết Bà lặng lẽ, cứ t ởng bà không biết gì Bà thuộc
nh cháo hàng trăm hàng nghìn câu ca Bà nói những câu sao mà đúng thế Bà bảo u tôi:
Dạy con từ thuở còn thơ
Dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về.
Ng ời ta nh cây.Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy.
( Theo Duy Khỏn, Tuổi thơ im lặng, NXB Kim Đồng, Hà Nội, 1996)
bà nội (Trớch) Tôi ngẩng cao đầu mới thấy tuổi của bà ; chứ cứ nhìn bà chặt củi, nhổ sắn, nhìn bà đứng, bà đi không ai biết bà đã gần bảy m ơi Bà làm nhanh, đi nhanh, l ng thẳng Bà không hút thuốc lào nh u tôi, không ăn giầu.
bà nh một chiếc bóng; lặng lẽ, đi không ai biết, về không ai hay Bà tất bật, khi đi giồng sắn ở trại, khi đi bắt cua bán, lúc đi cấy thuê Có lần bà bỏ nhà bốn năm ngày Tôi hỏi Lĩnh, nó rơm rớm n ớc mắt Tuần phu đi rầm rập bắt thúê Trống dồn sôi cả bụng, đập thình thịch vào cái ngực bé nhỏ của tôi.
Cả làng đã im ắng Bà nh chiếc bóng giở về ít khi tôi thấy bà nói chuyện nói trò với ai ngoài các cháu ra ớt khi tôi thấy bà đôi co với ai Dân làng bảo bà hiền nh đất Nói cho đúng, bà hiền nh chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói, bà rủ rỉ khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai.
Ng ời ta bảo: Con h tại mẹ, cháu h tại bà Bà nh thế chúng tôi h làm sao đ ợc.( )“Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm ”
Bà tôi có học hành gì đâu, một chữ cắn đôi không biết Bà lặng lẽ, cứ t ởng bà không biết gì Bà thuộc
nh cháo hàng trăm hàng nghìn câu ca Bà nói những câu sao mà đúng thế Bà bảo u tôi:
Dạy con từ thuở còn thơ
Dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về.
Ng ời ta nh cây.Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy.
( Theo Duy Khỏn, Tuổi thơ im lặng, NXB Kim Đồng, Hà Nội, 1996)
Trang 14* Hình thức:
- Viết hoa lùi vào đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng Cách viết đoạn văn: Diễn dịch, quy nạp, tổng phân hợp…
* Nội dung :
- Kể về những việc làm hoặc những lới dạy bảo giản dị mà sâu sắc của người bà kính yêu đã làm cho em cảm động
- Có sử dụng yếu tố nghị luận.
Gợi ý bài 2: SGK - 161
* Gợi ý cụ thể:
- Người em kể là ai?
- Người đó đã để lại một việc làm, lời nói hay một suy nghĩ? Điều
đó diễn ra trong hoàn cảnh nào?
- Nội dung cụ thể là gì? Nội dung đó giản dị mà sâu sắc, cảm động như thế nào?
- Suy nghĩ về bài học rút ra từ câu chuyện trên
Bài 2: SGK – 161 : Viết đoạn văn kể về những việc làm hoặc những lời dạy
bảo giản dị mà sâu sắc của người bà kính yêu đã làm cho em cảm động
(trong đoạn văn có sử dụng yếu tố nghị luận)
Trang 15I, Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong
đoạn văn tự sự.
2, Nhận xét:
a, Yếu tố nghị luận.
- Câu trả lời của người bạn được cứu và câu
kết của văn bản.
b, Tác dụng:
- Giúp cho bài văn thêm sâu sắc, giàu tính
triết lí và ý nghĩa giáo dục cao.
II
II, Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử
dụng yếu tố nghị luận.
Bài 1: SGK - 161
Viết một đoạn văn kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong
buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến để chứng
minh Nam là người bạn tốt.
Bài 2: SGK - 161
Viết đoạn văn kể về những
việc làm hoặc những lới dạy
bảo giản dị mà sâu sắc của
người bà kính yêu đã làm cho
em cảm động (trong đoạn văn
có sử dụng yếu tố nghị luận)
Tiết 60: Luyện tập viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận