Bài 12. Luyện tập viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ á...
Trang 2Luyện tập
viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã
xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc
mình đã nặng lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị
lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách
thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên
cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
( Trích tập 4 – Hạt giống tâm hồn)
I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
1 Ví dụ :Văn bản :lỗi lầm và sự biết ơn
- Nội dung: Kể về hai
ng ời bạn đi trên sa mạc
và câu chuyện xảy ra với họ
-Trình tự kể : kể theo trình tự thời gian và trình
tự hồi ức
- Ngôi kể: Ngôi thứ 3
- Ng ời kể : Tác giả
Trang 3Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã
xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc
mình đã nặng lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị
lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách
thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên
cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
( Trích tập 4 – Hạt giống tâm hồn)
I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
1 Ví dụ :Văn bản :lỗi lầm và sự biết ơn
=> Lời nhận xét, khuyên nhủ của
ng ời viết về thù hận và ân nghĩa =>
thể hiện quan niệm sống của ng ời viết
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã
xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc
mình đã nặng lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị
lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách
thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc
trên đá, trong lòng ng ời ”.
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên
cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
( Trích tập 4 – Hạt giống tâm hồn)
=> Lời thoại nêu lên những suy nghĩ, những nhận xét về việc làm của bạn mình, quan niệm về điều tốt và điều xấu
Bài học về ân nghĩa
-ng ời bạn là ng ời
có lòng độ l ợng
và biết ơn sâu nặng
Trang 4Luyện tập
viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
Lỗi lầm và sự biết ơn Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong chuyến đi, giữa hai ng ời đã xảy ra một cuộc tranh luận, và một ng ời nổi nóng không kiềm chế đ ợc mình đã nặng lời miệt thị ng ời kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát : Hôm nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã làm khác “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi
đi những gì tôi nghĩ ”
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết định đi bơi Ng ời bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng kim loại khắc lên đá : Hôm “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi
nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi ”
Ng ời kia hỏi : Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết lên cát, còn bây “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi
giờ anh lại khắc lên đá ?”
Anh ta trả lời : Những điều viết lên cát sẽ mau chóng xoá nhoà theo “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi
thời gian, nh ng không ai có thể xoá đ ợc những điều tốt đẹp đã đ ợc ghi tạc trên đá, trong lòng ng ời ”
Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những ân nghĩa lên đá.
( Trích tập 4 – Hạt giống tâm hồn)
Lỗi lầm và sự biết ơn
Hai ng ời bạn cùng đi qua sa mạc Trong
chuyến đi, giữa hai ng ời đã xảy ra một cuộc
tranh luận, và một ng ời nổi nóng không
kiềm chế đ ợc mình đã nặng lời miệt thị ng ời
kia Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói
gì, chỉ viết lên cát : “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi Hôm nay ng ời bạn tốt
nhất của tôi đã làm khác đi những gì tôi
nghĩ”
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo, và quyết
định đi bơi Ng ời bị miệt thị lúc nãy bây giờ
bị đuối sức và chìm dần xuống Ng ời bạn
kia đã tìm cách cứu anh Khi đã lên bờ, anh
lấy một miếng kim loại khắc lên đá : “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi Hôm
nay ng ời bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống
tôi”
Ng ời kia hỏi : “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi Tại sao khi tôi xúc phạm
anh, anh viết lên cát, còn bây giờ anh lại
khắc lên đá”.?
Văn bản có sử dụng yếu tố nghị luận : Làm cho văn bản mang tính triết lí sâu sắc có ý nghĩa giáo dục cao
Văn bản không sử dụng yếu tố
nghị luận => Tính chất giáo dục
của câu chuyện bị mờ nhạt
Trang 5viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
1 Ví dụ :Văn bản :lỗi lầm và sự biết ơn
2 Kết luận :
* Yếu tố nghị luận trong văn bản tự sự: Là cuộc đối thoại
Lời của nhân vật Lời của tác giả( ng ời viết)
- Nêu lên các nhận xét, phán đoán, các lí lẽ nhằm thuyết phục ng ời đọc, ng ời nghe về một vấn đề, một quan điểm t t ởng nào đó
•Vai trò :- Làm nổi rõ đặc điểm nhân vật
- Làm cho câu chuyện mang tính triết lí sâu sắc
Trang 6Luyện tập
viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
II – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
1 Phân tích việc sử dụng yếu tố nghị luận trong văn bản “ Bà nội”của Duy Khán
bà nội ( Trích )
Tôi ngẩng cao đầu mới thấy tuổi của bà ; chứ cứ nhìn bà chặt củi, nhổ sắn, nhìn bà đứng, bà đi
không ai biết bà đã gần bảy m ơi Bà làm nhanh, đi nhanh, l ng thẳng Bà không hút thuốc lào nh u
tôi, không ăn giầu
bà nh một chiếc bóng; lặng lẽ, đi không ai biết, về không ai hay Bà tất bật, khi đi giồng sắn ở
trại, khi đi bắt cua bán, lúc đi cấy thuê Có lần bà bỏ nhà bốn năm ngày Tôi hỏi Lĩnh, nó rơm
rớm n ớc mắt Tuần phu đi rầm rập bắt thúê Trống dồn sôi cả bụng, đập thình thịch vào cái ngực
bé nhỏ của tôi
Cả làng đã im ắng Bà nh chiếc bóng giở về ít khi tôi thấy bà nói chuyện nói trò với ai ngoài
các cháu ra .t khi tôi thấy bà đôi co với ai Dân làng bảo bà hiền nh đất Nói cho đúng, bà hiền
nh chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói, bà rủ rỉ khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai
Ng ời ta bảo: “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi Con h tại mẹ, cháu h tại bà” Bà nh thế chúng tôi h làm sao đ ợc.( )
Bà tôi có học hành gì đâu, một chữ cắn đôi không biết Bà lặng lẽ, cứ t ởng bà không biết gì Bà
thuộc nh cháo hàng trăm hàng nghìn câu ca Bà nói những câu sao mà đúng thế Bà bảo u tôi:
Dạy con từ thuở còn thơ
Dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về
Ng ời ta nh cây.Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy
( Theo Duy Khán, Tuổi thơ im lặng,NXB Kim Đồng, Hà Nội, 1996)
bà nội ( Trích )
Tôi ngẩng cao đầu mới thấy tuổi của bà ; chứ cứ nhìn bà chặt củi, nhổ sắn, nhìn bà đứng, bà đi
không ai biết bà đã gần bảy m ơi Bà làm nhanh, đi nhanh, l ng thẳng Bà không hút thuốc lào nh u
tôi, không ăn giầu
bà nh một chiếc bóng; lặng lẽ, đi không ai biết, về không ai hay Bà tất bật, khi đi giồng sắn ở
trại, khi đi bắt cua bán, lúc đi cấy thuê Có lần bà bỏ nhà bốn năm ngày Tôi hỏi Lĩnh, nó rơm
rớm n ớc mắt Tuần phu đi rầm rập bắt thúê Trống dồn sôi cả bụng, đập thình thịch vào cái ngực
bé nhỏ của tôi
Cả làng đã im ắng Bà nh chiếc bóng giở về ít khi tôi thấy bà nói chuyện nói trò với ai ngoài
các cháu ra .t khi tôi thấy bà đôi co với ai Dân làng bảo bà hiền nh đất Nói cho đúng, bà hiền
nh chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói, bà rủ rỉ khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai
Ng ời ta bảo: “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi Con h tại mẹ, cháu h tại bà” Bà nh thế chúng tôi h làm sao đ ợc.( )
Bà tôi có học hành gì đâu, một chữ cắn đôi không biết Bà lặng lẽ, cứ t ởng bà không biết gì Bà
thuộc nh cháo hàng trăm hàng nghìn câu ca Bà nói những câu sao mà đúng thế Bà bảo u tôi:
Dạy con từ thuở còn thơ
Dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về
Ng ời ta nh cây.Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy
( Theo Duy Khán, Tuổi thơ im lặng,NXB Kim Đồng, Hà Nội, 1996)
Đây là suy nghĩ của
ng ời viết về đức hi sinh và lời dạy bảo của ng ời bà
Nguyên tắc giáo dục:quan tâm chăm sóc giáo dục trẻ em tờ khi còn nhỏ
- Nội dung: Kể về những việc làm và lời dạy bảo của ng ời bà
-Trình tự kể :
kể theo trình tự hồi ức
- Ngôi kể: Ngôi thứ nhất
- Ng ời kể : Tác giả
Trang 7I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
II – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
1 Phân tích việc sử dụng yếu tố nghị luận trong văn bản Bà nội của Duy Khán “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi ”.
viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
2 Bài tập 2: Viết đoạn văn kể về những việc làm hoặc những lời dạy bảo giản dị mà sâu sắc của
ng ời bà kính yêu đã làm cho em cảm động ( trong đoạn văn có dử dụng yếu tố nghị luận).
+ Viết hoa lùi đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng
+ Cách viết đoạn văn : diễn dịch, quy nạp, tổng- phân -hợp
+ Có sử dụng yếu tố nghị luận
* Nội dung : Kể về những việc làm hoặc những lời dạy bảo giản dị mà sâu sắc của ng ời bà kính yêu đã làm cho em cảm động.
ng ời bà kính yêu đã làm cho em cảm động ( trong đoạn văn có dử dụng yếu tố nghị luận).
Trang 8I – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự
II – Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
1 Phân tích việc sử dụng yếu tố nghị luận trong văn bản Bà nội của Duy Khán “Hôm nay người bạn tốt nhất của tôi đã làm khác đi ”.
Luyện tập
viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận
ng ời bà kính yêu đã làm cho em cảm động ( trong đoạn văn có dử dụng yếu tố nghị luận).
để chứng minh nam là một ng ời bạn rất tốt
+ Viết hoa lùi đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng
+ Cách viết đoạn văn : diễn dịch, quy nạp, tổng- phân -hợp
+ Có sử dụng yếu tố nghị luận
* Nội dung :Kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến
để chứng minh Nam là một ng ời bạn rất tốt
Trang 9- Gợi ý nội dung:
* Giới thiệu buổi sinh hoạt: Thời gian, địa điểm, ng ời điều khiển
* Nội dung của buổi sinh hoạt :
+Bình bầu thi đua của lớp trong tháng + Không khí của buổi sinh hoạt: sôi nổi, căng thẳng, gay
gắt + ý kiến của các bạn + ý kiến của em :chứng minh Nam là một ng ời bạn rất tốt :
em đã phát biểu những vấn đề gì để thuyết phục cả lớp rằng Nam là ng ời bạn tốt, phải nêu ra đ ợc những lí lẽ, dẫn chứng ,phân tích mang tính chất thuyết phục.
- Có thể rút ra bài học mang tính triết lí : biết đấu tranh thẳng thắn phê bình, biết giúp đỡ ng ời khác khi gặp khó khăn
+ Viết hoa lùi đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng
+ Cách viết đoạn văn : diễn dịch, quy nạp, tổng- phân -hợp
+ Có sử dụng yếu tố nghị luận
* Nội dung :Kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến
để chứng minh Nam là một ng ời bạn rất tốt