Thế nào là bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện hoặc đoạn trích?. Thế nào là bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện hoặc đoạn trích?.a. Luận điểm 1 Luận cứ Cách triển khai Phép lập
Trang 1TiÕt 118
NghÞ luËn vÒ mét t¸c phÈm truyÖn (hoÆc ®o¹n trÝch)
Trang 2- Vấn đề nghị luận của văn bản:
Những phẩm chất, đức tính đẹp đẽ,
đáng yêu của nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long.
- Những nhan đề có thể đặt cho văn bản
+ “Hình ảnh anh thanh niên làm công tác khí t ợng trong truyện ngắn
“Lặng lẽ Sa Pa”.
+ “Một vẻ đẹp nơi Sa Pa lặng lẽ”…
hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
a Ví dụ
b Nhận xét
* Ví dụ 1: Văn bản SGK Tr.61
b Nhận xét
1 Thế nào là bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)?
Trang 3Nội dung
Mở bài Thân bài Kết bài
hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
b Nhận
xét
Nêu vấn
đề
Dùng luận
điểm luận
cứ phân tích làm sáng tỏ vấn
đề nghị luận
Khái quát
đánh gia,
đánh giá chung vấn
đề nghị luận
Câu mang luận
điểm
Câu 3,
4 của
đoạn I (giới thiệu luận
điểm
Câu 2 của
đoạn II
Câu 2 của
đoạn III
Câu 1 của
đoạn IV (nêu phân tích luận điểm
Câu 3, 4 của đoạn
V (cô
đúc luận
điểm
Trang 4Luận
điểm 1
Luận cứ
Cách triển khai Phép lập luận
hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
b Nhận xét
đẹp ở tấm lòng yêu đời, yêu nghề, ở tinh thần trách nhiệm cao với công việc lắm gian
khổ của mình
- Cuộc sống cô độc
- Công việc vất vả
- Yêu công việc, có suy nghĩ
đúng đắn về công việc
- Diễn dịch
- Phân tích, chứng minh
Trang 5Luận
điểm 2
Luận cứ
Cách triển khai Phép lập luận
hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
b Nhận xét
nỗi “thèm ng ời”, lòng hiếu khách đến nồng nhiệt, ở sự quan tâm đến ng ời khác một cách chu đáo.
- Mến khách ngay từ phút gặp gỡ ban đầu
- Chu đáo với vợ bác lái xe
- Tiếp đón mọi ng ời niềm nở
- Diễn dịch
- Phân tích, chứng minh
Trang 6Luận
điểm 3
Luận cứ
Cách triển khai Phép lập luận
hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
b Nhận xét
- Anh thanh niên ấy rất khiêm tốn
- Cảm thấy đóng góp của mình là nhỏ bé.
- Khi hoạ sĩ muốn vẽ chân dung, anh hào hứng giới thiệu cho ông những ng ời khác mà theo anh là đáng vẽ hơn
mình.
- Diễn dịch
- Phân tích, chứng minh
Trang 7hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
a Ví dụ
b Nhận xét
- Phép lập luận: phân tích, chứng minh
Đề 1: Phân tích diễn biến cốt truyện trong truyện ngắn “Làng” của Kim Lân
* Ví dụ 2:
Đề 2: Suy nghĩ về đời sống tình cảm gia
đình trong chiến tranh qua truyện ngắn
“Chiếc l ợc ngà” của Nguyễn Quang Sáng
Đề 3: Sách ngữ văn 9, tập I, đã nhận xét
về nghệ thuật truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long nh sau:
“Truyện đã xây dựng đ ợc tình huống hợp
lý, cách kể chuyện tự nhiên, có sự kết hợp
tự sự, trữ tình với bình luận” Em hãy làm sáng tỏ nhận định trên
quan đến nhân vật
- Mục đích: Nhận xét đánh giá về những đặc điểm của nhân vật anh thanh niên
Trang 8hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?a Ví dụ
b Nhận xét
c Kết luận
c Kết luận Ghi
nhớ 1 SGK.Tr63
2 Yêu cầu của bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
2 Yêu cầu của bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
a Ví dụ (Ví dụ1, 2 của phần 1)
b Nhận xét
- Những nhận xét, đánh giá phải xuất phát từ tính cách, số phận của nhân vật đ ợc thể hiện trong tác
phẩm.
- Nhận xét đánh giá phải rõ ràng,
đúng đắn có luận cứ và lập luận thích hợp
- Bố cục mạch lạc có đủ 3 phần, lời văn chuẩn xác, gợi cảm.
b Nhận xét
a Ví dụ
Trang 9hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
1 Bài tập 1 Hoàn thành sơ đồ sau:
2 Yêu cầu của bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
c Kết luận (Ghi
nhớ 2,3,4 trong
SGK)
Nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
Yêu cầu
Những nhận xét
đánh giá
phải xuát từ
ý nghĩa của cốt truyện, tính cách,
số phận nhân vật
và nghệ thuật trong tác phẩm
Những nhận xét
đánh giá
phải rõ ràng
đúng đắn,
có luận cứ
và lập luận thuyết phục
Bố cục mạch lạc rõ ràng lời văn chuẩn xác gợi cảm
b Nhận xét
a Ví dụ
II Luyện tập
1 Bài tập 1
Trang 10hiểu bài nghị luận
về một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
1 Thế nào là bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc
đoạn trích)?
2 Yêu cầu của bài
văn nghị luận về
một tác phẩm
truyện (hoặc đoạn
trích)
Vấn đề nghị luận của đoạn văn: Tình thế lựa chọn nghiệt ngã của lão Hạc và vẻ
đẹp tâm hồn của nhân vật này
- Câu văn chứa luận
điểm: câu 1
II Luyện tập Bài tập 2:
- Các luận cứ:
+ Suy nghĩ nội tâm của lão Hạc để chọn cái sống hay cái chết -> cuối cùng lão chọn cái chết.+ Lão âm thầm chuẩn bị cho cái chết
+ Cái chết của lão khiến ng ời ta đau đớn, nhận ra tình phụ tử thiêng liêng
+ Lão dùng cái chết để cấy cái sống cho con trai
- Mục đích: Bằng sự phân tích cụ thể nội tâm hành động của lão Hạc, bài viết làm sáng tỏ nhân cách đáng kính trọng, một
II Luyện tập
Bài tập 2:
SGK
- Cách lập luận: Tập trung phân tích những diễn biến nội tâm của lão Hạc
Trang 11- Học thuộc ghi nhớ.
- Hoàn thiện các bài tập đã chữa vào
vở bài tập.
- Đọc tr ớc tiết 119.
Giáo viên thực hiện: Ong Thị Thanh.