Thân em như giếng giữa đàng, Người khôn rửa mặt, người phàm rửa chân... ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN NỘI DUNG CẦN ĐẠT Bài 1-2-3 THÂN PHẬN NGƯỜI PHỤ NỮ TRONG XÃ HỘI PHONG KIẾN ?Thân phận người ph
Trang 1TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TÂN
CHÂU
MÔN NGỮ VĂN
KHỐI 10
HỒ THỊ NGỌC NỮ
Bài giảng
Trang 2I ĐỌC-HIỂU TIỂU DẪN
_Ca dao than thân có số
lượng lớn
_Nội dung:
+ Lời than thở về cuộc
đời, cảnh ngộ khổ cực, đắng cay.
+ Tiếng nói khẳng định
giá trị, phẩm chất con người +Phản kháng xã hội,
phản kháng những điều ngang trái trong xã hội phong kiến
Trang 31.Thân em như tấm lụa đào Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai.
2 Thân em như giếng giữa đàng, Người khôn rửa mặt, người phàm
rửa chân
Trang 43 Bướm vàng đậu đọt
mù u Lấy chồng càng sớm,
lời ru càng buồn.
Trang 5ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN NỘI DUNG CẦN ĐẠT
Bài 1-2-3
THÂN PHẬN NGƯỜI PHỤ NỮ TRONG XÃ HỘI PHONG KIẾN
?Thân phận
người phụ nữ
trong xã hội cũ
được nói đến ở
3 bài ca dao này
có đặc điểm gì
chung?
@ Đều nói đến sự phụ thuộc của người phụ nữ vào: _hoàn cảnh
_người khác
@Người phụ nữ phải chịu cảnh
bị gả bán, hôn nhân không có tình yêu .
Trang 6ĐỌC- HIỂU VĂN
Phất phơ giữa chợ
biết vào tay ai
2 Thân em như
giếng giữa đàng,
Người khôn rửa
mặt, người phàm
rửa chân
Bài 1-2:
Dùng hình thức so sánh quen thuộc:
những vật nhỏ bé, yếu ớt…
*Ẩn dụ về
thân phận người phụ nữ: nhỏ bé, yếu ớt, sống cam chịu.
Trang 7?Hãy tìm những bài ca dao được bắt đầu bằng hình thức:
“Thân em như…”.
Trang 8Thân em như hạt mưa rào Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn
hoa
Thân em như hạt mưa sa Hạt vào đài các, hạt ra ruộng cày
Thân em như củ ấu gai, Ruột trong thì trắng vỏ ngoài thì đen
Ai ơi, nếm thử mà xem!
Nếm ra mới biết rằng em ngọt bùi
Thân em như ớt chín cây Càng tươi ngoài vỏ, càng cay trong
Trang 9dâu, làm mẹ trong gia đình gia trưởng của xã hội phong kiến vô cùng đau khổ Làm vợ càng sớm càng khổ.
_Tiếng ru buồn là tâm sự riêng, họ không biết chia sẻ cùng ai ngoài đứa con thơ bé nhỏ
*Cảnh bế tắc, buồn tủi của người phụ nữ trong xã hội phong
kiến .
Trang 10Bài 4
Hòn đá đóng rong vì dòng
nước chảy Hòn đá bạc đầu vì bởi sương
sa…
Trang 11_Hai câu đầu:
+Sự biến đổi của thiên nhiên trước thời
gian, hoàn cảnh: đóng
rong, bạc đầu.
+Tuổi xuân của người con gái cũng sẽ trôi đi
Trang 12ĐỌC- HIỂU VĂN
BẢN NỘI DUNG CẦN ĐẠT
?Bốn câu
sau thể hiện
điều gì?
_Bốn câu sau:
+Khát vọng sống hạnh phúc và nỗi lo sợ của cô gái.
?Khát vọng
của cô gái
được biểu hiện
như thế nào?
+Mong muốn gắn bó với người yêu, khát vọng được tự do yêu đương, và có hạnh phúc bền vững.
?Nhưng cô
gái sợ điều gì? chàng trai thay +Sợ: cha mẹ
đổi(nỗi sợ lớn nhất)
?Trong lòng
cô gái xuất
thuẫn gì?
_Mâu thuẫn giữa:
phúc lứa đôi và Thân phận người phụ nữ
Trang 13
Con cò mà đi ăn đêm
Đậu phải cành mềm lộn
cổ xuống ao…
Trang 14con cò được
tác giả dân
gian miêu tả
như thế nào?
_ Tình cảnh con cò đặc biệt: Kiếm ăn: ban đêm, gặp rủi ro,
lâm nạn “lộn cổ
xuống ao”
?Cụm từ
“tôi có lòng
nào” mang ý
nghiã gì?
_“Tôi có lòng
nào”: khẳng định cò không có ý xấu
Trang 15?Tâm sự con
cò được thể
hiện như thế
nào?
*Tâm sự con cò:
+Cò lương thiện, chăm chỉ nhưng gặp rủi ro
+Dù chết, cò cũng muốn chết trong danh dự, không làm con cái xấu hổ, tai tiếng
Trang 16_Vì: +Thân cò gầy guộc = sự khổ cực , vất vả của người nông dân.
+Cò có nhiều đặc điểm giống với người nông dân:chăm chỉ, siêng năng, cần cù, chịu thương chịu khó…
Trang 17III LUYỆN TẬP
? Trong ca dao than thân, thường gặp nhất là lời than của ai?
A.Chàng traiB.Ngườiphụ nữC.Cả A, B đều đúngD.Cả A, B
đều sai
Trang 18? Thân phận người phụ nữ
trong 3 bài ca dao đầu có đặc
điểm gì chung?
A Đều khẳng định vai trò, vị trí
quan trọng của người phụ nữ
trong xã hội phong kiến
B Đều ca ngợi vẻ đẹp hình thể của người phụ nữ
C Đều nói đến sự phụ thuộc
vào hoàn cảnh, vào người khác
của người phụ nữ trong xã hội
phong kiến
D Đều nói đến sự chủ động
của người phụ nữ trong tình yêu
và hôn nhân
Trang 19? Trong bài ca dao số 4, nhân vật trữ
tình lo sợ điều gì?
C Sợ cha mẹ
A Sợ người yêu thay lòng
D Sợ xã hội ngăn cấm tình yêu đôi lưa
B Sợ cha mẹ ngăn cấm và sợ chàng trai thay đổi
Trang 20? Trong bài ca dao số 5, con cò là
biểu tượng của ai?
A Người đàn ông trong gia đình phong kiến
B Người vợ trong xã hội xưa
D Người nông dân
C Quan lại
Trang 21? Hoàn cảnh mà con cò gặp phải là:
C May mắn kiếm được nhiều thức ăn
B Rủi ro, lâm nạn
A Bình thường, chẳng có gì đáng nói
D Tất cả đều sai