2.Nội dung:a.Quy luật sống 4 câu thơ đầu Xuân qua, trăm hoa rụng, Xuân tới, trăm hoa tươi.. -Nhà thơ khái quát quy luật cuộc sống của thiên nhiên cũng như con người.Mùa xuân đến trăm h
Trang 2~ Thiền sư Mãn Giác~
Trang 3Bài thơ: Cáo bệnh, bảo mọi người
Phiên âm:
Xuân khứ bách hoa lạc,
Xuân đáo bách hoa khai.
Sự trục nhãn tiền quá,
Lão tòng đầu thượng lai.
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận,
Đình tền lạc tận nhất chi mai.
Dịch nghĩa: Xuân đi, trăm hoa rụng,
Xuân đến, trăm hoa nở.
Việc đời ruổi qua nước mắt, Tuổi già hiện đến từ trên mái đầu Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết, Đêm qua, một cành mai trước sân.
Dịch thơ:
Xuân qua, trăm hoa rụng,
Xuân tới,trăm hoa tươi.
Trước mắt việc đi mãi,
Trên đầu già đến rồi.
Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết,
Đêm qua sân trước một cành mai.
Trang 4Uyền bá giáo lí
I.Tác giả, tác phẩm.
1.Tác giả:
-Thiền sư Mãn Giác (1052-1096)tên là
Lí Trườn, người làng An Cách (?)
Thuở nhỏ,ông được vào hầu Thái tử
Kiến Đức(tức là Lí Nhân Tông sau
này), và được Thái hậu rất trọng Khi
Kiền Đức lên ngôi, ông được ban
hiệu Hoài Tín trưởng lão, lại được
mời vào chùa Giáo Nguyên trong
cung Mãn Giác là tên chụy do vua
ban tặng sau khi ông mất
2 Tác phẩm:
- Kệ: thể văn Phật Giáo, dùng để truyền bá giáo lí Phât Pháp
Kệ được viết bằng văn vần Nhiều bài kệ có giá trị văn chương như các bài thơ Bài kệ của Thiên sư Mãn Giác vốn không có
nhan đề Cáo tật thị chúng là nhan đề do người sau đặt.
Trang 5II Hướng dẫn đọc - hiểu văn bản.
1.Tìm hiểu
chung:
-Bố cục: chia làm 2
phần.
+ 4 câu đầu: Thể
hiện quy luật cuộc
sống
niệm nhân sinh cao
đẹp.
Trang 62.Nội dung:
a.Quy luật sống (4 câu thơ đầu)
Xuân qua, trăm hoa rụng,
Xuân tới, trăm hoa tươi.
-Nhà thơ khái quát quy luật cuộc sống của thiên nhiên cũng như con
người.Mùa xuân đến trăm hoa đua nở, mùa xuân đi trăm hoa rụng rơi -Tuy nhiên ở trên đời thì thường nói quá khứ rồi mới đến hiện tại, đến rồi
mới đi nhưng ở đây nhà thơ sử dụng cách nói ngược để nhằm thể hiện quan niệm về kiếp sống của con người
-Kiếp sống của con người luân hồi như bánh xe luân chuyển, từ kiếp này
sang kiếp sau
Quan niệm mang đậm chất phật giáo.
Trước mặt việc đi mãi,
Trên đầu già đến rồi.
-Hai câu tho sau thể hiện quy luật biến đổi của con người, theo phật giáo thì
con người phải trải qua sinh lão bệnh tử
-Việc thì cứ đi xa mãi rồi, trên đầu những dấu hiệu tuổi già xuất hiện
-Trái ngược vơi hoa tươi thì con người đến mức độ tuổi cao thì lại héo
đi,già đi
=> 4 câu thơ đầu thể hiện được quan niệm của nhà thơ về kiếp người
và những biến đổi của con người trên cõi trần.
Trang 7b Quan niệm nhân sinh cao đẹp
Chớ bảo xuân tàn hoa dụng hết,
-Câu thơ thể hiện quan niệm triết lí nhân sinh cao đẹp của Thiền sư, nó biểu đạt một cách tinh tế về sự sống của con người
- Xuân tàn thì vẫn còn hoa nở,cuộc đời người có hết những vẫn còn linh hồn ở lại
Đêm qua sân trước một cành mai.
-Cành mai ấy là một hình ảnh đẹp, mai là 1 trong tứ quý Mai mang vẻ đẹp kín đáo lại thanh thoát, nhẹj nhàng gợi lên sự cảm nhận về sự sinh sôi bất diệt.Nó biểu tượng cho sức sống mãnh liệt của con người và vạn vật
III Tổng kết.
-Ý nghĩa: Bài thơ thể hiện quan niệm về cuộc đời con người cũng như
vạn vật, ra đi thanh thản thì cảm giác như ta vẫn còn trên đời này 4 câu thơ đầu thể hiện cái tài trong cách sử dụng động từ, chuyển động từ của Thiền sư
2 câu thơ sau thể hiện cái thần
-Nghệ thuật:
+Điệp cấu trúc câu
+ Đối lập, đảo trật tự câu
+ Hình ảnh mang sức tượng trưng