Tuần 21. Khái quát lịch sử Tiếng Việt tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các...
Trang 1KHÁI QUÁT LỊCH SỬ TIẾNG VIỆT
Trang 2BÀI THƠ “TIẾNG VIỆT” CỦA LƯU QUANG VŨ
Chưa chữ viết đã vẹn tròn tiếng nói Vầng trăng cao đêm cá lặn sao mờ
Ôi tiếng Việt như đất cày, như lụa Óng tre ngà và mềm mại như tơ.
…
Ôi tiếng Việt suốt đời tôi mắc nợ Quên nỗi mình quên áo mặc cơm ăn Trời xanh quá môi tôi hồi hộp quá Tiếng Việt ơi tiếng Việt ân tình ”
Trang 3
"Họ (các nhà thơ mới-TQĐ) yêu vô cùng thứ tiếng trong mấy mươi thế kỉ đã chia sẻ vui buồn với cha ông Họ dồn tình yêu quê hương trong tình yêu tiếng Việt"
(Hoài Thanh)
Trang 41 Tiếng Việt thời kì dựng nước
2 Tiếng Việt thời kì dựng nước Bắc thuộc
và chống bắc thuộc
3 Tiếng Việt thời kì độc lập tự chủ
5 Tiếng Việt từ sau c/m tháng 8 đến
nay
4 Tiếng Việt thời kì pháp thuộc
Trang 51 Tiếng Việt trong thời kì dựng nước
Trong các ý sau ý nào nêu bật được nguồn gốc của tiếng Việt ?
a Tiếng Việt có nguồn gốc từ tiếng Hán
b Tiếng Việt có nguồn gốc từ tiếng Khmer
c Tiếng Việt có nguồn gốc từ tiếng Mường
d Tiếng Việt có nguồn gốc bản địa
Trang 6b Quan hệ họ hàng của tiếng Việt
Họ ngôn ngữ Nam Á
Tiếng Việt
Tiếng KhrmeTiếng Bana
Tiếng Mường
Trang 7Việt Mường Môn Khrme
- Chưa có thanh điệu.
- Trong hệ thống âm đầu, ngoài phụ âm đơn còn có phụ âm kép như: tl, kl, pl… hệ thống
âm cuối còn có các âm như: -l, -h, -s…
Trang 8- T×nh h×nh : ViÖt ho¸
tiÕng H¸n
Chỉ ra đáp án sai trong những đáp án sau ?
a Tiếng Việt thời kỳ Bắc thuộc tự do phát triển
b Tiếng Việt thời kỳ Bắc bị tiếng Hán chèn ép
c Tiếng Việt vay mượn nhiều từ ngữ Hán
Trang 92 Tiếng Việt trong thời kì Bắc thuộc và chống Bắc thuộc
Một số phương thức Việt hóa tiếng Hán
Từ gốc Hán Từ Hán – Việt Phương thức Việt hóa
Tâm, Tài, Độc lập, Hạnh phúc, xã hội, gia đình…
Giữ nguyên nghĩa chỉ khác cách đọc
- Bồi hồi: Đi đi lại lại
- Phương phi: hoa cỏ thơm tho
- Bồi hồi: Bồn chồn, xúc
động
- Phương phi: béo tốt
Giữ nguyên cách đọc - thay đổi về nghĩa
Dùng từ Hán như yếu
tố tạo từ mới
Trang 113 Tiếng Việt trong thời kì độc lập tự chủ
- Long lanh đáy nước in trời,Thành xây khói biếc non phơi bóng vàng
- Cỏ non xanh rợn chân trờiCành lê trắng điểm một vài bông hoa-Dưới cầu nước chảy trong veoBên cầu tơ liễu bóng chiều thướt tha
(Trích Truyện Kiều – Nguyễn Du)
(Nguyễn Trãi)
Trang 12+ Tiếng Việt góp phần tích cực vào công cuộc tuyên truyền cách mạng, kêu gọi toàn dân đoàn kết đấu tranh
Trang 13Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và non nước, và cây, và cỏ rạng, Cho chuếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng, Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
- Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!
Trang 14Ô CHỮ TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LỚN VỚI TIẾNG VIỆT TỪ SAU CÁCH MẠNG
Trang 15 1 Chữ “am-pe” có cần dấu “-”
2 Vợ chủ tịch nước được gọi là gì?
3 Khái niệm trong Toán chỉ điểm chính giữa
đường thẳng
4 Ghi đúng tên một chất có trong xương
5 Dịch ra tiếng thuần Việt, “thi tập” được gọi là gì?
6.Thuật ngữ acide trong hóa học viết thế nào?
-> Hàng dọc từ khóa: Một vấn đề lớn đặt ra với tiếng Việt trong thời kì sau cách mạng tháng 8.
Trang 16+ Phiên âm thuật ngữ khoa học của phương
Tây: acide – >Axit, amibe -> amip…
+ Vay mượn qua tiếng Trung Quốc: Khí
quyển, sinh quyển, quần xã, môi trường , môi sinh…
+ Đặt thuật ngữ thuần Việt: vùng trời (thay không phận), Vùng biển (thay cho hải phận),
Máy bay (thay phi cơ),
Trang 17II Ch÷ viÕt cña tiếng Việt
Chữ Hán Chữ Nôm Chữ Pháp Chữ quốc ngữ Chữ quốc
ngữ
Trang 19Hai bản Kim Vân Kiều tân truyện.
Bên trái là Bản Liễu Văn đường tàng bản năm 1871 , khắc in năm Tự Đức thứ 24, hiện nay có ở Thư viện Liên trường Đại học Ngôn ngữ Đông Phương ở Paris.
Bên phải là Bảo Hoa các tàng bản năm 1879, khắc in năm Tự Đức thứ 32, được khắcn
Trang 201776 của nước Mỹ Suy rộng ra, câu ấy có nghĩa là: tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình
đẳng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do
Bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791 cũng nói: Người ta sinh
ra tự do và bình đẳng về quyền lợi; và phải luôn luôn được tự do và bình đẳng về quyền lợi
Đó là những lẽ phải không ai chối cãi được
Trang 21ch ơng cổ đ ợc
l u truyền.
Không đánh vần đ ợc, khó
học
Dễ học, dễ
đọc, thông
dụng
Trang 22Theo em để góp phần gìn giữ và phát triển tiếng Việt như một thứ tài sản quý giá của dân tộc chúng
ta phải làm gì?
Câu hỏi củng cố
- Có tình cảm yêu quý và ý thức gìn giữ tiếng Việt
- Cần học tập, tìm hiểu tiếng Việt để sử dụng đúng và và tiến tới
sử dụng hiệu quả tiếng Việt trong các lĩnh vực của đời sống Tránh sử dụng tiếng Việt một cách tuỳ tiện
- Làm phong phú và giàu có cho tiếng Việt bằng việc tiếp thu những tinh hoa của các ngôn ngữ khác trên thế giới