Tuần 25. Những yêu cầu về sử dụng tiếng Việt tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất...
Trang 3I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng Việt
1 Về ngữ âm và chữ viết Tiếng Việt
Hãy phát hiện lỗi về phát
âm và chữ viết trong những câu sau và chữa lại
cho đúng?.
Ví dụ1:
- Không giặc quần áo ở đây.
- Khi sân tr ờng khô dáo, chúng em chơi đá cầu
Trang 4I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng Việt
1 Về ngữ âm và chữ viết Tiếng Việt
Đọc đoạn hội thoại sau và phân tích sự khác biệt của những từ ngữ phát âm theo giọng địa ph ơng so với những từ t ơng ứng trong ngôn ngữ toàn dân?.
Ví dụ 2:
-Thế tại sao đang ở thành phố, bác lại về nhà quê?
- à… chuyện ấy thì dài lắm Nhẩn nha rồi
bác kể Dưngưmờ… chẳng qua cũng là cái
duyên, cái số… Gì thế, cháu?
-Bác nói giọng nó khang khác thế nào ấy.Trời bác nói là giời {…} Nhưngưmà bác nói là dư
ngưmờ Bảoưbác nói là bẩu.
-Ăn n ớc ở đâu nói giọng ở đó mờ, cháu
- (Ma Văn Kháng Heoưmayưgióư
lộng.)
Trang 51 Về ngữ âm và chữ viết Tiếng Việt
I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng Việt
Từ toàn dân Từ địa ph ơng
nh ng mà d ng mờ trời giời
bảo bẩu
mà mờ
Khi sử dụng tiếng Việt cần đảm bảo những yêu cầu nào
về ngữ âm
và chữ viết
Yêu cầu: Khi sử dụng tiếng Việt, về mặt ngữ õm và chữ viết
cần phỏt õm theo õm thanh chuẩn của tiếng Việt, cần viết đỳng theo cỏc quy tắc hiện hành về chớnh tả và chữ viết núi chung.
Trang 6I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Trang 7I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Những học sinh trong nhà tr ờng sẽ hiểu sai các vấn đề
mà thầy giáo truyềnưđạt.
3 Kết hợp từ Số ng ời mắc các bệnh
truyền nhiễm và chêt vì bệnh này đã giảm dần
4 Kết hợp từ Những bệnh nhân không
cần phải mổ mắt, đ ợc
điều trị bằng những thứ thuốc tra mắt đặc biệt do khoa d ợc pha chế
Trang 8I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
- Anh ấy có một yếu điểm: không quyết
đoán trong công việc.
- Điểm yếu của họ là thiếu tinh thần đoàn kết.
- Bọn giặc đã ngoan cố chống trả quyết
liệt.
- Bộ đội ta đã ngoan c ờng chiến đấu suốt một ngày đêm.
- Tiếng Việt rất giàu âm thanh và hình
ảnh, cho nên có thể nói đó là thứ tiếng rất linh động, phong phú.
Trang 9I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng Việt
sử dụng tiếng Việt về mặt từ ngữ cần phải đảm bảo những yờu cầu cơ
bản nào?
mực tiếng Việt là dùng từ ngữ đúng với hình thức và cấu tạo, với ý nghĩa,với đặc
điểm ngữ pháp của chúng trong tiếng Việt
Trang 10I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
- Qua tác phẩm “ Tắt đèn” của Ngô Tất Tố
đã cho ta thấy hình ảnh ng ời phụ nữ nông thôn trong chế độ cũ.
- Lòng tin t ởng sâu sắc của những thế hệ cha anh vào lực l ợng măng non và xung
kích sẽ tiếp b ớc mình.
Trang 11I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Bỏ từ
“qua” - Tác phẩm “Tắt đèn” của Ngô Tất Tố đã cho ta thấy
hình ảnh ng ời phụ nữ nông thôn trong chế độ cũ
2
Câu thiếu thành phần
- Thêm từ làm chủ ngữ
-Thêm từ làm vị ngữ
- Đóư là lòng tin t ởng sâu
sắc của thế hệ cha anh vào lực l ợng măng non và xung kích sẽ tiếp b ớc mình
-Lòng tin t ởng sâu sắc của những thế hệ cha anh vào lực l ợng măng non
và xung kích sẽ tiếp b ớc
mình đãư đượcư thểư hiệnư bằngư nhữngư hànhư độngư cụưthể
Trang 12I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Việt
3 Về ngữ pháp
Lựa chọn những câu văn
đúng trong các câu sau?.
- Câu 1 sai, do không phân định rõ
thành phần phụ đầu câu.
Sửa: bỏ từ “ có đ ợc” đi
Trang 13I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Ví dụ 3:
Thuý Kiều và Thuý Vân đều là con gái của
ông bà V ơng viên ngoại Nàng là một thiếu nữ tài sắc vẹn toàn, sống hoà thuận và hạnh
phúc với cha mẹ Họ sống êm ấm d ới một mái
nhà, cùng có những nét xinh đẹp tuyệt vời.Vẻ
đẹp của Kiều hoa cũng phải ghen, liễu cũng
phải hờn Còn Vân có nét đẹp đoan trangư
thuỳ mị Còn về tài thì nàng hơn hẳn Thuý
Vân Thế nh ng nàng đâu có đ ợc h ởng hạnh
phúc.
Đoạn văn sai do các câu liên kết vơí nhau ch a hợp
lí Cần sắp xếp lại các câu, các vế câu và thay
đổi một số từ ngữ nhằm làm cho đoạn văn logic
Trang 14I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Việt
3 Về ngữ pháp
Yêu cầu: Sử dụng ngữ pháp theo đúng
chuẩn cuả tiếng Việt là sử dụng câu cấu tạo theo đúng quy tắc ngữ pháp tiếng Việt, diễn đạt đúng các quan hệ ý
nghĩa và sử dụng dấu câu thích hợp
Hơn nữa, các câu trong đoạn văn và văn bản cần đ ợc liên kết chặt chẽ, taọ nên một văn bản mạch lạc thống nhất.
Trang 15I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Việt
4 Về phong cách ngôn ngữ
Hãy phân tích và chữa lại
nh ữ ng từ dùng không phù hợp với phong cách ngôn
- Trong một bài văn nghị luận:
“ưTruyệnưKiều”ưcủaưNguyễnưDuưđãưnêuưcaoư
mộtưtưưtưởngưnhânưđạoưhếtưsứcưlàưcaoưđẹp.
Trang 16I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Trang 17I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
Việt
4 Về phong cách ngôn ngữ
Hãy nhận xét về các từ ngữ thuộc ngôn ng ữ núi trong phong cỏch ngụn ngữ sinh hoạt ở
Ví dụ 2:
Bẩm cụ, từ ngày cụ bắt đi ở tù, con lại sinh ra
thích đi ở tù; bẩm có thế, con có dám nói gian thì trời tru đất diệt, bẩm quả đi ở tù s ớng quá Đi ở tù
Trang 18I Sử dụng đúng theo các chuẩn mực của Tiếng
-Về từ ngữ, cần dùng từ ngữ đúng với hình thức và cấu tạo, với ý nghĩa, với đặc điểm ngữ pháp của chúng
trong tiếng Việt
-Về ngữ pháp, cần cấu tạo câu theo đúng quy tắc
ngữ pháp tiếng Việt, diễn đạt đúng các quan hệ ý
nghĩa và sử dụng dấu câu thích hợp Hơn nữa, các
câu trong đoạn văn và văn bản cần đ ợc liên kết chặt chẽ, tạo nên một văn bản mạch lạc, thống nhất
- Về phong cách ngôn ngữ, cần nói và viết phù hợp với các đặc tr ng và chuẩn mực trong từng phong cách
chức năng ngôn ngữ
Trang 19II Sử dụng hay, đạt hiệu quả giao tiếp cao
Trong câu tục ngữ
“Chết
“Chết đứng đứng còn hơn sống
sống quỳ quỳ”, các từ
đứng và và quỳ quỳ đ ợc sử dụng theo nghĩa nh thế nào? Việc sử dụng
nh thế làm cho câu tục ngữ có tính hình
t ợng và giá trị biểu cảm ra sao?
1 Hai từ đứng và quỳ đ ợc dùng với nghĩa chuyển.Nó
Hãy phân tích hiệu quả
biểu đạt của việc dùng ẩn
dụ và so sánh trong câu
sau:
ưưưưưưưưChúngưtaưluônưnằmư
trongưlòngư
trongưlòngưchiếcưnôiưưxanh chiếcưnôiưưxanh ư củaưcâyưcối,ưđóưlàưcáiưmáyư
tính hình t ợng, biểu cảm hơn, thể hiện sự gần gũi,
mang lại lợi
ích cho con ng ời
Trong Lời kờu gọi toàn quốc khỏng chiến, Hồ Chớ Minh viết:
Ai cú sỳng dựng sỳng Ai cú gươm dựng gươm, khụng cú gươm thỡ dựng cuốc, thuổng, gậy gộc Ai cũng phải ra sức chống thưc dõn Phỏp, cứu
nước.
3 Đoạn văn của HCM: dựng phộp đối "Cú/Khụng cú", điệp "Ai
cú,sỳng,gươm,dựng", tất cả cỏc biện phỏp nghệ thuật này cú tỏc dụngtạo ra hiệu quả,vừa nhấn mạnh đỏnh địch bằng mọi vũ khớ cú trong
tay của cuộc chiến tranh nhõn dõn,đồng thời tạo nhịp điệu dứt khoỏt,khoẻ khoắn tạo õm hưởng hựng hồn, vang dội, tỏc động đến người
nghe..
Trang 20Khi nói và khi viết, chẳng những cần
sử dụng tiếng Việt đúng theo các chuẩn mực của nó, mà còn cần sử dụng một
cách sáng tạo, có sự chuyển đổi linh hoạt theo các ph ơng thức và quy tắc chung, theo các phép tu từ để cho lời nói, câu văn có tính nghệ thuật và đạt hiệu quả giao tiếp cao.
Trang 21III Luyện tập
Bài tập 1
Lựaưchọnưnhữngưtừưngữưviếtưđúngưtrongư cácưtrườngưhợpưưsau: ưbàn hoàng/ bàng
hoàng; chất phát / chất phác; bàn quan /bàng quan; lãng mạn / lãng mạng; hiu trí /
h u trí; uống riệu /uống r ợu; trau chuốt/ chau chuốt; lồng làn / nồng nàn; đẹp đẽ/
đẹp đẻ; chặc chẻ / chặt chẽ.
Trang 22III Luyện tập
Bài tập 1
Lựaưchọnưnhữngưtừưngữưviếtưđúngưtrongư
cácưtrườngưhợpưưsau:ưbàn hoàng/ bàng hoàng ;
chất phát / chất phác ; bàng quan /bàn quan;
Trang 23
Phân tích tính chính xác và tính biểu cảm của
ng ời x a nay hiếm
khác, thỡ đồng bào cả n ớc, đồng chí trong Đảng và bầu bạn khắp nơi khỏi
cảm thấy đột ngột.
Trang 24-Từ “lớp" : Phân biệt người theo tuổi tác,thế hệ,không có nét nghĩa xấu,cho nên nó phù hợp với câu văn.Còn từ “hạng"
mang nét nghĩa xấu, phân biệt người theo phẩm chất tốt, xấu, không phù hợp với câu văn này
-Từ “phải" mang nét nghĩa bắt buộc,cưỡng bức,nặng
nề,không phù hợp với sắc thái ý nghĩa nhẹ nhàng,vinh hạnh của việc "Đi gặp các vị cách mạng đàn anh".Còn từ "sẽ" có nét nghĩa nhẹ nhàng,phù hợp hơn.Vì vậy,ở câu văn này cần dùng từ "sẽ"