Tuần 16. Chữa lỗi lập luận trong văn nghị luận

Không nêu đ ợc luận điểm khái quát, diễn đạt trùng lặp, luẩn quẩn, không nói rõ đ ợc bản chất của vấn đề: - Hai câu thơ nói lên hoài bão về công danh, sự nghiệp của PNL là làm trai phải

TiÕt 48

GV: Lý Th¸i Linh, THPT §×nh LËp, L¹ng s¬n

? Theo em, đâu là các lỗi lập luận lớn mà khi làm văn nghị luận mình th ờng mắc?

1.Lỗi liên quan đến việc nêu luận điểm.

2 Lỗi liên quan đến việc nêu luận cứ.

3 Lỗi về cách thức lập luận.

Th¶o luËn:

Tæ 1: BtËp 1, 2 ( I )

Tæ 2,3: BtËp 1,2 ( II )

Tæ 4: BtËp 1,2 ( III ).

I.Lỗi liên quan đến việc nêu

luận điểm

1.Bài tập 1

a.Luận điểm ch a rõ, nội dung

trùng lặp mà không có sự nhấn

mạnh ý hay phát triển ý( cảnh

vật…vắng vẻ, cảnh vật …ng ng

đọng, im lìm, cảnh sắc im

ắng)

b Không nêu đ ợc luận điểm khái

quát, diễn đạt trùng lặp, luẩn

quẩn, không nói rõ đ ợc bản chất

của vấn đề:

- Hai câu thơ nói lên hoài bão về

công danh, sự nghiệp của PNL là

làm trai phải biết lập công đền

nợ n ớc và để lại tiếng thơm cho

đời

c Nêu quá nhiều luận điểm, nh

ng lại không trình bày đ ợc hết ý

-Luận cứ không phù hợp với các

luận điểm đã nêu

2.Bài tập 2 Chữa lại các ý ở bài tập 1

a.Cảnh vật trong bài thơ Thu điếu của NK gợi cho ng ời đọc cảm giác về

sự lẻ loi, hiu quạnh thật đáng sợ.Nếu

là sự vật thì chỉ là Một chiếc

thuyền câu bé tẻo teo Nếu là âm

thanh thì chỉ là hơi gợn tí, khẽ đ a

vèo Và cái ngõ quê vốn là nơi ồn ào

những lời chào hỏi thì sao mà lạnh

lẽo: Ngõ trúc quanh co khách vắng

teo.

b Hai câu thơ(…) nói lên hoài bão

về công danh ,sự nghiệp của PNL là làm trai sống ở trong trời đất là phải biết lập công đề nợ n ớc và để lại tiếng thơm cho muôn đời.Trong hoàn cảnh lịc sử ấy, hoài bão của PNL đã trở thành lí t ởng sông tích cực có tác dụng to lớn đối với xã hội

Lí t ởng ấy còn góp phần khích lệ con ng ời từ bỏ lối sống tầm th ờng, ích kỉ để sẵn sàng chiến đấu, hi sinh vì nghĩa lớn

c Tự nghiên cứu

II Lỗi liên quan đến việc nêu

luận cứ.

1 Bài tập 1

a.Luận cứ mơ hồ, thiếu chính xác

Cần

nêu rõ luận cứ quan trọng nhất liên

quan

đến đối t ợng nghị luận của hai

câu thơ,

đó là: Sự t ơng đồng giữa hình t

ợng

thiên nhiên và tâm trạng tác giả

HCận-tâm trạng chung của cái tôi Thơ

mới

b.Luận cứ thiếu chính xác: “Đất n

ớc…

hoàn toàn”

-Luận cứ còn thiếu toàn diện: vì

chỉ nêu

dẫn chứng về Hai Bà Tr ng cần bổ

sung các luận cứ phù hợp với luận

điểm

: “ Dân tộc ta anh hùng hào kiệt

đời nào cũng có”

c Luận cứ thiếu tính hệ thống, logic:

-Các chiến thắng không đ ợc sắp xếp theo thời gian

-Luận cứ không phù hợp với luận

điểm: ải Chi lăng, cửa biển Bặch

đằng không phải là “tên tuổi”

2 BT2 ( Tự nghiên cứu)

2.Bài tập 2.

a, Từ x a đến nay, vẻ đẹp và số phận của của

ng ời p nữ luôn là đề tài nổi bật của thơ văn Ca dao x a có những câu thật hay:

Thân em nh dải lụa đào /Phất phơ giữa chợ biết

vào tay ai.Thân em nh giếng giữa đàng/ Ng

ời khôn rửa mặt, ng ời phàm rửa chân Rồi

vẻ đẹp đoan trang và số phận bi thảm của nàng Vũ Thị Thiết trong Chuyện ng ời con gái Nam X ơng của Nguyễn Dữ Đặc biệt là tài sắc và cuộc đời chìm nổi , lênh đênh của nàng Kiều trong Truyện Kiều của

Nguyễn Du…

b NC viết nhiều về nthôn và ng ời ndân VN

tr ớc CMT8 Trong các tp của ông, nthôn thì tiêu điều, xơ xác, còn ng ời ndân bị dồn đuổi tới bên bờ vực thẳm của sự tuyệt vọng.Các nvật

ndân của ông vô cùng p.phú đa dạng Có ng

ời bị bần cùng hoá, l u manh hoá nh CPhèo Cũng có ng ời rơi vào cảnh ngộ khốn cùng nh

ng vẫn giữ đ ợc lòng tự trọng và phẩm giá

nh Lão Hạc Lại có những ng ời là nạn nhân củacái đói nh anh cu Phúc, bà cái đĩ…

c L điểm không rõ ràng:

Phần gợi mở, dẫn dắt

không đủ làm nổi bật

luận điểm chính

-Luận cứ : không phù hợp

với phạm viđề tài đ ợc nêu

ở những câu tr ớc

III.Lỗi về cách thức lập

luận

1,Bài tập 1

a.L cứ thiếu logic, lộn xộn

( liệt

kê các tác giả không theo

trình tự thời gian),

không đủ làm sáng tỏ

cho luận điểm

b.L điểm không rõ ràng:

“Nông

thôn”ở đây là đề tài ng

ời nông dân hay cuộc

sống ở nông thôn ?

-Luận cứ thiếu toàn diện:

chỉ tập trung vào “cái

đói” trong tp viết về

đề tài n thôn và n

dân của N Cao

? Từ việc thực hành các bài tập trên , em thấy khi viết văn nghị luận ta phải tránh những lỗi nào?

-Nêu luận điểm trùng lặp hoặc không rõ ràng, không phù hợp với bản chất của vấn đề cần giải quyết

-Nêu luận cứ thiếu chính xác, không đầy đủ, không liên quan mật

thiết đến luận điểm cần trình bày, trùng lặp hoặc qua r ờm rà

- Lập luận mâu thuẫn, luận cứ không phù hợp với luận điểm