BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI NGUYỄN THỊ HƯƠNG TRÀ QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ, QUẬN HÀ ĐÔNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI...
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
NGUYỄN THỊ HƯƠNG TRÀ
QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ, QUẬN HÀ ĐÔNG,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH
Hà Nội -2017
Trang 2BỘ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
HỌC VIÊN: NGUYỄN THỊ HƯƠNG TRÀ
KHÓA 2015 - 2017
QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH, MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ, QUẬN HÀ ĐÔNG,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Chuyên ngành: Quản lý đô thị và công trình
Mã số: 60.58.01.06
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
1- TS KTS NGUYỄN XUÂN HINH 2- TS KTS ĐỖ TRẦN TÍN
XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
TS KTS: PHẠM KHÁNH TOÀN
Hà Nội – 2017
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực và
có nguồn gốc rõ ràng
TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Nguyễn Thị Hương Trà
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới:
- TS Nguyễn Xuân Hinh và TS Đỗ Trần Tín là những người hướng dẫn khoa học đã nhiệt tình chỉ dẫn và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn
- Ban Giám hiệu, Khoa Đào tạo sau đại học, Khoa quản lý đô thị, Khoa Quy hoạch, các thầy, các cô là giảng viên Khoa sau Đại học - Trường Đại học Kiến trúc
Hà Nội đã nhiệt tình tạo điều kiện, hướng dẫn, giảng dạy để tôi hoàn thành tốt khoá học và luận văn tốt nghiệp này
- Cuối cùng tôi đặc biệt biết ơn sự quan tâm chia sẻ và động viên của gia đình, bạn bè và đồng nghiệp trong suốt thời gian 2 năm học vừa qua
Tuy đã có nhiều sự cố gắng, song do điều kiện về thời gian cũng như kiến thức của bản thân còn nhiều hạn chế, luận văn cũng không tránh khỏi những thiếu sót, tác giả mong nhận được những ý kiến quý báu từ Hội đồng Khoa học Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội cùng các thầy cô giáo, đồng nghiệp và bạn bè để luận văn được hoàn thiện hơn
Xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày 12 tháng 03 năm 2017
Tác giả luận văn
Nguyễn Thị Hương Trà
Trang 5MỤC LỤC
Trang
CHƯƠNG I: THỰC TRẠNG VỀ QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY
XANH, MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ 5
1.1 GiớithiệuchungvềkhuđôthịmớiVănPhú, Q HàĐông, TP
1.1.3 Hiện trạng sử dụng đất, công trình kiến trúc, hạ tầng kỹ thuật 7
1.2 Quá trình quy hoạch và xây dựng khu đô thị mới Văn Phú 10
1.2.2 Các giai đoạn quy hoạch xây dựng khu đô thị mới Văn Phú 12
1.3
Hiện trạng không gian cây xanh, mặt nước khu đô thị Văn
Phú, quận Hà Đông, TP Hà Nội 14
1.4
Thực trạng về quản lý không gian cây xanh, mặt nước khu đô
1.4.1
Thực trạng về quy hoạch và quản lý xây dựng theo quy hoạch
1.4.2
Các công cụ quản lý không gian cây xanh, mặt nước trong khu đô
1.4.3
Cơ cấu tổ chức quản lý không gian cây xanh, mặt nước khu đô thị
Trang 61.4.4
Sự tham gia của cộng đồng trong quản lý không gian cây xanh mặt
1.5
Đánh giá chung về thực trạng quản lý không gian cây xanh
mặt nước khu đô thị Văn Phú 29
1.5.1
Đánh giá hiện trạng về quy hoạch và tổ chức không gian cây xanh
1.5.2
Đánh giá về mặt tổ chức quản lý quản lý không gian cây xanh mặt
CHƯƠNG II: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ QUẢN LÝ KHÔNG GIAN
CÂY XANH, MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ 34
2.1 Vaitròcủakhônggiancâyxanh, mặtnướctrongđôthị 34
2.2 Các tiêu chí trong thiết kế không gian cây xanh, mặt nước 38
2.2.2
Vị trí và mối quan hệ không gian cảnh quan khu vực xung quanh
2.2.3 Các chức năng của không gian cây xanh, mặt nước trong đô thị 40
2.3 Quản lý không gian cây xanh, mặt nước 42 2.3.1 Mối quan hệ quản lý không gian kiến trúc cảnh quan đô thị 42 2.3.2 Nội dung công tác quản lý kiến trúc cảnh quan đô thị 43 2.3.3 Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý kiến trúc cảnh quan đô thị 46 2.3.4 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý, khai thác và sử dụng 48
2.4 Cơ sở pháp lý quản lý không gian cây xanh, mặt nước 50 2.4.1 Văn bản luật do cơ quan nhà nước Trung ương ban hành 50
Trang 72.4.3
Một số quy chuẩn tiêu chuẩn về thiết kế quy hoạch không gian cây
2.5
Kinh nghiệm trong nước và quốc tế về quản lý không gian
kiến trúc cảnh quan đô thị 53
CHƯƠNG III: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP QUẢN LÝ KHÔNG GIAN
CÂY XANH, MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ, QUẬN
HÀ ĐÔNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
68
3.1
Quan điểm, mục têu và nguyên tắc quản lý không gian cây
xanh, mặt nước khu đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông 68
3.2 Đề xuất về nội dung quản lý không gian cây xanh, mặt nước
khu đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông 71
3.3
Đề xuất về phân cấp quản lý, cơ chế phối hợp quản lý không
gian cây xanh, mặt nước khu đô thị Văn Phú, quận Hà Đông 79
3.4
Đề xuất sự tham gia của cộng dồng trong quản lý không gian
cây xanh, mặt nước, quận Hà Đông, TP Hà Nội 87
3.4.2 Đề xuất thành lập tổ tự quản trong mỗi nhóm nhà và khu vực 92
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 94
TÀI LIỆU THAM KHẢO 96
Trang 8DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Viết tắt Tên đầy đủ
Trang 9DANH MỤC HÌNH , SƠ ĐỒ
Số hiệu
hình,
ảnh
Tên hình, sơ đồ, ảnh
Hình 1.1 Vị trí địa lí và mối liên hệ vùng khu đô thị Văn Phú
Hình 1.2 SơđồmặtbằngtổngthểkhuđôthịVănPhú
Hình 1.3 Hình ảnh KĐT Văn Phú tháng 12 năm 2009
Hình 1.4 Hình ảnh KĐT Văn Phú tháng 12 năm 2011
Hình1.5 HìnhảnhcâyxanhtrênđườngLêTrọngTấn
Hình 1.6 Hìnhảnhcâyxanhtrongkhu ở khuđôthịVănPhú
Hình 1.7 Hìnhảnhcâyxanhtrêncôngviênquảngtrườngtrungtâm
Hình 1.8 Vườnhoathảmcỏtrongkhuđôthị
Hình 1.9 Câyxanhđượctrồng ở hàngràokhubiệtthự, liềnkề
Hình
1.10 MặtnướchiệntrạngtrongkhuđôthịVănPhú
Hình1.11 SơđồquyhoạchkhônggiancâyxanhmặtnướckhuđôthịVănPhú
Hình
1.12 Sơđồbốtrí chi tiếtcâyxanh, mặtnướctrongkhucôngviên
Hình
1.13 Hìnhảnhkhuvựctrồngmớicâyxanhkhôngđảmbảochấtlượng
Hình
1.14 Sơđồcơcấutổchức Ban quảnlýdựánkhuđôthịVănPhú
Hình 2.1 Sơđồmốiquanhệkhônggiancâyxanh, mặtnướcvớicáckhuchứcnăngkháctrongkhuđôthị
Hình 2.2 Sơđồtổchứckhônggian KTCQ
trongmốiquanhệvớinhucầucủangườidânvớikhônggiancâyxanh, mặtnước
Hình 2.3 Hìnhvẽmôtảvaitròvàđiềukiệnsinhtrưởngcủacâyxanhtrongmôitrườngtựnhiênvàtrongđôthị Hình 2.4 Sơđồcácyếutốcấuthànhkhônggiankiếntrúccảnhquanđôthị
Hình 2.5 Sơđồmốiquanhệtrongquảnlýkiếntrúccảnhquanđôthị
Hình 2.6 Sơđồvềcácyếutốảnhhưởngđếnquảnlýkhônggiancâyxanh, mặtnước
Hình 2.7 VịtríđịalýkhuđôthịEcopark
Trang 10Hình 2.8 ToàncảnhkhuđôthịEcoparkVănGiang, HưngYên
Hình 2.9 Hìnhảnhcâyxanh, thảmcỏtrênđườngdạokhuđôthịEcopark
Hình
2.10 BảnđồquyhoạchkhutrungtâmkhuđôthịPhúMỹHưng
Hình
2.11 Hìnhảnhcâyxanh, mặtnướctrongkhuđôthịPhúMỹHưng
Hình
2.12 Tổchứckhônggianxanhcôngcộngkhu NEWTOWN của Singapore
Hình
2.13
Sửdụngyếutốcâyxanh,
mặtnướctrongtổchứckhônggiancôngcộngkhuđôthịmớiThượngHải, TrungQuốc
H ình
2.14 V ườnBảoMặc, QuảngChâu, TrungQuốc
Hình 3.1 Đềxuấtbốtríphốikếthợpcâyxanhtrongkhunhàcaotầng
Hình 3.2 Bốtríphốikếthợpcâyxanhkhubiệtthự, liềnkề
Hình 3.3 Bốtrívườnhoa, câyxanhtrongkhucôngviên
Hình 3.4 SơđồđềxuấtbốtrícâyxanhtrênđườngLêTrọngTấn
H ình 3.5 Đềxuấttrồngcâythủysinhđểlàmsạchnướchồ
Hình 3.6 Sơđồphốihợpquảnlýgiữa 3 chủthểquảnlý
Hình 3.7 S[ đồđềxuấtcơcấutổchứcbộmáyquảnlýkhônggiancâyxanh, mặtnướckhuđôthịVănPhú Hình 3.8 Sơđồđềxuấtphốihợpquảnlýgiữacấpquảnlývàcáctổchứcchínhtrịxãhộitrongkhuđôthị
H ình 3.9 Sơđồtổchứcđộitựquảnquảnlýcâyxanh, mặtnướctrongkhuđôthịVănPhú
Trang 11DANH MỤC BẢNG, BIỂU
Bảng 1.1 BảngtổnghợpsửdụngđấtkhuđôthịVănPhú 7 Bảng 1.2 Bảnghiệntrạngxâydựngnhà ở khuđôthịVănPhú 8 Bảng 1.3 Bảng hiện trạng xây dựng công trình 8
Trang 12PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Trong những năm gần đây cùng với việc mở rộng địa giới hành chính thủ đô Hà Nội, đã hình thành rất nhiều khu đô thị mới nhằm đáp ứng về nhu cầu về nhà ở cho người dân thành phố Các khu đô thị mới này được thiết kế quy hoạch, xây dựng theo các tiêu chuẩn và yêu cầu đối với một đô thị văn minh, hiện đại Hệ thống cây xanh, mặt nước trong đô thị đã và đang trở thành một bộ phận quan trọng không thể thiếu được trong tổng thể đô thị đáp ứng nhu cầu nghỉ ngơi, giải trí của người dân đô thị
Không gian cây xanh, mặt nước trong khu đô thị mới là phần diện tích
có vai trò quan trọng là không gian chuyển tiếp giữa các công trình kiến trúc với hệ thống không gian rộng lớn bên ngoài, tạo nên một cơ cấu không gian tổng thể thống nhất và hoàn chỉnh
Việc quản lý cây xanh, mặt nước trong tổ chức không gian các khu đô thị mới là yêu cầu thiết yếu nhằm giải quyết nhu cầu sinh hoạt của người dân, cải thiện chất lượng môi trường, cân bằng sinh thái và nâng cao chất lượng
mỹ quan đô thị Tuy nhiên những bất cập trong công tác quản lý, khai thác sử dụng không gian cây xanh, mặt nước hiện nay dẫn đến hiệu quả thấp cả về thẩm mỹ, cũng như môi trường cảnh quan đô thị
Khu đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông, thành phố Hà Nội được bắt đầu giải phóng mặt bằng, xây dựng hạ tầng từ năm 2007 Đây là một trong những khu đô thị mới được xem là dự án đô thị kiểu mới đầu tiên tại quận Hà Đông, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng góp phần làm thay đổi diện mạo của vùng đất phía Tây thủ đô Hà Nội Tuy nhiên, vấn đề tổ chức, quản lý các không gian cây xanh, mặt nước qua thực tế cho thấy vẫn chưa đáp ứng được các yêu cầu về thẩm mỹ, môi trường cảnh quan đô thị, cũng như vai trò của các cơ quan quản lý, cộng đồng dân cư chưa được quan tâm, chú trọng
Trang 132
Chính vì vậy, đề tài nghiên cứu: "Quản lý không gian cây xanh, mặt
nước khu đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông, thành phố Hà Nội" là hết sức
cần thiết và mang ý nghĩa thực tiễn cao
2 Mục đích và mục tiêu nghiên cứu của đề tài
2.1 Mục đích nghiên cứu
- Đề xuất các giải pháp quản lý không gian cây xanh mặt nước nhằm góp phần làm cho khu đô thị mới Văn Phú thêm Xanh - Sạch - Đẹp
2.2 Mục tiêu nghiên cứu
- Đánh giá thực trạng thiết kế quy hoạch, xây dựng không gian cây xanh, mặt nước trong khu đô thị mới Văn Phú
- Đánh giá công tác quản lý, khai thác sử dụng yếu tố cây xanh, mặt nước trong khu đô thị mới Văn Phú
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Công tác quản lý không gian cây xanh, mặt nước khu đô thị mới
- Phạm vi nghiên cứu: Khu đô thị mới Văn Phú, quận Hà Đông, thành phố Hà Nội
4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp điều tra khảo sát hiện trạng
- Phương pháp thu thập các số liệu liên quan tới công tác quản lý khu đô thị mới Văn Phú, thu thập các kết quả đánh giá hiện trạng không gian cây xanh mặt nước, cũng như các kết quả nghiên cứu khoa học khác liên quan tới đề tài của luận văn
- Phương pháp điều tra xã hội học nhằm nắm bắt nhu cầu, nguyện vọng cũng như hiệu quả sử dụng của các không gian cây xanh, mặt nước đối với cư dân trong khu đô thị mới Văn Phú
Trang 143
- Phương pháp chuyên gia nhằm tham khảo ý kiến của đội ngũ chuyên gia có trình độ cao trong lĩnh vực quản lý để đưa ra những nhận định về công tác quản lý không gian cây xanh, mặt nước
5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Hoàn thiện các cơ sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về quản lý cây xanh, mặt nước phục vụ công tác nghiên cứu, đào tạo tại trường đại học
và các cơ quan nghiên cứu quản lý đô thị
- Các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý không gian cây xanh, mặt nước tại khu đô thị mới Văn Phú - Quận Hà Đông, được đưa ra làm
cơ sở tham khảo cho các dự án, cũng như vận dụng cho các khu đô thị mới của thành phố Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung
6 Một số khái niệm và thuật ngữ sử dụng trong luận văn
Khu đô thị mới là một khu vực trong đô thị, được đầu tư xây dựng mới
đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và nhà ở (Nguồn: Luật Quy
hoạch đô thị, năm 2009)
Kiến trúc cảnh quan: Là không gian vật thể đô thị được xác định bởi
các yếu tố cấu thành gồm: Nhà, công trình kỹ thuật, công trình nghệ thuật, quảng cáo và không gian công cộng [16]
Cảnh quan đô thị: Là hình ảnh con người thu nhận được qua tiếp xúc
với không gian đô thị Cảnh quan đô thị bao gồm: Cảnh quan thiên nhiên, công trình xây dựng và hoạt động của con người [16]
Các quần thể các công trình xây dựng: Các quần thể các công trình xây
dựng tách biệt hay liên kết lại với nhau mà do kiến trúc của chúng, do tính đồng nhất hoặc vị trí của chúng trong cảnh quan, có giá trị nổi bật [16]
Quản lý kiến trúc cảnh quan đô thị là quản lý không gian vật thể đô thị
và là một trong những nội dung của QL quy hoạch và xây dựng đô thị [16]
Trang 154
Khái niệm cộng đồng: là một nhóm người đặc trưng, sống ở một khu vực
địa lý được chỉ rõ, có văn hoá và lối sống chung, có sự thống nhất hành động chung để cùng theo đuổi một mục đích Cộng đồng có thể là nhóm dân cư nhỏ (cộng đồng dân cư ở phường, xã, tổ dân phố, thôn, xóm) hoặc có thể là cộng đồng người địa phương, là những người có quan hệ gần gũi với nhau, thường
xuyên gặp mặt ở địa bàn sinh sống (Từ điển Bách khoa Việt Nam, tập 1)
Tổ chức cộng đồng: Là một khối liên kết của các thành viên trong cộng
đồng, cùng một mối quan tâm chung và hướng tới một quyền lợi chung, cùng nhau hợp sức để tận dụng tiềm năng, trí tuệ cùng thực hiện một công việc
Cách tiếp cận này được sử dụng khá phổ biến trong nhiều lĩnh vực, nhiều dự án, trong đó có công tác quản lý hiệu quả không gian kiến trúc cảnh quan đô thị của nhiều thành phố và khu đô thị mới
7 Cấu trúc luận văn
MỞ ĐẦU
NỘI DUNG
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH, MẶT NƯỚC TẠI KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH, MẶT NƯỚC TRONG ĐÔ THỊ
CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP QUẢN LÝ KHÔNG GIAN CÂY XANH, MẶT NƯỚC KHU ĐÔ THỊ MỚI VĂN PHÚ
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Trang 16THÔNG BÁO
Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội Đ/c: Km 10 – Nguyễn Trãi – Thanh Xuân Hà Nội
TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN
Trang 1794
PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1 Kết luận
Trong quá trình thực hiện luận văn tốt nghiệp, qua nhiều đợt kiểm tra tiến
độ, được sự góp ý của các thầy cô trong tiểu ban, tác giả đã hoàn thành luận văn và xin được đưa ra một số kết luận sau đây:
- Quản lý không gian cây xanh, mặt nước các khu đô thị mới nói chung và khu đô thị mới Văn Phú nói riêng nâng cao hiệu quả sử dụng là một nhu cầu thiết yếu nhằm giải quyết nhu cầu sinh hoạt của người dân, cải thiện chất lượng môi trường ở, cân bằng sinh thái và nâng cao mỹ quan đô thị
- Luận văn đã đánh giá thực trạng cây xanh, mặt nước trong khu đô thị Văn Phú và hiệu quả sử dụng các yếu tố này Luận văn đã nghiên cứu các cơ
sở khoa học cho việc quản lý yếu tố cây xanh, mặt nước trong thiết kế kiến trúc cảnh quan dựa trên các quan điểm triết học Phương Đông, thuật Phong Thuỷ, khai thác kinh nghiệm truyền thống ở Việt Nam cũng như kinh nghiệm trên thế giới
- Tổ chức cây xanh mặt nước trong các khu đô thị mới là giải quyết sự hài hoà và thống nhất giữa cảnh quan tự nhiên, cảnh quan nhân tạo và cảnh quan hoạt động trong khu ở Đặc biệt là cây xanh trên các đường phố chính Cải tạo
hồ nước Văn Phú bằng các biện pháp quy hoạch phân chia lưu vực thoát nước
và kỹ thuật xử lý làm sạch nước
- Quản lý khai thác và nâng cao hiệu quả sử dụng yếu tố cây xanh, mặt nước trong khu đô thị mới cần có giải pháp bố trí cụ thể từng loại cây cho từng tuyến đường, cho các khu chức năng trong khu đô thị mới Đặc biệt là sự kết hợp giữa khu vực cây xanh và hồ nước
- Đề xuất cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý, việc phân cấp quản lý, phối hợp quản lý, thành lập Đội Quản lý không gian cây xanh mặt nước tự quản trực