yếu tố nguy hiểm về điện trong nhà máy chế biến thực phẩm, nguyên nhân và cách phòng ngừa

các yếu tố nguy hiểm về điện trong nhà máy Chế biến thực phẩm hiện nay, nguyên nhân và biện pháp phòng ngừa ....................................................................................................................................................................................................

CHÀO MỪNG THẦY VÀ CÁC BẠN ĐẾN VỚI BUỔI THUYẾT TRÌNH CỦA NHÓM 2

1 Võ Thị Nguyệt

2 Nguyễn Thị Thanh Hải

3 Lê Thị Trúc Loan

4 Nguyễn Thị Anh Chi

5 Lê Phước Tài

6 Huỳnh Thị Thu Phương

II.Thực trạng hệ thống điện tại cơ sở

• Thực trạng công trình điện, các thiết bị điện ngày nay còn nhiều bất cập Hệ thống mạng điện gia đình, công trình điện công cộng còn tổ chức và giám sát

sơ sài, mạng điện rắc rối có khả năng gây ra hiện tượng cháy chập điện là rất lớn Thế giới ngày càng phát triển, đặc biệt là những thiết bị điện ngày càng

được đổi mới sáng tạo hơn với công suất lớn hơn Điều này cũng gây khó khăn không nhỏ trong quá trình bảo quản công trình điện Chính những yếu tố như trên đã gây ra những vụ cháy nổ lớn gây hỏa hoạn thiệt hại tính mạng con

người và tài sản.

• Thực trạng về vấn đề sử dụng nguyên vật liệu cho việc sản xuất vật liệu truyền tải điện năng, thiết bị ổ cắm phích cắm Do lợi ích cá nhân chạy theo lợi nhuận kinh tế Con người ngày càng vì đồng tiền mà coi thường đến tính mạng của

người khác Hiện nay trên thị trường có rất nhiều các loại sản phẩm không đạt tiêu chuẩn chất lượng như các loại dây điện, ổ cắm , phích cắm, vẫn được lưu hành bày bán rộng rãi.

I Thực trạng hệ thống điện tại cơ sở

 Hệ thống điện tại các cơ sở nhà máy CBTP

Hệ thống điện tại các cơ sở CBTP là điện sản xuất

3 pha, đa số đã sử dụng lâu năm, dây dẫn câu mắc

tùy tiện trong nhà xưởng và kho, không đảm bảo

nên thường cháy lan nhanh, khó cứu chữa

- Theo thống kê của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội năm 2016, trên

toàn quốc đã xảy ra 7981 vụ tai nạn lao động làm 8251 người bị nạn trong đó

862 người chết: Lĩnh vực sản xuất kinh doanh điện chiếm 37,1% tổng số vụ tai nạn, 37% tổng số người chết Kế tiếp là loại hình công ty cổ phần, chiếm 34,2% số vụ tai nạn chết người và 34,3% số người

chết.  Doanh nghiệp nhà nước, đơn vị hành chính sự nghiệp

chiếm 20,8% số vụ tai nạn chết và doanh nghiệp tư nhân, hộ kinh doanh cá thế chiếm 3,5% số vụ tai nạn. 

I Thực trạng hệ thống điện tại cơ sở

Theo thống kê của cục ATVSLĐQG, hằng năm, Việt Nam có khoảng từ

450 – 500 trường hợp bị điện giật, trong đó có khoảng từ 350 – 400

trường hợp dẫn tới tử vong

I Thực trạng hệ thống điện tại cơ sở

Khoảng 10 giờ sáng 29-7, một vụ cháy bùng phát

dữ dội tại một xưởng sản xuất bánh kẹo ở km19, trên quốc lộ 32 (xã Đức Thượng, huyện Hoài Đức,

TP Hà Nội)

Chập điện Điện phóng

Điện giật

III Các yếu tố nguy hiểm về điện trong nhà máy CBTP

1 Điện giật

Điện giật là phản

ứng sinh lí hoặc

chấn thương gây ra

bởi dòng điện đi

qua cơ thể con

 Tiếp xúc với các phần tử đã được cắt ra khỏi nguồn điện nhưng vẫn còn tích điện tích ( do điện dung).

 Tiếp xúc với các phần tử đã được cắt ra khỏi nguồn điện nhưng phần tử này vẫn còn chịu 1 điện áp cảm ứng do ảnh hưởng của điện từ hay cảm

ứng tĩnh điện do các trang thiết bị khác đặt gần.

b Tiếp xúc gián tiếp

 Tiếp xúc với các phần tử như rào chắn, vỏ hay các thanh thép giữ các thiết bị hoặc tiếp xúc trực tiếp với trang thiết bị điện mà chúng đã có điện áp

do chạm vỏ (cách điện đã bị hỏng)

 Tiếp xúc đồng thời ở 2 điểm trên mặt đất hay trên sàn có các điện thế khác nhau

c Các yếu tố ảnh hưởng đến tai nạn điện giật

d Hậu quả

2 Chập điện

Chập mạch điện là hiện tượng các pha chập vào nhau hoặc dây pha chạm đất làm điện trở dây dẫn giảm, cường độ dòng điện tăng lớn đột ngột dẫn

tới cháy dây dẫn phát sinh ra tia lửa điện .

a Nguyên nhân gây ra hiện tượng chập điện

Khi 2 dây bị mất lớp vỏ bọc cách điện chập vào

nhau

Khi đấu nối đầu dây dẫn với nhau hay đấu vào máy móc thiết bị không đúng quy định

Môi trường sản xuất có hoá chất ăn mòn dẫn tới lớp vỏ bọc cách điện bị

phá huỷ.

Khi lắp đặt, khoảng cách

2 dây trần ngoài nhà máy không đúng tiêu chuẩn nên khi cây đổ, gió rung gây chập

Sét đánh gây phóng điện tạo hồ quang dẫn điện giữa các dây dẫn gây chập mạch điện

Do thao tác nhầm, ví dụ như đóng điện sau khi sửa chữa mà quên tháo

dây nối đất

3 Phóng điện.

 Phóng điện là hiện tượng gây ra bởi tĩnh điện, xảy

ra khi hai vật tích điện có điện thế khác nhau được đưa đến gần hoặc chạm vào nhau

 Với lượng điện áp tĩnh điện đủ lớn (khoảng 7000 volt) và điện trở tiếp xúc đủ nhỏ khi đó dòng phóng điện này tạo ra hồ quang điện.

 Điện tích bị phóng khi qua trục máy tạo ra tia lửa điện Tia lửa điện đủ lớn và gặp các vật dễ gây cháy

nổ (dung môi gas, xăng dầu, mùn cưa, vv…) sẽ làm phát sinh ngọn lửa gây hỏa hoạn

Nguyên nhân

Vậy hậu quả nó gây

là như thế nào???

IV Nguyên nhân dẫn đến tại nạn điện trong

nhà máy chế biến thực phẩm

Môi trường làm việc không an

toàn

Người lao động

Công tác tổ chức của nhà máy thủy

sảnNguyên nhân

Người lao động

 Sức khỏe người lao động không ổn định như

mệt mỏi, buồn ngũ, chán nản, khi làm việc người lao động sẻ mất tập trung hoặc thiếu cảnh giác lúc làm việc có thể dẫn đến tai nạn điện

 Chủ quan trong việc mặt đồ bảo hộ lao động

 Làm việc thiếu trách nhiệm không đúng qui trình kĩ thuật

 Khi mở điện không quan sát, kiểm tra xung quanh để tránh trường hợp dây điện bị chập hoặc bị đứt

Người lao động vi phạm kĩ thuật an toàn khi sử dụng nguồn điện, công tác vận hành thiết bị không đúng qui định

Không đảm bảo an toàn khoảng cách

điện

 Người lao động thiếu kinh nghiệm, thiếu hiểu biết về

kiến thức chuyên môn trong việc sử dụng nguồn điện

Công tác tổ chức của nhà máy thực phẩm

Không thường xuyên mở các lớp huấn luyện chuyên môn về

sử dụng điện hoặc vận hành máy móc

Không thường xuyên tổ chức kiểm tra, bảo trì thiết bị điện theo định kì và qui định

Thiết kế hệ thống điện không hợp lý như dây điện chồng

chéo lên nhau

Trình độ tổ chức, quản lí công tác lắp đặt, xây dựng sữa chữa công trình điện chưa tốt

 Sử dụng các thiết bị, dụng cụ sửa chữa kém chất lượng

như không có lớp vỏ cách điện an toàn

Chưa trang bị hoặc trang bị chưa đầy đủ cho người lao động các dụng cụ

bảo hộ lao động

• Găng tay cách điện

Được áp dụng để bảo vệ chống tiếp xúc trực tiếp khi có nguy cơ tiếp xúc điện từ tay trong quá trình thao tác vận hành sửa chữa thiết bị điện

Giày cách điện và giày bảo

hộ

Mũ bảo hiểm

Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với các phần tử mang điện

có độ cao bằng đầu người

Thảm cách điện

 Chưa sử dụng tín hiệu,

biển báo nhằm cảnh báo nguy

hiểm về điện

Thực hiện nối đất, nối dây trung tính các thiết bị điện không tuân theo đúng tiêu chuẩn

• Bảo vệ nối dây trung tính là nối vỏ thiết bị và các phần kim loại không

mang điện với dây không nhằm tạo ra dòng ngắn mạch một pha khi có sự

cố để làm thiết bị bảo vệ

Đúng tiêu chuẩn

Môi trường làm việc không an toàn

• Độ ẩm của môi trường xung

quanh càng tăng, thì độ dẫn điện của lớp da sẽ tăng lên tức tổng trở cơ thể sẽ giảm vì thế mức độ nguy hiểm cũng tăng

 Môi trường ẩm ướt hoặc thấm

nước

• Môi trường làm việc nhiệt

độ cao (trên 30oC), khi

làm việc mồ hôi chảy ra

nguy cơ tai nạn điện cao

 Không gian làm việc chật hẹp dễ va chạm

 Hệ thống điện xuống cấp hay thiết kế

chưa hợp lí: vỏ thiết bị hỏng cách điện,

một số mạch điện bảo vệ chống quá dòng, thiết bị chống rò điện, hoặc các thiết bị

bảo vệ đặt không phù hợp

V Biện pháp phòng ngừa

Người ta thường có câu: “phòng bệnh hơn chữa bệnh” Ai cũng nên trang bị cho mình các BPPN!

1 Biện pháp kỹ thuật:

Tấm chắn hở Lồng chắn

• Cách điện giữa các pha với nhau, giữa pha và vỏ, giữa vỏ

và người

• Bảo đảm cách điện tốt Các thiết diện, đường dây phải bảo

đảm cách điện tốt, không để xuất hiện dòng điện rò.

• Tất cả các thiết bị đóng mở điện như cầu dao, công tắc,

biến trở của các máy công cụ phải che kín những bộ phận dẫn điện.

• Các bảng phân phối điện và cầu dao điện phải đặt trong các

hộp tủ kín, bằng kim loại, có dây tiếp đất và phải có khoá hoặc then cài chắc chắn Phải ghi rõ điện áp sử dụng ở các cửa tủ chứa phân phối điện.

CÁCH

ĐIỆN

LẮP

ĐẶT

• Phải thực hiện đúng hướng dẫn của nhà chế tạo, phải nối đất an toàn

cho vỏ thiết bị

• Cầu dao, cầu chì, áp-tô-mát, công tắc, ổ cắm: Phải đặt nơi khô ráo

và nên đặt ở vị trí cao hơn sàn nhà 1,4 mét, để đảm bảo an toàn cho trẻ nhỏ và tránh khả năng ngập nước.

• Đề phòng điện rò ra các bộ phận khác và để tản dòng điện vào trong

đất và giữ mức điện thế thấp trên các vật, ta nối không bảo vệ, nối đất an toàn và cân bằng thế

• Ở những nơi có điện nguy hiểm, để đề phòng người vô tình tiếp xúc,

cần sử dụng tín hiệu, khoá liên động và phải có hàng rào bằng lưới,

có biển báo nguy hiểm.

• Lắp đặt các thiết bị bảo vệ hiện đại, tự động hoạt động chính xác khi

sự cố xảy ra như: điện áp thấp, máy biến áp cách ly, máy cắt điện an toàn

• Trang bị các dụng cụ, phương tiện chữa cháy đề phòng trường hợp

chập điện, phóng điện gây cháy nổ

Biển báo nguy hiểm Trang bị dụng cụ chữa cháy

Máy biến áp cách ly, tủ phân

phối điện Cầu dao ngắt điện

Hệ thống nhà máy được nâng

cấp

Thực hiện nối đất an toàn

 Đề phòng điện rò ra các bộ phận khác và để tản dòng điện vào trong đất và giữ mức điện thế thấp trên các vật ta nối không bảo vệ, nối đất

an toàn và cân bằng thế.

 Nối đất nhằm bảo vệ cho người khi chạm phải vỏ các thiết bị điện trong trường hợp cách điện của thiết bị bị hư.

 Phải chọn đúng điện áp sử dụng và thực hiện nối đất hoặc nối dây trung tính các thiết bị điện cũng như thắp sáng theo đúng qui chuẩn.

2 Biện pháp tổ chức:

 Thường xuyên kiểm tra hệ thống dây

chuyền, công nghệ sản xuất tại cơ sở luôn

đảm bảo chính xác giữa các bộ phận.

 Công nhân được trang bị đầy đủ dụng cụ trang

bị, kiến thức khi tiếp xúc, sửa chữa điện hay cấp

cứu người bị điện giật

 Thường xuyên kiểm tra, giám sát công tác an toàn điện, phòng chống cháy nổ; xây dựng kế hoạch phòng ngừa, ngăn chặn sự cố, tai nạn, tuyên truyền, phổ biến rộng rãi

về công tác an toàn điện.

 Chú trọng công tác vệ sinh các trang thiết bị, máy móc sản xuất định kỳ

 Định kì kiểm tra và thay thế sửa chữa

đúng lúc, bảo đảm chất cách điện luôn

luôn đúng với yêu cầu Trong điều kiện sản xuất bình thường ít nhất mỗi năm

phải kiểm tra một lần, những nơi ẩm ướt,

có hơi khí xâm thực phải kiểm tra 6 tháng một lần.

 Phân công người trực và đóng cắt

điện phải hết sức chặt chẽ Tại nơi

trực phải có sơ đồ nối các đường dây,

vẽ tình trạng thực tế của các TBĐ và

những điểm có nối đất

 Mở các lớp tập huấn thường niên về quy phạm kỹ thuật an toàn điện, khắc phục các sự cố điện, cấp cứu người bị điện giật.

Lớp tuyên truyền, giáo dục kỹ thuật BHLĐ

Lớp huấn luyện cấp cứu

người bị điện giật

VI Cấp cứu nạn nhân bị tai nạn điện

1 Khái quát chung

 Nhiều cuộc thực nghiệm và thực tế chứng minh

 Từ lúc bị điện giật đến 1 phút nạn nhân được cứu chữa ngay thì 90% trường hợp cứu sống được

 Để 6 phút sau mới cấp cứu chỉ có thể cứu sống được 10%

 Để từ 10 phút trở đi thì rất ít trường hợp được cứu sống

 Khi thấy người bị tai nạn điện, mọi công dân phải có trách nhiệm tìm mọi biện pháp để cứu người bị nạn

 Để cứu người có kết quả phải hành động nhanh chóng kịp thời và có phương pháp

2 Phương pháp tách nạn nhân ra khỏi mạng điện

a Giải phóng nạn nhân ra khỏi mạng điện hạ áp.

Việc giải phóng nạn nhân ra khỏi mạng điện hạ áp có thể thực hiện bằng các cách sau:

 Có thể cắt mạch điện bằng các thiết bị điều khiển đóng cắt, cắt nhanh chóng cắt mạch điện bằng cầu dao hoặc aptomat gần nhất.

 Có thể dùng sào cách điện, gậy gỗ khô, câu liêm,… để gạt dây dẫn khỏi người nạn nhân.

 Có thể dùng rìu/ dao cán gỗ khô, hoặc kìm cách điện cắt đứt dây dẫn.

 Có thể túm áo hoặc tóc khô kéo nạn nhân.

b Giải phóng nạn nhân ra khỏi mạng điện cao áp:

• Nhất thiết phải dùng các phương tiện an toàn như sào, ủng, găng tay cách điện…

• Có thể dùng các thiết bị nối đất di động để tạo ngắn mạch nhân tạo làm cắt máy cắt đầu nguồn Chú ý khi nối đất di động lên đường dây phải nối đất trước một đầu.

3 Sơ cứu nạn nhân

a Các thao tác ban đầu

 Trước hết cần xác định trạng thái của nạn nhân

Nạn nhân cần được đặt chỗ khô ráo, thoáng mát

nhưng tánh gió, nhanh chóng cởi hết áo, thắt

lưng…

 Để nạn nhân nằm ngửa và kiểm tra nhịp tim, cơ

quan hô hấp, đồng tử mắt, đông thời gọi bác sĩ và nhân viên y tế

b Thông đường dương khí

• Dùng phương pháp để ngửa cổ lên, dùng 1 ngón tay lên trước trán của bệnh nhân,ngón tay cái của bàn tay khác đặt dưới cằm, hai bàn tay từ từ đẩy bộ phận đầu dướn ra đằng sau khi đó lưỡi sẽ được nâng lên, đường khí có khả năng thông dương.

c Hô hấp nhân tạo

Phương pháp miệng vào miệng

• Quỳ bên cạnh nạn nhân, cúi sát vào mặt

• Dùng tay tỳ lên trán và bịt mũi bằng 2 ngón tay ty cái và ngón trỏ để ngăn không cho

không khí thoát ra đằng mũi

• Tay kia kéo miệng nạn nhân nhẹ mở miệng

ra, luôn giữ cho lưỡi được kéo ra

• Người cứu hít 1 hơi dài, úp sát miệng mình vào miệng nạn nhân sao cho thật kín rồi thổi mạnh

• Lặp lại nhiều lần theo chu kỳ 12 lần/ phút (đối với trẻ con 20 lần/ phút)

Phương pháp miệng vào mũi

• Quỳ bên cạnh nạn nhân cúi sát vào mặt

• Tỳ tay lên trán, ấn nhẹ đầu nạn nhân ngửa

về phía sau.

• Tay kia đặt dưới cầm nạn nhân giữ cho

miệng nạn nhân khép kín, áp ngón tay cái

vào môi dưới sao cho dính chặt vào môi

trên không cho khí thoát ra bằng miệng

• Hít 1 hơi dài và áp chặt miệng vào mũi nạn

nhân

• Thổi mạnh vào mũi trong khoảng 2s sao

cho ngực nạn nhân phồng lên.

• Được áp dụng cho trẻ con Người thực hiện thổi đồng thời vào cả miệng và mũi nạn nhân Tần số nhanh hơn còn khối lượng khí ít hơn so với người lớn.

d.Hô hấp nhân tạo kết hợp ấn tim ngoài lồng ngực

Nếu có 2 người cấp cứu thì 1 người thổi ngạt, còn người kia ấn tim Người ấn tim chồng 2 tay lên nhau theo hướng vuông góc tại vị trí 1/3 dưới xương ức,

ấn mạnh tỳ xuống vùng ức để lồng ngực ép xuống sau đó giữ trong khoảng 1/3 giây rồi nới tay ra để lồng ngực trở về vị trí cũ Lặp lại với tần suất mỗi giây 1 lần Cứ sau 5-6 lần thì thổi ngạt 1 lần

e Phương pháp cầm máu

• Dùng khăn sô đã được khử trùng quấn nhiều lớp lên trên vết thương, sau đo tiến

hành buộc dây Nếu vẫn chảy máu thì có thể tăng thêm băng dán ép lên để cầm

máu.

• Nếu vết thương bị chảy thành những tia máu, hoặc máu tươi bị loang ra, thì lập

tức dùng ngón tay cái đã khử trùng ấn vào điểm phía trên máu bị chảy, đồng thời

nâng phần cơ thể bị chảy máu lên cao hoặc dựng lên để giảm bớt lượng máu chảy.

Tóm lại, việc sơ cứu nạn nhân phải được tiến hành hết sức khẩn trương và liên tục cả khi nạn nhân không còn dấu hiệu của sự sống Người cấp cứu phải thật bình tĩnh và kiên trì, linh hoạt xử lý các tình huống