Bộ câu hỏi chương IV môn thủ tục hành chính nhà nước.
Trang 1Câu 16 Hạn chế của quá trình CC TTHC hiện nay, hậu quả của nó đối với hoạt động QLNN?
1 Thực trạng cải cách thủ tục hành chính
1.1 Kết quả chủ yếu đã đạt được
- Đã rà soát để loại bỏ hoặc sửa đổi nhiều TTHC rườm rà, chồng chéo, bất hợp lý
- Nhiều TTHC mới được ban hành theo hướng công khai, minh bạch, đơn giản, thuận lợi, hướng tới xây dựng một nền hành chính phục vụ
- Đã bãi bỏ, sửa đổi, ban hành mới một số lượng lớn các VBQPPL có chứa đựng TTHC, góp phần hoàn thiện hệ thống thể chế hành chính
- Việc sửa đổi, bổ sung quy định mới về TTHC theo hướng đơn giản,
dễ hiểu, dễ thực hiện, rút ngắn thời gian giải quyết công việc
- Việc rà soát TTHC giúp phân biệt rõ ràng các hoạt động QLNN với hoạt động sự nghiệp; khắc phục cơ chế "xin - cho"; tăng cường công tác phối hợp; hạn chế tình trạng đùn đẩy công việc
- Thực hiện cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” tạo ra bước đột phá trong đổi mới phương thức, lề lối làm việc của cơ quan nhà nước các cấp
- Rà soát TTHC đã phát hiện nhiều bất hợp lý trong quy định về chức năng nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của các cơ quan hành chính => phân công, phân cấp, sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, giảm bớt đầu mối
- Quá trình cải cách TTHC tạo điều kiện để nâng cao năng lực, trình độ, kỹ năng chuyên môn, trách nhiệm thực thi công vụ của đội ngũ CBCC
- Cải cách TTHC tạo điều kiện để nhân dân và các tổ chức kiểm tra, giám sát hoạt động của các cơ quan HCNN và CBCC
- Cải cách TTHC góp phần hạn chế và ngăn ngừa những biểu hiện tiêu cực, tham nhũng, thờ ơ, vô trách nhiệm trong việc thực thi công vụ
1.2 Những hạn chế, tồn tại
- Một là, TTHC trên nhiều lĩnh vực đã được cải cách vẫn còn tồn tại
nhiều bất hợp lý, việc cải cách còn chậm, chưa đổi mới, một số TTHC còn rườm
rà, phức tạp, thậm chí là lạc hậu gây phiền phức cho nhân dân
- Hai là, Quá trình cải cách chủ yếu dừng lại ở những biện pháp tình
thế, thiếu một giải pháp toàn diện, cơ bản nên hiệu quả cải cách không cao, kết quả không vững chắc
- Ba là, việc rà soát, sửa đổi, bổ sung TTHC chưa bảo đảm tính đồng
bộ giữa cải cách TTHC với cải cách thể chế, cơ chế chính sách, đổi mới tổ chức
bộ máy, điều chỉnh sự phân công phân cấp, đổi mới lề lối làm việc, nâng cao năng lực, trình độ đội ngũ cán bộ, công chức…
Trang 2- Bốn là, TTHC trong công tác ban hành văn bản còn chưa chặt chẽ
dẫn đến tình trạng ban hành văn bản tùy tiện, không đúng thẩm quyền và trình
tự, thủ tục do pháp luật quy định
Quy định trong văn bản đã ban hành chưa phù hợp với thực tế, thiếu tính cụ thể, quá chung chung, phải chờ đợi văn bản hướng dẫn, thậm chí còn mâu thuẫn lẫn nhau
- Năm là, chất lượng dịch vụ hành chính công do nhà nước cung cấp
còn thấp, cơ sở vật chất phục vụ cho giải quyết TTHC còn thiếu
Việc hiện đại hóa, ứng dụng công nghệ thông tin vào giải quyết TTHC còn nhiều hạn chế, bất cập
Công tác thông tin, tuyên truyền, vận động thực hiện cải cách TTHC chưa rộng rãi, chưa đi vào chiều sâu
- Sáu là, trình độ nghiệp vụ của CBCC tham gia giải quyết TTHC còn
yếu => giải quyết công việc chậm trễ, cửa quyền, hách dịch, sách nhiễu… kỷ cương, kỷ luật hành chính và việc xử lý cán bộ vi phạm chưa nghiêm
Câu 17 Trình bày nguyên nhân của những hạn chế của quá trình CCHC ở VN hiện nay?
1 Nguyên nhân khách quan
- Biểu hiện của cơ chế tập trung quan liêu còn phổ biến (trong cơ chế, chính sách, trong quy định pháp luật và trong hoạt động của bộ máy HCNN) chưa được xóa bỏ tận gốc cơ chế “xin – cho”
- Sự bất hợp lý trong chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức bộ máy của các cơ quan HCNN; chế độ công chức, công vụ chưa rõ ràng
- Môi trường xã hội thay đổi nhanh, mạnh dẫn đến hoạt động quản lý phải đổi mới cách thức và phương thức để đạt hiệu quả
- Tính quốc tế hóa, khu vực hóa của các hoạt động kinh tế, đòi hỏi áp dụng nhiều thông lệ quốc tế chung trong hoạt động quản lý HCNN
2 Nguyên nhân chủ quan
- Một bộ phận CBCC nhận thức về vai trò, ý nghĩa và tác động tích cực của cải cách TTHC còn hạn chế; trách nhiệm chưa cao; mức độ chuyên nghiệp, kỹ năng hành chính và đạo đức, phẩm chất chưa đáp ứng
- Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của một số cơ quan HCNN còn chồng chéo hoặc bỏ trống Tình trạng cục bộ địa phương trong thực hiện cải cách TTHC vẫn còn
- Quá trình xây dựng, ban hành TTHC chưa chú trọng đến tính cần thiết, hợp lý, tính khả thi; nhiều TTHC chưa được công khai đầy đủ
- Một bộ phận CBCC vẫn còn tư duy nghĩ thay, làm thay nhân dân hoặc làm hạn chế quyền chủ động của nhân dân trong giải quyết TTHC
Trang 3- Hạ tầng CNTT chưa được đầu tư đúng mức; việc kết nối, khai thác,
sử dụng dữ liệu thông tin hiệu quả còn thấp
- Công tác giám sát, kiểm tra việc ban hành VBQPPL quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật, Pháp lệnh, Nghị quyết và giám sát, kiểm tra việc
tổ chức thực hiện VBQPPL chưa được tiến hành thường xuyên và hiệu quả thấp
Câu 18 Các yêu cầu của quá trình tiếp tục CCTTHC hiện nay?
1 Bảo đảm tính thống nhất, hệ thống của TTHC
- TTHC đều có hiệu lực như nhau trên phạm vi cả nước và không được vi phạm, dù ở bất cứ nơi đâu
- Những vấn đề có cùng một bản chất phải được xử lý theo một quy trình TTHC thống nhất
- TTHC mới ban hành phải thống nhất với các TTHC cũ còn hiệu lực
- Việc thay đổi TTHC phải theo nguyên tắc bảo đảm tính phù hợp với thực tế
2 Bảo đảm sự chặt chẽ của hệ thống TTHC và theo đúng quy định của pháp luật
- Khi ban hành TTHC, các cơ quan chức năng áp dụng các VBQPPL không bị trùng lặp, chồng chéo
- Các cơ quan HCNN không được tùy tiện trong việc giải quyết TTHC mà phải tuân thủ đúng quy định của pháp luật
- Giảm sự rườm rà của TTHC và giúp cho TTHC nhanh chóng đi vào cuộc sống
3 Bảo đảm tính hợp lý của TTHC
- Việc xây dựng và thực hiện TTHC phải bảo đảm tính hợp lý ở các khía cạnh:
+ Hợp lý về môi trường chính trị;
+ Hợp lý về môi trường kinh tế;
+ Hợp lý về môi trường xã hội;
+ Hợp lý về tâm lý công dân
- Phải có sự hợp lý trong việc giải quyết các vấn đề phức tạp của nhân dân cũng như ban hành các TTHC giải quyết các vấn đề khác
- TTHC còn phải phù hợp với các yếu tố khác do thực tế đặt ra
4 Bảo đảm tính khoa học của TTHC
- Tính khoa học của TTHC được hiểu là sự tính toán của các bước đi cần thiết, hợp lý cho việc thực hiện một TTHC nhất định
- Xã hội ngày càng phát triển việc xây dựng tính khoa học của TTHC
là vấn đề cần thiết và mang tính cấp bách
Trang 45 Bảo đảm tính rõ ràng, dễ hiểu, công khai
- TTHC phải được xây dựng trên cơ sở xem xét một cách cụ thể các VBQPPL
- Cải cách TTHC phải bảo đảm yêu cầu rõ ràng, dễ hiểu, công khai để tất cả mọi đối tượng trong xã hội đều có thể thực hiện được
- Công khai đầy đủ các TTHC sẽ góp phần tăng hiệu quả của quá trình giải quyết TTHC; tránh được tình trạng sách nhiễu, gây phiền hà cho nhân dân
- Việc thực hiện yêu cầu này sẽ đảm bảo cho hệ thống pháp luật được thực thi nghiêm chỉnh, đồng thời giúp tăng thêm quyền được biết thông tin của người dân
- Công khai là cơ sở để kiểm tra quá trình thực hiện TTHC, là căn cứ
để đánh giá trách nhiệm của Nhà nước trong thực hiện nghĩa vụ với nhân dân
- Chỉ công khai các vấn đề về TTHC mang tính đại chúng, các vấn đề liên quan đến bí mật quốc gia không nên công khai mà nên có cơ chế bảo vệ
6 Bảo đảm cho TTHC dễ hiểu, dễ tiếp cận
- Cải cách TTHC phải loại bỏ những TTHC phức tạp và không rõ nội dung nhằm giúp cho nhân dân không phải lo lắng khi thực hiện
- Vai trò của nhà nước là phục vụ nhân dân Do vậy khi ban hành TTHC phải đáp ứng yêu cầu dễ tiếp cận với các quy trình của TTHC
7 Bảo đảm tính khả thi cao
- TTHC phải có tính khả thi nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu của nhân dân và có thể kiểm soát hoạt động của các cơ quan nhà nước trong quá trình triển khai TTHC
- Tính khả thi xem xét trên ba góc độ cơ bản:
+ Tính khoa học và hợp lý của TTHC
+ Có sự phân công rõ ràng trong bộ máy khi thực hiện TTHC
+ Các quy định trong trình tự thực hiện TTHC, không được mâu thuẫn lẫn nhau
8 Bảo đảm tính ổn định của TTHC
- Tính ổn định của TTHC thể hiện trách nhiệm của Nhà nước đối với nhân dân TTHC bị thay đổi tùy tiện làm cho nhân dân không còn đủ điều kiện
để theo dõi kịp thời
- Sự ổn định của TTHC được thể hiện ở hệ thống các VBQPPL ổn định, trong trường hợp cần thay đổi cũng phải mang tính kế thừa các TTHC đã ban hành trước đó
Câu 19 Hiểu biết về mô hình một cửa hoặc 1 cửa liên thông?
a Khái niệm
Trang 5- Cơ chế một cửa là cách thức giải quyết công việc của cá nhân, tổ
chức thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của một cơ quan HCNN trong việc công khai, hướng dẫn thủ tục hành chính, tiếp nhận hồ sơ, giải quyết và trả kết quả được thực hiện tại một đầu mối là Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của cơ quan HCNN
- Cơ chế một cửa liên thông là cách thức giải quyết công việc của cá nhân, tổ
chức thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của nhiều cơ quan HCNN cùng cấp hoặc giữa các cơ quan HCNN các cấp trong việc công khai, hướng dẫn thủ tục hành chính, tiếp nhận hồ sơ, giải quyết và trả kết quả được thực hiện tại một đầu mối
là Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của một cơ quan HCNN
b Nguyên tắc thực hiện cơ chế
- Niêm yết công khai, đầy đủ, kịp thời các thủ tục hành chính tại Quyết định công bố thủ tục hành chính của UBND cấp tỉnh theo quy định
- Bảo đảm giải quyết công việc nhanh chóng, thuận tiện cho cá nhân,
tổ chức; việc yêu cầu bổ sung hồ sơ chỉ được thực hiện không quá một lần trong suốt quá trình giải quyết hồ sơ tại một cơ quan chuyên môn
- Bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan HCNN trong giải quyết công việc của cá nhân, tổ chức
- Việc thu phí, lệ phí của cá nhân, tổ chức được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật
c Cơ quan áp dụng cơ chế
- Các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
- UBND cấp huyện
- UBND cấp xã
- Các cơ quan của Trung ương được tổ chức theo ngành dọc đặt tại địa phương
d Phạm vi áp dụng cơ chế
- Cơ chế một cửa được thực hiện trong giải quyết thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền của các cơ quan quy định ở trên
- Cơ chế một cửa liên thông được thực hiện trong giải quyết thủ tục hành chính thuộc các lĩnh vực: Đầu tư; đất đai; đăng ký kinh doanh; cấp giấy phép xây dựng; tư pháp và các lĩnh vực khác thuộc thẩm quyền của nhiều cơ quan HCNN