CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC 1

đề cương đã được thầy giáo sửa............................................................................................................................................................................................................................................

CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC 1

Câu 1: Trình bày khái niệm CNXH, CNXHKH? Làm rõ đối tượng nghiên cứu và ý nghĩa của việc nghiên cứu CNXHKH?

* Khái niệm CNXH: CNXH vs ý nghĩa là…

- CNXH là nhu cầu hoạt động thực tiễn của nhân dân lao động nhằm tạo ra của cải vc cho số đông và vì số đông

- Là phong trào đấu tranh của nhân dân nhằm chống lại chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột

- CNXH là những ước mơ, lý tưởng về một xã hội mới, xã hội không còn áp bức,bóc lột

- CNXH là những tư tưởng, lý luận, học thuyết về giải phóng con người, giải phóng xh khỏi chế độ tư hữu

- CNXH là 1 chế độ xh mà nhân dân lao động xây dựng trên thực tế dưới sự lãnhđạo của ĐCS

* Đối tượng nghiên cứu của CNXHKH:

- CNXHKH nghiên cứu những quy luật hình thành và phát triển của hình thái kinh tế-xã hội CSCN

- Nghiên cứu những quy luật đặc thù của quá trình chuyển biến từ CNTB lên CNXH và CSCN

- CNXHKH đi sâu nghiên cứu các quan hệ, các quy luật CT-XH trong quá trình từng bước vượt qua CNTB, tiến hành cách mạng XHCN, xây dựng CNXH,

CSCN

- Nghiên cứu con đường, cách thức, biện pháp để thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân; vai trò của gccn và quá trình vận dụng những quy luật khách quan để thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử của mình nhằm giải phóng con ng,

xh, gc thoát khỏi chết độ TH, áp bực, bóc lột, bất công

* Ý nghĩa của việc nghiên cứu:

- Về mặt lý luận:

+ Hiểu đc chủ nghĩa Mác-Lênin một cách toàn diện, đầy đủ và hoàn chỉnh

+ Trang bị vũ khí lý luận cho gccn để tìm ra con đường, biện pháp đấu tranh giải phóng gc, giải phóng dt, để con ng thoát khỏi chế độ sở hữu TS, áp bức, bóc lột, bất công

- Về mặt tư tưởng:

+ Giúp chúng ta thấy đc tính chất KH và CM CN M-L ns chung, CNXHKH ns riêng.

+ Giúp chúng ta có cơ sở KH, tin tưởng vào thắng lợi của CNXH, vào sứ mệnh lịch sử của gcnn, những khát vọng tốt đẹp của nhân loại

+ Giúp chúng ta có lập trường tư tưởng, bản lĩnh chính trị vững vàng, k hoang mang, dao động trước những biến cố của lịch sử, thấy rõ bản chất cảu các thế lựcphản động, thù địch

+ Giúp chúng ta tin tưởng vào con đg đi lên CNXH và Chủ tích HCM, ĐCS mà nhân dân ta đã lựa chọn

*Khái niệm tư tưởng XHCN:

- TT XHCN là tt của các gc, tầng lớp lao động bị thống trị, áp bức, bóc lột trong các thời đại

- Là tt về 1 chế độ XH mới-xã hội XHCN và CSCN Trong đó các quan hệ XH mới đc hình thành, đc xây dựng và củng cố trên cơ sở của chế độ CH về tlsx

- TT XHCN thường phản ánh những nội dung cơ bản sau:

+ Những ước mơ, nguyện vọng của chính nhân dân lđ về một xh tốt đẹp hơn đc thực hiện bằng những công cải cách, đấu tranh gc hay hững cuộc cmxh

+ Những mô hình xh tốt đẹp trong tương lai cũng vs những con đg, cách thức thực hiện chung

- TT XHCN là 1 trào lưu tư tưởng tiến bộ của tư tưởng xh loài người

- TT XHCN ra đời, tồn tại và phát triển trong những điều kiện lịch sử, đk kinh tế,

xh và chính trị nhất định

*Những đóng góp lịch sử tư tưởng XHCN trước khi xuất hiện CNXHKH:

- Thời cổ đại:

Khi chế độ CSNT tan rã, thay vào đó là chế độ CHNL Trong chế độ này

đã hình thành các tầng lớp, gc khác nhau, gc chủ nô và giai cấp nô lệ là 2 gc cơ bản mang tính đối kháng quyết liệt Tư tưởng XHCN biểu hiện dưới nhiều hình thức từ tư tưởng, ước mơ, hoài bão, lý tưởng sơ khai, tt XHCN đã thể hiện thành

văn bằng những huyền thoại hoài cổ, thánh kinh vô vọng (con đg: quay về ngày xưa, XHNT).

- Thời trung đại:

Thông qua phong trào đấu tranh của nông dân và nông nô chống lại các thế lực pk, quý tộc và tôn giáo Tư tưởng XNCN xuất hiện trong các phong trào

dị giáo, nương tựa dưới sắc cờ tôn giáo, thần học, mang tính chất CM rõ hơn nhưng vẫn chưa đi đến thắng lợi (về vs tín ngưỡng, tôn giáo khác nhau)

- Thời cận đại:

Những tiền đề vc về 1 nền CN cơ khí mà khởi đầu là công trường thủ

công, do sự phân hoá lợi ích, XH mà đã đẩy tới những cuộc đấu tranh giữa tầng lớp ts vs các tầng lớp tiền thân của gcvs, tạo cơ sở cho những tt xhcn mang quan điểm duy lý, k tưởng Những tt đó đc thể hiện dưới dạng văn học của Thomat Moro, Cămpnenla, dưới dạng lý luận trong cương lĩnh hành động, tk XVIII của G.Babop vs những mô hình rõ rang về 1 XHCS lý tưởng trong tương lai

- Cuối thế kỉ XVIII đến những thập niên đầu thế kỉ XIX ở nước Pháp và Anh

liên tiếp diễn ra những biến động về chính trị, đấu tranh gc gay gắt giữa các thế lực pk, tư sản, tự do dân chủ cách mạng Vào thời kì này, phương thức sx TBCN phát triển ngày càng hoàn thiện và từng bước giữ địa vị thống trị, song cũng bộc

lộ những bản chất cố hữu của nó là bóc lột, áp bức Trong khi đó, gccn xuất hiện trở thành lực lượng quan trọng

Trong điều kiện ấy đã cho ra đời những học thuyết XHCN k tưởng có tính chất phê phán Các đại biểu tiêu biểu cho hệ tt đó: Xanhximong, Phurie, Ooen

Câu 3: Phân tích những giá trị lịch sử và những hạn chế của CNXH k

tưởng?

*Giá trị lịch sử:

- Thể hiện tinh thần nhân đạo chủ nghĩa (tất cả tiếng ns để bảo vệ cho số đông), vượt qua những giá trị nhân đạo CNTS, vượt qua khỏi khuôn khổ hệ tt TS,

hướng tới con ng, vì nhân dân lđ

- Vs những mức độ khác nhau, các nhà k tưởng đều mang tính chất phê phán, lên

án chế độ quân chủ chuyên chế và chế độ TBCN đương thời

- Nhiều nhà XHCN k tưởng đã thể hiện tinh thần “xả thân” vì chính nghĩa (họ sẵn sang ngồi tù, chịu cực khổ để vạch trần sự bóc lột, áp bức,…), chân lý và tiến

bộ xh, mặc dù còn manh nha dưới dạng văn hoá, tư tưởng, lý thuyết hay học thuyết thiếu cơ sở thực tiễn

- Làm tiền đề lý luận trực tiếp cho Mác kế thừa, phát triển những tư tưởng của CNXH không tưởng thành KH

- Các nhà XHCN k tưởng đều thế kỉ XIX đã để lại nhiều quan điểm tt đặc sắc về quá trình phát triển của lịch sử, những dự báo thiên tài về tương lai, làm tiền đề

lý luận trực tiếp cho Mác phát triển những tt của CNXH k tưởng thành KH

*Những hạn chế:

- Những nhà CNXH k tưởng chưa thoát khỏi những quan điểm duy tâm về lịch

sử Đối vs họ, CNXH k tưởng đc quan niệm như là biểu hiện của lý tính, của chân lý, chính nghĩa tuyệt đối có sẵn ở đâu đó, chỉ cần những thiên tài phát hiện

và dựa vào đó thuyết phục mọi ng thực hiện là có thể thành công

- Hầu hết những nhà XHCN k tưởng có khuynh hướng ôn hoà để cải tạo xh bằngcác thuyết giáo, cải cách pháp luật, thực nghiêm xh Một số lại thể hiện nhiệt tìnhcách mạng quá mức trong đk lịch sử chưa chin muồi nên tư tưởng cm chỉ dừng lại ở những ước nguyện

- Không tìm ra đc bản chất thực sự của sự áp bức, bất công; không xác đingj đc con đg, biện pháp khoa học đúng đắn để xoá bỏ áp bức, bất công, xây dựng xh tốt đẹp

- Không tìm ra đc lực lượng vc để có thể thực hiện xoá bỏ áp bức, bọc lột, xây dựng xh mới

- Nguyên nhân:

+ Ra đời trong đk ptsx TBCN phát triển chưa chín muồi

+ Trong đk như vậy, lý luận về CNXH, CNCS của họ tất yếu cũng chưa chín muồi

+ Do hoàn cảnh lịch sử chi phối, không thể đòi hỏi ở họ nhiều hơn

Câu 4: Trình bày khái niệm CNXH, CNXHKH Vai trò của Mác và Ănghen trong việc phát triển CNXH không tưởng thành KH?

* Khái niệm CNXH: CNXH vs ý nghĩa là…

- CNXH là nhu cầu hoạt động thực tiễn của nhân dân lao động nhằm tạo ra của cải vc cho số đông và vì số đông

- Là phong trào đấu tranh của nhân dân nhằm chống lại chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột

- CNXH là những ước mơ, lý tưởng về một xã hội mới, xã hội không còn áp bức,bóc lột

- CNXH là những tư tưởng, lý luận, học thuyết về giải phóng con người, giải phóng xh khỏi chế độ tư hữu

- CNXH là 1 chế độ xh mà nhân dân lao động xây dựng trên thực tế dưới sự lãnhđạo của ĐCS

gốc sinh ra áp bức, bóc lột để giành lấy chính quyền về tay nhân dân Lực lượng vật chất để làm nhiệm vụ này đó là gccn.

* Vai trò của Mác và Ănghen trong việc phát triển CNXH không tưởng

+ Tiếp tục vận dụng những quan điểm DV về LS, kết hợp những yếu tố hợp lý của học thuyết kinh tế cổ điển Anh vào nghiên cứu ptsx TBCN một cách toàn diện và mang tính phê phán triệt để, hai ông đã sáng lập ra học thuyết về giá trị thặng dư

- Phát hiện và làm sáng tỏ sứ mệnh lịch sử của gccn là phát hiện vĩ đại thứ 3 của C.mac và Ănghen

=> Nhờ 3 phát kiến đó mà CNXH từ k tưởng trở thành KH

Câu 5: Trình bày khái niệm CNXH và CNXHKH Nêu vai trò của Lênin trong việc phát triển và vận dụng CNXHKH vào thực tiễn?

* Khái niệm CNXH: CNXH vs ý nghĩa là…

- CNXH là nhu cầu hoạt động thực tiễn của nhân dân lao động nhằm tạo ra của cải vc cho số đông và vì số đông

- Là phong trào đấu tranh của nhân dân nhằm chống lại chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột

- CNXH là những ước mơ, lý tưởng về một xã hội mới, xã hội không còn áp bức,bóc lột

- CNXH là những tư tưởng, lý luận, học thuyết về giải phóng con người, giải phóng xh khỏi chế độ tư hữu

- CNXH là 1 chế độ xh mà nhân dân lao động xây dựng trên thực tế dưới sự lãnhđạo của ĐCS

gốc sinh ra áp bức, bóc lột để giành lấy chính quyền về tay nhân dân Lực lượng vật chất để làm nhiệm vụ này đó là gccn.

*Vai trò của Lênin trong việc phát triển và vận dụng CNXHKH vào thực tiễn:

- Lênin kế tục sự nghiệp của M-A trong gđ mới-gđ chủ nghĩa đế quốc của hình thái kt-xh TBCN Giai đoạn này đc chia thành 2 thời kỳ cơ bản:

+ Trước CM T10: Lênin đã phát hiện và trình bày một cách có hệ thống những khái niệm, phạm trù khoa học Phản ánh những quy luật, những thuộc tính bản chất chi phối sự vận động biến đổi của đời sống xh trong quá trình chuyển biến tất yếu từ CNTB lên CNXH và CNCS Đó là tri thức về Đảng kiểu mới; về

CMXHCN và chuyên chính VS, CM DCTS kiểu mới; vấn đề dân tộc và cương lĩnh dân tộc, đoàn kết và liên minh của gccn với nông dân và các tầng lớp lao động khác

Từ những khái niệm, phạm trù khoa học hoạt động thực tiễn nói trên,

Lênin đã cùng vs ĐCS Nga lãnh đạo nhân dân Nga đứng lên làm cuộc cm t10 Nga giành thắng lợi về tay nhân dân lđ, mở ra một thời đại mới cho nhân loại-thời đại lần đầu tiên trong lịch sử nhân dân lao động bị áp bức, bóc lột giành lại quyền làm chủ của mình

+ Sau cm t10: Do yêu cầu của công việc xây dựng chế độ mới, Lênin đã làm rõ nội dung, bản chất của thời kỳ quá độ lên CNXH, xây dựng chính sách kinh tế mới nhằm sử dụng và học tập kinh nghiệm tổ chức và quản lý kinh tế của CNTB

để cải tạo nền kinh tế tiểu nông lạc hậu

Câu 6: Phân tích những điều kiện, tiền đề KT-XH, VH và Tư tưởng cho sự

ra đời của CNXHKH? Ý nghĩa của việc nghiên cứu?

*CNXHKH ra đời từ những điều kiện, tiền đề kinh tế-xã hội, văn hoá và tư tưởng nhất định.

- Điều kiện về kinh tế-xã hội:

+ Cuộc cm công nghiệp lần thứ nhất ở nước Anh đã hoàn thành về cơ bản, thúc đẩy ptsx và trao đổi TBCN phát triển mạnh, lan rộng ra nhiều nước ở Châu Âu

 Mâu thuẫn giữa lực lượng sx mang tính chất xã hội và quan hệ sx dựa trên chế

độ chiếm hữu tư nhân TBCN về tlsx ngày càng gay gắt

+ Gcts và gcvs tăng nhanh về số lượng, trở thành hai giai câp vô sản, vừa nương tựa cùng tồn tại, vừa mâu thuẫn đối kháng, đấu tranh quyết liệ về mặt lợi ích.+ Gccn đã có sự trưởng thành về chất lượng, do đã trải qua nhiều bước phát

triển, từ đấu tranh tự phát sang tự giác tiêu biểu là các cuộc đấu tranh của công nhân như:

• Cuộc đấu tranh của công nhân Lyong (Pháp-1831)

• Cuộc đấu tranh của công nhân Xiledi (Đức-1844)

• Phong trào hiến chương (Anh 1835-1848)

=> Các cuộc đấu tranh này đều thất bại, bộc lộ những yếu kém của mình (chưa

có đường lối đấu tranh, chưa có tổ chức thống nhất)  Từ điều kiện ấy đòi hỏi phải có lý luận soi đường và phong trào hiện thực ấy cũng là cơ sở để M-Ă

nghiên cứu xây dựng học thuyết của mình

- Những tiền đề văn hoá tư tưởng:

Đầu thế kỉ XIX, loài người đã đạt đc nhiều thành tựu khoa học lớn trên các lĩnh vực:

+ Lĩnh vực KHTN, tiêu biểu là ba phát minh: định luật bảo toàn chuyển hoá

năng lượng, học thuyết tế bào và học thuyết tiến hoá của Đacuyn

+ Lĩnh vực tư tưởng: Triết học cổ điển Đức (Heghen, Phôibac), kinh tế chính trị học cổ điển Anh (Adam Smith, Ricacdo), các học thuyết XHCN và CSCN khôngtưởng phê phán Pháp (Xanhximong, Ooen, Phurie)  giúp M-Ă có cái nhìn biện chứng

=> Trên mảnh đất hiện thực và tiền đề ấy, Mác và Ănghen đã công khai tuyên bốvới toàn thế giới hệ tư tưởng mới của gcvs ra đời-CNXHKH

* Ý nghĩa của việc nghiên cứu:

- Bất kỳ một lý luận khoa học nào thì đều phải xuất phát từ thực tiễn

- Thông qua những tiền đề, đk trên, giúp cho con ng, những nhà KH chuyển biếncác lập trường tư tưởng của mình, cụ thể giúp Mác-Ănghen chuyển biến tư

tưởng lập trường của mình từ lập trường duy tâm sang lập trường của gccn

- Xuất phát từ điều kiện, tiền đề nói trên giúp M-A chọn lọc, kế thừa một cách khoa học những giá trị tư tưởng nhân loại để hình thành học thuyết KH của

mình

Câu 7: Phân tích những đặc điểm của gccn và trình bày những biểu hiện mới của gccn hiện nay?

* Đặc điểm của gccn:

- Gccn là giai cấp tiên phong cách mạng và có tinh thần cách mạng triệt để

+ Là giai cấp đại biểu cho một ptsx tiên tiến, gắn liền vs những thành tựu KHCNhiện đại; là gc đc trang bị 1 lý luận KH, cách mạng  chuyển từ đấu tranh tự phátsang tự giác; là gc luôn đi đầu trong mọi phong trào cm vì mục tiêu xoá bỏ xã hội cũ, xây dựng xh mới

+ Gccn là con đẻ của nền đại công nghiệp, lại bị gcts bóc lột, có lợi ích đối lập trực tiếp vs lợi ích của gcts

Họ chỉ có thể tự giải phóng mình khi và chỉ khi giải phóng toàn nhân loại thoát khỏi áp bức, bóc lột

- Là giai cấp có ý thức tổ chức kỷ luật cao

+ Gccn lao động trong nền sx hiện đại công nghiệp với hệ thống sx mang tính chất dây chuyền và nhịp độ khẩn trương buộc gc này phải tuân thủ nghiêm ngặt

ký luật lao động, mặt khác vs cuộc sống đô thị tân trang các khu công nghiệp lớn

đã tạo nên tính tổ chức

- Gccn có lý luận khoa học, có tổ chức của mình là ĐCS

- Gccn là một lực lượng quốc tế bởi vì gc này không chỉ bị bóc lột ở chính quốc

mà còn bị bóc lột ở các nước thuộc địa Vì vậy, gccn muốn hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình thì phải đoàn kết gc của mình trên phạm vi quốc tế Không

những thế còn mang bản sắc dân tộc thể hiện trách nhiệm dân tộc

- Gccn là giai cấp mà những ng lao động sxvc chủ yếu trực tiếp tạo ra những sản phẩm vật chất công nghiệp ngày càng hiện đại, là lực lượng quyết định dẫn đến

sự tồn tại và phát triển của XH

* Những biểu hiện mới của gccn:

- Cơ cấu ngành nghề của gccn đã có những thay đổi to lớn, xu hướng “trí thức hoá công nhân” ngày càng tăng ( k chỉ có mỗi công nhân áo xanh, mà còn có công nhân áo vàng, áo trắng)

+ Họ không còn là những ng vô sản trần trụi vs hai bàn tay trắng; đa phần làm thuê trong những ngành khác nhau của nền sx công nghiệp hiện đại, tự động hoá ngày càng cao

- Ngày nay, ở các nước tư bản phát triển, công nhân đã có 1 số tlsx nhỏ để cùng

gđ làm thêm trong các công đoạn phụ cho các xí nghiệp, một bộ phận công nhân

có cổ phần trong các xí nghiệp TB Tuy nhiên, nó chỉ chiếm một tỉ lệ rất nhỏ

 Về cơ bản gccn vẫn bị áp bức, bóc lột

 Gccn vẫn là gc đại diện cho ptsx tiến tiến, quyết định sự thay đổi nền sx

TBCN, cùng vs gccn ở các nc XHCN có sứ mệnh lãnh đạo và tổ chức nhân dân lao động tiến hành CM XHCN, xây dựng CNXH và CNCS

Câu 8: Phân tích những nội dung và những điều kiện khách quan quy định

sứ mệnh lịch sử của gccn.

* Nội dung sứ mệnh lịch sử của gccn:

- Lênin cho rằng: “Đặc điểm chủ yếu trong học thuyết Mác là ở chỗ làm sáng tỏ vai trò lịch sử thế giới của gcvs là lực lượng xây dựng xh XHCN và CSCN”

- Xoá bỏ chế độ TBCN, xoá bỏ chế độ ng bóc lột ng

- Xây dựng CNXH, CNCS, không có áp bức bóc lột

+ Hai nội dung trên có quan hệ chặt chẽ vs nhau trong quá trình thực hiện Nó thể hiện sự nghiệp vĩ đại của gccn là gpgc, dân tộc, con ng và nhân loại

+ Ở các nước như nước ta, gccn phải:

• Trước hết phải làm một cuộc cm dtdcnd; phải lãnh đạo cuộc cm đó thông qua đội tiên phong của mình, giành chính quyền, thiết lập chuyên chính dân chủ nhân dân

• Lãnh đạo nhân dân lđ làm cách mạng XHCN, xây dựng thành công

XHCN

* Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của gccn:

- Địa vị kinh tế-xã hội của gccn:

+ Gccn là gc gắn vs llsx tiên tiến nhất dưới chủ nghĩa tư bản Họ là lực lượng quyết định phá vỡ quan hệ sx TBCN

+ Gccn là con đẻ của nền sx công nghiệp hiện đại, đc tôi luyện, đoàn kết, có tổ chức, lực lượng xh hùng mạnh, bị bóc lột nặng nề, có lợi ích cơ bản đối kháng vslợi ích cơ bản của gcts nên họ có tinh thần đấu tranh triệt để chống lại chế độ áp bức, bóc lột tư bản

- Đặc điểm chính trị-xã hội của gccn quy định:

+ Là giai cấp đại diện cho ptsx tiên tiến, nên gccn có khả năng lãnh đạo các giai cấp khác đứng lên đấu tranh xoá bỏ ptsx tư bản lạc hậu, lỗi thời, xây dựng ptsx CSCN tiên tiến

+ Là gc tiên tiến có hệ tư tưởng độc lập, đc trang bị bởi hệ tư tưởng Mácxit, đc ĐCS lãnh đạo

+ Là gc có ý thức tổ chức kỷ luật cao nhất

+ Là gc có tinh thần cách mạng triệt để nhất

+ Là gc có bản chất quốc tế vô sản sâu sắc

- Do những mâu thuẫn khách quan có sẵn trong lòng CNTB.

+ Mâu thuẫn giữa llsx xã hội hoá cao vs chế độ chiếm hữu tư nhân TBCN về tlsx

+ Mâu thuẫn đối kháng giữa gccn và gcts

Câu 9: Phân tích đặc điểm và nội dung sứ mệnh lịch sử của gccn Liên hệ vs gccn Việt Nam?

* Đặc điểm của gccn:

- Gccn là giai cấp tiên phong cách mạng và có tinh thần cách mạng triệt để

+ Là giai cấp đại biểu cho một ptsx tiên tiến, gắn liền vs những thành tựu KHCNhiện đại; là gc đc trang bị 1 lý luận KH, cách mạng; là gc luôn đi đầu trong mọi phong trào cm vì mục tiêu xoá bỏ xã hội cũ, xây dựng xh mới

+ Gccn là con đẻ của nền công nghiệp, lại bị gcts bóc lột, có lợi ích đối lập trực tiếp vs lợi ích của gcts

 Họ chỉ có thể tự giải phóng mình chỉ khi giải phóng toàn xh

- Là giai cấp có ý thức tổ chức kỷ luật cao

+ Gccn lao động trong nền sx hiện đại công nghiệp với hệ thống sx mang tính chất dây chuyền và nhịp độ khẩn trương buộc gc này phải tuân thủ nghiêm ngặt

ký luật lao động, mặt khác vs cuộc sống đô thị tân trang các khu công nghiệp lớn

đã tạo nên tính tổ chức

- Gccn có lý luận khoa học, có tổ chức của mình là ĐCS

- Gccn là một lực lượng quốc tế bởi vì gc này không chỉ bị bóc lột ở chính quốc

mà còn bị bóc lột ở các nước thuộc địa Vì vậy, gccn muốn hoàn thành sứ mệnh

lịch sử của mình thì phải đoàn kết gc của mình trên phạm vi quốc tế Không

những thế còn mang bản sắc dân tộc thể hiện trách nhiệm dân tộc

- Gccn là giai cấp giai cấp mà những ng lao động sxvc chủ yếu trực tiếp tạo ra những sản phẩm vật chất công nghiệp ngày càng hiện đại, là lực lượng quyết

định dẫn đến sự tồn tại và phát triển của XHCN

* Nội dung sứ mệnh lịch sử của gccn:

- Lênin cho rằng: “Đặc điểm chủ yếu trong học thuyết Mác là ở chỗ làm sáng tỏ vai trò lịch sử thế giới của gcvs là lực lượng xây dựng xh XHCN và CSCN”

- Xoá bỏ chế độ TBCN, xoá bỏ chế độ ng bóc lột ng

- Xây dựng CNXH, CNCS, không có áp bức bóc lột

+ Hai nội dung trên có quan hệ chặt chẽ vs nhau trong quá trình thực hiện Nó thể hiện sự nghiệp vĩ đại của gccn là gpgc, dân tộc, con ng và nhân loại

+ Ở các nước như nước ta, gccn phải:

• Trước hết phải làm một cuộc cm dtdcnd; phải lãnh đạo cuộc cm đó thông qua đội tiên phong của mình, giành chính quyền, thiết lập chuyên chính dân chủ nhân dân

• Lãnh đạo nhân dân lđ làm cách mạng XHCN, xây dựng thành công

XHCN

* Liên hệ vs gccn Việt Nam:

Gccn Việt Nam ra đời đầu thế kỉ XX gắn liền vs chính sách khai thác

thuộc địa của thực dân Pháp, đối kháng vs gcts Pháp Mặc dù số lượng ít, trình

độ còn hạn chế song gccn VN nhanh chóng vươn lên lãnh đạo cm, thể hiện:

- Gccn sinh ra trong lòng một dân tộc có truyền thống đấu tranh chống ngoại

xâm Vì vậy, lợi ích của gccn vs lợi ích của dân tộc là thống nhất  tạo cho gccn tinh thần cách mạng triệt để vượt trội

- Gccn ra đời trong không khí sôi sục của một loạt các phong trào yêu nước như: Khởi nghĩa Phan Đình Phùng, Hoàng Hoa Thám, phong trào Cần Vương, các

cuộc vận động yêu nước của PBC, PCT, Nguyễn Thái Học  rèn luyện ý chí và quyết tâm đập tan xiềng xích nô lệ

- Dựa vào sự phát triển của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, tiêu biểu

có cuộc cm t10 Nga bùng nổ thắng lợi và ảnh hưởng đến chủ tịch HCM đến cm t10 và chủ nghĩa M-L, đến phong trào dân tộc dân chủ nước khác đặc biệt là đã

cổ vũ tinh thần gccn non trẻ VN lãnh đạo cm và đất nước

- Gccn Vn xuất thân từ nông dân và tầng lớp khác tạo đk thuận lợi để gccn xây dựng khối liên minh công nông, đoàn kết dân tộc

- Gccn lãnh đạo cm thông qua ĐCSVN, tiến hành cuộc cm gpdt và bảo vệ tổ

Câu 10: Trình bày những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của gccn và những nhân tố chủ quan để gccn thể hiện sứ mệnh lịch sử của mình?

* Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của gccn:

- Địa vị kinh tế-xã hội của gccn:

+ Gccn là gc gắn vs llsx tiên tiến nhất dưới chủ nghĩa tư bản Họ là lực lượng

quyết định phá vỡ quan hệ sx TBCN

+ Gccn là con đẻ của nền sx công nghiệp hiện đại, đc tôi luyện, đoàn kết, có tổ chức, lực lượng xh hùng mạnh, bị bóc lột nặng nề, có lợi ích cơ bản đối kháng vslợi ích cơ bản của gcts nên họ có tinh thần đấu tranh triệt để chống lại chế độ áp bức, bóc lột tư bản

- Đặc điểm chính trị-xã hội của gccn quy định:

+ Là giai cấp đại diện cho ptsx tiên tiến, nên gccn có khả năng lãnh đạo các giai cấp khác đứng lên đấu tranh xoá bỏ ptsx tư bản lạc hậu, lỗi thời, xây dựng ptsx CSCN tiên tiến

+ Là gc tiên tiến có hệ tư tưởng độc lập, đc trang bị bởi hệ tư tưởng Mácxit, đc ĐCS lãnh đạo

+ Là gc có ý thức tổ chức kỷ luật cao nhất

+ Là gc có tinh thần cách mạng triệt để nhất

+ Là gc có bản chất quốc tế vô sản sâu sắc

- Do những mâu thuẫn khách quan có sẵn trong lòng CNTB.

+ Mâu thuẫn giữa llsx xã hội hoá cao vs chế độ chiếm hữu tư nhân TBCN về

tlsx

+ Mâu thuẫn đối kháng giữa gccn và gcts

* Nhân tố chủ quan để gccn thể hiện sứ mệnh lịch sử của mình:

- Bản thân gccn phải có sự trưởng thành đủ mạnh.

+ Gccn có sự trưởng thành, đủ mạnh về số lượng và chất lượng ngay trong qtsx của nền đại công nghiệp k ngừng hiện đại và trong mọi quá trình hđ chính trị, xã hội

+ Đây là nhân tố nội sinh, quy định sứ mệnh của gccn

- Có sự lãnh đạo của ĐCS, Đảng phải thực sự trong sạch, vững mạnh.

+ ĐCS là đội tiên phong của gccn, lãnh đạo và đại diện cho lợi ích của gccn và của cả dân tộc

+ Đây là nhân tố chủ quan hàng đầu, quyết định sứ mệnh lịch sử của gccn

- Đoàn kết mọi lực lượng xh trong quá trình cách mạng.

+ Gccn và chính ĐCS vừa phải là nhân tố trung tâm vừa phải thực hiện đc đoàn kết mọi lực lượng xh, trước hết là đoàn kết dân tộc, đoàn kết quốc tế

+ Đây là nhân tố xã hội nhân lên sức mạnh cho gccn thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình

=> 3 nhân tố trên tác động biện chứng lẫn nhau, đảm bảo cho gccn hoàn thành sứmệnh lịch sử của mình.

Câu 11: Trình bày khái niệm thời đại ngày nay và phân tích tính chất mâu thuẫn cơ bản của thời đại ngày nay?

* Khái niệm:

- Thời đại ngày nay là thời đại quá độ từ CNTB lên XHCN trên phạm vi toàn thếgiới mở đầu bằng cm t10 Nga vĩ đại 1917, là thời đại đấu tranh cho thắng lợi củahoà bình, độc lập dân tộc, dân chủ và CNXH, gắn liền vs cuộc cm KHCN hiện đại, tạ ra những tiền đề vc kĩ thuật ngày càng đầy đủ cho sự chuyển lên CNXH

* Tính chất của TĐNN:

- Thời đại hiện nay là thời đại đang tiếp tục diễn ra cuộc đấu tranh giữa CNXH

vs CNTB Cuộc đấu tranh đó diễn ra lâu dài, phức tạp trên mọi lĩnh vực của đời sống xh, liên quan đến sự lựa chọn con đg phát triển cảu mội quốc gia, dân tộc.+ Trên lĩnh vực kinh tế:

• Các học giả TB tìm mọi cách chứng minh TB là vĩnh cửu, không còn bóc lột như trước nữa, phá hoại sự nghiệp xd CHXN của các nước, đầu tư cho kinh tế tư nhân phát triển lên, thực hiện bao vây, cấm vận

• CNXH đang tìm cách để khẳng định mình bằng cách huy động tiềm năng trí tuệ của nhân dân, điều chỉnh sai lầm trong cải cách, đổi mới

+ Trên lĩnh vực Tư tưởng-văn hoá:

• CNTB phủ nhận học thuyết M-L, sự lãnh đạo của ĐCS, tuyên truyền quanniệm phi gc, phi chính trị, quan điểm đa nguyên, đa đảng Về văn hoá thì tìm mọi cách phổ biến, tuyên truyền, áp đặt lối sống phương Tây, làm mai một văn hoá nước khác

• Các ĐCS, các nước XHCN đẩy mạnh đấu tranh tư tưởng, phê phán tư

tưởng phản động, hiếu chiến, hướng tới 1 thế giới hoà bình, hữu nghị,

đoàn kết, giúp đỡ nhau cùng phát triển

* Mâu thuẫn cơ bản của thời đại ngày nay:

- Mâu thuẫn giữa CNXH và CNTB Đây là mâu thuẫn nổi bật, xuyên suốt thời đại quá độ mang tính toàn cầu hoá.

- Mâu thuẫn giữa tư bản và lao động Đây cũng là mâu thuẫn cơ bản giữa hai giaicấp cơ bản trong chế độ TBCN

- Mâu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc vs CN đế quốc

- Mâu thuẫn giữa các nc TBCN vs nhau

 Thế giới ngày nay còn tồn tại rất nhiều mâu thuẫn trên phạm vi toàn cầu hay khu vực Những mâu thuẫn trên nói lên đặc điểm của thời đại, phản ánh tính chấtphức tạp, quanh co của sự vận động lịch sử trên con đg tiến tới CNXH

+ Trong thế kỉ XIX, đấu tranh dân tộc và đấu tranh gc tiếp tục diễn ra gay gắt; CNTB đang đang nắm ưu thế về vốn, KH và CN, thị trường, song k thể khắc

phục nổi những mâu thuẫn vốn có và CNXH thế giới có điều kiện và khả năng tạo ra bước phát triển mới

Câu 12: Trình bày cơ sở phân chia thời đại Phân tích nội dung, tính chất, những mâu thuẫn cơ bản của thời đại ngày nay?

*Cơ sở phân chia thời đại:

- Sự xuất hiện của các hình thái kinh tế-xã hội mới

- Mỗi hình thái kt-xh thì đều có một gc trung tâm quyết định đến sự chuyển biến

từ hình thái kt-xh này sang hình thái kt-xh khác

- Sự đan xen giữa hình thái kinh tế-xã hội cũ sang hình thái kinh tế-xh mới, gọi

đó là thời đại quá độ

Lịch sử loài người đã trải qua những bước quá độ như sau:

+ TĐQĐ từ hình thái kt-xh CSNT  ht kt-xh CHNL

+ CHNL ht kt-xh PK

+ PK  ht kt-xh TBCN

+ TBCN ht kt-xh XHCN, gđ đầu xhcn là TĐNN

* Nội dung của thời đại ngày nay:

- Hội nghị đại biểu ĐCS và công nhân năm 1957, 1960 đã xác định: Nội dung cơbản của thời đại chúng ta là quá độ từ CNTB lên CNXH, mở đầu bằng cm

XHCN tháng 10 vĩ đại ở nc Nga

- Trải qua mấy chục năm, dù tình hình thế giới đã có nhiều biến đổi, song không thể vì thế mà tính chất và nội dung của thời đại thay đổi, “Theo quy luật tiến hoá của lịch sử, loài ng nhất định sẽ tiến tới CNXH”

- Đó là thời đại đấu tranh gc, giữa gccn và gcts; giữa CNXH và CNTB trên phạm

vi toàn thế giới; là thời đại đấu tranh cho hoà bình, độc lập, tự do, tiến bộ, công bằng xã hội; là thời đại “sụp đổ của gcts, thời đại thắng lợi của gcvs”, cụ thể là:+ Là thời đại xoá bỏ gcts và chế độ TBCN

+ Đồng thời thiết lập những cơ sở xã hội ms là xã hội XHCN và CSCN