Bài giảng môn kỹ thuật điện tử - Chương 3

Đây là bài giảng môn kỹ thuật điện chuyên đề về mạch điện, mạch điện ba pha, máy biến áp gửi đến các bạn độc giả tham khảo. Kĩ thuật điện là một lĩnh vực kĩ thuật nghiên cứu và áp dụng

BÀI GIẢNG KỸ THUẬT ĐIỆN TỬ

1

Lê Thị Kim Loan - Khoa Điện - ĐH Công Nghiệp Tp.HCM

3.1 KHÁI NiỆM

thời điểm không chỉ phụ thuộc vào trạng thái ngõ vào ở thời điểm đó mà còn phụ thuộc vào trạng thái ngõ ra của hệ ở thời điểm trước đó.

không thay đổi trạng thái ngay mà chờ cho đến khi có một xung nhịp điều khiển (xung clock) thì mới thay đổi trạng thái → Hệ tuần tự có khả năng nhớ

3

 Cấu tạo của hệ tuần tự gồm: mạch tổ hợp và mạch Flip-Flop (FF)

 Mạch FF đặc trưng cho khả năng nhớ của hệ tuần tự

 Phân lọai hệ tuần tự:

 Hệ đồng bộ: Họat động của các FF trong hệ được đồng bộ bằng xung clock

 Hệ không đồng bộ: các FF hoạt động theo các hàm chức năng, có thể tác động bất cứ lúc nào

mà không cần đến xung clock

4

Chuyển đổi giữa các loại FF

 Trong thực tế đa số các FF được sản xuất thuộc loại D và JK.

 Các bước thực hiện:

 Lập bảng kích thích của cả hai FF nguồn và đích

 Coi các ngõ vào của FF nguồn là hàm, còn ngõ vào của FF đích và trạng thái ra hiện tại Qn là các biến sau đó thực hiện rút gọn hàm

 Vẽ mạch thực hiện

9

3.3 HỆ ĐẾM

 Cơ sở phân loại hệ đếm:

 Phân loại theo cơ sở các hệ đếm:

 Phân loại theo tín hiệu điều khiển:

 Đếm không đồng bộ (đếm nối tiếp, đếm tuần tự)

 Đếm đồng bộ (đếm song song)

10

 Chức năng của hệ đếm là nhớ các xung vào bằng cách thay đổi các trạng thái của nó

 Cấu tạo : hệ đếm gồm nhiều FF, mỗi FF đóng vai trò là 1 phần tử nhớ nhị phân

11

3.4 BỘ ĐẾM TUẦN TỰ

 Xung đếm (xung Clock) chỉ đến FF đầu tiên, ngõ ra của FF trước sẽ là ngõ vào xung Clock cho FF tiếp theo

 Ngõ ra của FF đầu tiên sẽ là bit LSB, ngõ ra của FF sau cùng sẽ là bit MSB

 Dung lượng đếm (Modulo-M) là số trạng thái phân biệt của một bộ đếm

M: dung lượng đếm n: số lượng FF trong hệ đếm

12

 Trong thực tế có thể có M ≠ 2 n lúc đó người ta sẽ xác định số lượng FF như sau:

 Ví dụ 1 : xây dựng bộ đếm tuần tự, đếm lên

với dung lượng đếm là 4, sử dụng T-FF

 Do dung lượng đếm M = 4 = 2 2 nên số FF là n=2

 Kết nối 2 T-FF theo cách tuần tự: xung clock đưa vào FF thứ nhất, ngõ ra Q của FF thứ nhất kết nối đến ngõ Ck của FF thứ 2

 Ngõ ra của FF thứ nhất là bit LSB, ngõ ra của FF thứ hai là bit MSB

14

15

 Ví dụ 2: xây dựng bộ đếm tuần tự, đếm lên với

 Nối ngõ ra của các FF có mức logic 1 ở xung Clock thứ M (M=5) tới ngõ vào mạch xóa, ngõ ra mạch xóa nối đến tất cả các ngõ Clear của các FF

16

 Bảng trạng thái hoạt động của mạch :

17

 Giả sử ngõ Clear (Clr) của các FF tích cực mức thấp,

ta thấy tại xung đếm thứ 5 trạng thái của các ngõ ra

FF là Q 3 Q 2 Q 1 =101 vậy tín hiệu ở ngõ ra mạch xóa là Clr=Q 3 Q 1

 Sơ đồ thực hiện mạch đếm :

18

 Ví dụ 3: Bộ đếm tuần tự, đếm lên, dung lượng

đếm là 6, sử dụng T-FF:

19

 Giản đồ thời gian

20

 Bộ đếm lên/xuống:

21

 Các vi mạch đếm tuần tự:

 7493: đếm 2 và đếm 8

 7490: đếm 2 và đếm 5

 4024: đếm nhị phân 7 bit ( Mod 128)

 4040: đếm nhị phân 12 bit ( Mod 4096)

BỘ ĐẾM SONG SONG ( ĐỒNG BỘ)

của từng FF sẽ được tích lũy, nếu thời gian tích lũy này lớn thì kết quả đếm sẽ bị sai.

 Để đếm đúng: Tclock ≥ n.tpd

23

THANH GHI DỊCH

 Thanh ghi được xây dựng trên cơ sở của các DFF, trong đó mỗi DFF sẽ lưu trữ 1 bit dữ liệu

 Phân loại thanh ghi dịch:

 Theo chiều dịch: dịch phải, dịch trái

 Theo tín hiệu vào: vào nối tiếp, vào song song

 Theo tín hiệu ra: ra nối tiếp, ra song song

25

 Dịch phải

27

 Dịch trái:

29

BỘ NHỚ

31