Tổ chức công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành ở công ty công ty Cầu Nai - Hưng Hà -Thái Bình

Kinh tế Việt Nam chuyển sang nền kinh tế thị trường có sự điều tiết của nhà nước theo định hướng x• hội chủ nghĩa, kế toán với tư cách là công cụ quản lý ngày càng được khai thác tối đa sức mạnh và sự linh hoạt của nó. Để điều chỉnh vĩ mô và kiểm soát sự vận hành của nền kinh tế trong hiện thực phong phú và đa chiều.Đi đôi với sự đổi mới trong cơ chế quản lý,sự đổi mới của hệ thống kế toán doanh nghiệp đ• tạo ra cho kế toán một bộ mặt mới khẳng định được vị trí của kế toán trong công tác là công cụ quản lý. Trong công tác kế toán,kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một phần hành rất quan trọng.Các thông tin ở mức độ khác nhau của nó đưa lại sẽ giúp cho nhà nước ,doanh nghiệp và bên thứ ba đưa ra được những quyết định quan trọng của mình. Cụ thể là :Đối với nhà nước để quản lý tốt doanh nghiệp. Đối với doanh nghiệp để quản lý tốt chi phí, giá thành nhằm đưa hoạt động sản xuất kinh doanh ngày càng tạo ra nhiều lợi nhuận . Đối với bên thứ ba là để tìm cơ hội đầu tư, hợp tác liên doanh... Xuất phát từ tầm quan trọng đó của công tác tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm ,sau gần ba tháng thực tập tại công ty gạch ngói Cầu Nai - Hưng Hà -Thái Bình.Với vốn kiến thức đ• tiếp thu được của nhà trường và sự tận tình hướng dẫn của các anh chị, các cô chú phòng tài vụ trong xí nghiệp và được sự hướng dẫn chu đáo của các thầy cô giáo ,đặc biệt là cô giáo Tô Thanh Bình .Em xin trình bày đề tài :”Tổ chức công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành “ ở công ty công ty Cầu Nai - Hưng Hà -Thái Bình “

Lời mở đầu

Kinh tế Việt Nam chuyển sang nền kinh tế thị trờng có sự điều tiết của nhà nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa, kế toán với t cách là công cụ quản lý ngày càng đợc khai thác tối đa sức mạnh và sự linh hoạt của nó.

Để điều chỉnh vĩ mô và kiểm soát sự vận hành của nền kinh tế trong hiện thực phong phú và đa chiều.Đi đôi với sự đổi mới trong cơ chế quản lý,sự đổi mới của hệ thống kế toán doanh nghiệp đã tạo ra cho kế toán một bộ mặt mới khẳng định đợc vị trí của kế toán trong công tác là công cụ quản lý.

Trong công tác kế toán,kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một phần hành rất quan trọng.Các thông tin ở mức độ khác nhau của nó đa lại sẽ giúp cho nhà nớc ,doanh nghiệp và bên thứ ba đa ra đợc những quyết định quan trọng của mình.

Cụ thể là :Đối với nhà nớc để quản lý tốt doanh nghiệp Đối với doanh nghiệp để quản lý tốt chi phí, giá thành nhằm đa hoạt động sản xuất kinh doanh ngày càng tạo ra nhiều lợi nhuận

Đối với bên thứ ba là để tìm cơ hội đầu t, hợp tác liên doanh

Xuất phát từ tầm quan trọng đó của công tác tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm ,sau gần ba tháng thực tập tại công ty gạch ngói Cầu Nai - Hng Hà -Thái Bình.Với vốn kiến thức đã tiếp thu đợc của nhà trờng và sự tận tình hớng dẫn của các anh chị, các cô chú phòng tài vụ trong xí nghiệp và đợc sự hớng dẫn chu đáo của các thầy cô giáo ,đặc biệt là cô giáo Tô Thanh Bình Em xin trình bày đề

tài :”Tổ chức công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành “

ở công ty công ty Cầu Nai - Hng Hà -Thái Bình “

Trên cơ sở phân tích những vấn đề lý luận và thực tiễn về chi phí

để xác định rõ đối tợng tập hợp chi phí, đối tơngj giá thành Từ đó xây dựng mô hình kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành một

cách hợp lí, góp phần hoàn thiện công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành ở công ty gạch ngói Cầu Nai - Hng Hà - Thái Bình.

Với đối tợng nghiên cứu là kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại xí nghiệp gạch ngói, đề tài đi sâu vào nghiên cứu các nội dung chủ yếu sau: sản phẩm tại

- Xác định bản chất, nội dung, phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành

- Xác định đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và đối tợng tính giá thành phù hợp

- Phân tích đánh giá tình hình thực tế kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm ở xí nghiệp gạch ngói chỉ rõ những toòn tại và phơng pháp đổi mới.

Trong phạm vi đề tài nghiên cứu, em xin trình bày theo 3 phần sau:

Phần I: Khái quát về công ty gạch ngói Cầu Nai - Hng Hà - Thái

Do trình độ có hạn chế và thời gian thực tập không nhiều, chuyên

đề không thể tránh khỏi có thiếu sót Em rất mong nhận đợc sự chỉ bảo , góp ý của các thầy các cô và các bạn quan tâm đến chuyên đề này giúp em hoàn thiện hơn trong kiến thức về công tác kế toán

Em xin chân thành cảm ơn ! Học sinh : Nguyễn Thị Hơng

Phần I:

Khái quát về tình hình hoạt động

sản xuất kinh doanh của công ty gạch ngói

cầu nai - hng hà - thái bình

Đặc điểm và tình hình hoạt động của công ty gạch ngói Cầu Nai-Hng Thái Bình

Công ty gạch ngói Cầu Nai -Hng Hà -Thái Bình nằm ở phía TâyBắc huyệnHng Hà đồng thời cũng là phía Tây Bắc của tỉnh Thái Bình, nằm kề trục quốc lộ39A, phía Bắc giáp sông Cầu Nai, phía Đông và phía Nam giáp cánh đồng Nơicông ty đóng thuộc địa giới xã Phú Sơn-huyện Hng Hà-tỉnh Thái Bình Địa điểmnơi đơn vị đóng thuận lợi cho việc sản xuất kinh doanh và cũng nh công tác cungứng các nớc từ hơn 30 năm qua chuyên sản xuất gạch ngói và các loại sản phẩmkhác từ đất sét phục vụ cho nhân dân một vùng rộng lớn với mật độ dân số cao Vào năm 1962 công ty gạch ngói Cầu Nai đợc uỷ ban hành chính tỉnh TháiBình nay là uỷ ban nhân dân tỉnh quyết định thành lập, đay là một đơn vị hạchtoán kinh tế độc lập Đó là giai đoạn chuyển biến lớn có tính chất bớc ngoặt củacông ty và đánh dấu một thời kỳ làm ăn theo kiểu: “Lấy thu bù chi đảm bảo lợinhuận”

Năm 1971 nhà nớc tiếp tục mở rộng để sản xuất thêm mặt hàng ngói máy

22 viên/m Để mở rộng cơ sở sản xuất, năm 1984 uỷ ban nhân dân huyện Hng

Hà quyết định mở và giao cho đơn vị sản xuất sản phẩm gạch máy nhằm phục vụcho công tác dân sinh

Trải qua 32 năm liên tục sản xuất các sản phẩm do đơn vị sản xuất ra và đều

đợc tiêu thụ hết Các sản phẩm của công ty luôn luôn không đủ đáp ng nhu cầucủa khách hàng (cung< cầu) Mỗi năm thu hút đợc thêm hàng trục lao độngngoài xã hội vào làm việc tại đơn vị góp một phần nhỏ trong công tác giải quyếtcông ăn việc làm cho xã hội Dự án đầu t và phát triển sản xuất kinh doanh củacông ty chẳng những ổn định mà còn phát triển nâng cao nh sản lợng hàng hoáhàng năm tăng dần đến thu nhập bình quân đầu ngời cũng tăng và xí nghiệp còn

đảm bảo giao nộp thuế nhà nớc đầy đủ Đợc thể hiện qua bảng sau:

64200000052200000350000

85400000065000000400000

Theo quy định xây dựng một doanh nghiệp cũng tuân thủ theo luật kinh tế,

tự tìm nguồn vốn, tự tìm cho mình một hớng đi cụ thể nh sản xuất kinh doanhnhững mặt hàng đáp ứng nhu cầu của thị trờng, đứng vững trên thị trờng theo ph-

ơng thức:” Lấy thu bù chi” đảm bảo lãi vay cơ bản một mô hình kinh tế rất chặtchẽ lập kế hoạch từng khâu vốn, tình hình lao động tiền lơng, vật t giá thành sản

phẩm, xác định kết quả kinh doanh Trớc hết ta thấy việc xây dựng vốn và nguồnhình thành vốn rất hợp lý của công ty.

Số vốn của công ty tích luỹ và nhà nớc đầu t đợc chia ra để xây dựng một

số công trình và mua một số thiết bị sau:

Công trình và tên thiết bị Đơn vị tính

- Nhà xởng

- Lò nung ngói 3 chiếc công suất

- Lò nung gạch 1 chiếc công suất

- Lò nung gạch 3 chiếc công suất

- Máy đùn ép 3 chiếc công suất

- Một trạm biến thế công suất

- Đờng dây cao thế 10Kv

- Đờng dây hạ thế dùng cho sản xuất sinh hoạt

100kvA800m160m2

Sau đây là tình hình lao động của công ty:

STT Chỉ tiêu Số nguời

Đại học kinh tếTrung cấp kế toánTrung cấp KTSX-VLXDTrung cấp cơ khí

Trung cấp lao động tiền lơngTrung cấp kho vận

Bảo vệ công ty

1211112

Bậc 5Bậc4Bậc3

62334

Tổ chức bộ máy của công ty

Cơ cấu tổ chức quản lý của công ty là tổ hợp các bộ phận đợc chuyên mônhoá sản xuất với trách nhiệm quyền hạn nhất định, có mmối liên hệ mật thiết vớinhau nhằm thực hiện các chức năng quản lý, cơ cấu quản lý tổ chức tốt sẽ đảmbảo đợc hoạt động của thị trờng sản xuất kinh doanh có hiệu quả và đối phó vớimọi biến động của thị trờng

Căn cứ vào điều lệ quản lý doanh nghiệp nhà nớc đã xác định chức năngnhiệm vụ cho tngf bộ phận Trong quản lý sản xuất chính thức đến nay cơ cấu tổchức quản lý công ty đã ổn định và di vào hoạt động có hiệu quả

Sơ đồ bộ máy tổ chức quản lý của công ty

Giám đốcPhó giám đốc

Phòng tổ

chức hành

chính

Phòng kế toán tài vụ

Phòng kế hoạch kỹ thuật

Phòng cung ứng, cung tiên

Chức năng nhiệm vụ của các phòng ban

Giám đốc : Là ngời phụ trách chung và trực tiếp phụ trách tổ chức điều

hành trong đơn vị, nắm bắt một cách toàn diện cụ thể là: Các vấn đề thông tinkinh tế chính trị, chỉ đạo chung mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty,chịu trách nhiệm với cấp trên

Phó giám đốc : Giám sát mọi hoạt động sản xuất của nhà máy đồng thời

phụ trách trực tiếp các tổ chức lao động

Phòng tổ chức hành chính : Trởng phòng tổ chức hành chính phụ trách

toàn bộ việc tuyển dụng lao động, giải quyết các thắc mắc về chế độ nghỉ, thôiviệc của ngời lao động, chính sách bảo hiểm xã hội cho cán bộ công nhân viên

Tr

kế hoạch áp dụng các hình thức trả lơng cho ngời lao động

Phòng kế toán tài vụ : Nhiệm vụ ghi chép tính toán số liệu hiện có và tình

hình luân chuyển quá trình sản xuất kinh doanh, sử dụng kinh phí của đơn vị ,chịu trách nhiệm của giám đốc và cấp trên và quá trình tổng hợp các số liệutrong quá trình sản xuất của công ty

Phòng kế hoạch kỹ thuật : Có nhiệm vụ lập kế hoạch và tiến độ tiến độ

sản xuất hàng tháng, quý, năm Lập kế hoạch mua sắm vật t, trang thiết bị thaythế, kế hoạch cung ứng nguyên vật liệu kế hoạch tiêu thụ sản phẩm theo tháng,quý, năm

Phòng cung ứng cung tiêu : Có trách nhiệm ký kết hợp đồng mua bán,

cung ứng các thiết bị phụ tùng thay thế trong sản xuất dây truyền cung ứngnguyên vật liệu chính cho việc sản xuất sản phẩm

Tổ cơ khí : Phụ trách sửa chữa máy móc thiết bị h hỏng đảm bảo cho sản

xuất liên tục kịp thời chịu trách nhiệm vận hành máy móc

Phân x ởng sản xuất : Có trách nhiệm sản xuất hàng hoá, khi sản phẩm làm

ra phải đảm bảo chất lợng, mẫu mã, trọng lợng đúng quy định và có trách nhiệmsản xuất từ khâu đầu tiên đến khâu cuối cùng

Sơ đồ quy trình sản xuất trong công ty

Việc tổ chức bộ máy quản lý nh trên đảm bảo đợc hiệu quả cao trong côngtác quản lý, đảm bảo về tính chặt chẽ cả 2 mặt: kỹ thuật và hiệu quả sản xuất

Nguyên

vật liêu nhào TQMáy Máy nhào Italy Máy ép Italy

Gạch mộc

Gạch đem phơi

Phân loại

gạch để nơi

quy định

Kế toán trởng

Tình hình tổ chức công tác kế toán

Của công ty

Phòng kế toán tài vụ của công ty là một phòng giúp việc cho ban giám đốc

để quản lý các hoạt động phát sinh trong tháng về mọi lĩnh vực cung cấp thôngtin kịp thời, chính xác và đầy đủ cho đối tợng sử dụng thông tin Phòng kế toán

đặt dới sự chỉ đạo của giám đốc, toàn bộ nhân viên kế toán đợc đặt dới sự chỉ đạocủa kế toán trởng

Công ty gạch ngói Cầu Nai tổ chức bộ máy kế toán thành một phòng ban

đảm bảo cho việc lãnh đạo thống nhất, tập trung với công tác thực hiện kiểm tra

và chỉ đạo sát sao, chính xác tạo điều kiện cho kế toán viên phát huy hết vai trò

và nâng cao trình độ Công ty có cơ cấu tổ chức phòng kế toán bố trí hợplý gọnnhẹ nh sau:

Sơ đồ công tác tổ chức kế toán

Trong điều kiện hiện nay của công ty việc tổ chức bộ máy kế toán nh trên là

hợp lý đảm bảo khả nang hoàn thành tốt nhiệm vụ đợc giao Do biên chế có 4 ngời cho nên công tác đòi hỏi mỗi ngời phải đảm nhiệm thêm một số nhiệm vụ,

cụ thể nh sau:

Kế toán tr ởng : là ngời chịu trách nhiệm về hoạt động tài chính,quản lý

vật t, thực hiện các chế độ chính sách do nhà nớc ban hành, tổ chức chỉ đạo kiểmtra đôn đốc,bộ phận kế toán của đơn vị đồng thời kế toán trởng kiêm kế toán tổng hợp

Kế toán thanh toán : kiêm tiền lơng bảo hiểm xã hội , ghi chép tình

hình biến động tiền vốn kịp thời, kiểm tra chứng từ gốc hợp lý hoẹp lệ đúng với nội dung kinh tế.Mặt khác kế toán thanh toán phải theo dõi bảng chấm công, giấy nghỉ ốm và bảo hiểm xã hội cho cán bộ cong nhân viên

Kế toán vật t : kiêm kế toán tiêu thụ, mở hệ thống sổ sách ghi chép theo

dõi vật t tài sản mua về, tình hình sử dụng tính toán chi phí phát sinh để tính giá thành thực tế của vật, tài sản, theo dõi tình hình tiêu thụ sản phẩm

Thủ quỹ : quản lý toàn bộ số tiền mặt của công ty

Sơ đồ quy trình hạch toán

Chứng từ gốc

Bảng phân bổ

Sổ quỹ

Nhật ký chứng từ

Sổ cái

Báo cáo tài chính

Bảng kê

Sổ kế toán chi tiết

Bảng tổng hợp số liệu chi tiết

Phần II:

Nội dung chuyên đề

Kế toán tập hợp chi phí và tính

giá thành sản phẩm.

I Mục đích & lý do của chuyên đề.

Kế toán là công cụ quản lý nền kinh tế thông qua việc đo lờng tính toán,ghi chép phân loại và tổng hợp các nghiệp vụ kinh tế tài chính trong hoạt độngsản xuất kinh doanh bằng hệ thống các phơng pháp khoa học của kế toán chứng

từ tài khoản tính giá thành và tổnh hợp cân đối có thể biết đợc những thông tin

đầy đủ kịp thời chính xác tình hình tài sản của doanh nghiệp Sự của quá trìnhhoạt động sản xuất kinh doanh cũng nh toàn bộ tình hình hoạt động sản xuấtkinh doanh của công ty trong từng thời kỳ

Kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành tại công ty là rất quan trọng, luôn

đợc các nhà doanh nghiệp quan tâm vì chi phí sản xuất kinh doanh là toàn bộ haophí về lao động sống và lao động vật hoá đã chia ra để tiến hành các hoạt độngsản xuất kinh doanh

Thông qua các số liệu do bộ phận kế toán tập hợp chi phí và tính giá thànhsản phẩm cung cấp cho các nhà lãnh đạo quản lý doanh nghiệp biết đợc chi phí,giá thành thực tế của từng loại sản phẩm lao vụ dịch vụ cũng nh toàn kết quảhoạt động sản xuất kinh doanh của công ty Để phân tích đánh giá tình hình thựchiện các mức định mức dự đoán chi phí , tình hình sử dụng lao động vật t tiềnvốn có hiệu quả tiết kiệm hay lãng phí, tình hình thực hiện kế hoạch giá thànhsản phẩm từ đó đề ra các biện pháp hữu hiệu kịp thời hạ gía thành sản phẩm

Là một nhà kế toán trong tơng lai đợc giới thiệu về thực tập tại công tygạch ngói Cầu Nai em chọn chuyên đề:”Tập hợp chi phí và tính giá thành sảnphẩm “ vì quá trình nghiên cứu, tìm hiểu các phần hành kế toán tại công tygạchngói Cầu Nai, em thấy công tác kế toán trong công tỷ hầu hếy các tài khoảntrong:”hệ thống tài khoản kế toán “ mới Với thời gian thực tập tai công ty, em

đã đợc các bác, cô chú cán bộ trong phòng kế toán, đặc biệt dới sự hớng dãn củacô giáo Tô Thnah Bình ngời đã hớng dẫn em trực tiếp phần hành kế toán này.Vận dụng những kiến thức đã học, nghiên cứu tại trờng và tìm hiểu thực tế taicông ty em thấy các phần hành kế toán có cách ghi chép tính toán rất thực tế vàsát so với lý thuyết đã học ở học Qua tìm hiểu em thấy phần hành kế toán về tậphợp chi phí tính giá thành rất quan trọng đòi hỏi kế toán phải ghi chép, theo dõichính xác kịp thời đầy đủ về các khoản chi phí trong suốt quá trình sản xuất tạicông ty

Mặt khác trong nền kinh tế thi trờng, lợi nhuận là mục tiêu hàng đầu củacác doanh nghiệp sản xuất Để đạt đợc lợi nhuận cao các doanh nghiệp phải tìmmội biện pháp để hạ giá thành và tăng lợi nhuận

Hơn nũa giá cả trong nền kinh tế thi trờng là do giá thi trờng quyết

định.Để giá cả của các xí nghiệp, doanh nghiệp có thể cạnh tranh đợc trên thi ờng thì xí nghiệp hay doanh nghiệp phải sử dụng hợp lý các yếu tố của quá trìnhsản xuất nh sử dụng vật t sẵn có, bố trí lao động phù hợp với trình độ nghành

tr-nghề đào tạo, sử dụng máy móc hiện đại tiên tiến ngằm tăng năng suất lao động,giảm chi phí , hạ giá thành và tăng lợi nhuận.

Chính vì thế mà trong thời gian thực tập tại công ty Gạch ngói cầu Nai emquyết định chọn phần hành kế toán tính giá thành để viết chuyên đề riêng chomình

II Nội dung công việc kế toán tập hợp chi phí sản xuất

& tính giá thành sản phẩm

1.Khái niệm chi phí sản xuất kế toán giá thành.

- Chi phí sản xuất kinh doanh là toàn bộ những hao phí về lao động sống vàlao động vật hoá mà doanh nghiệp bổ ra trong quá trìng sản xuất kinh doanh biểuhiện bằng tiền trong thời kỳ nhất định

- Giá thành là toàn bộ những chi phí về lao động sống và lao động vật hoá màdoanh nghiệp đã bỏ ra dự kiến trong kỳ kế hoạch biểu diễnbằng tiền để hìnhthành một khối lợng sản phẩm hoặc công việc dịch vụ nào đó

- Giá thành định mức là loại giá thành đợc xác định dựa trên các định mức chiphí hiện hành và chỉ tính cho một đơn vị sản phẩm, nó luôn thay đổi phù hợp với

sự thay đổi của các định mức chi phí đạt đợc trong quá trình thực hiện kế hoạchgiá thành Giá thành này đợc thực hiện trớc khi tiến hành sản xuất

- Giá thành thực tế là loại giá thành đợc xác định dựa trên cácchi phí sản xuấtthực tế và sản lơngj thực tế Loại giá thành này đợc xác định sau khi quá trínhảnxuất kết thúc

- Giá thành toàn bộ: ZTB = ZSX + chi phí BH + chi phí QLKD

mà ZSX = Dở dang đầu kỳ + chí phí phát sinh trong kỳ - Dở dang cuối kỳ - chíphí sản phẩm hỏng(nếu có)

Loại giá thành này bao gồm các chí phí Fs trong quá trình sản xuất kinh doanh,

nó là cở sở để xác định kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh và tính lợi nhuậntrớc thuế thu nhập của doanh nghiệp

2 2 Nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

- Căn cứ vào đặc điểm quy trình công nghệ, đặc điểm tổ chức sản xuất để xác

định đúng đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và đối tợng tính giá thành, tổ chứcviệc ghi chép ban đầu và lựa chọn phơng pháp tính giá thành thích hợp

- Tổ chức tập hợp phân bổ từng loại chi phí sản xuất theo đúng đối tợng tậphợp chi phí sản xuất đã xác định và bằng phơng pháp thích hợp đã chọn Cungcấp kịp thời những số liệu thông tin tổng hợp về các khoản mục chi phí, yếu tốchi phí, xác định đúng chi phí sản xuất dở dang đầu kỳ và cuối kỳ

3 Đối t ợng tập hợp chi phí sản xuất và đối t ợng tính giá thành

a).Đối tợng tập hợp chi phí sản xuất

- Khái niệm : là phạm vi giới hạn mà chi phí sản xuất phát sinh

- Đối tợng tập hợp chi phí sản xuất thực chất là nơi phát sinh chi phí sản xuất

và đối tợng chịu chi phí, nó có thể là phân xởng, tổ, đội sản xuất hay toàn bộ quytrình công nghệ, là từng sản phẩm, nhóm sản phẩm, chi phí sản phẩm hay đơn

đặt hàng

b).Đối tợng tính giá thành sản phẩm

- Khái niệm :là các loại sản phẩm công việc, dịch vụ đã hoàn thành

- Đối tợng tính giá thành : có thể từng loại sản phẩm, từng dạng công việc dịch

vụ, từng chi tiết trong một sản phẩm (bán sản phẩm)

- Một đối tợng tập hợp chi phí sản xuất có nhiều đối tợng tính giá thành

- Xác định đối tợng tập hợp chi phí sản xuất là căn cứ để kế toán ghi sổ chitiết, tổ chức ghi chép ban đầu và tổ chức tập hợp phân bố chi phí sản xuấthợp lý

là cơ sở để quản lý tiết kiệm chi phí Xác định đối tợng tính giá thành lập bảngtính giá thành và lựa chộn phơng pháp tính giá thành thích hợp

Tuy nhiên giữa đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và đối tợng tính giá thành lại

có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, cụ thể :

+ Số liệu của việc tập hợp chi phí sản xuất luôn là cơ sở để tính giá thành + Đối tợng tính giá thành là căn cứ để kế toán xác định đối tợng tập hợpchi phí sản xuất

4 Phân loại chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm

a Phân loại chi phí sản xuất

*) Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung tính chất của chi phí

- Chi phí về nguyên liệu, vật liệu bao gồm :vật liệu chính, vật liệu phụ,nhiên liệu động lực phụ tùng thay thế,vật liệu thiết bị dùng cho xây dựng cơ bảncông cụ dụng cụ mà doanh nghiệp đã sử dụng cho hoạt động sản xuất -Chi phí nhân công bao gồm : tiền lơng, tiền công, BHXH, BHYT, KPCĐ phải trảcông nhân viên trong donh nghiệp

- Chi phí khấu hao máy móc thiết bị là toàn bộ số tiền trích khấu hao tàisản cộng đồng sử dụng cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

- Chi phí phục vụ mua ngoài là toàn bộ số tiền doanh nghiệp chi ra để muacác dịch vụ từ bên ngoài nh : tiền điện, tiền nớc, tiền điện thoại phục vụ chohoạt động sản xuất của doanh nghiệp

- Chi phí khác bằng tiền là toàn bộ số tiền doanh nghiệp đã chi ra dùngcho hoạt động sản xuất ngoài mục đích sản xuất trên nh chi phí tiếp khách, hộimhgị phân xởng

Theo cách phân loại nh trên thuận tiện cho việc lập báo cáo tài chính Tuynhiên theo cách phân loại này nếu sử dụng để tính giá thành sản phẩm thì rấtphức tạp vì phải thực hiện việc bóc tách các chi phí

*) Phân loại chi phí sản xuất theo công dụng của chi phí

- Khoản mục chi phí nguyên vật liệu trực tiếp là toàn bộ các chi phí vềnguyên vật liệu dùng trực tiếp cho sản xuất sản phẩm

- Chi phí phân công trực tiếp là toàn bộ tiền lơng, tiền công BHXH,BHYT, KPCĐ của công nhân sản xuất trong doanh nghiệp

- Chi phí sản xuất chung là toàn bộ các chi phí dùng cho hoạt động sảnxuất chung ở các phân xởng, các đội sản xuất bao gồm các chi phí về tiền lơng,BHXH, BHYT, KPCĐ của nhân viên phân xởng, vật liệu công cụ dụng cụ, khấuhao máy móc thiết bị, chi phí dịch vụ mua ngoài và các chi phí bằng tiền khác

*) Phân loại chi phí sản xuất theo mối quan hệ với khối lợng sản phẩm côngviệc hoàn thành

- Chi phí biến đổi là các chi phí thay đổi khi khối lợng sản phẩm công việchoàn thành thay đổi Nhng nếu xét trên một đơn vị sản phẩm thì chi phí nàykhông thay đổi

- Chi phí cố định là các chi phí mà tổng chi phí không thay đổi khi khối ợng sản phẩm công việc hoàn thành thay đổi nhng nếu xét trên một đơn vị sảnphẩm thì chi phí lại thay đổi

l-*) Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung cấu thành chi phí

- Chi phí đơn chất là loại chi phí do mọt yếu tố duy nhất cấu thành nênnhchi phí NVLTT, chi phí NCTT

- Chi phí tổng hợp là chi phí do nhiều yếu tố lòng khác nhau tạo nên nhchi phí sản xuất

b.Phân loại giá thành sản phẩm

*) Phân loại theo thời điểm xác định và nguồn số liệu để tính giá thành

-Giá thành kế hoạch là loại giá thành đợc xác định dựa trên chi phí sảnxuất kế hoạch và sản lợng kế hoạch, nó đợc xác định trớc khi tiến hành sản xuất

-Giá thành định mức là laọi giá thành đợc xác định dựa trên các định mứcchi phí hiện hành và chỉ tính cho mọt đơn vị sản phẩm, nó luôn thay đổi phù hợpvới sự thay đổi của các định mức chi phí đạt đợc trong quá trình thực hiện kếhoạch giá thành Giá thành này đợc xác định trớc khi tiến hành sản xuất

- Giá thành thực tế là loại giá thành đợc xác định dựa trên các chi phí sảnxuất thực tế Loại giá thành này đợc xác định sau khi quá trình sản xuất kếtthúc

*) Phân loịa giá thành theo phạm vi phát sinh giá thành

- Giá thành sản xuất : loại giá thành này bao gồm các chi phí liên quan

đến việc sản xuất sản phẩm trong phạm vi sản xuất Giá thành này là cơ sở đểxác định giá vốn của hàng bán, là cơ sở để xác định lãi gộp

- Giá thành toàn bộ : ZTB = ZSX + chi phí bán hàng + chi phí QLDN

loại giá thành bao gồm các chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh

5.Hạch toán phân bổ các tài khoản tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh

a Hạch toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp (TK621)

*)Chi phí nguyên vật liêu trực tiếp bao gồm chi phí về nguyên vật liệu chính,vật liệu phụ, nhiên liệu, bán thành phẩm mua ngoài phục vụ trực tiếp cho việcchế tạo sản phẩm

Tổng chi phí cần phân bổ

Tổng tiêu thức đợc chọn để phân bổ

- Đối với chi phí nguyên vật liệu trực tiếp có liên quan đến từng đối tợngtập hợp chi phí sản xuất và đối tợng tính giá thành thì dùng phơng pháp trựctiếp

- Đối tợng trờng hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp liên quan đến nhiều

đối tợng chịu chi phí thì phải tiến hành tập hợp và phân bổ theo phơng pháp giántiếp trong việc tiến hành phân bổ cho phù hợp trong thực tế tiêu thức dùng đểphân bổ chi phí nguyên liệu trực tiếp thờng là định mức tiêu hao số lợng sảnphẩm, trọng lợng

CT : chi phí phân bổ cho từng đối tợng cụ thể

= *Tiêu thức phân bổ cho đối tợng cụ thể đó

*) Nội dung, nhuyên tắc hạch toán, kết cấu của TK621

- Nội dung : dùng để tập hợp và phân bổ chi phí nguyên vật liệu trực tiếpcho đối tợng liên quan

- Nguyên tắc hạch toán : không đợc hạch toán vào tài khoản này ác chi phínguyên vật liệu phục vụ cho quản lý ở các phân xơngr dùng để sửa chữa hoặcxây dựng cơ bản trong đơn vị hoặc nguyên vật liệu dùng cho công việc bán hàng,quản lý doanh nghiệp

- Kết cấu : TK này cuối kỳ không có số d

Bên nợ : Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp FS trong kỳ Bên có : + Giá trị nguyên vật liệu xuất dùng không hết nhập kho

+ Kết chuyển chi phí nguyên vật liệu trực tiếp để tính giáthành sản phẩm dich vụ

b TK622(chi phí nhân công trực tiếp)

Chi phí nhân công trực tiếp bao gồm tiền lơng, tiền công, phụ cấp, tiền ăn ca

và các khoản BHXH, BHYT, KPCĐ pjải trả cho công nhân sản xuất trực tiếp sảnphẩm hoặc trực tiếp thực hiện dịch vụ

Nội dung, nguyên tắc hạch toán, kết cấu TK622

- Nội dung : dùng để tập hợpvà phân bổ kết chuyển chi phí nhân công trựctiếp cho các đối tợng có liên quan

- Nguyên tắc hạch toán

+ Không đợc hạch toán vào TK này các chi phí tiền lơng, BHXHcủa công nhân viên phân xởng, nhân viên bán hàng, nhân viên quản lý doanhnghiệp và công nhân sửa chữa lớn TSCĐ hay XDCB

+ Cuối kỳ này không có số d

- Kết cấu

Bên nợ : Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp phát sinh trong kỳ Bên có : Kết chuyển chi phí nhân cong trực tiếp để tín giá thành sảnphẩm diạch vụ

c Hạch toán phân bổ chi phí sản xuất chung(TK627 )

- Chi phí sản xuất chung bao gồm các chi phí phục vụ cho quá trình sảnxuất và những chi phí khác ngoài hai khoản chi phí NVLTT và NCTT phát sinh ở

phân xởng, các đội sản xuất Chi phí sản xuất chung phải đợc tập hợp theo từng

địa điểm phát sinh chi phí bao gồm tiền lơng, tiền công, phụ cấp BHXH, BHYTKPCĐ của nhân viên phân xởng, vật liệu công cụ dụng cụ phục vụ phân xởng

- Nội dung : dùng để tập hợp chi phí sản xuất chung phát sinh trong kỳ

đồng thời kết chuyển chi phí này để tính giá thanhf sản phẩm dịch vụ

- Kết cấu : TK này cuối kỳ không có số d

Bên nợ : Dùng để tập hợp các chi phí sản xuất chung FS trong kỳ

Bên có : Ghi giảm chi phí sản xuất chung

+ Kết chuyển chi phí sản xuất chung vào TK154( nếu ápdụnh phơng pháp kê khai thờng xuyên)

+ Kết chuyển chi phí vào giá thành TK631( nếu áp dụng

ph-ơng pháp kiểm kê định kỳ)

d Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất kinh doanh toàn doanh nghiệp

*) TK 154 : chi phí sản xuất kinh doanh dở dang

kỳ và cuối kỳ ( theo phơng pháp kiểm kê định kỳ)

- Kết cấu :

Bên nợ:

+ Phản ánh giá trị sản phẩm dở dang hiện có đầu kỳ+ Kết chuyển chi phí NVLTT, chi phí NCTT, chi phí SXC(theo phơng pháp kê khai thờng xuyên)

+ Kết chuỷen giá trị chi phí dở dang cuối kỳ TK 631(theophơng pháp kiểm kê định kỳ)

Bên có : + Giá thành sản phẩm lao vụ dịch vụ (phơng pháp kê khaithờng xuyên)

+ Kết chuyển giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ vào TK631(theo phơng pháp kiểm kê định kỳ)

D nợ : Phản ánh giá trị sản phẩm dở dang cuối kỳ

*) TK 631

-Nguyên tắc : + Chỉ hạch toán vào TK 631 những chi phí NVLTT, chi phíNCTT, chi phí SXC không hạch toán vào TK này chi phí bán hàng, chi phíQLDN chi phí hoạt động tài chính, hoạt động bất thờng

+ TK 631 chỉ đợc theo dõi chi tiết theo từng phân xởnghoặc nơi phát sinh chi phí theo nhóm hoặc loại sản phẩm

- Nội dung : dùng để kết chuyển giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ cuối kỳ,kết chuyển chi phí NVLTT, chi phí nhân công TT, chi phí SXC và tính giá thànhsản phẩm lao vụ dịch vụ hoành thành

- Kết cấu : TK này không có số d

Bên nợ : + Kết chuyển chi phí NVLTT, chi phí NCTT, chi phí SXC

+ Kết chuyển giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ Bên có : + Giá thành sản phẩm lao vụ dịch vụ hoàn thành

+ Kết chuyển giá trị sản phẩm dở dang cuối kỳ

6 Các chi phí về bán hàng và QLDN

Ta có : ZTB = ZSX + chi phí BH + chi phí QLDN

Vì vạy để tạo đợc một sản phẩm ngoài việc chi phí về NVLTT nhân công trựctiếp, chi phí sản xuất nó chứa đựng cả phần chi phí khi bán, quá trình trông coibảo quản và đợc thực hiện thông qua TK 641 và TK 642

a) TK 641- chi phí bán hàng

- Nội dung : chi phí bán hàng là chi phí phát sinh trong quá trình bánhàng, gồm có: chi phí trả cho nhân viên bán hàng, chi phí vật liệu đồ dùng, chiphí phí khấu hao khi bán, chi phí bằng tiền liên quan đến quá trình tiêu thụ

- Kết cấu : TK này không có số d

Bên nợ : Tập hợp chi phí bán hàng phát sinh trong ngày Bên có : + Các lhoản giảm chi phí bán hàng (nếu có)

+ Kết chuyển chi phí bán hàng b)TK 642- chi phí QLDN

- Nội dung : chi phí QLDN là chi phí gián tiếp gồm chi phí hành chính tổchức và văn phòng kjông tính vào quá trình sản xuất hoặc quá trình tiêu thụ sảnphẩm lao vụ dịch vụ Chi phí QLDN bao gồm : chi phí nhân viên QLDN tiền l-

ơng, tiền ăn ca các khoản phụ cấp nếu có, BHXH, BHYT, KPCĐ phải trả chonhan viên QLDN, vật liệu công cụ dụng cụ dùng chung cho toàn doanh nghiệpchi phí về khấu hao TSCĐ dùng chung cho doanh nghiệp, thuế môn bài, thuế nhà

đất, thuế GTGT phải nộp(doanh nghiệp tính thuế GTGT trực tiếp) chi phí dịch vụngua ngoài phục vụ chung cho doanh nghiệp tiền điện tiền nớc và các chi phíbằng tiền khác

Sơ đồ quy hoạch tập hợp chi phí sản xuất

kinh doanh để tính giá thành sản phẩm

Từ phơng pháp hạch toán trên phòng kế toán Công ty gạch ngói Cầu Nai ápdụng để hạch toán quá trình sản xuất kinh donah tháng 3 – 2002 nh sau

Cuối kỳ kế toán kết chuyển các chi phí sản xuất kinh donh kế toán ghi

Nợ TK 154 : 90785306,39

Có TK 621 : 43650000

Có TK 622 : 25177889,47

Có TK627 : 21957746,92Trong tháng phát sinh chi phí bán hàng , kế toán ghi :

Nơ TK 641 : 3004180

Có TK 152 : 300000

Có TK 214 : 1209180

Có TK 111 : 1495000Chi phí QLDN phát sinh trong tháng , kế toán ghi

Nợ TK 155 :90785306,39

Có TK 154 :90785306,39Căn cứ vào các bút toán trên kế toán tiến hành lập bảng số 4, bảng số 5 vànhật ký chứng từ số 7

C«ng ty G¹ch ngãi CÇu Nai