www.tinhgiac.com de tai thiet ke mach thu fm tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất...
Trang 1BÀI BÁO CÁO MÔN ĐỎ ÁN 1
GVHD: Lê Việt Tiên
Nhóm Sinh viên thực hiện:
Ngô Minh Cương
Trần Xuân Đường
Tran Hong Giang Nguyễn Duy Khôi Đông Hữu Tuyên Tran Viết T rung Dang Van Son
> N6i dung thuc hién: Thiét ké mach thu
FM
Trang 2MỤC LỤC
LỚI NÓI ĐẦU G2223 SEEEE E3 E1 1111111 1111111111511 11111 4 CHUONG I: LÝ THUYÉT CỦA GIẢI ĐIÊU CHÉ TẢN SỐ 5 Chuong II: MOT HE THONG THONG TIN LIEN LAC DON GIAN 8
1.Ưu nhược điểm của EM - - 5 SE 1c E1 1n ng ng 9
1.1 Ưu điểm ctta FM o cececcccccccccccccccecceecesesesesesececesecesecececesesesecaeacacseseacaeas 9 1.2 Nhược điểm của EÌM - Ăn TH HH HH ngư: 10
1.3 Bang thong cia tim Hi€u FM «0.0 ~ 11
1 05) 8 a Ø 13
1.6 Bộ tách Bộ tách sóng sử dụng vòng khóa pha - - 15
1.7 Điều chỉnh 'V(CO G- SE xS SE 2 TT 11 011cc 16 Chương III PHẢN TH SE EEE£E£EEE£E£E£E£E£E£EEEEEeEeErkck cư cư cư co 18
1.1 Mach ang a 18
Trang 3-2-5 Điều chỉnh điện áp dao động 2 + + SE SE EEH g rrrrrererree 20
6 Điều chế cân bằng sư ưng, 20 CHUONG IV | .QÄÄ ôÔ 21 1.Tạo tín hiệu FM sử dụng bộ điều chế cảm kháng và giải điều chế sử dụng 0n .45 22
2 Điêu chế và giải điều chế Fm âm thanh .- 22s £e£z£e£e£eze+xe: 24
4 Tạo tín hiệu EM sử dụng bộ điều chế cảm kháng và giải điều chế EM sư dung bo tach pha 26
Š.Tạo tín hiệu FM Generation sir dung điều chế dung kháng và giải điều chế
EFM sử dụng bộ tách sóng Foster-SeeÌey Q Q chen 28
6 Tạo tín hiệu FM sử dụng bộ điều chế dung kháng và giải điều chế FM sử dung b6 tach sOng A3 0 31
Trang 4LỜI NÓI ĐẦU
Trong xu thế xã hội hóa ngày càng phát triển công nghệ số hóa các thiết bị ngày càng đa dạng, việc sử dụng thông tin tương tự cũng rất quan trọng các thiết bị vẫn dùng công ngệ này Và việc thu phát FM van con quan trọng tất nhiều trong đời sống Vì vậy chúng em chọn đề tài mạch thu FM cho thấy tầm quan trong của thu phát FM Nó được ứng dụng truyền thanh truyên hinh.vv Trong phần này chúng
em tìm hiểu phần thu FM Trong thời gian qua được sự giúp đỡ của thầy LÊ VIỆT
TIỀN giúp chúng em hoàn thành đồ án này
Bài làm còn nhiêu thiêu sót.Em xIn chân thành cảm ơn!
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 5-4-CHUONG I: LY THUYET CUA GIAI DIEU CHE TAN SO
Các thành phần của tần số âm tân
Khi ta nói, khi phát ra âm thanh tín hiệu này rất phức tạp và có nhiều biến
đối liên tục tại một thời điểm các dạng sóng có thê xuất hiện như hình 1 bên dưới
Aunlinds lẾÌ su” i’ Ve wv vy an fh rare eve
Đề ghi lại tín hiệu thông tin ta có 3 phương pháp:
Đâu tiên là thể hiện dạng sóng ban đầu như hình I
Thứ 2 đó là lập đanh sách của tất cả các sóng thành phần chứa trong các
sóng phức tạp điều này được gọi là thành phần hoặc các tân số thành phan được thể
hiện trong hình 2
Trang 6hiện phô của tân số Đó là biểu đồ của biên độ và tần số Mỗi đường thẳng đứng va
độ dài của nó thể hiện cho mỗi tần số khác nhau
Biên độ của sóng sin được thể hiện ở hình 3 Gần như tất cả các thông tin
Gần như tất cả các thông tin âm lượng của tiếng nói nằm trong dải tân từ 300KHz tới 340KHZz
Amplitude
brequency Hinh 3
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 7-6-Mặc dù máy Oscilloscope chỉ thể hiện dạng sóng phức tạp ban đầu Điều quan trọng là chúng ta nhớ rằng ta đang chia các tần số biên độ pha với các nhóm sóng sin khác nhau
Trang 8Chuong Il: MOT HE THONG THONG TIN LIEN LAC DON GIAN
Dải âm thanh phát ra của mỗi người là khác nhau Chúng ta phải tin thông tin có khả năng vượt qua một số hệ thông thông tin liên lạc
Bắt kỳ hệ thông thông tin liên lạc nào cũng bao gồm: máy phát, đường dây
thông tin, máy thu Và trong trường hợp tiếng nói điều này đạt được bởi chiều dài
dây cáp với micro và một bộ khuếch đại ở đầu ra và đầu kia có loa nỗi với một bộ khuếch đại khác
J 3c — Amplifier -————~. Communication link
(a wire in this example) Microphione
Hinh 4
Hệ thông thông tin liên lạc vô tuyến được sử dụng khi nó truyền khoảng cách dài hoặc khi gửi yêu cầu tín hiệu tới nhiều đích trong cùng một thời gian Nột trong những hệ thông khác đó là điều chế tần số trong đó các tín hiệu thông tin được sử dụng để điều khiến tần số của sóng mang Những cách làm này hiệu quả như nhau trong một số trường hợp nó tốt hơn điều chế biên độ
Tần số sóng mang được thực hiện trong việc tăng tín hiệu điện áp trong tín
hiệu thông tin cũng như việc giảm trong tần số Biên độ của tín hiệu thông tin lớn,
ngoài ra tần sô của tín hiệu sóng mang được địch chuyên từ điêm bắt đâu Tân sô Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 9-8-của tín hiệu thông tin là yêu tố xác định sự thay đỗi -8-của tần số thứ hai là bao nhiêu
Frequency modulated AN t the amplitude,
Hình 5
Trong hình 5 quá trình điều chế không ảnh hưởng tới biên độ
1.Ưu nhược điểm của FM
1.1 Ưu điểm của FM
Có 3 lợi thế của điều chế tân số trong hệ thông thông tin liên lạc
+ Trong phân cuối ta nhìn đó là thông tin tín hiệu điều khiển tần số của sóng
mang nhưng không ảnh hưởng tới biên độ của nó Bây giờ khi phát thì sẽ bị ảnh
hưởng bởi nhiễu điện, tín hiệu nhiễu sẽ chồng lên tín hiệu phát Được thê hiện ở
hình 6 bên dưới
Trang 10An FM signal * Noise spikes
Nhiễu điện làm thay đôi biên độ nhưng không thay đối tần số của tín hiệu
Hình 6
Trong hệ thống AM giải điều chế được xây dựng đề đáp ứng những thay đôi
trong biên độ của tín hệu thu, nhưng trong thu FM giải điều chế chỉ là thay đối tần
số và bỏ qua những thay đôi của biên độ Nhiễu điện có ít hoặc không ảnh hưởng
trong hệ thông thông tin liên lạc EM
+ Dai tan cua tin hiéu FM rat rong so voi truyền AM Điển hình là tần số của
bang tan quang bá là 2500KHz Điều này cho chất lượng âm thanh tốt hơn, như
vậy nhiễu tín hiệu âm thanh, âm nhạc sẽ tốt hơn nhiều nếu sử dụng việc điều chế tân số
+ Khi dải điều chế FM đang nhận được 1 tín hiệu EM Theo sự biến thiên trong tân số của tín hiệu đến và nó được khóa nhận tại cùng một thời điểm Việc
khóa nhận của hai tín hiệu mạnh hơn và bỏ qua các tín hiệu khác cái này gọi là máy phát và có nghĩa là chúng ta có thể nghe FM trên đài phát thanh mà không có
su giao thoa từ các đài khác
1.2 Nhược điểm của EM
FM là truyền tải băng thông rộng Với băng tần trung bình khoảng 550khz
đến 1600KHz và một số ít lớn hơn IMHz Nếu chúng ta cô sử dụng FM bang cach
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 11-10-sử dụng băng tần 2500KHz cho mỗi trạm điều đó có nghĩa không nhiều hơn bốn trạm có thể cung cấp Băng thông sóng này buộc ta phải sử dụng tần số sóng mang cao hơn thường là trong bang tan VHF, bang thông của nó từ §SMHz đến 110MHz Đây là chiều rộng của dải 25MHz và sẽ chia thành nhều trạm hơn
1.3 Băng thông của tín hiệu FM
Quá trình điều chế tần số sinh ra một số lượng lớn các biên tần (tần số phụ)
Về mặt lý thuyết, cdc dia biên rộng với mức công suất thấp và sẽ thấp hơn khi mà
di chuyén ra khỏi tần số sóng mang tân số băng thồn là 250KHz được lựa chọn đảm bảo một giá trỊ thấp cả sự biến dạng trong tín hiệu nhận được trong khi cho
phép nhiều trạm phát trong dải phát thanh VHE Tín hiệu liên lạc cái mà không yêu
cầu chất lượng cao có thể liên kết với nhiều trạm phát sóng , một băng thông hẹp
để cho phép truyền nhiều hơn tần số được phân bổ Thông tin liên lac biến thiên dung cho các tàu để vận chuyển thông tin ví dụ như chỉ sử dụng một băng thông 25KHz nhưng việc này chỉ dung cho các đài nói và chất lượng không quan trọng
Những băng thông không có mối liện hệ với tần số của tín hieeujt thông
hoặc có sai lệch tân số hoặc bất kỳ điều gì khác FM sẽ không giống AM ở điểm này
1.4 Giải điều chế tín hiệu EM
Máy thu FM rất giỗng máy thu AM Trong giải điều chế việc nhất là phải
tách thông tin tín hiệu quan trọng hơn việc điều chế biên độ sóng
Trang 12Yêu cầu chủ yếu của việc giải điều chế FM là chuyển sự thay đôi của tần số
sang thay đối của điện áp với lương biến dạng tối thiêu
Đề đạt được điều này nó nên có các đặc tính điện áp lý tưởng/tần số tuyến tính, tương tự như những gì thể hiện ở hình 1ó
Amplitude of
Output Signal
A straight characteristic + Causes no distortion
; i
' Input Frequency
: FM Signal
Hình 16 Bộ giải điều chế còn được gọi là bộ chọn lọc hay bộ tách sóng
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 13-12-Một vài mạch điện thiết kế có điện áp lý tưởng/ tần số tuyens tính được chấp
nhận và chúng ta đi xem xét 5 loại phố biến Trong mỗi trường hợp đều có những
đặc điểm chính:
Cách đề đối tín hiệu EM sang tín hiệu AM
Cách đề xác định lượng biến dạng trong tín hiệu đầu ra
Cách để loại bỏ tín hiệu nhiễu
1.5 Tách pha
Đây là việc đơn giản nhất của giải điều chế, nhưng việc này có một số hạn
chế Một mạch song song đó là mạch cộng hưởng lệch để mang sóng mang đến những đặc trưng bên trái
Ampiitude of
Ourput Signal
A
Thé curvature of the characteristic causes some distortion
Trong hình 17 ở trên chúng ta có thể nhìn thấy biên độ của tín hiệu đầu ra sẽ
tăng hoạc giảm theo sự thay đôi của tần số Ví dụ, nếu tần số của tín hiệu vào tăng thì biên dọ sẽ tăng, điểm điều khiển đi chuyển về phía bên phải trên biểu đồ Đây
Trang 14là nguyên nhân tăng trong biên độ của tín hiệu đầu ra Do đó kết quả của tín hiệu
FM trong điều chế biên độ tại đầu ra rất đơn giản Trong hình 1§ bên dưới thê hiện
sơ đồ mạch điện của mạch tách sóng cộng hưởng lệch
De-tuned Diode Detector
09V
Hinh 18 Nếu cho nó trong vùng đánh thủng thì hoạt động của nó rất rõ ràng Tín hiệu
FM vào được đưa tới cực B của transistor và bên trong thì các mạch cộng hưởng lệch kết nối với nhau mà ta đã gặp ở phía trước Trong thực tế nó cũng ảnh hưởng bởi các cuộc dây khác, cuộn dây mà hoạt động như máy phát thứ hai Tín hiệu tại điểm kết nối của transistor bao gồm các thành phần điều chế biên độ, cái mà sẽ qua
diode tách sóng Trong hình 18 khi diode dẫn tín hiệu đặt vào trong cực dương
anot là điện áp đỉnh của tụ điện Khi điện áp giảm xudng dưới điện áp của tụ điện thì diode không còn dẫn và điện áp trên của tụ điện bị do ri cho tới khi tín hiệu vào
có thể vào bộ chuyến đồi
Tín hiệu ra qua bộ lọc thông thấp/khối khuếch đại Thành phần một chiều
không mong muôn được loại bỏ và bộ lọc thông thâp sẽ loại bỏ các nhiêu tại tân sô
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 15-14-trung tần Một bắt lợi đó là trong tín nhiễu tăng đột biến sẽ đi qua diode tách sóng
và xuất hiện ở đầu ra Chúng ta sẽ phải tránh vẫn đề này, đó là phải loại bỏ nhiễu
AM trước khi đưa vào giải điều chế Ta làm điều này với mạch giới hạn biên độ
Tín hiệu FM vào
so pha
Bộ tạo dao động điều
khién dién ap
Hinh 22
Có thê lúc đầu toàn bộ hoạt động của mach dường như là vô nghĩa Chúng
ta có thể thấy trong hình 22 có một bộ dao động điều khiến điện áp (VCO) Điên
áp một chiều từ đầu ra của mạch lọc thông thấp được kiểm soát bởi tần số của bộ
dao động VCO Ngay sau đó điện áp 1 chiều tiếp tục giữ cho dao động chạy ở cùng
Trang 16sao chúng ta muốn các dao động chạy ở cùng một tần số và lệch pha 1 góc 90 độ
Và nếu chúng ta đã làm, sau đó tại sao bạn không thêm vào một mạch chuyển đôi pha ở đầu vào để đổi góc lệch pha 90 độ Câu trả lời có thể được nhìn thây bằng
cách tưởng tượng những gì sẽ xảy ra khi thay đôi tần số đầu vào - như với một tín hiệu FM Nếu tân số đầu vào tăng hoặc giảm, tân số VCO được tạo ra đề tuân theo
nó Đề làm điều này, điều khiến điện áp đầu vào phải tăng hoặc giám Đó là những thay đôi cấp điện áp 1 chiều từ giải điều biến tín hiệu Các tín hiệu AM sau đó đi qua một bộ đệm tín hiệu dé ngan chan bat kỳ hiệu ứng từ làm ảnh hưởng các VCO
và sau đó thông qua một bộ khuếch đại âm thanh nếu cần thiết Đáp ứng tần số là
tuyến tính như trong hình 23
Trang 17-16-Đề xem làm thé nao VCO được thực tế kiểm soát, chúng ta hãy cho rẳng nó đang chạy ở cùng một tần số như là một tín hiệu đầu vào không điều chế Dạng
sóng được biểu diễn như hình 24
Output Ey Ts
Hinh 24
Tín hiệu đầu vào được chuyền đôi thành một sóng vuông, cùng với đầu ra VCO tạo ra 2 đầu vào đến một công OR Hãy nhớ rằng công OR cho một đâu ra
băng 1 khi hai đầu vào là khác nhau về giá trị và đầu ra bằng 0 khi nó giỗng nhau
Hình 24 cho thấy tình trạng khi đầu vào FM là ở tần số sóng mang chưa điều chế
và đầu ra VCO là ở cùng một tần số và lệch pha 1 góc 90 độ Quy định một đầu ra
của công OR với một tỷ lệ đóng — mở của sự thông nhất và điện áp trung bình tại
đầu ra của một nửa giá trị đỉnh Bây giờ chúng ta hãy giả sử rằng các tín hiệu FM ở đầu vào giảm tân số (hình 25) Giai đoạn xung vuông của tín hiệu FM được tăng lên và mức điện áp trung bình bị giảm xuống từ cổng OR Tần số VCO sẽ giảm
cho tới khi tần số thích ứng của tín hiệu FM đến
Bai Bao Cao Dé An 1
Trang 18Chuong III PHAN THU
1 Chuyén đối ngưỡng tân số
1.1.Mạch ăng ten
Tín hiệu này được đây lên bởi cuộn dây ăng ten nó điều chỉnh bởi bộ tụ cái mà kết nối cuộn sơ cấp của cuộn dây ăngten LI1.LI hoạt động như bộ tự động truyền
và tín hiệu nối cuộn thứ cấp cua Ll nạp dén cuc B cua transistor chuyén đôi
Q1(BEF194) thông qua C1(10n) C22 là tụ tĩnh chỉnh của bộ mạch L1-C22
1.3.transistor chuyển đổi
Bai Bao Cao Dé An 1