vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm truyền đến tường phòng rồi dội lại đến tai ta.. Hướng dẫn giải: Ta thường nghe thấy âm thanh trong phòng kín to hơn khi ta nghe chính âm t
Trang 1Bài 13: Phản xạ âm - tiếng vang
I Lý thuyết phản xạ âm - tiếng vang
+ Âm gặp mặt chắn đều bị phản xạ nhiều hay ít Tiếng vang là âm phản xạ nghe được cách
âm trực tiếp ít nhất là 1/15 giây
+ Các vật mềm, có bề mặt gồ ghề phản xạ âm kém Các vật cứng, có bề mặt nhẵn, phản xạ
âm tốt (hấp thụ âm kém)
II Bài tập
1 Bài C1 trang 40 sgk vật lí 7
C1 Em đã từng nghe thấy được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe được tiếng vang đó?
Hướng dẫn giải:
Một số ví dụ về tiếng vang:
+ Tiếng vang ở vùng có núi Vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm truyền đến núi rồi dội trở lại đến tai ta
+ Tiếng vang trong phòng rộng vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm truyền đến tường phòng rồi dội lại đến tai ta
+ Tiếng vang từ giếng sâu Vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm truyền đến mặt nước giếng rồi dội lại tai ta
2 Bài C2 trang 40 sgk vật lí 7
C2 Tại sao trong phòng kín ta thường nghe thấy âm to hơn so với khi ta nghe chính âm đó
ở ngoài trời?
Hướng dẫn giải:
Ta thường nghe thấy âm thanh trong phòng kín to hơn khi ta nghe chính âm thanh đó ngoài trời vì ở ngoài trời ta nghe được âm phát ra, còn ở trong phòng kín ta nghe được âm phát ra
và âm phản xạ từ tường cùng một lúc nên nghe to hơn
3 Bài C3 trang 40 sgk vật lí 7
C3 Khi nói to trong phòng rất lớn thì nghe được tiếng vang Nhưng nói to như vậy trong phòng nhỏ thì lại không nghe thấy tiếng vang
Trang 2a) Trong phòng nào có âm phản xạ?
b) Hãy tính khoảng cách ngắn nhất từ người nói đến bức tường để nghe được tiếng vang Biết vận tốc trong không khí là 340m/s
Hướng dẫn giải:
Vân tốc âm trong không khí là 340 m/s nên với các khoảng cách nhỏ vài mét âm chỉ truyền trong thời gian cỡ
100
1 giây Do đó, âm phát ra trực tiếp và âm phản xạ lại gần như cùng 1 lúc
a) Một người sẽ nghe thấy tiếng vang khi âm phản xạ lại cách âm phát ra ít nhất là
15
1 giây
Trong cả hai phòng đều có âm phản xạ Khi em nói to trong phòng nhỏ, mặc dù vẫn có âm phản xạ từ tường phòng đến tai nhưng không nghe thấy tiếng vang vì âm phản xạ từ tường phòng và âm nói ra đến tai gần như cùng một lúc (vận tốc truyền âm trong không khí là
340 m/s nên với các khoảng cách vài trăm mét âm chỉ truyền trong một phần trăm của giây)
b) Khoảng cách giữa người nói và bức tường để nghe rõ được tiếng vang:
Để có được tiếng vang thì thời gian nghe được âm phản xa cách âm trực tiếp là
15
1 giây
Vậy khoảng cách ngắn nhất (Smin) từ người nói đến bức tường để nghe được tiếng vang bằng quãng đường âm truyền Do đó:
Kết luân: Có tiếng vang khi ta nghe thấy âm phản xạ cách âm phát ra một khoảng thời gian
ít nhất là
15
1 giây
4 Bài C4 trang 41 sgk vật lí 7
C4 Trong những vật sau đây:
Miếng xốp, ghế nệm mút;
Mặt gương; tấm kim loại;
Trang 3Áo len; cao su xốp;
Mặt đá hoa, tường gạch
Vật nào phản xạ âm tốt, vật nào phản xạ âm kém
Hướng dẫn giải:
+Vật phản xạ âm tốt (hấp thụ âm kém) có bề mặt nhẵn, cứng
+ Vật phản xạ âm kém (hấp thụ âm tốt) có bề mặt gồ ghề, mềm
=> Vật phản xạ âm tốt: Mặt gương, mặt đá hoa, tấm kim loại, tường gạch
Vật phản xạ âm kém: Miếng xốp, áo len, ghế đệm mút, cao su xốp
5 Bài C5 trang 41 sgk vật lí 7
C5 Trong nhiều phòng hòa nhạc, phòng chiếu bóng, phòng ghi âm, người ta thường làm tường sần sùi và treo rèm nhung để giảm tiếng vang Hãy giải thích tại sao?
Hướng dẫn giải:
Làm tường sần sùi, treo rèm nhung để hấp thụ âm tốt hơn nên giảm tiếng vang Âm nghe được rõ hơn
6 Bài C6 trang 41 sgk vật lí 7
C6 Khi muốn nghe rõ hơn, người ta thường đặt bàn tay, khum lại, sát vào vành tai đồng thời hướng tai về phía nguồn âm Hãy giải thích tại sao?
Hướng dẫn giải:
Mỗi khi khó nghe âm, người ta thường đặt bàn tay khum lại sát vào vành tai, đồng thời hướng tai về phía nguồn âm để hướng âm phản xạ từ tay đến tai giúp ta nghe được âm to hơn
7 Bài C7 trang 42 sgk vật lí 7
C7 Người ta thường sử dụng sự phản xạ của siêu âm để xác định độ sâu của biển Giả sử tàu phát ra siêu âm và thu được âm phản xạ của nó từ đáy biển sau 1 giây Tính gần đúng
độ sâu của đáy biển, biết vận tốc truyền siêu âm trong nước là 1500m/s
Hướng dẫn giải:
Sử dụng công thức S = v.t để tính độ sâu của đáy biển
Trang 4Thời gian đi và về của âm là như nhau, nên âm truyền từ tàu tới đáy biển trong 0,5 giây.
Độ sâu của đáy biển là: 1500 x 0,5 = 750m
8 Bài C8 trang 42 sgk vật lí 7
C8 Hiện tượng phản xạ âm được ứng dụng trong những trường hợp nào dưới đây?
a) Trồng cây xung quanh bệnh viện
b) Xác định độ sâu của biển
c) Làm đồ chơi “điện thoại dây”
d) Làm tường phủ dạ, nhung
Hướng dẫn giải:
Trồng cây xung quanh bệnh viện để cây phản xạ các tạp âm (tiếng còi xe, động cơ xe, tiếng người nói, tiếng máy móc…) từ bên ngoài vào trong bệnh viện giúp bệnh viện được yên tĩnh
Hiện tượng phản xạ âm được ứng dụng trong:
a) Trồng cây xung quanh bệnh viện
b) Xác định độ sâu của biển
d) Làm tường phủ dạ, nhung