Cư dân cổ đại phương Đông và cư dân cổ đại Địa Trung Hải có những hiểu biết về lịch và chữ viết như thế nào?. Trình bày tổ chức bộ máy chính quyền và các chính sách của triều đại Minh –
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH ĐỒNG THÁP
ĐỀ CHÍNH THỨC
(Đề gồm có 01 trang)
KIỂM TRA HỌC KÌ I Năm học: 2014-2015 Môn thi: LỊCH SỬ - Lớp 10
Ngày thi: 23/12/2014
Thời gian: 45 phút (không kể thời gian phát đề)
I PHẦN CHUNG CHO TẤT CẢ THÍ SINH (8,0 điểm)
Câu I (3,0 điểm)
1 Cư dân cổ đại phương Đông và cư dân cổ đại Địa Trung Hải có những hiểu biết về
lịch và chữ viết như thế nào?
2 Tại sao có nhận định: “Đến thời cổ đại Hy Lạp và Rô-ma thì những hiểu biết khoa học
mới thực sự trở thành khoa học”?
Câu II (2,0 điểm)
1 Bộ máy nhà nước thời Tần – Hán được tổ chức như thế nào?
2 Dựa vào bảng niên biểu, em hãy nối cột “triều đại” và cột “niên đại” sao cho phù hợp
với thời gian tồn tại của các triều phong kiến Trung Quốc
1-……; 2-… ; 3-……; 4-……
Câu III (3,0 điểm)
Em hãy miêu tả cuộc sống của lãnh chúa và nông nô trong lãnh địa Vì sao nói lãnh địa là một đơn vị chính trị độc lập
II PHẦN RIÊNG - Tự chọn (2,0 điểm)
Thí sinh chỉ chọn một trong hai câu (câu IV.a hoặc câu IV.b)
Câu IV.a Theo chương trình Chuẩn (2,0 điểm)
1 Trình bày các tầng lớp trong xã hội cổ đại phương Đông.
2 Nêu những hiểu biết của em về “chế độ chuyên chế cổ đại”.
Câu IV.b Theo chương trình Nâng cao (2,0 điểm)
1 Trình bày tổ chức bộ máy chính quyền và các chính sách của triều đại Minh – Thanh.
2 Em hãy đánh giá các chính sách của triều đại nhà Thanh đối với sự phát triển của lịch
sử Trung Quốc
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH ĐỒNG THÁP
HƯỚNG DẪN CHẤM CHÍNH THỨC
KIỂM TRA HỌC KÌ I Năm học: 2014-2015 Môn thi: LỊCH SỬ - Lớp 10
Ngày thi: 23/12/2014
Câu I
(3,0 điểm) hiểu biết về lịch và chữ viết như thế nào? 1 Cư dân cổ đại phương Đông và cư dân Địa Trung Hải có những 2,0 điểm
+ Phương Đông:
Lịch gắn liền với nhu cầu sản xuất nông nghiệp và trị thủy các dòng sông, nông lịch: một năm có 365 ngày được chia thành 12 tháng, tuần, ngày và mùa
0,5 điểm
Biết đo thời gian bằng ánh sáng mặt trời, ngày có 24 giờ 0,25 điểm Chữ viết: là người đầu tiên phát minh ra chữ viết như chữ tượng hình,
tượng ý và tượng thanh Họ viết trên đất sét, xương thú, mai rùa, thẻ tre,…
0,5 điểm
+ Phương Tây:
Dùng dương lịch: 1 năm có 365 ngày và ¼, chính xác hơn
0,25 điểm
Chữ viết: Hệ chữ cái Rô-ma gồm 26 chữ cái, hoàn chỉnh, đơn giản và rất linh hoạt, được dùng phổ biến hiện nay
0,5 điểm
2 Tại sao có nhận định “đến thời cổ đại Hy Lạp và Rô-ma thì những hiểu biết khoa học mới thực sự trở thành khoa học”. 1,0 điểm
Vì đạt đến độ khái quát hóa, trừu tượng hóa, độ chính xác của khoa học và trở thành nền tảng của các khoa học
0,5 điểm
Xuất hiện nhiều định lí, nhiều nhà khoa học… 0,5 điểm
Câu II
(2,0 điểm)
1 Bộ máy nhà nước thời Tần – Hán được tổ chức như thế nào? 1,0 điểm
Ở Trung ương: Hoàng đế có quyền lực tối cao, bên dưới có Thừa tướng, Thái úy và các quan coi giữ các mặt khác
0,5 điểm
Tại địa phương, chia thành quận, huyện với các chức Thái thú và Huyện lệnh, phải chấp hành mệnh lệnh của nhà vua 0,5 điểm
2 Dựa vào bảng niên biểu, em hãy nối cột “triều đại” và cột “niên đại”
sao cho phù hợp với thời gian tồn tại của các triều phong kiến Trung Quốc.
1,0 điểm
1,0 điểm
Câu III
(3,0 điểm)
Em hãy miêu tả cuộc sống của lãnh chúa và nông nô trong lãnh địa. 2,0 điểm
Lãnh chúa sống nhàn rỗi, xa hoa, sung sướng Thời bình chỉ luyện tập cung kiếm, cưỡi ngựa, dạ hội, tiệc tùng
0,5 điểm
Trang 3Bóc lột nặng nề và đối xử hết sức tàn nhẫn với nông nô 0,25 điểm Nông nô là những người sản xuất chính trong các lãnh địa 0,5 điểm
Họ bị gắn chặt và lệ thuộc vào lãnh chúa, nhận ruộng đất về cày cấy và phải nộp tô nặng, ngoài ra họ còn phải nộp nhiều thứ thuế khác
0,5 điểm
Mặc dù có gia đình riêng, có nông cụ và gia súc, nhưng phải sống
Vì sao nói lãnh địa là một đơn vị chính trị độc lập. 1,0 điểm
Lãnh chúa nắm quyền về chính trị, tư pháp, tài chính, có quân đội, chế độ thuế khóa, tiền tệ riêng,… có quyền “miễn trừ” không ai can thiệp vào lãnh địa của lãnh chúa
0,5 điểm
Mỗi lãnh địa còn như một pháo đài bất khả xâm phạm, có hào sâu, tường
Câu IV.a
(2,0 điểm) 1 Trình bày các tầng lớp trong xã hội cổ đại phương Đông.
1,0 điểm
- Nông dân công xã là tầng lớp đông đảo nhất, có vai trò to lớn, nhận ruộng đất canh tác và phải nộp tô thuế
0,5 điểm
- Quý tộc gồm vua, quan lại và tăng lữ là giai cấp bóc lột có nhiều của cải
và quyền thế
0,25 điểm
- Nô lệ: chiếm số lượng không nhiều, chủ yếu phục vụ, hầu hạ tầng lớp quý tộc
0,25 điểm
2 Nêu những hiểu biết của em về “chế độ chuyên chế cổ đại”. 1,0 điểm
- Chế độ chuyên chế là chế độ nhà nước của xã hội có giai cấp đầu tiên ở phương Đông, trong đó vua là người đứng đầu có quyền lực tối cao, vua nắm cả pháp quyền và thần quyền có tên gọi khác nhau ở mỗi nước…
0,5 điểm
- Dưới vua là bộ máy hành chính quan lieu, đứng đầu là quan Vidia hoặc Thừa tướng có chức năng thu thuế, trông coi và xây dựng các công trình, chỉ huy quân đội,…
0,5 điểm
Câu IV.b
(2,0 điểm) 1 Trình bày tổ chức bộ máy chính quyền và các chính sách của triều đại Minh – Thanh.
1,0 điểm
- Nhà Minh, bộ máy chính quyền có sự thay đổi quan trọng nhằm tập trung quyền lực trong tay nhà vua…
0,25 điểm
- Lập ra sáu bộ do các cơ quan thượng thư phụ trách từng bộ… 0,25 điểm
- Nhà Thanh đã củng cố bộ máy chính quyền, thực hiện chính sách áp bức dân tộc, mua chuộc địa chủ, thu hút người Hán vào bộ máy quan lại nhưng quyền hành tập trung chủ yếu trong tay người Mãn, mở rộng bành trướng
ra bên ngoài,…
0,5 điểm
2 Em hãy đánh giá các chính sách của triều đại nhà Thanh đối với sự phát triển của lịch sử Trung Quốc như thế nào?
1,0 điểm
Do bị áp bức, bóc lột, tô thuế nặng nề,… đời sống nhân dân khổ cực, nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra làm nhà Thanh suy yếu, các nước tư bản phương Tây đua nhau nhòm ngó, xâm lược Trung Quốc
1,0 điểm
HẾT