Hoạt động lãnh đạo quản lý bộ đội là một hoạt động chứa đựng nhiều yếu tố mang tính biến động phức tạp. Muốn lãnh đạo, chỉ huy đơn vị hoàn thành các nhiệm vụ được giao, người chỉ huy đơn vị phải am hiểu đối tượng mà mình có nhiệm vụ lãnh đạo quản lý. Đối tượng của nhà lãnh đạo quản lý là con người và các nhóm người, tập thể người.Hiệu quả của hoạt động lãnh đạo quản lý phụ thuộc vào hiệu quả của các quyết định đã được ban hành, phụ thuộc vào trình độ kiến thức mọi mặt cũng như trình độ chuyên môn nghiệp vụ quân sự của người lãnh đạo, chỉ huy. Nhà lãnh đạo quản lý bộ đội phải rèn luyện nghệ thuật lãnh đạo quản lý từ việc ra quyết định đến việc tổ chức thực hiện quyết định, động viên cổ vũ cán bộ, chiến sỹ dưới quyền, quan hệ với cấp dưới với tư cách là người thủ trưởng, điều khiển cấp dưới, chiếm được niềm tin yêu của họ. Chính vì vây, những người làm công tác lãnh đạo quản lý cần phải có những phẩm chất nhân cách cần thiết của nhà lãnh đạo quản lý.
Trang 1MỞ ĐẦU
Hoạt động lãnh đạo - quản lý bộ đội là một hoạt động chứa đựng nhiềuyếu tố mang tính biến động phức tạp Muốn lãnh đạo, chỉ huy đơn vị hoàn thànhcác nhiệm vụ được giao, người chỉ huy đơn vị phải am hiểu đối tượng mà mình
có nhiệm vụ lãnh đạo - quản lý Đối tượng của nhà lãnh đạo - quản lý là conngười và các nhóm người, tập thể người
Hiệu quả của hoạt động lãnh đạo - quản lý phụ thuộc vào hiệu quả của cácquyết định đã được ban hành, phụ thuộc vào trình độ kiến thức mọi mặt cũngnhư trình độ chuyên môn nghiệp vụ quân sự của người lãnh đạo, chỉ huy Nhàlãnh đạo - quản lý bộ đội phải rèn luyện nghệ thuật lãnh đạo - quản lý từ việc raquyết định đến việc tổ chức thực hiện quyết định, động viên cổ vũ cán bộ, chiến
sỹ dưới quyền, quan hệ với cấp dưới với tư cách là người thủ trưởng, điều khiểncấp dưới, chiếm được niềm tin yêu của họ Chính vì vây, những người làm côngtác lãnh đạo - quản lý cần phải có những phẩm chất nhân cách cần thiết của nhàlãnh đạo - quản lý
Hoạt động quản lý học viên trong các nhà trường quân sự là một quá trìnhphức tạp, bởi đối tượng quản lý đó là những học viên, quân nhân được đào tạo
để trở thành những cán bộ tương lai của quân đội, với thành phần xuất thân khácnhau, được tập hợp từ rất nhiều vùng miền của cả nước, với các đặc điểm tâm
lý, tính cách khác nhau Do đó trong quá trình hoạt động chung tất yếu sẽ nảysinh các vấn đề phức tạp, đòi hỏi người cán bộ trực tiếp làm công tác quản lýhọc viên cần phải có những phẩm chất nhân cách chuyên biệt để có thể đáp ứngđược yêu cầu của hoạt động quản lý học viên trong quá trình họ được học tập vàrèn luyện trong các nhà trường quân sự
Xuất phát từ những lý do trên, trong phạm vi một bài tiểu luận, tác giả lựa
chọn nghiên cứu vấn đề: “Những phẩm chất nhân cách chủ yếu của người lãnh đạo - quản lý bộ đội và vấn đề rèn luyện nhân cách của người cán bộ quản lý học viên trong các nhà trường quân sự ” làm nội dung nghiên cứu
Trang 2NỘI DUNG
1 Một số vấn đề về lãnh đạo - quản lý và những phẩm chất nhân cách chủ yếu của người lãnh đạo - quản lý bộ đội
1.1 Khái niệm quản lý và lãnh đạo
Trong đời sống xã hội tồn tại đồng thời hai khái niệm quản lý và lãnh đạo,cũng như các khái niệm người quản lý và người lãnh đạo Có không ít người vàmột số nhà nghiên cứu đã đồng nhất hai khái niệm này với nhau Vì họ cho rằngnội hàm của hai khái niệm này giống nhau và khó phân biệt rạch ròi ranh giớigiữa chúng Một số nhà nghiên cứu lại cho rằng không nên tách chúng thành haikhái niệm riêng biệt, mà nên xếp chúng bên cạnh nhau, dường như thành mộtkhái niệm lãnh đạo, quản lý và từ đây có các khái niệm tâm lý học lãnh đạo,quản lý; người lãnh đạo, quản lý
1.1.1 Khái niệm quản lý
Quản lý là một hoạt động cần thiết cho tất cả các lĩnh vực của đời sốngcon người Ở đâu có con người tạo lập nên nhóm xã hội là ở đó cần có quản lý.Khái niệm quản lý được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khoa học và cónhiều cách tiếp cận để có những quan niệm khác nhau về khái niệm này Xét vềchức năng, quản lý là một hệ thống tổ chức, “quản lý không phải là lãnh đạo sựviệc mà là sự phát triển con người” Quản lý là chấp nhận con người như họ vốn
đã như thế, với sự hiểu biết, sự đào tạo, kinh nghiệm của người lãnh đạo đưaviệc hoàn thiện họ bằng cách nâng cao trình độ, cải thiện năng lực và sửa chữakhuyết điểm của họ Thành công của mọi sự nỗ lực quản lý phụ thuộc vào chính
sự hoàn thiện này và chính nó cho phép đo được năng khiếu lãnh đạo… Theo
nghĩa chung nhất từ góc độ Tâm lý học, quản lý được hiểu: là sự tác động có định hướng, có mục đích, có kế hoạch và có hệ thống thông tin của chủ thể đến khách thể của nó.
Như vậy, quản lý được tiến hành trong một tổ chức hay một nhóm xã hội.Tức là hoạt động quản lý chỉ cần thiết và tồn tại đối với một nhóm người Cònđối với một cá nhân, anh ta tự điều khiển hoạt động của mình
Trang 3Quản lý gồm công việc chỉ huy và tạo điều kiện cho những người khácthực hiện công việc và đạt được mục đích của nhóm.
Hoạt động quản lý gồm hai bộ phận cấu thành: chủ thể quản lý và đốitượng quản lý
Khi nói đến hoạt động quản lý, chúng ta chủ yếu nói đến hoạt động quản
lý con người
Hệ thống quản lý được hiểu như là sự phối hợp có tổ chức và thống nhất.Bản chất của quản lý là những tác động có phương hướng, có mục đích rõràng của chủ thể quản lý Quản lý là hoạt động trí tuệ mang tính sáng tạo cao.Quản lý là một khoa học và là một nghệ thuật, quản lý đòi hỏi phải tuân theonhững nguyên tắc nhất định Hiệu quả của hoạt động quản lý phụ thuộc vào cơcấu tổ chức - việc đổi mới cơ cấu tổ chức để phù hợp với hoàn cảnh và mục tiêuquản lý Quản lý thực chất là quản lý con người, vì con người là yếu tố quyếtđịnh trong giải quyết các vấn đề Mọi thành công hay thất bại của tổ chức đềuliên quan tới việc giải quyết các mối quan hệ giữa những con người với nhau
1.1.2 Khái niệm lãnh đạo
Sự lãnh đạo là một trong những đề tài nghiên cứu rộng lớn nhất trong
Tâm lý học, các nhà tâm lý học Xô viết định nghĩa: Lãnh đạo là mối quan hệ về chi phối và phục tùng, tác động và tuân theo trong quan hệ liên nhân cách của nhóm Trong nhóm, hành vi của cá nhân bị quy định và chịu ảnh hưởng của những
người khác Sự ảnh hưởng này có thể nảy sinh thông qua những quan hệ liên nhâncách hoặc có thể phụ thuộc vào cấu trúc quan hệ mà ở đó một số cá nhân sử dụngquyền lực hoặc trách nhiệm để tác động đến người khác
Từ sự phân tích trên, chúng ta có thể quan niệm: Lãnh đạo là sự ảnh hưởng xã hội, là hoạt động có mục đích trong một tổ chức, là sự tác động hợp pháp đến những người khác nhằm thực hiện những mục đích đã xác định.
Với định nghĩa trên, chúng ta thấy có một số khía cạnh cần chú ý:
Thứ nhất, lãnh đạo là quá trình ảnh hưởng của những người lãnh đạo đến
những người dưới quyền
Trang 4Thứ hai, bản chất của sự lãnh đạo là sự ảnh hưởng và sự tác động có mục
đích để đạt được những mục tiêu của tổ chức đề ra, cũng như nhằm thỏa mãnmọi sự mong muốn của những người dưới quyền
1.1.3 Khái niệm lãnh đạo - quản lý
Trong Từ điển Tiếng Việt, hai khái niệm quản lý và lãnh đạo được dùngvới nghĩa khác nhau, nhưng trên thực tế không có một người nào ở vào côngviệc chủ trì như chủ tịch huyện, chủ tịch tỉnh, sư đoàn trưởng, chính ủy sưđoàn… trong phạm vi công việc của mình lại chỉ đơn thuần hoặc làm nhiệm vụquản lý, hoặc làm nhiệm vụ lãnh đạo Một số nhà nghiên cứu khi bàn về sự lãnhđạo và sự ảnh hưởng của quản lý đã đồng nhất hai khái niệm này, thậm chí đãđổi chỗ của chúng cho nhau Điểm chung lớn nhất của hai khái niệm này là ởchỗ họ đều là những người tổ chức hoạt động của tập thể để thực hiện nhữngmục tiêu đã đề ra và có ảnh hưởng đến những người thừa hành của tổ chức Dovậy, người lãnh đạo và người quản lý có một số chức năng chung, chẳng hạnnhư các chức năng: kiểm tra, giám sát, thông tin… Sự khác nhau giữa ngườiquản lý và lãnh đạo thể hiện ở chỗ:
Thứ nhất, về số lượng: Trong một tổ chức, số lượng người quản lý
thường nhiều hơn số lượng người lãnh đạo, trong khi đó, chỉ có một số ngườiquản lý là những người lãnh đạo - Những người có phạm vi ảnh hưởng nhiềuhơn đến những người khác Như vậy, những người lãnh đạo đều là những ngườiquản lý, nhưng không phải tất cả những người quản lý đều là người lãnh đạo
Thứ hai, về vị thế và vai trò: Những người lãnh đạo là những người có vai
trò quan trọng nhất, có vị thế cao và có phạm vi ảnh hưởng lớn trong tổ chức.Chẳng hạn, trong một công ty, những người lãnh đạo là những người trong bangiám đốc, trưởng các phòng, ban,…
Lãnh đạo và quản lý có mối quan hệ chặt chẽ với nhau Người chỉ huy,cán bộ chủ trì ở một cấp nào đó đều làm nhiệm vụ của người lãnh đạo, đồng thờilàm nhiệm vụ của người quản lý Điều này thể hiện rõ trong quân đội, người chỉhuy, cán bộ chủ trì ở một cấp nào đó đều vừa làm nhiệm của người lãnh đạo, lại
Trang 5đồng thời làm nhiệm vụ của người quản lý theo sự phân cấp trách nhiệm đượcghi trong điều lệnh, điều lệ quân đội và tuân thủ các nguyên tắc lãnh đạo của
Đảng đối với lực lượng vũ trang Khái niệm lãnh đạo - quản lý có thể hiểu: Là
sự tác động có mục đích của người (tập thể) lãnh đạo - quản lý đối với con người và tập thể nhằm làm cho hệ thống lãnh đạo - quản lý hoạt động bình thường, có hiệu lực giải quyết các nhiệm vụ đề ra.
Nếu quan niệm lãnh đạo quản lý là một quá trình thì chủ thể lãnh đạo quản lý (bao gồm người lãnh đạo - quản lý và tập thể lãnh đạo - quản lý) điềukhiển đối tượng lãnh đạo - quản lý (con người cụ thể và các tập thể người) thôngqua các quyết định và hành động trong lãnh đạo - quản lý Hiệu quả của hoạtđộng lãnh đạo - quản lý và thực hiện nhiệm vụ của đối tượng lãnh đạo - quản lý
-là cái có thể kiểm tra được thông qua các công cụ lãnh đạo - quản lý
1.2 Những phẩm chất nhân cách chủ yếu của người lãnh đạo - quản lý
bộ đội
1.2.1 Vị trí, vai trò của người lãnh đạo - quản lý
C.Mác viết: Tất cả mọi lao động trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên một quy mô tương đối lớn cũng đều cần đến một sự chỉ đạo để điều hòa những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ
sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác vơi sự vận động của những khí quan độc lập của nó Một người đọc tấu vĩ cầm thì tự mình điều khiển lấy mình Còn một dàn nhạc thì phải cần có nhạc trưởng Trong đơn vị quân đội, người
lãnh đạo - quản lý, các sỹ quan quân đội nói chung được Đảng, nhân dân giaophó những quyền hạn lớn cùng sự tín nhiệm, tin yêu đối với cán bộ, chiến sỹthuộc quyền Đó là những “thủ trưởng”, “nhạc trưởng” có sứ mệnh lãnh đạo -quản lý những tổ chức, con người đặc biệt với hàng nghìn người cùng chungmột ý chí
Lãnh đạo, quản lý con người đã là một lĩnh vực phức tạp và khó khăn,lãnh đạo - quản lý các nhóm người, tập thể người càng phức tạp và khó khănhơn Bởi tập thể không phải là số cộng giản đơn của từng người riêng lẻ, sức
Trang 6mạnh của nó là ở sự hợp tác và phối hợp Trong các tập thể quân sự, người lãnhđạo - quản lý không chỉ là người có quyền hành lớn, chịu trách nhiệm trướcĐảng và nhân dân về tinh thần và thường xuyên sẵn sàng chiến đấu của bộ đội,
về tổ chức và hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ chính trị của đơn vị mà còn là
“cái gốc” của mọi công việc, là “hạt nhân” và “trung tâm” của sự đoàn kếtthống nhất về ý chí và hành động, là tấm gương soi của mọi cán bộ, chiến sỹ vềphẩm chất, năng lực, về lối sống và tác phong sinh hoạt
Trên một ý nghĩa nào đó, người lãnh đạo - quản lý quyết định mọi mặtcủa tập thể quân sự và sự phát triển trưởng thành của đội ngũ cán bộ đảng viên,của chiến sỹ thuộc quyền
1.2.2 Phẩm chất nhân cách chủ yếu của người lãnh đạo - quản lý bộ đội
Nhân cách là tổng hòa các phẩm chất xã hội, được các cá nhân lĩnh hộitrong hoạt động và giao tiếp, phản ánh giá trị xã hội của các cá nhân trong cộngđồng
Nhân cách của người lãnh đạo – quản lý là nhân cách của một người chủtrì, chỉ huy, người đứng đầu đơn vị nên có một ý nghĩa vô cùng to lớn Do vậy,người lãnh đạo - quản lý bộ đội phải có uy tín trước cấp dưới, đồng thời phảiđáp ứng mức độ phát triển nhân cách của người chủ trì, chỉ huy đơn vị về phẩmchất và năng lực theo đòi hỏi của Đảng ta, về đức và tài theo lời dạy của Chủtịch Hồ Chí Minh vĩ đại
Đời sống tâm lý của người lãnh đạo - quản lý cũng có một cấu trúc nhấtđịnh Tạm thời không tính những đặc điểm riêng của mỗi người, ta có thể xáclập được một cấu trúc điển hình của nhân cách người lãnh đạo - quản lý bộ đội
Có nhiều quan điểm khác nhau về cấu trúc của nhân cách như cấu trúc phẩmchất và năng lực, cấu trúc tổng hợp của ba yếu tố nhận thức, tình cảm, ý chí; cấutrúc theo bốn thuộc tính tâm lý: xu hướng, tính cách, năng lực và khí chất…Nhiều công trình nghiên cứu Tâm lý học nói chung và tâm lý học quân sự nóiriêng đã làm rõ các nội dung về Đức (hay phẩm chất) và Tài (hay năng lực) củangười lãnh đạo - quản lý
Trang 7Về đức, bao gồm:
- Các phẩm chất chính trị - tư tưởng nổi lên hàng đầu là bản lĩnh chính trị,lòng trung thành, sẵn sàng bảo vệ Đảng, bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, bảo
vệ nhân dân…
- Các phẩm chất đạo đức như: nếp sống, lối sống; quan hệ, giao tiếp, ứng
xử với cán bộ, chiến sỹ thuộc quyền
Các phẩm chất về phong cách, tác phong công tác của người lãnh đạo quản lý như: dân chủ, quyết đoán, kỷ luật; dám nghĩ, dám làm; đoàn kết, tácphong quần chúng, khiêm tốn…
-Về tài, đó là:
- Sự thành thạo về kỹ chiến thuật quân sự (nói chung)
- Sự thành thạo trong chuyên môn nghiệp vụ quân sự cụ thể Người chỉhuy thuộc lĩnh vực nào, cấp nào tất yếu phải thông thạo nghiệp vụ chuyên mônquân sự ở lĩnh vực đó Với cán bộ chính trị, đòi hỏi phải chủ trì tốt các hoạtđộng công tác đảng, công tác chính trị Với cán bộ ngành hậu cần, kỹ thuật phảigiỏi chuyên môn về hậu cần, kỹ thuật…
- Năng lực tổ chức điều hành thể hiện trong việc ra quyết định, tổ chứcthực hiện quyết định, khả năng điều khiển nhịp nhàng các hoạt động khác nhaucủa con người cụ thể và các nhóm (tập thể) người…
* Một số phẩm chất nhân cách chủ yếu của người lãnh đạo - quản lý bộ đội
Sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng quân độinhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại đòi hỏi ngườilãnh đạo - quản lý phải có những phẩm chất nhân cách đa dạng, phù hợp, đápứng cho hiệu quả quản lý, chỉ huy, lãnh đạo của mình, những phẩm chất cơ bản
Trang 8-hiện sự nhất trí, tin tưởng và kiên định với mọi đường lối, chủ trương, chính sáchcủa Đảng trong sự nghiệp xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa vì mục tiêu “dângiàu, nước mạnh xã hội dân chủ, công bằng, văn minh” Người cán bộ quân đội ởcương vị này là người thể hiện trách nhiệm chính trị cao trước Đảng và nhân dân,tính nguyên tắc cộng sản trong hành vi và hoạt động của bản thân, tấm gương đạođức mẫu mực và trong sáng để cán bộ, chiến sỹ dưới quyền noi theo
- Người lãnh đạo - quản lý là người thông thạo chuyên môn nghiệp vụ quân sự mà mình phụ trách Có tính khoa học trong lãnh đạo, tác phong cụ thể,
tỉ mỉ, thận trọng khi ra quyết định
Tính khoa học trong lãnh đạo - quản lý đòi hỏi phải có luận cứ khoa họctrong việc xác định mục tiêu, nội dung lãnh đạo - quản lý phù hợp với nhiệm vụtrên giao và tình hình thực tiễn cụ thể của đơn vị; khoa học trong tổ chức thựchiện nhiệm vụ, các chỉ thị, nghị quyết của cấp trên cũng như trong sử dụng cáchình thức, phương pháp, phương tiện lãnh đạo Người có tính khoa học tronglãnh đạo, quản lý, chỉ huy hiện nay còn là người am hiểu rộng rãi về nhiều kiếnthức khoa học liên ngành; đồng thời, lại phải có hiểu biết sâu sắc về chuyên mônmình phụ trách Trong điều kiện nâng cao hiệu lực lãnh đạo, chỉ huy thì cán bộchủ trì các đơn vị cần nắm vững các kiến thức xã hội học, tâm lý học nói chungcũng như tâm lý học lãnh đạo - quản lý nói riêng Người lãnh đạo - quản lý phảinắm được kiến thức tự nhiên, tin học
Tác phong cụ thể, tỉ mỉ, thận trọng khi ra quyết định giúp cho người lãnhđạo - quản lý khắc phục được bệnh quan liêu, giấy tờ, chủ nghĩa hình thức tronghoạt động Thận trọng cân nhắc, tính toán, suy xét kỹ các tình huống, điều kiện,đặc điểm tâm lý và khả năng thực hiên mệnh lệnh của cấp dưới sẽ giúp cho nhàlãnh đạo - quản lý đề ra các quyết định chính xác
- Tính đòi hỏi cao, nhất quán, quyết đoán
Đây là phẩm chất quan trọng của cán bộ lãnh đạo - quản lý Trong mọitrường hợp, họ cần đòi hỏi cao ở cấp dưới để tăng tinh thần trách nhiệm trướccông việc, buộc cấp dưới phải cố gắng, nêu cao khả năng trong thực hiện nhiệm
Trang 9vụ Tính nhất quán trong lãnh đạo làm cho toàn bộ hệ thống thuộc quyền lãnhđạo, chỉ huy vận hành thống nhất Nhất quán trong lãnh đạo, chỉ huy sẽ tạo nênsức mạnh và lòng tin của cấp dưới và kích thích tính sáng tạo của họ
Người lãnh đạo - quản lý rất cần có thái độ dám nghĩ, dám làm để vượt quakhuôn khổ chật hẹp của một số quy định nhằm đem lại hiệu quả, chất lượng trongcông việc Dám quyết đoán và dám chịu trách nhiệm trước cấp trên và cấp dưới
về các quyết định của mình trong điều hành các hoạt động lãnh đạo - quản lý.Quyết đoán là phẩm chất không thể thiếu của người chỉ huy trong hoạt động quân
sự, đặc biệt là trong các tình huống khó khăn, mau lẹ, trong hoạt động chiến đấu
- Tính tập thể, phong cách lãnh đạo dân chủ
Hiện nay, trước yêu cầu ngày càng cao trong công tác lãnh đạo - quản lý,người lãnh đạo, chỉ huy, quản lý đơn vị phải rèn luyện có được phong cách dânchủ, luôn biết quan tâm đến đời sống vật chất, tinh thần của cán bộ, chiến sỹdưới quyền, biết tính đến nhu cầu, lợi ích chính đáng của họ; biết lắng nghe tâm
tư, nguyện vọng, ý kiến khác nhau của cấp dưới để điều chỉnh các chủ trương,chính sách, quyết định phù hợp nhằm làm cho hoạt động lãnh đạo - quản lý ngàycàng có hiệu quả Tính tập thể và phong cách dân chủ trong lãnh đạo - quản lýtránh được sai lầm khi ra quyết định và củng cố uy ín của chủ thể lãnh đạo -quản lý Vì vậy, cần chống dựa dẫm, ỷ nại dựa vào tập thể, trốn tránh tráchnhiệm cá nhân cũng như thiếu dân chủ hoặc dân chủ hình thức
- Có nghệ thuật lãnh đạo - quản lý giỏi
Lãnh đạo - quản lý là một nghệ thuật vì đối tượng lãnh đạo - quản lý làcon người có ý thức, có mục đích hoạt động cụ thể nên phải tác động vào họbằng các biện pháp, cách thức khác nhau để đạt hiệu quả hoạt động Nghệ thuậtlãnh đạo - quản lý của người lãnh đạo - quản lý trong các tập thể quân sự thểhiện trên những nội dung cơ bản:
Nghệ thuật thu hút người khác hăng hái tham gia vào guồng máy hoạtđộng chung của đơn vị bằng chính uy tín và năng lực của người chỉ huy, quản
lý, lãnh đạo, cũng như bằng tính đòi hỏi cao với công việc làm cho cấp dưới
Trang 10tăng trách nhiệm cá nhân, dồn hết sức lực, tâm trí để thực hiện tốt nhất nhiệm vụđược giao.
Nghệ thuật ra quyết định cũng là một đòi hỏi quan trọng đối với ngườilãnh đạo - quản lý, tránh ra các quyết định có độ ổn định không cao, nội dungvụn vặt, chồng chéo… làm ức chế tâm lý và giảm sút khả năng hành động sángtạo của cán bộ, chiến sỹ thuộc quyền
Nghệ thuật giao nhiệm vụ đòi hỏi người lãnh đạo - chỉ huy phải cân nhắctùy theo yêu cầu nhiệm vụ, tính đến đặc điểm tâm lý của người thừa hành vàkhông được chủ quan, đơn giản Giao nhiệm vụ cho cấp dưới phải làm cho họphấn khởi, sẵn sàng nhận và thực hiện sáng tạo các nhiệm vụ
Nghệ thuật động viên cấp dưới là một đòi hỏi không thể thiếu đối với mỗingười lãnh đạo - quản lý Trước hết, hướng khích lệ các tấm gương sẵn sàng nhậnnhiệm vụ nơi khó khăn, các công việc phức tạp cũng như cán bộ, chiến sỹ dướiquyền có sáng kiến, sáng tạo trong thừa hành nhiệm vụ, các tấm gương trong họctập, huấn luyện, trong xây dựng đơn vị và công tác Trong công việc này, ngườilãnh đạo - quản lý phải biết linh hoạt sử dụng nhiều phương pháp khác nhau
Nghệ thuật kiểm tra, phát hiện, uốn nắn và tiến hành điều chỉnh kịp thờihành vi và hoạt động của cấp dưới Đây là một chức năng, một khâu trong chutrình lãnh đạo - quản lý, vì vậy, người lãnh đạo - chỉ huy phải biết sử dụng chứcnăng này như một công cụ hiệu quả trong hoạt động của mình để kịp thời pháthiện nhân rộng điển hình, cổ vũ cấp dưới và các đơn vị thuộc quyền cũng nhưuốn nắn, điều chỉnh những hạn chế, bất cập nảy sinh để hoạt động lãnh đạo -quản lý đạt mục đích đề ra
- Tác phong và quan điểm quần chúng, đoàn kết mọi người vì tập thể và
sự nghiệp chung
Người lãnh đạo - quản lý phải là người khiêm tốn, giản dị, lịch thiệp, tếnhị trong hành vi giao tiếp để tạo sự gần gũi với cán bộ, chiến sỹ, làm cho quầnchúng mến phục, tin tưởng Biết tôn trọng và học hỏi cấp dưới và biết lắngnghe ý kiến của họ Tăng cường đối thoại với cấp dưới để hiểu biết đầy đủ hơn
Trang 11về nhu cầu, nguyện vọng và thái độ của cấp dưới trong việc thực hiện cácquyết định để tác động điều chỉnh phù hợp nhất Người lãnh đạo - quản lý cònphải thể hiện là người luôn luôn sâu sát, có thái độ thực sự quan tâm bồi dưỡngcấp dưới Thái độ hết lòng đoàn kết mọi người vì tập thể có ý nghĩa rất quantrọng như một sự định hướng điều hòa cách xử sự, các mối quan hệ hàng ngàydiễn ra trong tập thể Thái độ biết chăm lo cho, đoàn kết mọi người trong tậpthể sẽ xua tan không khí nghi kỵ lẫn nhau, ảnh hưởng xấu đến việc thực hiện
nhiệm vụ chung Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: “Từ đại đoàn trưởng đến tiểu đội trưởng phải đồng cam cộng khổ với chiến sỹ, chăm lo giúp đỡ nhau, coi nhau như chân tay ruột thịt” 1 Người cũng đã nhiều lần nhắc nhở cán bộ:
“Phải khiêm tốn, gần gũi quần chúng, không được kiêu ngạo, phải thực sự cầu thị, không được chủ quan, phải luôn luôn chăm lo đến đời sống cho anh em” 2
Những phẩm chất nhân cách chuyên biệt cơ bản trên đây của người lãnhđạo - quản lý bộ đội được hình thành trong quá trình sống, hoạt động và đặc biệt
là hoạt động lãnh đạo - quản lý Quá trình hình thành, hoàn thiện và phát triểnnhân cách của họ chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác nhau như giáo dục, đàotạo và bồi dưỡng, thực tiễn cách mạng, mở rộng quan hệ thông tin và giao lưu,xây dựng tập thể quân nhân, cộng đồng, gia đình và sự tu dưỡng, rèn luyện vàphấn đấu của bản thân…
2 Vấn đề rèn luyện nhân cách của người cán bộ quản lý học viên trong các nhà trường quân sự
2.1 Một số vấn đề về hoạt động quản lý học viên trong các nhà trường quân sự
Bản chất của hoạt động quản lý học viên trong các nhà trường quân sự làquá trình có mục đích, có tổ chức của người lãnh đạo - quản lý tác động đến họcviên trong quá trình học tập rèn luyện nhằm thực hiện mục tiêu yêu cầu đào tạocủa nhà trường