Hiệu quả DA đầu tư bằng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Giang.PDF

mVt nư5c hay mVt vùng thì ph*i nâng cao ñư.c hi u qu* d% án ñWu tư nói chung và d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c nói riêng.. Tuy nhiên chưa có ñn tài nào nghiên c u vn hi u qu* d

Tác gi* lu$n án

Lê Th; Sáu

M C L C

L I C M ƠN i

DANH M C CÁC T? VI T T(T vi

DANH M C CÁC MÔ HÌNH vii

DANH M C CÁC ðB TH% viii

DANH M C CÁC B NG ix

PH:N M= ð:U 1

CHƯƠNG 1 CƠ S= LÝ LUFN VH HIJU QUL DN ÁN ð:U TƯ BPNG VQN NGÂN SÁCH NHÀ NƯTC 10

1.1 TCng quan vI dK án ñMu tư bQng vRn NSNN 10

1.1.1 Ho0t ñVng ñWu tư 10

1.1.1.1 Khái ni m ñWu tư 10

1.1.1.2 Khái ni m v n ñWu tư 12

1.1.2 D% án ñWu tư 16

1.1.2.1 Khái ni m và ñ[c ñi\m d% án ñWu tư 16

1.1.2.2 S% cWn thi#t ph*i ti#n hành các ho0t ñVng ñWu tư theo d% án 18

1.1.2.3 Phân lo0i d% án ñWu tư 20

1.1.3 D% án ñWu tư bang v n NSNN 22

1.1.3.1 Khái ni m và ñ[c ñi\m d% án ñWu tư bang v n NSNN 22

1.1.3.2 Chu kỳ d% án ñWu tư bang v n NSNN 24

1.2 HiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn NSNN 26

1.2.1 Khái ni m hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN 26

1.2.2 Các phương pháp ñánh giá hi u qu* d% án ñWu tư bang v n Ngân sách Nhà nư5c 28

1.2.3 Các chd tiêu ñánh giá hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN 33

1.2.3.1 Các chd tiêu ñánh giá hi u qu* tài chính 34

1.2.3.2 Các chd tiêu ñánh giá hi u qu* kinh t# xã hVi 35

1.3 Nhân tR Unh hưWng ñ;n hiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn NSNN 47

1.3.1 Nhóm nhân t môi trưgng vĩ mô 49

1.3.1.1 Môi trưgng chính trj 49

1.3.1.2 Môi trưgng pháp lý 50

1.3.1.3 Môi trưgng kinh t# vĩ mô 50

1.3.1.4 Môi trưgng văn hóa xã hVi 52

1.3.1.5 Môi trưgng t% nhiên và ngu'n tài nguyên thiên nhiên có th\ khai thác cho vi c th%c hi n d% án 53

1.3.2 Nhóm nhân t môi trưgng tác nghi p c a d% án ựWu tư 53

1.3.2.1 Qu*n lý d% án ựWu tư 53

1.3.2.2 Các cơ quan qu*n lý d% án ựWu tư 56

1.3.2.3 Các tm ch c tr%c ti#p th%c hi n d% án 56

1.4 Kinh nghiTm quRc t; vI nâng cao hiTu quU dK án ựMu tư bQng vRn NSNN 57 1.4.1 Kinh nghi m c a Trung Qu c vn qu*n lý d% án ựWu tư công 58

1.4.2 Kinh nghi m vn hình th c h.p tác công tư (PPP) trong ựWu tư công 61

1.4.3 Nhqng bài hrc kinh nghi m cho Vi t Nam 62

CHƯƠNG 2 THNC TRtNG HIJU QUL DN ÁN đ:U TƯ BPNG VQN NSNN TRÊN đvA BÀN TxNH ByC GIANG 63

2.1 Nh\ng ự]c ựi^m kinh t; chắnh trb xã hei Unh hưWng ự;n các dK án ựMu tư bQng vRn NSNN trên ựba bàn tgnh Bhc Giang 63

2.1.1 Vj trắ ựja lý và ựinu ki n t% nhiên 63

2.1.1.1 Vj trắ ựja lý 63

2.1.1.2 đinu ki n t% nhiên 64

2.1.1.3 Tài nguyên thiên nhiên 64

2.1.2 đ[c ựi\m kinh t# xã hVi 66

2.1.3 Khái quát vn công tác qu*n lý d% án ựWu tư bang v n NSNN trên ựja bàn tdnh Bzc Giang 67

2.2 ThKc tring hiTu quU dK án ựMu tư bQng vRn NSNN trên ựba bàn tgnh Bhc Giang 73 2.2.1 V n ựWu tư c a d% án 73

2.2.1.1 V n ựWu tư d% án 73

2.2.1.2 V n ựWu tư c a d% án bang ngân sách nhà nư5c 76

2.2.2 Th%c tr0ng hi u qu* d% án ựWu tư bang v n NSNN 81

2.3 đánh giá hiTu quU các dK án ựMu tư bQng vRn NSNN trên ựba bàn tgnh Bhc Giang 86

2.3.1 Nhqng k#t qu* ựã ự0t ựư.c 87

2.3.1.1 Thu hút ựWu tư c a các d% án ngoài ngân sách tăng m0nh, huy ựVng ựư.c các ngu'n l%c cho phát tri\n kinh t# trên ựja bàn tdnh 87

2.3.1.2 MVt s d% án ựWu tư ựã tác ựVng t t góp phWn b*o v môi trưgng 88

2.3.1.3 Tác ñVng c a d% án ñWu tư ñ#n tăng thu ngân sách 90

2.3.1.4 Tác ñVng c a d% án ñWu tư ñ#n cơ s| v$t ch6t k} thu$t c a nnn kinh t# và xây d%ng cơ s| h0 tWng KT XH, mn ñjnh ñgi s ng nhân dân 90

2.3.2 H0n ch# 92

2.3.2.1.Tác ñVng c a d% án ñWu tư bang v n NSNN chưa nhinu ñ#n tăng trư|ng kinh t# 92

2.3.2.2 Tác ñVng c a d% án ñWu tư bang v n NSNN chưa m0nh ñ#n chuy\n djch cơ c6u kinh t# 96 2.3.2.3 Tác ñVng d% án ñWu tư bang v n NSNN ñ#n t0o vi c làm cho ngưgi lao ñVng chưa cao 98 2.3.2.4 Tác ñVng c a d% án ñWu tư bang v n NSNN chưa nhinu ñ#n vi c tăng cưgng kim ng0ch xu6t nh$p kh•u 101

2.3.2.5 Tác ñVng c a d% án ñWu tư bang v n NSNN chưa nhinu ñ#n nâng cao kh* năng c0nh tranh c a s*n ph•m 102

2.3.2.6 Tác ñVng chưa nhinu c a d% án ñWu tư bang v n NSNN ñ i v5i vi c phát tri\n kinh t# | các vùng khó khăn 103

2.3.2.7 Tác ñVng c a mVt s d% án ñWu tư bang v n NSNN ñ i v5i môi trưgng chưa t t 106 2.3.3 Nguyên nhân h0n ch# 107

2.3.3.1 Nguyên nhân khách quan 108

2.3.3.2 Nguyên nhân ch quan 111

CHƯƠNG 3 GILI PHÁP NÂNG CAO HIJU QUL DN ÁN ð:U TƯ BPNG VQN NSNN TRÊN ðvA BÀN TxNH ByC GIANG 120

3.1 ðbnh hưjng ñMu tư phát tri^n tl ngumn vRn NSNN trong 5 năm 2011p 2015 cqa tgnh Bhc Giang 120

3.1.1 ðjnh hư5ng và m•c tiêu phát tri\n KT XH giai ño0n 2011 2015 120

3.1.1.1 Quan ñi\m ch ñ0o phát tri\n kinh t# xã hVi tdnh Bzc Giang giai ño0n 2011 2015 121

3.1.1.2 M•c tiêu tmng quát 122

3.1.1.3 Nhi m v• c• th\ 122

3.1.1.4 Các m•c tiêu kinh t# ch y#u 126

3.1.2 ðjnh hư5ng ñWu tư phát tri\n 127

3.1.2.1 ðjnh hư5ng ñWu tư phát tri\n chung 127

3.1.2.2 ðjnh hư5ng ñWu tư mVt s ngành, lĩnh v%c ch y#u 128

3.2 ðbnh hưjng công tác quUn lý dK án ñMu tư trên ñba bàn tgnh Bhc Giang giai ñoin 2011p2015 133

3.2.1 D% báo các nhân t *nh hư|ng ñ#n công tác qu*n lý d% án ñWu tư trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 133

3.2.1.1 Xu th# tái ñWu tư công 133

3.2.1.2 Xu th# công nghi p hóa trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 134

3.2.1.3 Xu th# phát tri\n, nhqng tác ñVng và kh* năng ng d•ng ti#n bV khoa hrc k} thu$t, công ngh m5i ñ i v5i công tác qu*n lý d% án ñWu tư 135

3.2.2 Các m•c tiêu qu*n lý d% án ñWu tư bang v n NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n 2011 – 2015 136

3.2.2.1 Vn v n ñWu tư cho các d% án bang NSNN 136

3.2.2.2 Vn các d% án ñWu tư bang v n NSNN: 137

3.3 GiUi pháp nâng cao hiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn NSNN trên ñba bàn tgnh Bhc Giang 138

3.3.1 C*i cách s„a ñmi bm sung văn b*n chính sách, cách th c qu*n lý trong quá trình ñWu tư 139

3.3.2 ð•y nhanh ti#n ñV l$p quy ho0ch xây d%ng và tăng cưgng qu*n lý ñWu tư xây d%ng theo quy ho0ch 143

3.3.3 Hoàn thi n quy trình l$p, th•m ñjnh, phê duy t d% án ñWu tư 144

3.3.4 ðmi m5i công tác qu*n lý v n c a các d% án ñWu tư 146

3.3.4.1 ðmi m5i cơ ch# qu*n lý ñWu tư d% án s„ d•ng v n nhà nư5c 146

3.3.4.2 ðmi m5i công tác k# ho0ch hoá v n ñWu tư d% án 147

3.3.4.3 Phân c6p trong qu*n lý ngu'n v n d% án ñWu tư bang ngân sách nhà nư5c 149

3.3.5 Hoàn thi n công tác ki\m tra, ki\m soát, giám sát c a nhà nư5c trong các d% án ñWu tư 150

3.3.6 Ki n toàn và nâng cao ch6t lư.ng công tác giao nh$n thWu 152

3.3.7 Hoàn thi n công tác ñinu hành tri\n khai th%c hi n d% án ñWu tư 154

3.3.7.1 Ki n toàn công tác qu*n lý ñnn bù, gi*i phóng m[t bang xây d%ng 154

3.3.7.2 C ng c và tăng cưgng công tác qu*n lý ñjnh m c, ñơn giá, d% toán và chi phí xây d%ng 155

3.3.8 Nâng cao hi u qu* ho0t ñVng c a Tư v6n ñinu hành d% án 156

3.4 Ki;n nghb 158

K…T LUFN 160

DANH M†C CÁC CÔNG TRÌNH KHOA H‰C ðà CÔNG BQ C‹A TÁC GIL 163

DANH M†C TÀI LIJU THAM KHLO 164

PH† L†C 170

DANH M C CÁC MÔ HÌNH

Mô hình 1.1: Chu kỳ d% án ñWu tư bang v n NSNN 24

Mô hình 1.2: Mô hình tác ñVng hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN 48

Mô hình 2.1: Mô hình tm ch c qu*n lý d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 69

DANH M C CÁC ðB TH%

ðm thb 1.1: ðưgng cong Lorenz 42

ðm thb: 2.1: TŽ l tăng v n ñWu tư trên ñja bàn tdnh Bzc Giang và c* nư5c giai ño0n 2006 – 2010 75

ðm thb 2.2: TŽ l v n ñWu tư so v5i GDP c a tdnh Bzc Giang và c* nư5c giai ño0n 2006 2010 76

ðm thb 2.3: Cơ c6u v n ñWu tư toàn xã hVi trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n 2006 2010 77

ðm thb 2.4: S d% án và s v n ñăng ký ñWu tư trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 87

ðm thb 2.5: Phân b tWn su6t c a GDP theo quý giai ño0n 2006 2010 94

ðm thb 2.6: Phân b tWn su6t c a Von_NSNN theo quý giai ño0n 2006 201094

ðm thb 2.7: H'i quy giqa v n D% án Ngân sách Nhà nư5c v5i GDP 96

ðm thb 2.8: Cơ c6u ngành kinh t# tdnh Bzc Giang 97

ðm thb 2.9: Phân b tWn su6t c a V n ñWu tư c a các d% án bang v n NSNN trong lĩnh v%c nông nghi p 100

ðm thb 2.10: Phân b tWn su6t c a lao ñVng trong các d% án ñWu tư bang v n NSNN trong lĩnh v%c nông nghi p 101

DANH M C CÁC B NG BUng 1.1: Các giai ño0n c a chu kỳ d% án ñWu tư bang v n NSNN 25BUng 2.1: Nhjp ñV tăng trư|ng kinh t#, cơ c6u kinh t# tdnh Bzc Giang và c* nư5c 67BUng 2.2: Tmng h.p các ngu'n v n ñWu tư trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n 2006 – 2010 74BUng 2.3: Tmng h.p các ngu'n v n ñWu tư bang v n ngân sách trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n 2006 – 2010 78BUng 2.4: Tình hình th%c hi n các d% án t0i tdnh Bzc Giang 81BUng 2.5: TŽ l ñWu tư bang v n ngân sách giai ño0n 2006 2010 trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 82BUng 2.6: Giá trj tài s*n tăng thêm giai ño0n 2006 2010 91BUng 2.7: Bi#n ñVng h s Gini | ba cVng ñ'ng hư|ng l.i 105BUng 2.8: Bi#n ñVng tŽ l chêch l ch giqa nhóm giàu nh6t và nhóm nghèo nh6t | ba cVng ñ'ng 106BUng 3.1: M•c tiêu ch y#u vn phát tri\n kinh t# tdnh Bzc Giang ñ#n năm 2015 126BUng 3.2: K# ho0ch ngu'n v n ñWu tư phát tri\n giai ño0n 2011 2015 trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 132BUng 3.3: K# ho0ch v n ñWu tư phát tri\n bang NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n 2011 2015 136BUng 3.4: Tmng h.p d% án d% ki#n ñWu tư giai ño0n 2011 2015 trên ñja bàn tdnh Bzc Giang 137

PH!N My ð!U

1 Tính czp thi;t cqa ñI tài lu{n án

ðWu tư phát tri\n có vai trò h#t s c to l5n trong vi c thúc ñ•y kinh t# xã hVi | m•i qu c gia, m•i ngành, m•i ñja phương, nó là nnn t*ng c a tăng trư|ng và phát tri\n bnn vqng M[t khác, trong nnn kinh t# thj trưgng mVt câu h“i ñ[t ra là: Trong ñinu ki n ngu'n l%c có h0n, làm th# nào ñ\ d”n dzt nnn kinh t# ñi theo ñúng ñjnh hư5ng c a k# ho0ch và hi u qu* kinh t# cao nh6t Th%c ti•n kinh t# thj trưgng | các nư5c phát tri\n cũng như th%c t# hơn 20 năm ñmi m5i | Vi t Nam ñã kh*ng ñjnh rang: Công c• s„ d•ng ngu'n l%c có hi u qu* nham ñ0t ñư.c m•c tiêu kinh t# c a k# ho0ch ñjnh hư5ng là các chương trình và d% án phát tri\n kinh t# xã hVi, nói cách khác chương trình và d% án là nhqng công c• ñ[c thù c a k# ho0ch, nham ñưa k# ho0ch vào th%c t# c a cuVc s ng thj trưgng = nư5c ta trong nhqng năm qua, Nhà nư5c ñã dành trên 30% chi ngân sách nhà nư5c cho lĩch v%c ñWu tư thông qua các d% án nham ñ0t ñư.c m•c tiêu tăng trư|ng và phát tri\n kinh t# c* nư5c nói chung, vùng minn và các tdnh nói riêng Nhưng lãng phí, th6t thoát, tiêu c%c làm cho hi u qu* ñWu tư thu ñư.c t˜ các d% án s„ d•ng v n ngân sách nhà nư5c chưa cao, ñang là nhqng v6n ñn nóng b“ng ñư.c c* xã hVi quan tâm Trong nhinu năm qua cũng như

hi n nay không ít ý ki#n cho rang th6t thoát lãng phí v n ñWu tư trong các d% án s„ d•ng v n ngân sách là r6t l5n

M[t khác, d% án có vai trò r6t quan trrng ñ i v5i các ch ñWu tư, các nhà qu*n lý và tác ñVng tr%c ti#p t5i ti#n trình phát tri\n kinh t# xã hVi N#u không có d% án, nnn kinh t# s™ khó nzm bzt ñư.c cơ hVi phát tri\n Nhqng công trình th# kŽ

c a nhân lo0i trên th# gi5i luôn là nhqng minh ch ng vn tWm quan trrng c a d% án D% án là căn c quan trrng ñ\ quy#t ñjnh b“ v n ñWu tư, xây d%ng k# ho0ch ñWu tư

và theo dõi quá trình th%c hi n ñWu tư D% án là căn c ñ\ các tm ch c tài chính ñưa

ra các quy#t ñjnh tài tr., các cơ quan ch c năng nhà nư5c phê duy t và c6p phép ñWu tư D% án ñư.c coi là công c• quan trrng trong qu*n lý v n, v$t tư, lao ñVng trong quá trình th%c hi n ñWu tư Do v$y, ñ\ nâng cao ñư.c hi u qu* v n ñWu tư c a

mVt nư5c hay mVt vùng thì ph*i nâng cao ñư.c hi u qu* d% án ñWu tư nói chung và d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c nói riêng

Trên th# gi5i và Vi t Nam ñã có nhinu ñn tài nghiên c u vn nâng cao hi u qu*

v n ñWu tư Tuy nhiên chưa có ñn tài nào nghiên c u vn hi u qu* d% án ñWu tư bang

v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang

V5i ý nghĩa ñ[c bi t quan trrng này cho th6y s% cWn thi#t ph*i nghiên c u ho0t ñVng nham nâng cao hi u qu* v n ñWu tư bang ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang và ñây cũng chính là m•c tiêu nghiên c u c a Lu$n án “HiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn ngân sách nhà nưjc trên ñba bàn tgnh Bhc Giang”

2 M~c ñích nghiên c•u

H th ng hóa và làm rõ thêm nhqng lý lu$n cơ b*n vn hi u qu* c a các d%

án ñWu tư bang v n NSNN, kinh nghi m qu*n lý d% án ñWu tư công | mVt s nư5c trên th# gi5i và bài hrc kinh nghi m cho Vi t Nam

Phân tích, ñánh giá th%c tr0ng hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang, qua ñó rút ra nhqng k#t qu* ñ0t ñư.c, h0n ch# và nguyên nhân d”n t5i d% án ñWu tư bang v n NSNN chưa hi u qu* trên ñja bàn tdnh Bzc Giang

ðn xu6t gi*i pháp và ki#n nghj nâng cao hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang

3 ðRi tư€ng và phim vi nghiên c•u cqa lu{n án

ð i tư.ng nghiên c u: Hi u qu* d% án ñWu tư bang v n Ngân sách nhà nư5c Phương hư5ng, chi#n lư.c phát tri\n kinh t# xã hVi c a tdnh Bzc Giang và các gi*i pháp nâng cao hi u qu* qu*n lý d% án

Ph0m vi nghiên c u: Hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang giai ño0n t˜ năm 2006 ñ#n 2010 c a các d% án ñư.c ñWu tư hoàn thành ñưa vào s„ d•ng

4 Phương pháp nghiên c•u

D%a trên c| s| phương pháp lu$n duy v$t bi n ch ng và ch nghĩa duy v$t

ljch s„, tác gi* s„ d•ng các phương pháp nghiên c u ñư.c s„ d•ng trong quá trình th%c hi n lu$n án bao g'm: Phương pháp th ng kê, phương pháp phân tích tmng h.p, phương pháp mô hình toán, phương pháp ñ i chi#u, so sánh, phương pháp chuyên gia, phương pháp ñinu tra kh*o sát và mVt s phương pháp khoa hrc khác ñ\ làm sáng t“ v6n ñn nghiên c u

Phương pháp th ng kê: ðn tài s„ d•ng các s li u th ng kê thích h.p ñ\ ph•c v• cho vi c phân tích các ho0t ñVng ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c và

hi u qu* c a nó mang l0i trong t˜ng giai ño0n Vi c nghiên c u ñánh giá bang phương pháp th ng kê toán và kinh t# lư.ng ñư.c ti#n hành v5i công c• h• tr là phWn mnm SPSS11.5

Phương pháp phân tích, tmng h.p: Trên cơ s| ñánh giá th%c tr0ng d% án ñWu

tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang, ñn tài s™ ñưa ra nhqng ñánh giá chung có tính khái quát vn toàn bV ho0t ñVng d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh

Phương pháp chuyên gia: Tham kh*o ý ki#n c a các chuyên gia lý lu$n và chuyên gia th%c nghi m trong ngành ñ\ có cái nhìn tmng quát khi phân tích, ñánh giá hi u qu* d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñ0i bàn tdnh Bzc Giang

Phương pháp ñ i chi#u, so sánh: Hi u qu* d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh ñư.c so sánh v5i m•c tiêu ban ñWu c a d% án, k#t qu*

c a các d% án trên ñja bàn tdnh ñư.c so sánh v5i c* nư5c vn quy mô và kh* năng áp d•ng ñ\ ñ0t ñư.c k#t qu* t i ưu

Phương pháp ñinu tra kh*o sát: ðn tài s„ d•ng phi#u ñinu tra kh*o sát tình hình th%c hi n c a các d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang

5 Tình hình nghiên c•u ñI tài

Th%c ti•n cho th6y, ñWu tư là ho0t ñVng h#t s c quan trrng ñ i v5i s% tăng trư|ng và phát tri\n kinh t# V5i tWm quan trrng c a ñWu tư ñ i v5i nnn kinh t# không làm cho ngưgi ta d• th ng nh6t vn khái ni m ñWu tư Nư5c ta trong thgi gian qua cũng có mVt s nghiên c u vn lĩnh v%c ñWu tư và hi u qu* ñWu tư ñư.c ti#n

hành Song hWu h#t các nghiên c u ñnu ti#n hành dư5i góc ñV chung c a tmng th\

c a c* nư5c mà chưa ñi sâu nghiên c u riêng vn ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trên ñja bàn tdnh Bzc Giang Sau ñây là nhqng nghiên c u ñi\n hình liên quan ñ#n lĩnh v%c kinh t# ñWu tư liên quan ñ#n hi u qu* c a các d% án ñWu tư c• th\:

Trong cu n “Qu n lý tài chính trong lĩnh v c ñ u tư xây d ng”[9] c a tác PGS.TS Thái Bá C•m Tác gi* t$p trung nghiên c u các d% án l5n và r6t l5n ñư.c ñWu tư t˜ ngân sách nhà nư5c, chd t$p trung phân tích các d% án ñư.c ñWu tư t˜ trư5c năm 2000, ñã nêu khá chi ti#t vn ñ[c trưng cơ b*n c a ho0t ñVng ñWu tư xây d%ng *nh hư|ng ñ#n lãng phí th6t thoát, tiêu c%c trong ñWu tư xây d%ng, ñã nêu ñư.c ñ[c trưng qu*n lý chi phí xây d%ng công trình d% án, ñánh giá mVt cách tmng quát tình hình ñWu

tư c a nư5c ta t˜ giai ño0n ñWu ñ#n năm 2000 c a nư5c ta, cu n sách ñã nêu lên ñư.c mVt s nguyên nhân c a s% th6t thoát lãng phí v n ñWu tư xây d%ng cơ b*n thgi kỳ

1991 2000 ñó là: Lãng phí ñWu tư do không có quy ho0ch ho[c ch6t lư.ng quy ho0ch th6p, trong ch trương ñWu tư, phê duy t thi#t k# k} thu$t thi công tmng d% toán, k# ho0ch hoá ñWu tư, ñ6u thWu xây d%ng, trong giai ño0n chu•n bj xây d%ng, trong khâu qu*n lý d% án, qu*n lý ñơn giá, ñjnh m c, quy#t toán công trình các nguyên nhân ñư.c tác gi* nêu t˜ th%c tr0ng c a công trình d% án ñWu tư xây d%ng t˜ trư5c năm

2000 bên c0nh ñó cũng ñn ra mVt s gi*i pháp chung như: Quy ho0ch phát tri\n vùng

c a d% án, phân lo0i d% án, ki n toàn và nâng cao ch6t lư.ng khâu xác ñjnh ñWu tư,

ki n toàn qui ch# vn th•m ñjnh quynn phê duy t và uŽ quynn phê duy t thi#t k# k} thu$t thi công, tmng d% toán ñWu tư, l$p l0i kŽ cương nghiêm ng[t trình t% ñWu tư xây d%ng cơ b*n, ki n toàn công tác qu*n lý ñnn bù, gi*i phóng m[t bang, ki n toàn và nâng cao ch6t lư.ng công tác giao nh$n thWu, ñ[c bi t là kŽ lu$t ñ6u thWu, xây d%ng

và công khai qui trình ki\m soát thanh toán v n ñWu tư, ki n toàn công tác th•m tra phê duy t quy#t toán v n ñWu tư hoàn thành Như.c ñi\m tác gi* chưa lư.ng hoá ñư.c giá trj th6t thoát, bên c0nh ñ6y ñây là cu n nghiên c u trư5c khi lu$t xây d%ng

có ra ñgi, các chd tiêu lư.ng hoá chưa ñư.c áp d•ng vào ñánh giá d% án, chưa ñánh giá hi u qu* c a vi c ñWu tư chd t$p trung vào nhqng nguyên nhân t'n t0i cWn khzc ph•c c a vi c th%c hi n d% án ñWu tư trên bình di n c* nư5c

Trong cu n ỘQu n lý d ánỢ[28] và Ộqu n lý d án xây d ngỢ[29] c a

Vi n sĩ, ti#n sĩ khoa hrc NguyỚn Văn đáng, tác gi* ựã trình bày khá ựWy ự vn ựjnh nghĩa d% án ựWu tư, các c6u trúc c a d% án, cơ s| qu*n lý d% án xây d%ng, phương pháp tm ch c qu*n lý d% án xây d%ng, qu*n lý h.p ự'ng d% án, qu*n lý tài chắnh d%

án gi5i thi u phương pháp qu*n lý tài chắnh d% án bang bi\u ự' ựưgng cong ỘSỢ cho các ự i tư.ng sẤ dỚng khác nhau

Nghiên c u Lu$n án Ti#n s} c a NguyỚn Phương Bzc v5i ch ựn Ộđ nh hư!ng và gi i pháp ự u tư phát tri#n kinh t% t&nh B(c NinhỢ[1] tác gi* ch y#u phân tắch nhqng nhân t *nh hư|ng ự#n ựWu tư phát tri\n kinh t# trên ựja bàn tdnh Bzc Ninh Lu$n án ựã chia v n ựWu tư theo tỊng lĩnh v%c công nghi p, nông nghi p, giao thông cơ s| h0 tWng, thương m0i djch vỚ và du ljch, giáo dỚc và y t# và ựưa ra ựư.c nhqng nguyên nhân *nh hư|ng ự#n hi u qu* v n ựWu tư như: Vi c b trắ v n cho các d% án ựWu tư còn dàn tr*i, nhinu d% án không hoàn thành ựúng theo thgi gian quy ựjnh, k# ho0ch v n ựWu tư xây d%ng cơ b*n còn thi#u tắnh ưu tiên, làm h0n ch# ự#n vi c phát huy, khai thác công trình có hi u qu*, trong qu*n lý ự6u thWu thì

s d% án và giá trj chd ựjnh thWu còn cao, mVt s nVi dung trong công tác kh*o sát thi#t k#, phê duy t thi#t k# tmng d% toán chưa ch[t chỎ theo ựúng quy trình, chưa

ch ựVng trong công tác qu*n lý và ựinu hành ngân sách, tình tr0ng bm sung ngân sách c a ựja phương cho xây d%ng cơ b*n diỚn ra vào cu i năm còn phm bi#n, tắnh minh b0ch trong vi c phân bm v n ựWu tư c a ngân sách nhà nư5c còn h0n ch#, nh6t

là các d% án ựWu tư | c6p xã, phưgng, chưa có bi n pháp qu*n lý thắch h.p ự i v5i

v n ngân sách nhà nư5c và v n khác thuVc v n Nhà nư5c ự\ t0o ựinu ki n thu$n l.i cho doanh nghi p Nhà nư5c vay v n ựWu tư, v n tắn dỚng nhà nư5c Lu$n án cũng chd ra mVt s bi n pháp khzc phỚc nhqng t'n t0i nêu trên như: L%a chrn các d% án quan trrng ự\ ựWu tư t$p trung, tránh ựWu tư dàn tr*i, kéo dài thgi gian xây d%ng công trình, vi c b trắ k# ho0ch v n ph*i t$p trung, cWn kiên quy#t ti#n t5i ch6m d t tình tr0ng n ựrng trong xây d%ng cơ b*n, ự i v5i công trình h0 tWng liên quan ự#n ựgi s ng nhân dân cWn áp dỚng phương án qu*n lý d% án khép kắn l%a chrn nguy n vrng phù h.p v5i nhân dân và yêu cWu phát tri\n kinh t# xã hVi Lu$n án chưa ựánh

giá ñWy ñ các hi u qu* c a d% án ñWu tư, chưa nêu ñư.c các mô hình qu*n lý c a d% án sao cho phát huy ñư.c hi u qu* c a d% án ñWu tư bang v n ngân sách

ði sâu vào gi*i pháp tài chính nham nâng cao hi u qu* v n ñWu tư XDCB t˜ NSNN có Lu$n án ti#n sĩ kinh t# “Gi i pháp tài chính nh+m nâng cao hi.u qu v/n ñ u tư XDCB t3 NSNN trên ñ a bàn t&nh Ngh An” năm 2003[41] Trong ñn tài này tác gi* Phan Thanh Mão ñã trình bày và phân tích có h th ng v6n ñn lý lu$n vn

hi u qu* v n ñWu tư XDCB t˜ NSNN, phân tích th%c tr0ng v6n ñn này | tdnh Ngh

An và phWn ch y#u c a lu$n án là t$p trung vào các bi n pháp ñ\ nâng cao hi u qu*

v n ñWu tư XDCB t˜ NSNN Tuy nhiên, trong Lu$n án này thì tác gi* chd phân tích th%c tr0ng thông qua phương pháp th ng kê mô t* mà chưa s„ d•ng phương pháp ki\m ñjnh ñ\ ch ng minh ñư.c nhân t có *nh hư|ng nhinu nh6t ñ#n hi u qu* v n ñWu t˜ XDCB t˜ NSNN, n#u làm ñư.c ñinu này thì gi*i pháp tài chính ñưa ra c a Lu$n án s™ thuy#t ph•c hơn

ðn tài c6p bV “M9t s/ gi i pháp nh+m nâng cao hi.u qu ñ u tư t3 NSNN” năm 2005[80] c a Vi n nghiên c u qu*n lý kinh t# Trung ương ðn tài ñã ñi sâu vào các gi*i pháp ñ\ nâng cao hi u qu* ñWu tư t˜ NSNN và chia thành b n nhóm chính: nhóm gi*i pháp tài chính; nhóm gi*i pháp vn con ngưgi; nhóm gi*i pháp vn

cơ ch#, chính sách qu*n lý ñWu tư t˜ NSNN; nhóm gi*i pháp khác Tuy nhiên, trong nghiên c u này ñã ñưa ra các gi*i pháp r6t chung cho toàn bV ho0t ñVng qu*n lý d%

án ñWu tư t˜ v n NSNN và nâng cao hi u qu* c a nó, chưa th\ hi n ñư.c nhqng gi*i pháp nào s™ ñư.c áp d•ng t$p trung cho t˜ng ñja phương riêng bi t

Ngoài ra, trên các t0p chí chuyên ngành có r6t nhinu bài vi#t, công trình ñn c$p ñ#n qu*n lý d% án ñWu tư bang v n NSNN Có th\ k\ ra ñây mVt s bài vi#t quan trrng như: “Nâng cao hi.u qu s; d<ng v/n ñ u tư xây d ng cơ b n”[48] c a Tào Hqu Phùng trên T0p chí Tài chính (6/440), “Vài ý ki%n v? s;a ñ@i b@ sung ñi?u

l qu n lý ñ u tư và xây d ng”[53] c a Khi#u Phúc Quynh trên Thgi báo tài chính

Vi t Nam s 27 năm 2003, “Qui ch% ñAu th u B nhCng vAn ñ? bDc xúc”[72] c a TrWn Trjnh Tưgng trên t0p chí Xây d%ng s 7 năm 2004… Nhqng bài báo này ít nhinu ñã phân tích ñư.c th%c tr0ng vn qu*n lý d% án ñWu tư bang v n NSNN và có

ñn xu6t gi*i pháp ñ\ gi*i quy#t nhqng t'n ñrng Tuy nhiên, trong khuôn khm bài vi#t thì chưa th\ phân tích sâu vn th%c tr0ng cũng như ñưa ra các gi*i pháp sát ñáng cho v6n ñn Hơn nqa t˜ sau các Nghj ñjnh m5i ban hành: Nghj ñjnh s 16/2005/Nð CP ngày 7/2/2005 vn qu*n lý d% án ñWu tư xây d%ng công trình, Nghj ðjnh s 108/2006/Nð CP ngày 29/11/2005 vn thi hành chi ti#t lu$t ñWu tư; các quy#t ñjnh: Quy#t ñjnh c a BV trư|ng BV Xây d%ng s 11/2005/Qð BXD ngày 15/04/2005 vn

vi c ban hành ñjnh m c chi phí l$p d% án và thi#t k# xây d%ng công trình, Quy#t ñjnh s c a BV trư|ng BV tài chính 32/2006/Qð BTC ngày 06/06/2006 vn vi c ban hành quy ch# ho0t ñVng thanh tra, ki\m tra tài chính, Quy#t ñjnh s 56/2008/QðBTC c a BV tài chính ngày 17/07/2008 vn ban hành quy trình th•m tra quy#t toán d% án hoàn thành ñ i v5i các d% án s„ d•ng v n NSNN… Thì các cơ ch#, quy trình qu*n lý d% án ñWu tư bang v n NSNN ñã hoàn thi n hơn r6t nhinu

V5i tinh thWn ti#p thu, k# th˜a có chrn lrc các k#t qu* nghiên c u c a các công trình trư5c ñây, trong lu$n án, tác gi* t$p trung nghiên c u mVt cách khá toàn

di n và chuyên sâu vn các phương di n lý lu$n l”n th%c ti•n vn hi u qu* d% án ñWu

tư bang v n ngân sách nhà nư5c, trên cơ s| ñó ñn xu6t các gi*i pháp thi#t th%c và kh* thi nham tăng cưgng hi u qu* ñWu tư bang v n NSNN

6 Nh\ng ñóng góp khoa hƒc cqa lu{n án

* Nhqng ñóng góp m5i vn m[t hrc thu$t, lý lu$n:

Nghiên c u d% án ñWu tư và hi u qu* d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c trong b i c*nh Vi t Nam, lu$n án ñn xu6t cách th c phân lo0i d% án ñWu tư căn

c trên “hình th c ñWu tư”, theo ñó có 3 lo0i d% án: (i) D% án ñWu tư có công trình xây d%ng cơ b*n; (ii) D% án ñWu tư không có công trình xây d%ng cơ b*n; (iii) D% án ñWu tư h•n h.p bao g'm c* ñWu tư và xây d%ng cơ b*n M•i lo0i ñòi h“i ph*i có nhqng chính sách qu*n lý phù h.p nham ñ0t ñư.c hi u qu*

Lu$n án cũng chd ra hai ñ[c ñi\m c a d% án ñWu tư bang v n NSNN, bao g'm (i) D% án không gzn v5i mVt ch s| hqu ñích th%c, và (ii) D% án là hình th c hàng hóa, djch v• công mà trong ñó có hàng hóa công cVng thuWn túy và không thuWn túy Hai ñ[c ñi\m này d”n ñ#n nhqng khó khăn trong qu*n lý như: d• gây

lãng phí, th6t thoát ñ[c bi t là kém hi u qu*, là căn c cho yêu cWu tái cơ c6u ñWu tư công và tăng cưgng xã hVi hóa d% án ñWu tư bang v n NSNN

Lu$n án ñn xu6t nhóm các chd tiêu ñánh giá hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN, trong ñó có chd tiêu ñánh tác ñVng c a d% án ñWu tư ñ#n tăng trư|ng kinh t# qua mô hình kinh t# lư.ng; chd tiêu ñánh giá tác ñVng d% án ñ#n công bang xã hVi thông qua các h s Gini và ñưgng cong Lorenz; chd tiêu ñánh giá tác ñVng d% án ñ#n thu hút d% án ngoài NSNN

*Nhqng k#t lu$n, ñn xu6t m5i rút ra ñư.c t˜ k#t qu* nghiên c u, kh*o sát c a lu$n án:

Lu$n án kh£ng ñjnh hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN còn th6p so v5i

kỳ vrng, ñư.c ch ng minh qua m c ñV tác ñVng còn y#u c a d% án ñWu tư ñ#n tăng trư|ng kinh t#, chuy\n djch cơ c6u kinh t#, t0o vi c làm, môi trưgng, phát tri\n kinh t# vùng khó khăn và công bang xã hVi Lu$n án cũng ñưa ra 13 nguyên nhân d”n ñ#n hi u qu* ñWu tư th6p trong ñó nh6n m0nh s% b6t c$p vn văn b*n ch# ñV trong qu*n lý d% án giqa Lu$t ñWu tư và Lu$t ñ6u thWu t0i ñinu kho*n quy ñjnh vn v n nhà nư5c

Nghiên c u các d% án ñWu tư bang NSNN trên ñja bàn tdnh Bzc Giang, lu$n

án ñưa ra tám nhóm gi*i pháp m5i cho vi c nâng cao hi u qu* d% án trên ñja bàn tdnh, ñó là: (1) Ban hành quy ñjnh h.p tác Nhà nư5c – Tư nhân (PPP) trong lĩnh v%c ñWu tư d% án, Ban hành quy ñjnh thuê tm ch c qu*n lý d% án ñWu tư bang v n NSNN; (2) ð•y nhanh ti#n ñV l$p quy ho0ch xây d%ng và tăng cưgng qu*n lý ñWu tư theo quy ho0ch; (3) Quy trình l$p, th•m ñjnh, phê duy t d% án ñWu tư; (4) Qu*n lý

v n c a các d% án ñWu tý; (5) Công tác ki\m tra, ki\m soát, giám sát c a nhŕ ný5c; (7) ðmi m5i công tác ñinu hành tri\n khai d% án; (8) Ki n toàn ho0t ñVng c a tm ch c

Tư v6n ñinu hành d% án

Lu$n án cũng ñưa ra mVt s ki#n nghj m5i ñ i v5i Nhà nư5c, trong ñó có: (i) Ban hành Lu$t ñWu tư công; (ii) Giao ch c năng qu*n lý Nhà nư5c vn công tác ñ6u thWu cho BV Xây d%ng

Chương 2: Th c tr4ng hi u qu d án ñ u tư b ng v n ngân sách nhà

nư c trên ñ#a bàn t%nh B'c Giang

Chương 3: Gi i pháp nâng cao hi u qu d án ñ u tư b ng v n ngân sách nhà nư c trên ñ#a bàn t%nh B'c Giang

CHƯƠNG 1

CƠ Sy LÝ LU)N VẨ HI U QU D ÁN đ!U TƯ

B#NG V N NGÂN SÁCH NHÀ NƯ$C

1.1 TCng quan vI dK án ựMu tư bQng vRn NSNN

1.1.1 Hoit ựeng ựMu tư [25], [26]

1.1.1.1 Khái ni m ự u tư

Th%c tiỚn cho th6y, ựWu tư là ho0t ựVng h#t s c quan trrng ự i v5i s% tăng trư|ng và phát tri\n kinh t#, v5i tWm quan trrng c a ựWu tư ự i v5i nnn kinh t# không làm cho ngưgi ta dỚ th ng nh6t vn khái ni m ựWu tư Sau ựây là nhqng quan

ni m ựi\n hình vn ựWu tư c a mVt s nhà kinh t# hrc

Nhà kinh t# hrc John M Keynes cho rang: ựWu tư là ho0t ựVng mua szm tài s*n c ựjnh ự\ ti#n hành s*n xu6t ho[c có th\ mua tài s*n tài chắnh ự\ thu l.i nhu$n

ỘđWu tư, theo cách dùng thông thưgng là vi c cá nhân ho[c công ty mua szm mVt tài s*n đôi khi, thu$t ngq này còn bj gi5i h0n trong vi c mua mVt tài s*n t0i s| giao djch ch ng khoánỢ [38 tr116 177] Qng nói ự#n ựWu tư mua szm tài chắnh, song ch y#u t$p trung vào khái ni m ựWu tư t0o thêm tài s*n v$t ch6t m5i

Nhà kinh t# hrc P.A Samuelson có quan ựi\m: ựWu tư là ho0t ựVng t0o ra

v n tư b*n th%c s%, theo các d0ng nhà |, ựWu tư vào tài s*n c ựjnh c a doanh nghi p như máy móc, thi#t bj và nhà xư|ng và tăng thêm hàng t'n kho đWu tư cũng

có th\ dư5i d0ng vô hình như giáo dỚc, nâng cao ch6t lư.ng nhân l%c, nghiên c u, phát minhẦ đ i v5i ông, trong thu$t ngq tài chắnh, ựWu tư mang mVt nghĩa hoàn toàn khác, dùng ự\ chd mua mVt lo0i ch ng khoán [47tr762] hay nói cách khác, ựó không ph*i ựWu tư th%c s% c a nnn kinh t# Trên góc ựV làm tăng thu nh$p cho tương lai, ựWu tư ựư.c hi\u là: Ho0t ựVng kinh t# tỊ bỘ tiêu dùng hi n nay v5i tWm nhìn ự\ tăng s*n lư.ng trong tương lai Trên góc ựV r i ro ựWu tư, ựWu tư ựư.c hi\u

là Ộcanh b0c c a tương laiỢ v5i ninm tin, kỳ vrng thu nh$p do ựWu tư ựem l0i sỎ cao hơn chi phắ ựWu tư [47tr 111 115] Các v6n ựn mà P.A.Samuelson nêu ra trong cách ti#p c$n vn ựWu tư ựã cho bi#t: đWu tư là hy sinh tiêu dùng hôm nay ự\ có thu nh$p

cao hơn trong tương lai và ựó là quá trình ch a ự%ng nhqng r i ro

Nhà kinh t# R.J.Gordon thì cho rang: ựWu tư là ựưa thêm s*n phỚm cu i cùng vào kho tài s*n v$t ch6t s*n sinh ra thu nh$p c a qu c gia hay thay th# các tài s*n v$t ch6t cũ ựã hao mòn đWu tư bao g'm ựWu tư t'n kho và ựWu tư c ựjnh [55 tr 7778] Khái ni m c a ông nêu ra ựã xem xét ựWu tư trên giác ựV k#t qu* c a ho0t ựVng ựWu tư ựem l0i cho nnn kinh t# trong quá trình tái s*n xu6t

Nhóm tác gi* Jack Hirshleifer Amihai Glazer thì ti#p c$n khái ni m ựWu tư tỊ s% l%a chrn cá nhân v5i tư cách là ngưgi tiêu dùng ho[c ngưgi s| hqu ngu'n l%c Các tác gi* này cho rang, ựWu tư là cách l%a chrn th ba, trung gian giqa tiêu dùng

và s| hqu ngu'n l%c Ngoài vi c mỚi cá nhân ph*i quy#t ựjnh xem tiêu dùng lo0i s*n phỚm gì, kinh doanh ngu'n l%c như th# nào thì cWn ph*i ti#t ki m ự\ có thêm ngu'n l%c m5i ựWu tư là t0o thêm các ngu'n l%c m5i, còn nhqng ho0t ựVng tìm ki#m l.i nhu$n mà không t0o ra ngu'n l%c m5i thì không ph*i ựWu tư [37tr437]

Tác gi* Pierrce Conso cho rang, khái ni m ựWu tư cWn ựư.c xét trên tỊng quan ựi\m (i) Theo quan ựi\m kinh t# thì ựWu tư làm tăng v n c ựjnh, tham gia vào ho0t ựVng c a doanh nghi p trong nhinu kỳ kinh doanh n i ti#p đó là quy trình làm tăng tài s*n c ựjnh ự\ s*n xu6t kinh doanh (ii) Theo quan ựi\m tài chắnh, ựWu

tư là quá trình làm b6t ựVng hoá mVt s v n nham thu l.i nhu$n trong thgi kỳ ti#p sau (iii) Theo quan ựi\m k# toán, khái ni m ựWu tư gzn linn v5i vi c phân bm các kho*n v n ựWu tư vào mỚc ựắch chi c ựjnh, trong thgi gian nh6t ựjnh phỚc vỚ cho công tác qu*n lý k#t qu* ựWu tư [55 tr 230]

Trong cu n ỘTỊ ựi\n kinh t# hrc hi n ự0iỢ do D.W Pearce biên so0n thì ựưa ra khái ni m: ựWu tư là kho*n chi tiêu cho các d% án bm sung v n v$t ch6t, ngu'n nhân l%c và hàng t'n kho [31 tr531] Như v$y, D.W Pearce ựã ti#p c$n khái

ni m ựWu tư trên góc ựV sẤ dỚng v n cho ự i tư.ng cỚ th\

Tóm l0i có th\ khái quát chung l0i c a khái ni m ựWu tư là ỘđWu tư là quá trình sẤ dỚng các ngu'n l%c | hi n t0i ự\ ti#n hành các ho0t ựVng nham thu ựư.c các k#t qu*, th%c hi n ựư.c nhqng mỚc tiêu nh6t ựjnh trong tương laiỢ Trong ựó các ngu'n l%c sẤ dỚng có th\ là tinn, là tài nguyên thiên nhiên, là s c lao ựVng và trắ

tu Nhqng k#t qu* ñ0t ñư.c có th\ là s% gia tăng tài s*n v$t ch6t, tài s*n tài chính ho[c là tài s*n trí tu và ngu'n l%c có ñ ñinu ki n ñ\ làm vi c v5i năng su6t cao hơn cho nnn kinh t# và cho toàn bV xã hVi

1.1.1.2 Khái ni m v n ñ u tư [7], [25], [26]

a Khái ni m

V n ñWu tư là tinn tích lu} c a xã hVi, c a các ñơn vj s*n xu6t kinh doanh, djch v•, là tinn ti#t ki m c a dân và v n huy ñVng t˜ các ngu'n khác nhau như liên doanh, liên k#t ho[c tài tr c a nư5c ngoài nham ñ\: tái s*n xu6t, các tài s*n c ñjnh ñ\ duy trì ho0t ñVng c a các cơ s| v$t ch6t k} thu$t hi n có, ñ\ ñmi m5i và bm sung các cơ s| v$t ch6t k} thu$t cho nnn kinh t#, cho các ngành ho[c các cơ s| kinh doanh djch v•, cũng như th%c hi n các chi phí cWn thi#t t0o ñinu ki n cho s% bzt ñWu ho0t ñVng c a các cơ s| v$t ch6t k} thu$t m5i ñư.c bm sung ho[c m5i ñư.c ñmi m5i

b ðAc ñiBm v2 v n ñ u tư

ThD nhAt, ñWu tư ñư.c coi là y#u t kh|i ñWu cơ b*n c a s% phát tri\n và sinh lgi Tuy nhiên, có nhinu y#u t t0o nên tăng trư|ng và sinh lgi, trong ñó có y#u t ñWu tư Nhưng ñ\ bzt ñWu mVt quá trình s*n xu6t ho[c tái m| rVng quá trình này, trư5c h#t ph*i có v n ñWu tư Nhg s% chuy\n hoá v n ñWu tư thành v n kinh doanh ti#n hành ho0t ñVng, t˜ ñó tăng trư|ng và sinh lgi Trong các y#u t t0o ra s% tăng trư|ng và sinh lgi này v n ñWu tư ñư.c coi là mVt trong nhqng y#u t cơ b*n ð[c ñi\m này không chd nói lên vai trò quan trrng c a ñWu tư trong vi c phát tri\n kinh t#

mà còn chd ra ñVng l%c quan trrng kích thích các nhà ñWu tư nham m•c ñích sinh lgi Tuy nhiên, ñVng l%c này thưgng v6p ph*i nhqng l%c c*n b|i mVt s ñ[c ñi\m khác ThD hai, ñWu tư ñòi h“i mVt kh i lư.ng v n l5n, kh i lư.ng v n ñWu tư l5n thưgng là t6t y#u khách quan nham t0o ra nhqng ñinu ki n v$t ch6t k} thu$t cWn thi#t ñ*m b*o cho tăng trư|ng và phát tri\n kinh t# như: Xây d%ng mVt h th ng cơ s| h0 tWng, xây d%ng các cơ s| công nghi p luy n kim, ch# t0o máy, công nghi p hoá dWu, công nghi p lương th%c th%c ph•m, ngành ñi n năng

Vì s„ d•ng mVt kh i lư.ng v n khmng l', nên n#u s„ d•ng v n kém hi u qu* s™ gây nhinu phương h0i ñ#n s% phát tri\n kinh t# xã hVi ð[c bi t, s„ d•ng v n

ñWu tư nư5c ngoài v5i kh i lư.ng v n l5n và kém hi u qu* thì gánh n nư5c ngoài ngày càng ch'ng ch6t vì không có kh* năng tr* n., tình hình tài chính khó khăn s™ d”n ñ#n kh ng ho*ng tài chính tinn t Các cơn l c kh ng ho*ng tài chính tinn t v˜a qua là nhqng ñi\n hình vn tình tr0ng này

ThD ba, quá trình ñWu tư XDCB ph*i tr*i qua mVt quá trình lao ñVng r6t dài m5i có th\ ñưa vào s„ d•ng ñư.c vì s*n ph•m XDCB mang tính ñ[c bi t và tmng h.p S*n xu6t không theo mVt dây truynn hàng lo0t mà m•i công trình, d% án có ki\u cách, tính ch6t khác nhau l0i ph• thuVc vào nhinu y#u t ñinu ki n t% nhiên, ñja ñi\m ho0t ñVng thay ñmi liên t•c và phân tán, thgi gian khai thác và s„ d•ng thưgng

là 10 năm, 20 năm, 50 năm ho[c lâu hơn tuỳ thuVc vào tính ch6t d% án

Quá trình ñWu tư thưgng g'm ba giai ño0n: Xây d%ng d% án, th%c hi n d% án

và khai thác d% án

Giai ño0n xây d%ng d% án, giai ño0n th%c hi n d% án là giai ño0n t6t y#u, nhqng giai ño0n này l0i kéo dài mà không t0o ra s*n ph•m ðây chính là nguyên nhân

c a công th c “ðWu tư mâu thu”n v5i tiêu dùng”, vì v$y, có nhà kinh t# cho rang ñWu tư

là quá trình làm b6t ñVng hoá mVt s v n nham thu l.i nhu$n trong nhinu thgi kỳ n i ti#p sau này, cho nên mu n nâng hi u qu* s„ d•ng v n ñWu tư cWn chú ý t$p trung các ñinu ki n ñWu tư có trrng ñi\m nham ñưa nhanh d% án vào khai thác

Khi xét hi u qu* ñWu tư cWn quan tâm xem xét toàn bV ba giai ño0n c a quá trình ñWu tư, tránh tình tr0ng thiên l ch, chd t$p trung vào giai ño0n th%c hi n d% án

mà không chú ý vào c* thgi gian khai thác d% án

Do chú ý s*n xu6t kéo dài nên vi c hoàn v n ñư.c các nhà ñWu tư ñ[c bi t quan tâm, ph*i l%a chrn trình t% b“ v n thích h.p ñ\ gi*m m c t i ña thi t h0i do ñrng v n | s*n ph•m d| dang, vi c coi trrng hi u qu* kinh t# do ñWu tư mang l0i là r6t cWn thi#t nên ph*i có các phương án l%a chrn t i ưu, ñ*m b*o trình t% XDCB Thgi gian hoàn v n là mVt chd tiêu r6t quan trrng trong vi c ño lưgng và ñánh giá

hi u qu* v n ñWu tư

ThD tư, ñWu tư là mVt lĩnh v%c có r i ro l5n R i ro, trong lĩnh v%c ñWu tư XDCB ch y#u do thgi gian c a quá trình ñWu tư kéo dài Trong thgi gian này, các

y#u t kinh t#, chính trj và c* t% nhiên *nh hư“ng s™ gây nên nhqng tmn th6t mà các nhà ñWu tư không lưgng ñjnh h#t các y#u t ñư.c ñWu tư khi l$p d% án S% thay ñmi chính sách như qu c hqu hoá các cơ s| s*n xu6t, thay ñmi chính sách thu#, m c lãi su6t, s% thay ñmi thj trưgng, thay ñmi nhu cWu s*n ph•m cũng có th\ gây nên thi t h0i cho các nhà ñWu tư, tránh ñư.c ho[c h0n ch# r i ro s™ thu ñư.c nhqng món lgi l5n,

và ñây là ninm hy vrng kích thích các nhà ñWu tư Chính xét trên phương di n này

mà Samuelson cho rang: ñWu tư là s% ñánh b0c vn tương lai v5i hy vrng thu nh$p

c a quá trình ñWu tư s™ l5n hơn chi phí c a quá trình này ð[c ñi\m chd ra rang, n#u

mu n khuy#n khích ñWu tư cWn ph*i quan tâm ñ#n l.i ích c a các nhà ñWu tư L.i ích mà các nhà ñWu tư quan tâm nh6t là hoàn ñ v n ñWu tư c a hr và l.i nhu$n t i

ña thu ñư.c nhg h0n ch# ho[c tránh r i ro Do ñó hr mong mu n hoàn v n nhanh

và có lãi Vì v$y, các chính sách khuy#n khích ñWu tư cWn quan tâm ñ#n nhqng ưu ñi\m mi•n, gi*m thu# trong thgi kỳ ñWu vn kh6u hao cao, vn lãi su6t vay v n th6p,

vn chuy\n v n và lãi vn nư5c nhanh, thu$n ti n (v n ñWu tư nư5c ngoài)

c Các nguCn hình thành v n ñ u tư [39]

V n ñWu tư c a nnn kinh t# ñư.c hình thành t˜ hai ngu'n chính là v n trong nư5c và v n nư5c ngoài

V/n trong nư!c

Cơ s| v$t ch6t k} thu$t ñ\ có th\ ti#p thu và phát huy tác d•ng c a v n ñWu

tư nư5c ngoài ñ i v5i s% phát tri\n kinh t# c a ñ6t nư5c chính là kh i lư.ng v n ñWu

tư trong nư5c TŽ l giqa v n huy ñVng ñư.c | trong nư5c ñ\ ti#p nh$n và s„ d•ng

có hi u qu* v n nư5c ngoài tuỳ thuVc vào ñ[c ñi\m và ñinu ki n phát tri\n kinh t#

xã hVi c a m•i nư5c

Xét vn lâu dài thì ngu'n v n ñ*m b*o cho s% tăng trư|ng kinh t# mVt cách liên t•c, ñưa ñ6t nư5c ñ#n s% ph'n vinh mVt cách chzc chzn và không ph• thuVc ph*i là ngu'n v n ñWu tư trong nư5c

V n ngân sách nhà nư5c: g'm ngân sách trung ương và ngân sách ñja phương V n ngân sách ñư.c hình thành t˜ v n tích lu} c a nnn kinh t# và ñư.c Nhà nư5c duy trì trong k# ho0ch ngân sách ñ\ c6p cho ñơn vj th%c hi n các công trình thuVc k# ho0ch Nhà nư5c

V n c a các doanh nghi p: đư.c hình thành tỊ l.i nhu$n ự\ l0i c a các doanh nghi p ự\ bm sung cho v n kinh doanh Ngu'n v n này luôn có vai trò to l5n

và tác dỚng tr%c ti#p nh6t ự i v5i t c ựV tăng trư|ng hàng năm c a tmng s*n phỚm trong nư5c đây chắnh là ngu'n v n mà các chắnh sách kinh t# trong các giai ựo0n ti#p theo

V n c a tư nhân và c a hV gia ựình: Trong xu hư5ng khuy#n khắch ựWu tư trong nư5c và cm phWn hoá nhqng doanh nghi p nhà nư5c làm ăn thua lỚ thì ngu'n

v n ựWu tư tỊ khu v%c này ngày càng l5n vn quy mô và tỆ trrng so v5i v n ựWu tư

c a khu v%c Nhà nư5c

V/n nư!c ngoài

V n ựWu tư nư5c ngoài là v n c a các tm ch c, cá nhân nư5c ngoài ựWu tư vào trong nư5c dư5i các hình th c ựWu tư gián ti#p ho[c ựWu tư tr%c ti#p

V n ựWu tư gián ti#p: là v n c a các Chắnh Ph , các tm ch c qu c t# như:

Vi n tr không hoàn l0i, cho vay ưu ựãi v5i lãi su6t th6p v5i thgi h0n dài, k\ c* vay theo hình th c thông thưgng MVt hình th c phm bi#n c a ựWu tư gián ti#p t'n t0i dư5i hình th c ODA Vi n tr phát tri\n chắnh th c c a các nư5c công nghi p phát tri\n V n ựWu tư gián ti#p thưgng l5n, cho nên tác dỚng m0nh và nhanh ự i v5i

vi c gi*i quy#t d t ựi\m các nhu cWu phát tri\n kinh t#, xã hVi c a nư5c nh$n ựWu

tư Tuy nhiên, ti#p nh$n v n ựWu tư gián ti#p thưgng gzn v5i vi c tr* giá bang chắnh trj và n nWn ch'ng ch6t n#u không sẤ dỚng có hi u qu* v n vay và th%c hi n nghiêm ng[t ch# ựV tr* n vay Các nư5c đông Nam Á và NICS đông Á ựã th%c

hi n gi*i pháp vay dài h0n, vay ngzn h0n r6t h0n ch# và ự[c bi t không vay thương m0i Vay dài h0n lãi su6t th6p, vi c tr* n không khó khăn vì có thgi gian ho0t ựVng

ự ự\ thu h'i v n

V n ựWu tư tr%c ti#p (FDI): là v n c a các doanh nghi p và cá nhân nư5c ngoài ựWu tư sang các nư5c khác và tr%c ti#p qu*n lý ho[c tham gia qu*n lý quá trình sẤ dỚng và thu h'i v n bỘ ra V n này thưgng không chd ự l5n ự\ gi*i quy#t

d t ựi\m tỊng v6n ựn kinh t# xã hVi c a nư5c nh$n ựWu tư Tuy nhiên, v5i v n ựWu

tư tr%c ti#p, nư5c nh$n ựWu tư không ph*i lo tr* n., l0i có th\ dỚ dàng có ựư.c công

ngh (do ngưgi ñWu tư ñem vào góp v n s„ d•ng), trong ñó có c* công ngh bj c6m xu6t theo con ñưgng ngo0i thương, vì lý do c0nh tranh hay c6m v$n nư5c nh$n ñWu tư; hrc t$p kinh nghi m qu*n lý, tác phong làm vi c theo l i công nghi p c a nư5c ngoài, gián ti#p có ch• ñ ng trên thj trưgng th# gi5i; nhanh chóng ñư.c th# gi5i bi#t ñ#n thông qua quan h làm ăn v5i nhà ñWu tư Nư5c nh$n ñWu tư tr%c ti#p ph*i chia s¨ l.i ích kinh t# do ñWu tư ñem l0i v5i ngưgi ñWu tư theo m c ñV góp v n c a hr

Vì v$y, có quan ñi\m cho rang ñWu tư tr%c ti#p s™ làm c0n ki t tài nguyên c a nư5c nh$n ñWu tư

D% án ñWu tư là mVt t$p h' sơ tài li u, trình bày mVt cách chi ti#t và có h

th ng các ho0t ñVng và chi phí theo mVt k# ho0ch nham ñ0t ñư.c nhqng k#t qu* nh6t ñjnh trên cơ s| nhqng m•c tiêu xác ñjnh

Theo góc ñV qu*n lý: D% án ñWu tư là mVt công c• qu*n lý vi c s„ d•ng

v n, v$t tư, lao ñVng ñ\ t0o ra các k#t qu* tài chính, kinh t# xã hVi trong mVt thgi gian dài

Trên góc ñV k# ho0ch hóa: D% án ñWu tư là mVt công c• th\ hi n k# ho0ch chi ti#t, c a mVt công vi c ñWu tư s*n xu6t kinh doanh, phát tri\n kinh t# xã hVi, là tinn ñn ñ\ ra các quy#t ñjnh ñWu tư và tài tr v n Xét theo góc ñV này d% án ñWu tư

là mVt ho0t ñVng kinh t# riêng bi t nh“ nh6t trong công tác k# ho0ch hóa nnn kinh t# nói chung (mVt ñơn vj s*n xu6t kinh doanh cùng mVt thgi kỳ có th\ th%c hi n nhinu d% án)

Xét vn m[t nVi dung: D% án ựWu tư là tmng th\ các ho0t ựVng và chi phắ cWn thi#t, ựư.c b trắ theo k# ho0ch ch[t chỎ v5i ljch thgi gian và ựja ựi\m xác ựjnh ự\ t0o m5i, m| rVng ho[c c*i t0o nhqng cơ s| v$t ch6t nh6t ựjnh nham th%c hi n các mỚc tiêu nh6t ựjnh trong tương lai

Trong ỘQuy ch# ựWu tư và xây d%ngỢ: D% án ựWu tư là mVt t$p h.p nhqng

ựn xu6t có liên quan ự#n vi c bỘ v n ự\ t0o m5i, m| rVng ho[c c*i t0o nhqng cơ s| v$t ch6t nh6t ựjnh nham ự0t ựư.c s% tăng trư|ng ho[c duy trì, c*i ti#n, nâng cao ch6t lư.ng c a s*n phỚm ho[c djch vỚ trong kho*ng thgi gian xác ựjnh

Như v$y, mVt d% án ựWu tư bao g'm b n thành phWn chắnh:

MỚc tiêu c a d% án ựư.c th\ hi n | hai m c:

+ MỚc tiêu phát tri\n th\ hi n s% ựóng góp c a d% án vào vi c th%c hi n các mỚc tiêu chung c a mVt qu c gia MỚc tiêu này ựư.c th%c hi n thông qua nhqng l.i ắch d% án mang l0i cho nnn kinh t# xã hVi

+ MỚc tiêu tr%c ti#p c a ch ựWu tư ựó là các mỚc tiêu cỚ th\ cWn ự0t ựư.c

c a vi c th%c hi n d% án MỚc tiêu này ựư.c th%c hi n thông qua nhqng l.i ắch tài chắnh mà ch ựWu tư thu ựư.c tỊ d% án

Các k#t qu*: đó là nhqng k#t qu* cỚ th\, có th\ ựjnh lư.ng ựư.c t0o ra tỊ các ho0t ựVng khác nhau c a d% án đây là ựinu ki n cWn thi#t th%c hi n ựư.c các mỚc tiêu c a d% án

Các ho0t ựVng: Là nhqng nhi m vỚ ho[c hành ựVng ựư.c th%c hi n trong d% án ự\ t0o ra các k#t qu* nh6t ựjnh Nhqng nhi m vỚ ho[c hành ựVng này cùng v5i mVt ljch bi\u và s% phân công trách nhi m cỚ th\ c a các bV ph$n th%c hi n sỎ t0o thành k# ho0ch làm vi c c a d% án

Các ngu'n l%c: vn v$t ch6t, tài chắnh và con ngưgi cWn thi#t ự\ ti#n hành các ho0t ựVng c a d% án Giá trj ho[c chi phắ c a các ngu'n l%c này chắnh là v n ựWu tư cWn cho d% án

b đAc ựiBm d án ự u tư

Xu6t phát tỊ khái ni m d% án ựWu tư, có th\ nh$n bi#t nhqng ự[c ựi\m cơ b*n sau ựây c a d% án:

D% án khơng chd là mVt ý tư|ng hay phác th*o mà cịn là hàm ý hành đVng v5i m•c tiêu c• th\ N#u khơng cĩ hành đVng thì d% án vĩnh vi•n t'n t0i | tr0ng thái tinm năng

D% án khơng ph*i là mVt nghiên c u tr˜u tư.ng hay ng d•ng mà ph*i nham đáp ng mVt nhu cWu c• th\ đã đư.c đ[t ra, t0o nên mVt th%c t# m5i

D% án t'n t0i trong mVt mơi trưgng khơng chzc chzn Mơi trưgng tri\n khai d% án thưgng xuyên thay đmi, ch a đ%ng nhinu y#u t b6t đjnh nên trong d% án r i

ro thưgng là l5n và cĩ th\ x*y ra ð[c đi\m này cĩ *nh hư|ng r6t l5n đ#n m c đV thành cơng c a d% án và là m i quan tâm đ[c bi t c a các nhà qu*n lý d% án

D% án bj khơng ch# b|i thgi h0n Là mVt t$p h.p các ho0t đVng đ[c thù ph*i cĩ thgi h0n k#t thúc Mri s% ch$m tr• trong th%c hi n d% án s™ làm m6t cơ hVi phát tri\n, kéo theo nhqng b6t l.i tmn th6t cho nhà đWu tư và cho nnn kinh t#

D% án chju s% ràng buVc vn ngu'n l%c Thơng thưgng, các d% án bj ràng buVc vn v n, v$t tư và lao đVng ð i v5i d% án quy mơ càng l5n m c đV ràng buVc

vn ngu'n l%c càng cao và càng ph c t0p: mri quy#t đjnh liên quan đ#n các v6n đn n*y sinh trong quá trình th%c hi n d% án đnu bj chi ph i b|i nhinu m i quan h , ch£ng h0n: ch đWu tư, nhà tư v6n, nhà thWu, các nhà tài tr., nhân cơng, các nhà k} thu$t X„ lý t t các ràng buVc này là y#u t quan trrng gĩp phWn đ0t t5i m•c tiêu

c a d% án

1.1.2.2 SK cMn thi;t phUi ti;n hành các hoit đeng đMu tư theo dK án [7]

ðWu tư cĩ vai trị quan trrng đ i v5i s% phát tri\n, đ i v5i mVt qu c gia đây

là mVt lĩnh v%c ho0t đVng nham t0o ra và duy trì c a các cơ s| v$t ch6t k} thu$t c a nnn kinh t# ð i v5i các cơ s| s*n xu6t kinh doanh djch v•, ho0t đVng đWu tư là mVt

bV ph$n trong ho0t đVng s*n xu6t kinh doanh nham tăng thêm cơ s| v$t ch6t k} thu$t m5i, duy trì s% ho0t đVng c a cơ s| v$t ch6t hi n cĩ, và vì th# là đinu ki n c a phát tri\n s*n xu6t kinh doanh djch v• c a các doanh nghi p

Ho0t đVng đWu tư nh6t là ho0t đVng đWu tư c a nhà nư5c cũng như đWu tư c a t$p đồn và doanh nghi p cĩ nhqng đ[c đi\m khác bi t v5i các đWu tư c a các lo0i hình thơng thưgng khác như:

Ho0t đVng đWu tư thưgng địi h“i cĩ s v n l5n và v n này cĩ th\ nam khê đrng trong su t quá trình th%c hi n đWu tư

Ho0t đVng đWu tư thưgng cĩ tính ch6t lâu dài đư.c th\ hi n | thgi gian th%c

hi n đWu tư, thgi gian cWn ho0t đVng đ\ thu h'i đ s v n đã b“ ra đ i v5i các cơ s| v$t ch6t k} thu$t ph•c v• s*n xu6t kinh doanh thưgng địi h“i nhinu năm tháng Do

đĩ khơng tránh kh“i s% tác đVng hai m[t tích c%c và tiêu c%c c a các y#u t khơng

mn đjnh vn t% nhiên, xã hVi, chính trj, kinh t#

K#t qu* và hi u qu* c a quá trình th%c hi n đWu tư chju *nh hư|ng nhinu

c a các y#u t khơng mn đjnh theo thgi gian và đinu ki n đja lý c a khơng gian

Các thành qu* c a ho0t đVng đWu tư cĩ giá trj s„ d•ng lâu dài nhinu năm, cĩ khi hàng trăm năm, hàng ngàn năm và th$m chí t'n t0i vĩnh vi•n như các cơng trình ki#n trúc nmi ti#ng th# gi5i (Kim t% tháp cm Ai C$p, Nhà thg La mã | Rơm, V0n Lý Trưgng Thành | Trung Qu c, Ăngcovát | Camphuchia…), đinu này nĩi lên giá trj l5n lao c a các thành qu* đWu tư

Các thành qu* c a ho0t đVng đWu tư là các cơng trình xây d%ng s™ ho0t đVng

| ngay nơi mà nĩ đư.c t0o d%ng nên Do đĩ, các đinu ki n vn đja lý, đja hình, đja ch6t t0i đĩ s™ *nh hư|ng khơng chd đ#n quá trình th%c hi n đWu tư mà c* quá trình v$n hành các k#t qu* đWu tư sau này Thí d• như: Quy mơ đWu tư xây d%ng nhà máy sàng tuy\n than | khu v%c m“ than tùy thuVc vào r6t nhinu trq lư.ng than c a m“ N#u trq lư.ng than c a m“ ít thì quy mơ nhà máy sàng tuy\n cũng khơng nên l5n đ\ đ*m b*o cho nhà máy hàng năm ho0t đVng h#t cơng su6t v5i s năm t'n t0i c a nhà máy theo d% ki#n trong d% án

ð\ đ*m b*o cho mri cơng cuVc đWu tư đư.c ti#n hành thu$n l.i, đ0t đư.c m•c tiêu mong mu n, đem l0i hi u qu* kinh t# xã hVi cao thì trư5c khi b“ v n ph*i làm t t cơng tác chu•n bj Cĩ nghĩa là ph*i xem xét, tính tốn tồn di n các khía c0nh thj trưgng, kinh t# k} thu$t, kinh t# tài chính, đinu ki n t% nhiên, mơi trưgng xã hVi, pháp lý… cĩ liên quan đ#n th%c hi n đWu tư, đ#n s% phát huy tác d•ng và hi u qu* đ0t đư.c c a cơng cuVc đWu tư Ph*i d% đốn đư.c các y#u t b6t đjnh (s™ x*y

ra trong quá trình k\ t˜ khi th%c hi n đWu tư cho t5i khi k#t thúc ho0t đVng c a d%

án) có *nh hư|ng ñ#n s% thành b0i c a công cuVc ñWu tư Mri s% xem xét, tính toán

và chu•n bj này ñư.c th\ hi n trong s% so0n th*o các d% án ñWu tư (l$p d% án ñWu tư) Có th\ nói, d% án ñWu tư (ñư.c so0n th*o t t) là kim chd nam, là cơ s| vqng chzc, là tinn ñn cho vi c th%c hi n các công cuVc ñWu tư ñ0t hi u qu* kinh t# xã hVi mong mu n

Tóm l0i: D% án có vai trò r6t quan trrng ñ i v5i ch ñWu tư, các nhà qu*n lý

và tác ñVng tr%c ti#p t5i ti#n trình phát tri\n kinh t# xã hVi N#u không có d% án, nnn kinh t# s™ khó nzm bzt ñư.c cơ hVi phát tri\n Nhqng công trình th# kŽ c a nhân lo0i trên th# gi5i luôn là minh ch ng vn tWm quan trrng c a d% án D% án là căn c quan trrng ñ\ quy#t ñjnh b“ v n ñWu tư, xây d%ng k# ho0ch ñWu tư và theo dõi quá trình th%c hi n ñWu tư D% án là căn c ñ\ các tm ch c tài chính ñưa ra quy#t ñjnh tài tr., các cơ quan ch c năng c a nhà nư5c phê duy t và c6p gi6y phép ñWu tư D% án còn ñư.c coi là công c• quan trrng qu*n lý v n, v$t tư, lao ñVng trong quá trình th%c hi n ñWu tư

1.1.2.3 Phân lo4i d án ñ u tư

Các d% án thưgng r6t ña d0ng vn c6p ñV, lo0i hình, quy mô, thgi h0n và ñư.c phân lo0i theo các tiêu th c khác nhau ð\ thu$n ti n cho vi c theo dõi qu*n lý và

ñn ra các bi n pháp nâng cao hi u qu* ho0t ñVng ñWu tư, cWn ti#n hành phân lo0i các d% án ñWu tư theo các tiêu th c sau:

Theo ngưgi kh|i xư5ng: D% án ñư.c phân lo0i thành d% án cá nhân, d% án t$p th\, d% án qu c gia, d% án qu c t#

Theo lĩnh v%c d% án: D% án ñư.c phân thành d% án xã hVi, d% án kinh t#, d%

án tm ch c, d% án k} thu$t, d% án h•n h.p

Theo hình th c ñWu tư: Theo tiêu chí này d% án ñWu tư có th\ chia thành 3 lo0i như sau: (i) D% án ñWu tư có công trình xây d%ng, (ii) D% án ñWu tư không có công trình xây d%ng ñó là nhưng d% án quy ho0ch, mua szm, chuy\n giao công ngh (iii) D% án ñWu tư h•n h.p g'm c* ñWu tư và xây d%ng, lo0i này hi n nay là phm bi#n ñ i v5i hWu h#t các d% án ñWu tư M•i lo0i ñòi h“i ph*i có nhqng chính sách qu*n lý phù h.p nham ñ0t ñư.c hi u qu*

D% án ñWu tư ñư.c chia thành d% án ñWu tư theo chinu rVng và d% án ñWu tư theo chinu sâu Trong ñó d% án ñWu tư theo chinu rVng thưgng ñòi h“i kh i lư.ng

v n l5n, thgi gian th%c hi n ñWu tư và thgi gian cWn ho0t ñVng ñ\ thu h'i ñ v n lâu, tính ch6t k} thu$t ph c t0p, ñV m0o hi\m cao Còn d% án ñWu tư theo chinu sâu thưgng ñòi h“i kh i lư.ng v n ít hơn, thgi gian th%c hi n ñWu tư không lâu, ñV m0o hi\m th6p hơn so v5i ñWu tư theo chinu rVng

Theo lĩnh v%c ho0t ñVng trong xã hVi: D% án ñWu tư có th\ phân chia thành d% án ñWu tư phát tri\n s*n xu6t kinh doanh, d% án ñWu tư phát tri\n khoa hrc k} thu$t, d% án ñWu tư phát tri\n c| s| h0 tWng Ho0t ñVng c a các d% án ñWu tư này có quan h tương h• v5i nhau Ch£ng h0n các d% án ñWu tư phát tri\n khoa hrc k} thu$t và cơ s| h0 tWng t0o ñinu ki n cho các d% án ñWu tư phát tri\n s*n xu6t kinh doanh ñ0t hi u qu* cao; còn các d% án ñWu tư phát tri\n s*n xu6t kinh doanh ñ#n lư.t l0i t0o tinm l%c cho các d% án ñWu tư phát tri\n khoa hrc k} thu$t, cơ s| h0 tWng

và các d% án ñWu tư khác

Theo thgi gian th%c hi n và phát huy tác d•ng ñ\ thu h'i ñ v n ñã b“ ra ta

có th\ phân chia các d% án thành d% án ñWu tư ngzn h0n (như d% án ñWu tư thương m0i) và d% án ñWu tư dài h0n (các d% án ñWu tư s*n xu6t, d% án ñWu tư phát tri\n khoa hrc k} thu$t, d% án xây d%ng cơ s| h0 tWng )

Theo s% phân c6p qu*n lý d% án (theo th•m quynn quy#t ñjnh ho[c c6p gi6y phép ñWu tư): Tùy theo tWm quan trrng và quy mô c a d% án, d% án ñư.c chia thành

4 nhóm: D% án quan trrng qu c gia (do Qu c hVi quy#t ñjnh ch trương ñWu tư), d%

Nhqng d% án ñWu tư bang v n NSNN là nhqng d% án không th%c hi n nguyên tzc hoàn tr* tr%c ti#p ñ i tư.ng c a ngu'n v n NSNN bao g'm:

Các d% án ñư.c Chính ph tài tr bao g'm: Các d% án thuVc k#t c6u h0 tWng

KT XH không có kh* năng thu h'i v n tr%c ti#p thuVc các lĩnh v%c: Cơ s| h0 tWng (các d% án giao thông th y l.i ); d% án tr'ng r˜ng ñWu ngu'n, r˜ng phòng hV, vưgn

qu c gia ; Các tr0m thú y, ñVng th%c v$t, nghiên c u gi ng m5i, các d% án xây d%ng công trình văn hóa, xã hVi, phúc l.i công cVng, d% án an ninh qu c phòng ; các d% án c a doanh nghi p Nhà nư5c ho0t ñVng công ích; các chương trình d% án phát tri\n KT XH

Các d% án ñWu tư ñư.c c6p phát t˜ NSNN khi có ñ các ñinu ki n sau:

Có ñWy ñ th t•c vn ñWu tư xây d%ng; ñư.c ghi k# ho0ch v n ñWu tư xây d%ng cơ b*n

Quy#t ñjnh thành l$p Ban qu*n lý d% án (trưgng h.p ph*i thành l$p ban qu*n lý d% án), bm nhi m trư|ng ban và k# toán trư|ng (ho[c trư|ng phòng k# toán), ch ñWu tư ñã m| tài kho*n c6p phát v n t0i h th ng c a Kho b0c nhà nư5c

Tm ch c ñ6u thWu tuy\n chrn tư v6n, mua szm hàng hóa, xây lzp theo quy ñjnh c a lu$t ñ6u thWu và quy ñjnh vn ñWu tư

Có kh i lư.ng hoàn thành ñ ñinu ki n ñư.c c6p v n thanh toán ho[c c6p t0m ng cho d% án

b ðAc ñiBm cIa d án ñ u tư b ng v n NSNN

Các d% án ñWu tư bang v n NSNN có nhqng ñ[c trưng sau:

D% án ñWu tư bang v n NSNN không gzn v5i mVt ch s„ hqu ñích th%c

do ñó vi c qu*n lý có bV máy r6t công knnh t˜ trung ương ñ#n ñja phương, qu*n lý r6t khó khăn, d• th6t thoát lãng phí

Nhqng d% án ñWu tư ñư.c c6p phát v n t˜ NSNN là nhqng d% án không th%c hi n theo nguyên tzc hoàn tr* tr%c ti#p

Các d% án ñư.c th%c hi n theo k# ho0ch ch[t ch™ c a Nhà nư5c, các ngành và ñja phương D% án ñWu tư bang v n NSNN như là nhqng ñơn vj nh“ nh6t trong chương trình và k# ho0ch Nhà nư5c, là phương ti n thông qua ñó Nhà nư5c th%c hi n chương trình k# ho0ch c a mình

Nhqng d% án ñWu tư bang v n NSNN ña phWn là nhqng d% án ñWu tư m5i, l5n và ph c t0p, *nh hư|ng rVng, có vj trí quan trrng trong vi c phát tri\n các ngành, các ñja phương và nnn kinh t#

Trong s các d% án ñWu tư bang v n NSNN, các d% án th%c hi n theo nguyên tzc c6p phát tăng lên và chi#m phWn ch y#u Do ñó, vi c qu*n lý d% án trong giai ño0n nghiên c u d% án và tri\n khai th%c hi n d% án có vai trò ñ[c

bi t quan trrng

Các d% án ñư.c tài tr bang v n NSNN có ch c năng t0o ñinu ki n cho

xã hVi và nnn kinh t# phát tri\n mn ñjnh, t0o môi trưgng cho d% án khác ñư.c th%c hi n t t hơn

Các d% án ñWu tư bang v n NSNN thưgng gi*i quy#t nhinu m•c tiêu khác nhau

Ch ñWu tư trong các d% án này không ph*i là ngưgi s| hqu v n mà là ngưgi ñư.c trao quynn tr%c ti#p qu*n lý và s„ d•ng v n

D% án ñWu tư bang v n NSNN là hình thành các hàng hóa, djch v• công cVng trong ñó có hành hóa công cVng thuWn tùy và không thuWn túy như: công viên, trưgng hrc, b nh vi n, ñưgng giao thông

1.1.3.2 Chu kỳ d án ñ u tư b ng v n NSNN [45]

Chu kỳ mVt d% án ñWu tư bang v n NSNN là các bư5c ho[c các giai ño0n mà mVt d% án ph*i tr*i qua bzt ñWu t˜ khi d% án m5i chd là ý ñ' cho ñ#n khi d% án ñư.c hoàn thành ch6m d t ho0t ñVng Ta có th\ minh hra chu kỳ c a d% án theo mô hình sau ñây:

Mô hình 1.1: Chu kỳ dK án ñMu tư bQng vRn NSNN

NguHn: Tác gi

Các giai ño0n c a chu kỳ d% án bao g'm: Chu•n bj ñWu tư, th%c hi n ñWu tư,

và v$n hành các k#t qu* ñWu tư (còn gri là giai ño0n v$n hành, khai thác c a d% án) NVi dung các bư5c công vi c trong m•i giai ño0n c a chu kỳ các d% án ñWu

tư không gi ng nhau, tuy thuVc vào lĩnh v%c ñWu tư (s*n xu6t kinh doanh hay k#t c6u h0 tWng, s*n xu6t công nghi p hay nông nghi p…), vào tích ch6t s*n xu6t (ñWu

tư chinu rVng hay chinu sâu), ñWu tư dài h0n hay ngzn h0n… Trong t6t c* các lo0i hình ho0t ñVng ñWu tư, d% án ñWu tư chinu rVng phát tri\n s*n xu6t công nghi p nói chung có nVi dung ph c t0p hơn, kh i lư.ng tính toán nhinu hơn, m c ñV chính xác

c a các k#t qu* nghiên c u có s% *nh hư|ng l5n ñ#n s% thành b0i trong ho0t ñVng

c a d% án Các nVi dung và các bư5c trong công vi c trong chu kỳ d% án ñWu tư ñư.c trình bày trong chương trình này thuVc lo0i d% án ñWu tư chinu rVng phát tri\n s*n xu6t công nghi p T˜ nhqng v6n ñn vn phương pháp lu$n | ñây, khi v$n d•ng cho các d% án thuVc các ngành, các lĩnh v%c khác có th\ lư.c b5t ho[c bm sung mVt

V$n hành các k#t qu*

ñWu tư

Th%c

hi n ñWu

tư

V$n hành các k#t qu* ñWu

tư

BUng 1.1: Các giai ựoin cqa chu kỳ dK án ựMu tư bQng vRn NSNN

ChuỂn bb ựMu tư ThKc hiTn ựMu tư V{n hành k;t quU

đánh giá và quy#t ựjnh (thỚm ựjnh d% án)

Hoàn t6t các

th tỚc ự\ tri\n khai th%c

hi n ựWu tư

Thi#t k# và l$p d%

toán thi công xây lzp công trình

Thi công xây lzp công trình

Ch0y thẤ và nghi m thu sẤ

dỚng

SẤ

dỚng chưa h#t công su6t

SẤ

dỚng công su6t

|

m c cao nh6t

Công su6t gi*m dWn và k#t thúc d%

án

NguHn: Tác gi

Trong ba giai ựo0n trên ựây, giai ựo0n chuỚn bj ựWu tư t0o tinn ựn và quy#t ựjnh s% thành công hay th6t b0i | hai giai ựo0n sau, ự[c bi t là ự i v5i giai ựo0n v$n hành k#t qu* ựWu tư Chặng h0n ự i v5i các d% án có th\ gây ô nhiỚm môi trưgng (s*n xu6t phân bón thu c trỊ sâuẦ) khi l%a chrn ựja ựi\m n#u ự[t | gWn khu dân cư ựông ựúc, ự#n lúc ựưa d% án vào ho0t ựVng m5i phát hi n và xẤ lý ô nhiỚm thì quá t n kém, ựưa chi phắ ựWu tư vư.t d% ki#n ban ựWu có khi r6t l5n N#u không có v n bm sung, buVc ph*i ựình chd ho0t ựVng Vắ dỚ khác, khi nghiên c u thj trưgng do d% ựoán không sát tình hình cung cWu s*n phỚm c a d% án trong ựgi d% án nên ựã xác ựjnh sai giá c* và xu hư5ng bi#n ựVng giá đ#n khi ựưa d% án vào ho0t ựVng, giá c* s*n phỚm trên thj trưgng th6p hơn so v5i d% ựoán đơn vj có d% án buVc ph*i bán s*n phỚm v5i giá th6p (th$m trắ th6p hơn c* giá thành) và có khi ph*i ngỊng s*n xu6t (trong khi chưa thu h'i ự v n) ho[c ựWu tư bm sung thay th# m[t hàng

Do ựó ự i v5i giai ựo0n chuỚn bj ựWu tư, ch6t lư.ng c a các k#t qu* nghiên c u

là quan trrng nh6t, nó th\ hi n tắnh kh* thi c a b*n d% án so0n th*o Làm t t công tác chuỚn bj ựWu tư sỎ t0o thu$n l.i giai ựo0n th%c hi n ựWu tư ựúng ti#n ựV thgi gian không ph*i phá ựi làm l0i, tránh ựư.c nhqng chi phắ không cWn thi#t khácẦ đinu này cũng t0o cơ s| cho quá trình ho0t ựVng c a d% án ựư.c thu$n l.i, nhanh chóng thu h'i v n ựWu tư và có lãi ự i v5i d% án s*n xu6t kinh doanh, nhanh chóng phát huy h#t năng l%c phỚc vỚ ự i v5i các d% án xây d%ng k#t c6u h0 tWng và djch vỚ xă hVi

Trong giai ño0n th 2: Th%c hi n ñWu tư | giai ño0n này, v n ñWu tư c a d%

án nam khê ñrng trong su6t thgi gian th%c hi n ñWu tư, không sinh lgi Thgi gian th%c hi n ñWu tư càng kéo dài, v n ñrng càng nhinu làm tăng chi phí s„ d•ng v n, thgi gian c0nh tranh trên thj trưgng L0i thêm nhqng tmn th6t do thgi ti#t gây ra ñ i v5i v$t tư thi#t bj chưa ho[c ñang ñư.c thi công, ñ i v5i công trình ñang ñư.c xây d%ng d| dang ðinu này làm *nh hư|ng ñ#n hi u qu* c a ho0t ñVng ñWu tư ð#n lư.t mình thgi gian th%c hi n ñWu tư l0i ph• thuVc nhinu vào ch6t lư.ng công tác chu•n bj ñWu tư vào vi c qu*n lý quá trình th%c hi n ñWu tư, qu*n lý vi c th%c hi n nhqng ho0t ñVng khác có liên quan tr%c ti#p ñ#n các k#t qu* c a quá trình th%c hi n ñWu tư ñã ñư.c xem xét trong d% án ñWu tư

Giai ño0n ba: V$n hành các k#t qu* ñWu tư nham ñ0t ñư.c các m•c tiêu c a d% án N#u các k#t qu* do giai ño0n th%c hi n ñWu tư t0o ra ñ*m b*o tính ñ'ng bV, giá thành th6p, ch6t lư.ng t t, ñúng ti#n ñV, t0i ñja ñi\m thích h.p, v5i quy mô t i

ưu thì hi u qu* c a ho0t ñVng ñWu tư chd còn ph• thuVc vào quá trình tm ch c qu*n

lý ho0t ñVng c a các k#t qu* ñWu tư Làm t t công vi c c a giai ño0n chu•n bj ñWu

tư và th%c hi n ñWu tư t0o thu$n l.i cho quá trình tm ch c qu*n lý phát huy tác d•ng

c a các k#t qu* ñWu tư, thgi gian phát huy tác d•ng c a các k#t qu* ñWu tư còn gri là thgi kỳ v$n hành khai thác c a d% án, ñgi c a d% án hay tumi thr kinh t# c a công trình, nó gzn v5i ñgi s ng c a s*n ph•m do d% án t0o ra trên thj trưgng

1.2 HiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn NSNN [7], [24], [26]

1.2.1 Khái niTm hiTu quU dK án ñMu tư bQng vRn NSNN

Hi.u qu là quan h nhân qu* c a mVt ho0t ñVng ho[c mVt quá trình trong không gian và thgi gian xác ñjnh Theo cách ti#p c$n h th ng, hi u qu* ph*n ánh

m i quan h giqa ñWu vào và ñWu ra c a mVt quá trình v5i ñinu ki n xác ñjnh M i tương quan ñó có th\ ñư.c ño lưgng theo ñơn vj v$t lý gri là hi u qu* k} thu$t, theo ñơn vj tinn t gri là hi u qu* kinh t#, theo ñơn vj giá trj xã hVi gri là hi u qu* xã hVi

Trong kinh t# hrc, khái ni m hi u qu* ñư.c s„ d•ng trong ba trưgng h.p: (!)

hi u qu* s*n xu6t, ph*n ánh tính t i ưu c a quá trình bi#n ñmi các y#u t ñWu vào ñ\ s*n xu6t ra mVt ñơn vj ñWu ra (giá thành); (!!) hi u qu* phân bm tài nguyên, ph*n ánh

tính t i ưu c a s*n lư.ng ñWu ra khi s„ d•ng ñWu vào h0n ch# và có tính c0nh tranh; (!!!) hi u qu* phân ph i, ph*n ánh tính t i ưu trong phân ph i s*n ph•m (ñư.c ño bang ñV th“a d•ng) t5i ngưgi tiêu dùng v5i ñinu ki n thu nh$p và giá c* không ñmi Xu6t phát t˜ nhqng khái ni m chung vn hi u qu* có th\ ñưa ra khái ni m vn

hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN như sau: “Hi u qu* d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c là m i quan h so sánh giqa các l.i ích tr%c ti#p và gián ti#p mà nnn kinh t# xã hVi thu ñư.c so v5i các chi phí tr%c ti#p và gián ti#p mà nnn kinh t#

xã hVi ph*i b“ ra trong quá trình th%c hi n d% án”

Các l.i ích | ñây bao g'm l.i ích mà nhà ñWu tư, ngưgi lao ñVng, ñja phương

mà nnn kinh t# ñư.c hư|ng Nhqng l.i ích này có th\ ñư.c xem xét vn m[t ñjnh tính như s% ñáp ng các m•c tiêu phát tri\n KT XH, ch ng ô nhi•m môi trưgng, môi sinh ho[c ño lưgng bang các tính toán ñjnh lư.ng như tăng trư|ng GDP, tăng thu ngân sách, m c tăng năng su6t lao ñVng xã hVi, m c tăng thu ngo0i t , m c gia tăng

s ngưgi có vi c làm

Còn các chi phí mà xã hVi ph*i gánh chju bao g'm chi phí c a nhà ñWu tư,

c a ñja phương, ngành và ñ6t nư5c là toàn bV tài nguyên thiên nhiên, c a c*i v$t ch6t, s c lao ñVng, môi trưgng, môi sinh mà xã hVi ph*i b“ ra trong quá trình th%c

hi n ñWu tư d% án

Khái ni m ñư.c minh hra bang công th c sau [7]:

Hi u qu* d% án ñWu tư = Các l.i ích do d% án Tmng chi phí ñ\ (1.1) bang v n NSNN mang l0i th%c hi n d% án

N#u ký hi u:

K là các l.i ích do d% án mang l0i

C là Tmng chi phí ñ\ th%c hi n d% án

E là hi u qu* d% án ñWu tư bang v n NSNN

Ta có công th c hi u qu* chung c a d% án là:

E= K C (1) Hi u qu* tuy t ñ i

E=K/C (2) Hi u qu* tương ñ i

Hi u qu* d% án ñWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c có nhqng ñ[c ñi\m sau ñây:

+ đ i v5i d% án ựWu tư bang v n ngân sách nhà nư5c, hi u qu* kinh t# xã hVi ựư.c coi trrng hơn hi u qu* tài chắnh, b|i vì chương trình ựWu tư c a nhà nư5c là mVt công cỚ vĩ mô c a Chắnh ph N#u hi u qu* tài chắnh ưu tiên hơn, thì d% án ựó nên ựưa vào khu v%c tư nhân Khi ựó, ch ựWu tư tư nhân có th\ ựánh giá, chju trách nhi m và ự*m b*o t t hơn vn hi u qu* tài chắnh

+ Nhinu d% án không th\ tắnh hi u qu* tr%c ti#p ựư.c Vi c sẤ dỚng các chd tiêu kinh t# như chd tiêu l.i nhu$n, thgi h0n thu h'i v n ựWu tư c a d% án, h s hoàn

v n nVi bV, ựi\m hòa v n ự\ phân tắch kinh t# hWu như không th%c hi n ựư.c

Hi u qu* kinh t# c a các d% án ựWu tư lo0i này nam trong hi u qu* chung vn kinh t#

qu c phòng, xã hVi

+ MVt s d% án khác có th\ sẤ dỚng mVt s chd tiêu nh6t ựjnh ự\ phân tắch, nhưng bên c0ch các y#u t kinh t#, d% án l0i chju tác ựVng nhinu y#u t mang tắch

ch quan m nh l nh như d% án ựWu tư trong quân ựVi hay d% án trrng ựi\m qu c gia mang y#u t phi kinh t# không th\ lư.ng hóa ựư.c

1.2.2 Các phương pháp ựánh giá hiTu quU dK án ựMu tư bQng vRn Ngân sách Nhà nưjc [24]

a Phương pháp ựánh giá hi u qu tài chắnh

Phương pháp ựánh giá hi u qu* tài chắnh d% án áp dỚng k} thu$t phân tắch chi phắ Ờ l.i ắch (CBA) K} thu$t này ựư.c phát tri\n tỊ lý thuy#t ựWu tư tài chắnh đánh giá tài chắnh bao g'm:

ThD nhAt, phân tắch tắnh kh* thi c a các phương án huy ựVng v n, vay v n và ự*m b*o gi*i ngân theo ti#n ựV c a d% án; phương án thu h'i v n, hoàn tr* v n và phân bm các kho*n thu tài chắnh d% án

ThD hai, ựánh giá hi u qu* tài chắnh c a d% án đánh giá này ựư.c th%c hi n

ch y#u trên qu*n ựi\m c a ch ựWu tư d% án Vi c ựánh giá chd tiêu hi u qu* bang cách ựưa thêm gi* thuy#t vn tình hình bi#n ựVng tài chắnh gri là ựánh giá tắnh bnn vqng tài chắnh d% án

Khi tắnh toán hi u qu* tài chắnh d% án, cơ quan ựánh giá ph*i tmng h.p các s

li u tài chắnh có ựư.c trong các khâu: phân tắch thj trưgng (xác ựjnh doanh s , giá

c*), phân tích k} thu$t, phân tích tm ch c qu*n lý…

Các phân tích này d%a vào k#t qu* c a bư5c nghiên c u d% án ñ'ng thgi so sánh, ñ i chi#u các ñjnh m c, tiêu chu•n, các d% án tương t% và tình hình th%c t# t0i thgi ñi\m ñánh giá

ð\ ñánh giá hi u qu* tài chính d% án k#t h.p k} năng phân tích tài chính và quy trình ñánh giá Vi c th%c hi n quy trình h.p lý s™ ñ*m b*o tính chính xác, logic

và ti#t ki m chi phí

Các k} thu$t ch y#u s„ d•ng trong ñánh giá hi u qu* tài chính d% án bao g'm: K} thu$t xác ñjnh và lư.ng hóa các h0ng m•c doanh thu và chi phí (tài chính) Th•m ñjnh giá và phân tích các y#u t *nh hư|ng tr%c ti#p ñ#n các h0ng m•c doanh thu

và chi phí c a d% án Phân tích ngu'n v n và cơ c6u v n

K} thu$t l$p b*ng báo cáo thu nh$p (lãi/l•) và báo cáo dòng tinn, phát sinh t˜ khi bzt ñWu ñ#n khi k#t thúc d% án, theo chu kỳ d% án, xác ñjnh vòng ñgi c a d%

án L%a chrn kho*ng thgi gian h.p lý phát sinh doanh thu/chi phí ñ\ ñưa vào tính toán hi u qu*

K} thu$t tính toán và l%a chrn tŽ su6t chi#t kh6u tài chính ð i v5i các d%

án ñWu tư bang v n ngân sách, tŽ su6t chi#t kh6u tài chính cWn ñư.c tính toán riêng cho t˜ng ngành, lĩnh v%c ho[c chung cho toàn bV nnn kinh t#

K} thu$t tính toán các chd tiêu hi u qu* tài chính d% án Trong ñó, các chd tiêu cơ b*n bao g'm: thgi gian hoàn v n, NPV, IRR, BCR…

K} thu$t ñánh giá chd tiêu d%a trên h th ng tiêu chu•n Phân tích r i ro và

ñV nh0y c*m các chd tiêu hi u qu* tài chính ð[c bi t là k} thu$t ñánh giá d% án trong ñinu ki n l0m phát cao, bi#n ñVng lãi su6t, tŽ giá và chính sách thu# K} thu$t ñánh giá theo mô hình tính toán ñVng, d%a trên các bi#n s gi* ñjnh ñ\ tính toán và ñánh giá các chd tiêu hi u qu* tài chính d% án

Vi c áp d•ng phương pháp ñánh giá hi u qu* tài chính có ưu ñi\m cơ b*n là d• th%c hi n, b|i vì: (1) giá c* tài chính là giá th%c, d• xác ñjnh và ít gây tranh cãi; (2) vi c t$p h.p chi phí và l.i ích tài chính trên giác ñV d% án ñư.c th%c hi n ñơn gi*n và nh6t quán; (3) tŽ su6t chi#t kh6u có th\ tính toán ñơn gi*n bang các tham