Tâm lý học khái niệm và ứng dụng tri thong minh

Thuyết năng lực chung của Spearman nhân tố g 2.. Thuyết trí tuệ lỏng và đặc của Cattell 3.. Spearman’s monarchic theory g factor Theo Spearman 1904, để thành công con người cần năng l

Bài 8: Trí thông minh & vấn đề đánh giá

trí thông minh

Nguyễn Minh Anh, PhD

Nội dung bài học

1.  Thuyết năng lực chung của Spearman (nhân tố g)

2.  Thuyết trí tuệ lỏng và đặc của Cattell

3.  IQ Test: Stanford-Binet (1916) & Wechsler (1955)

4.  Thuyết đa trí tuệ của Gardner

5.  Thử nghiệm bảng hỏi đa trí tuệ

6.  Cách phát triển đa trí tuệ

Spearman’s monarchic theory ( g factor)

Theo Spearman (1904), để

thành công con người cần năng

lực chung (general ability), hay

nhân tố g, và năng lực chuyên

biệt (specific), hay nhân tố s

VD: Sinh viên học tốt 1 môn thường

cũng học tốt các môn khác

Martínez & Colom (2009): g phụ

thuộc vào trí nhớ Kalat (2010):

các yếu tố phát triển một vùng

của não cũng phát triển các

vùng còn lại

Cattell’s fluid and crystallized intelligence

Theo Cattell (1987),

•  trí tuệ lỏng dùng để giải quyết những vấn đề lạ (giảm theo tuổi)

•  trí tuệ đặc là kỹ năng thực hành chuyên nghiệp (tăng theo tuổi)

Người trẻ hơn người lớn tuổi ở trí tuệ nào? Còn người lớn tuổi hơn người trẻ ở trí tuệ nào?

điểm trước 20 tuổi,

bền vững nhiều

thập niên, sau đó

giảm

tăng nếu con người

còn năng động,

tỉnh táo

IQ Test (Simon-Binet, 1905, Stanford-Binet,

1916)

IQ test là để đo aptitude (năng lực học, hay trí tuệ lỏng) hơn là

achievement (điều đã biết, hay trí tuệ đặc)

Ban đầu, Simon & Binet xây dựng IQ test để xác định những trẻ không đủ năng lực theo học lớp phổ thông Sau này IQ test được dùng để xác định những người có thể theo học ở lớp cao hơn

(4) “Why do people live in houses?” “Birds fly in the air; fish swim in

the… .”

(10) “Why should people be quiet in a library?” “Repeat after me: 4 8

3 7 1 4.”

IQ Test (Wechsler, WAIS-4, 1955)

Wechsler test đánh giá 4 chỉ số:

và yêu cầu người ấy xếp 4 khối khác giống như vậy

và lặp lại theo chiều ngược: 4 7 6

Hãy gạch chéo (/) những hình tròn và gạch X những hình vuông

Gardner’s multiple intelligences theory

5/10/17

7

Theo Gardner (1985, 1999),

mỗi người có kỹ năng riêng

biệt

Thực ra, các loại hình trí tuệ

của Gardner, trừ cơ thể và

âm nhạc, là biểu hiện của

nhân tố g, do chúng tỷ lệ

thuận với nhau (Kalat, 2010)

Sternberg cũng phát hiện lại

g sau này (Deary, 2002)

Bạn thông minh kiểu nào?

Cùng tìm hiểu!