GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ VIỆC THU HỒI ĐẤT TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Căn cứ vào đặc điểm điều kiện tự nhiên, phương hướng, nhiệm vụ và mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của mỗi vùng lãnh thổ, quy hoạch sử dụng đất đai được tiến hành nhằm định hướng cho c

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS NGUYỄN MINH MẪN

HÀ NỘI –2017

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin lấy danh dự của mình ra cam đoan rằng luận văn này hoàn toàn

là công trình nghiên cứu khoa học của riêng một mình tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS.Nguyễn Minh Mẫn

Lê Phong Thành

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ VỀ GIẢI QUYẾTKHIẾU NẠI THU HỒI ĐẤT 7

1.1 Khái quát về khiếu nại và khiếu nại về thu hồi đất 7

1.2 Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất 14

1.3 Các điều kiện bảo đảm giải quyết khiếu nại về thu hồi đất 27

Chương 2: TÌNH HÌNH KHIẾU NẠI VÀ THỰC TRẠNG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ VIỆC THU HỒI ĐẤT TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ 32

2.1 Tình hình khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố 32

2.2 Thực trạng giải quyết khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ 40

2.3 Đánh giá công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ 47

Chương 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ THU HỒI ĐẤT 56

3.1 Định hướng nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại về thu hồi đất 56

3.2 Các giải pháp nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại về thu hồi đất 63

KẾT LUẬN 77

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 80 PHỤ LỤC

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

CT Chỉ thị

KH Kế hoạch MTV Một thành viên

QĐ Quyết định TNHH Trách nhiệm hữu hạn

TT Thông tư TTCP Thanh tra Chính phủ

UBND Ủy ban nhân dân

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Đất đai là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường sống, là địa bàn phân bố các khu dân cư, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng… của quốc gia Nó cũng là nguồn lực đầy tiềm năng nhưng hữu hạn, là tư liệu sản xuất,là hàng hóa đặc biệt giữ vai trò quan trọng, có mối quan hệ hữu cơ và ảnh hưởng lớn trong hầu hết hoạt động kinh tế, đời sống xã hội, xét cả về gốc độ Nhà nước,

tổ chức hoặc cá nhân Với vai trò to lớn như vậy nên đất đai luôn được đề cập trong các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước.Do đó, vấn đề nghiên cứu lý luận khoa học và vận dụng vào chính sách đất đai một cách phù hợp của Đảng ta không chỉ quan trong đối với mỗi nhà, mỗi người dân,mà còn có ý nghĩa sâu sắc, là chiến lược lâu dài về quốc kế, dân sinh của đất nước và của toàn dân tộc

Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất có ý nghĩa đặc biệt quan trọng không chỉ trước mắt mà cả lâu dài Căn cứ vào đặc điểm điều kiện tự nhiên, phương hướng, nhiệm vụ và mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của mỗi vùng lãnh thổ, quy hoạch sử dụng đất đai được tiến hành nhằm định hướng cho cho các cấp, các nghành trên địa bàn lập quy hoạch sử dụng đất đai chi tiết cho mình; xác minh sự ổn định về mặt pháp lý cho công tác giải quyết giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; làm cơ sở để tiến hành giao đất, cấp đất và đầu tư để phát triển kinh tế, văn hóa xã hội, an ninh quốc phòng…của thành phố Cần Thơ đang trong quá trình phát triển

Thực trạng trên có nhiều nguyên nhân, song nguyên nhân chủ yếu là do: một số cơ chế, chính sách, pháp luật có những bất cập,hạn chế chưa đảm bảo tính thống nhất,tính đồng bộ, nhiều điểm chưa phù hợp với thực tiễn, việc

tổ chức thực hiện chính sách pháp luật và Luật Khiếu nại còn những khó

khăn, vướng mắc,tồn tại, hạn chế; nhiều vụ việc giải quyết không đúng pháp luật, thiếu tính thuyết phục, giải quyết không dứt điểm; năng lực và kinh nghiệm của một bộ phận cán bộ, công chức còn hạn chế, chưa bắt kịp với sự phát triển của xã hội; trách nhiệm với thực thi công vụ chưa cao; trình độ dân trí ở một số địa phương còn thấp, không đồng đều, một bộ phận công dân không chấp hành quy định và vi phạm pháp luật; việc phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm ở nhiều nơi, nhiều lúc chưa kịp thời, kiên quyết và triệt để…Do đó, trật tự kỷ cương không được coi trọng, lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức bị xâm hại

Những năm qua, thành phố Cần Thơ đã có nhiều cố gắng, đạt được những thành tựu quan trọng trên tất cả các lĩnh vực, trong đó công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có nhiều chuyển biến và kết quả tích cực Tuy nhiên,công tác giải quyết khiếu nại nói chung và khiếu nại về thu hồi đất còn gặp nhiều vướng mắc, khó khăn và phức tạp, làm ảnh hưởng nhất định đến tình hình ổn định trật tự xã hội và phát triển kinh tế

Vì vậy, vấn đề nghiên cứu, vận dụng lý luận vào công tác giải quyết khiếu nại

về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư tại địa phương là rất cần thiết

trong tình hình hiện nay Đó là lý do tác giải chọn đề tài “Giải quyết khiếu nại về việc thu hồi đất từ thực tiễn thành phố Cần Thơ” làm luận văn Thạc

sĩ luật học

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Đã có nhiều công trình nghiên cứu khoa học, sách báo xuất bản viết về giải quyết khiếu nại nói chung và giải quyết khiếu nại về đất đai nói riêng Tuy nhiên, đất đai là một vấn đề lớn và có tính thời sự, trong khi chính sách

về đất đai cũng như chính sách về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cưcủa Nhà nước ta đang trong quá trình hoàn thiện Bước đầu tìm hiểu, tôi

thấy có một số tài liệu phản ánh tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài này:

Đề tài cấp Nhà nước “Khiếu nại, tố cáo hành chính – cơ sở lý luận,

thực trạng và giải pháp” năm 2011, do Tiến sĩ Lê Tiến Hào, Phó Tổng Thanh

tra Chính phủ làm chủ nhiệm, trong đó có nhiều đề tài nghiên cứu về nội dung

có liên quan như:

“Cơ chế giải quyết khiếu nại, tố cáo và các yếu tố ảnh hưởng đến khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại tố cáo” của Tiến sĩ Trần Đức Lượng – Phó

Tổng Thanh tra Chính phủ

“Thẩm quyền và trách nhiệm của các cơ quan hành chính Nhà nước trong công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, vị trí vai trò của các cơ quan Thanh tra Nhà nước trong công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo hành chính”

của PGS.TS Vũ Thư – Viện Nhà nước và Pháp luật

“Thực trạng khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực đất đai, môi trường” của Lê Vũ Tuấn Anh – Phó Chánh Thanh tra – Bộ

Tài nguyên và Môi trường

“Tình hình khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo hiện nay”

và “Định hướng công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo trong giai đoạn hiện nay” của Tiến sĩ Lê Tiến Hào, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ

Luận văn tốt nghiệp:

“Giải quyết khiếu nại hành chính trong lĩnh vực quản lý Nhà nước về

đất đai ở nước ta hiện nay”, luận văn thạc sĩ quản lý hành chính công của

Trương Tiến Dũng

“Một số giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả công tác giải quyết khiếu

nại, tố cáo của công dân” Luận văn tốt nghiệp thạc sĩ luật học của Phạm Văn

Long

“ Hoàn thiện pháp luật về giải quyết khiếu nại ở Việt Nam hiện nay”

Luận văn thạc sĩ của Hoàng Thị Thúy Hà (2001)

“Giải quyết tranh chấp, khiếu nại trong lĩnh vực đất đai” Luận văn

thạc sĩ của Nguyễn Thiện Thuật;

“Giải quyết khiếu nại về nhà đất của UBND thành phố Hồ Chí Minh”

Luận văn thạc sĩ của Huỳnh Thị Tuyết Nhung (2009);

“Giải quyết khiếu nại về đất đai của UBND tỉnh Đắk Lắk” Luận văn

thạc sĩ của Thái Minh Phụng;

“Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất từ thực tiễn huyện Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định”.Luận văn Thạc sĩ luật học của Trần Đinh

Tuy nhiên, chưa có công trình nào nghiên cứu một cách đầy đủ và riêng biệt về việc giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của cơ quan hành chính Nhà nước trên địa bàn thành phố Cần Thơ

Từ những cơ sở nghiên cứu trên, tôi tiếp thu và kế thừa những thành quả đã

có và trong phạm vi luận văn này, tôi xin được đi sâu vào nghiên cứu vấn đề giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của cơ quan hành chính Nhà nước ở thành phố Cần Thơ, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường,

hỗ trợ, tái định cư nói chung và trên địa bàn thành phố Cần Thơ nói riêng trong thời gian tới

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1.Mục đích của luận văn

Mục đích của luận văn là từ thực tiễn việc giải quyết khiếu nại về thu hồi đất tại thành phố Cần Thơtrên cơ sở đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại về việcthu hồi đất nói chung và trên địa bàn thành phố Cần Thơ nói riêng

3.2.Nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn

Nghiên cứu cơ sở lý luận và cơ sở pháp lý giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư

Đánh giá thực trạng giải quyết khiếu nại về thu hồi đất của các cơ quan hành chính nhà nước ở thành phố Cần Thơ; chỉ ra những kết quả, tồn tại hạn chế; nguyên nhân của kết quả, hạn chế và các bài học kinh nghiệm về giải quyết khiếu nại khi thu hồi đất của cơ quan hành chính nhà nước

Phân tích các định hướng, xác định quan điểm và đề xuất giải pháp đảm bảo giải quyết khiếu nại về thu hồi đất tại thành phố Cần Thơ

4.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn: Công tác giải quyết khiếu nại về việc thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của các cơ quan hành chínhnhà nước trên địa bàn thành phố Cần Thơ

4.2.Phạm vi nghiên cứu

Không gian: thành phố Cần Thơ

Thời gian: nghiên cứu từ năm 2011 đến tháng 12 năm 2016

5.Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn được nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước và pháp luật Các quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng về pháp chế và xây dựng Nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân, nhất là quan điểm chỉ đạo của Đảng về quản lý nhà nước về chính sách đất đai và giải quyết khiếu nại về đất đai

Luận văn sử dụng tổng hợp các phương pháp lịch sử, so sánh, phân tích, tổng hợp, thống kê… để làm sáng tỏ về mặt khoa học các vấn đề tương ứng được nghiên cứu trong luận văn

6.Ý nghĩa lý luận và thực tiễn

Về mặt lý luận, luận văn nghiên cứu, tập hợp hệ thống các vấn đề về lý luận và pháp lýliên quan đến quyền khiếu nại, giải quyết khiếu nại nói chung

và giải quyết khiếu nại về thu hồi đất nói riêng, phân tích những điểm bất cập

và đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật khiếu nại và pháp luật về quản lý đất đai

Về mặt thực tiễn, trên cơ sở phân tích, tổng hợp, đánh giá về thực trạng giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn thành phố Cần Thơ

Luận văn góp phần nâng cao nhận thức lý luận về quyền con người, quyền cơ bản của công dân, về trách nhiệm, thẩm quyền, quy trình, thủ tục…do cơ quan hành chính nhà nước thực hiện liên quan đến giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư

Luận văn có thể là tài liệu khoa học có tính thực tiễn, có giá trị tham khảo trong các chương trình đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn trong lĩnh vực luật học và quản lý hành chính công

Chương 2:Tình hình khiếu nại và Thực trạng giải quyết khiếu nại về việc

thu hồi đất tại thành phố Cần Thơ

Chương 3: Định hướng và giải pháp nâng cao công tác giải quyết khiếu

nại về thu hồi đất nói chung và trên địa bàn thành phố Cần Thơ nói riêng

Chương1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ VỀ GIẢI QUYẾT

KHIẾU NẠI THU HỒI ĐẤT 1.1.Khái quát về khiếu nại và khiếu nại về thu hồi đất

1.1.1.Khiếu nại và quyền khiếu nại của công dân

Khiếu nại là một hiện tượng phát sinh trong đời sống xã hội như là một phản ứng của con người trước một hành vi, trước một quyết định nào đó mà người khiếu nại cho rằng hành vi hay quyết định đó không phù hợp với các quy tắc, chuẩn mực trong đời sống cộng đồng, xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình Do đó, có nhiều quan niệm và cách hiểu khác nhau về khiếu nại

Theo đại từ điển Tiếng Việt do tác giả Nguyễn Như Ý làm chủ biên, khiếu nại được hiểu như sau: “Khiếu nại là thắc mắc, đề nghị xem xét lại những kết luận, quyết định do cấp thẩm quyền làm, chuẩn y”.[38,tr 940]

Từ điển giải thích luật học thì khiếu nại là: “Những đề nghị của công dân, cơ quan, tổ chức với cơ quan Nhà nước hoặc người có chức vụ về sự vi phạm hoặc cho là vi phạm quyền và lợi ích chính đáng của họ; khiếu nại được thể hiện dưới hình thức viết hoặc trình bày bằng lời nói Nếu là khiếu nại viết đơn thì phải được ký bởi chính người có quyền hoặc lợi ích bị vi phạm hoặc người giám hộ của người đó, trong đó ghi rõ họ, tên, địa chỉ (hoặc nơi công tác, học tập)”

Dưới góc độ chính trị - pháp lý khiếu nại là một trong những quyền cơ bản của công dân được Hiến pháp, pháp luật quy định và đảm bảo thực hiện bởi bộ máy nhà nước.Ở nước ta, từ năm 1959, Hiến pháp đã chính thức ghi nhận quyền khiếu nại, tố cáo là một trong những quyền cơ bản của công dân

Cụ thể, tại Điều 29, Hiến pháp 1959 quy định: “Công dân nước Việt Nam dân chủ cộng hòa có quyền khiếu nại và tố cáo bất kỳ cơ quan nào của

Nhà nước về những việc làm vi phạm của cán bộ, nhân viên cơ quan Nhà nước Các khiếu nại, tố cáo cần phải được xem xét và giải quyết nhanh chóng.Người bị thiệt hại do những việc làm trái pháp luật gây ra có quyền được bồi thường” [6]

Trải qua thời gian, các quy định về quyền khiếu nạicủa công dân ngày càng được hoàn thiện Nếu Hiến pháp năm 1959 chỉ quy định: “Công dân…có quyền khiếu nại và tố cáo với bất cứ cơ quan nhà nước nào về những hành vi vi phạm của cán bộ, nhân viên cơ quan nhà nước…” thì đến Hiến pháp năm 1980, Hiến pháp năm 1992 và Hiến pháp năm 2013 đã mở rộng phạm vi quyền khiếu nại của công dân, đó là công dân có quyền khiếu nại và

tố cáo những việc làm trái pháp luật của “cơ quan, tổ chức, cá nhân” Ngoài ra Hiến pháp 1992 và Hiến pháp năm 2013 còn quy định rõ ràng, cụ thể hơn về vấn đề khiếu nại: Hiến pháp các giai đoạn trước chỉ quy định công dân được quyền khiếu nại ở “bất cứ cơ quan nhà nước nào” thì tới Hiến pháp 1992 quy định: “công dân có quyền khiếu nại, quyền tố cáo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền”, tới Hiến pháp năm 2013 thì quy định rõ ràng và cụ thể hơn:Mọi nguời có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, các nhân có thẩm quyền” Điều buộc cơ quan nhà nước phải có sự phân định rõ ràng thẩm quyền giải quyết của công dân theo từng nghành, từng cấp một cách có hệ thống”.[6,8, 9,12]

Tại Khoản 1, Điều 2 Luật Khiếu nại năm 2011, khái niệm khiếu nại được hiểu: “Khiếu nại là việc công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ, công chức theo thủ tục do Luật này quy định, đề nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơ quan hành chính nhà nước, của người có thẩm quyền trong cơ quan hành chính nhà nước hoặc quyết định kỷ luật cán bộ, công chức khi có căn cứ cho

rằng quyết định hoặc hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình”.[11]

Như vậy, có thể khẳng định rằng quyền khiếu nại là một trong những quyền cơ bản của công dân được ghi nhận trong Hiến pháp; là một trong những phương tiện để công dân, tổ chức sử dụng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình; là “quyền để bảo vệ quyền”, là phương tiện để đấu tranh đảm bảo các quyền khác của công dân Mặt khác, khiếu nại còn được coi là công cụ để công dân tổ chức giám sát việc thực thi quyền lực nhà nước của các cơ quan nhà nước Thông qua khiếu nại và giải quyết khiếu nại, nhà nước kiểm tra, giám sát hoạt động của bộ máy nhà nước và hoàn thiện hoạt động quản lý của mình Có thể nói, khiếu nại và giải quyết khiếu nại chính là cầu nối giữa công dân với Đảng và Nhà nước Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói:

“Đồng bào có oan ức mới khiếu nại hoặc vì chưa hiểu rõ chính sách của Đảng

và Chính phủ mà khiếu nại Ta phải giải quyết nhanh, tốt thì đồng bào thấy rõ Đảng và Chính phủ quan tâm đến quyền và lợi ích của họ, do đó mối quan hệ giữa nhân dân với Đảng và Chính phủ được tốt hơn”

Tóm lại, pháp luật về khiếu nại ở nước ta không ngừng phát triển, hoàn thiện về và nội dung lẫn hình thức Đặc biệt trong công cuộc đẩy mạnh cải cách nền hành chính thì việc đẩy mạnh công tác giải quyết khiếu nại của công dân, hoàn thiện các chính sách, văn bản pháp luật về công tác giải quyết khiếu nại là cơ sở quan trọng để hoàn thiện hệ thống pháp luật, góp phần vào công cuộc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa

1.1.2.Khái niệm khiếu nại về đất đai

Khiếu nại về đất đai là việc công dân, cơ quan, tổ chức theo thủ tục do pháp luật quy định đề nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính liên quan đến đất đai khi có căn

cứ cho rằng quyết định hoặc hành vi hành chính đó là trái pháp luật, xâm

phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình Theo quy định của Luật Khiếu nại 2011 và Luật Tố tụng Hành chính 2015 thì: “Quyết định hành chính là văn bản do cơ quan hành chính nhà nước, cơ quan, tổ chức khác hoặc người có thẩm quyền trong các cơ quan, tổ chức đó ban hành, quyết định về một vấn đề

cụ thể trong hoạt động quản lý hành chính được áp dụng một lần đối với một hoặc một số đối tượng cụ thể Hành vi hành chính là hành vi của cơ quan hành chính nhà nước,cơ quan, tổ chức khác hoặc của người có thẩm quyền trong cơ quan, tổ chức đó thực hiện hoặc không thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định của pháp luật”.[10, 11]

Như vậy, có thể hiểu Quyết định hành chính trong quản lý đất đai bị khiếu nại bao gồm:

- Quyết định giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, trưng dụng dất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất;

- Quyết định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư;

- Cấp hoặc thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất;

- Quyết định gia hạn thời hạn sử dụng đất

- Các hành vi hành chính trong quản lý đất đai bị khiếu nại là hành vi của cán bộ, công chức nhà nước khi giải quyết công việc thuộc phạm vi quy định như đã nêu ở trên

Khoản 1, Điều 204, Luật Đất đai năm 2013 quy định: “Người sử dụng đất, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến sử dụng đất có quyền khiếu nại, khởi kiện quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính về quản lý đất đai”.[13]

1.1.3 Các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai bị khiếu nại

Về cơ bản có một số dạng khiếu nại về đất đai như sau:

Thứ nhất,vi phạm quy định về hồ sơ và mốc địa giới hành chính bao

gồm các hành vi: Làm sai lệch sơ đồ vị trí, bảng toạ độ, biên bản bàn giao mốc địa giới hành chính; Cắm mốc địa giới hành chính sai vị trí trên thực địa

Thứ hai, vi phạm quy định về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất

Thứ ba,vi phạm quy định về giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử

dụng đất

Thứ tư, vi phạm quy định về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư

gồm các hành vi sau: Không thông báo trước cho người bị thu hồi đất theo quy định, không công khai phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; Không thực hiện đúng quy định về tổ chức lấy ý kiến đối với phương án bồi thường,

hỗ trợ, tái định cư; Thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư không đúng đối tượng, diện tích, mức bồi thường hỗ trợ, tái định cư cho người có đất bị thu hồi, làm sai lệch hồ sơ thu hồi đất, xác định sai vị trí và diện tích đất bị thu hồi trên thực địa

Thứ năm, vi phạm quy định về trưng dụng đất

Thứ sáu,vi phạm quy định về quản lý đất do được Nhà nước giao để

quản lý bao gồm các hành vi: Để xảy ra tình trạng người được pháp luật cho phép sử dụng đất tạm thời mà sử dụng sai mục đích; sử dụng đất sai mục đích; Để đất bị lấn, chiếm, bị thất thoát

Thứ bảy, vi phạm quy định về trình tự, thủ tục hành chính trong quản lý

và sử dụng đất bao gồm các hành vi: không nhận hồ sơ đã hợp lệ, đầy đủ, không hướng dẫn cụ thể khi tiếp nhận hồ sơ, gây phiền hà đối với người nộp

hồ sơ, nhận hồ sơ mà không ghi vào sổ theo dõi; Tự đặt ra các thủ tục hành chính ngoài quy định chung; giải quyết thủ tục hành chính không đúng trình

tự, trì hoãn việc giao các loại giấy tờ đã được cơ quan có thẩm quyền ký cấp cho người xin làm thủ tục hành chính; giải quyết thủ tục hành chính chậm so với thời hạn quy định; Từ chối thực hiện hoặc không thực hiện thủ tục hành

chính mà theo quy định của pháp luật về đất đai đủ điều kiện để thực hiện; thực hiện thủ tục không đúng thẩm quyền; Làm mất, làm hư hại, làm sai lệch nội dung hồ sơ

1.1.4 Khái niệm và đặc điểm của khiếu nại về thu hồi đất

Khiếu nại về thu hồi đất là đề nghị của công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ, công chức chịu tác động trực tiếp của quyết định thu hồi đất yêu cầu

cơ quan, tổ chức,cá nhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định thu hồi đất

Đề nghị này xuất phát từ nhận thức chủ quan của người khiếu nại cho rằng quyền và lợi ích chính đáng của mình bị xâm hại bởi quyết định thu hồi đất của cơ quan Nhà nước Khiếu nại này bao gồm các khiếu nại về bồi thường,

hỗ trợ, tái định cư, giao đất, cho thuê đất và thu hồi, chuyển mục đích sử dụng…

Khiếu nại về thu hồi đất có các đặc điểm sau đây:

Đặc điểm cơ bản của khiếu nại về thu hồi đất là nó nảy sinh từ mối quan hệ không bình thường giữa người khiếu nại và người bị khiếu nại Người bị khiếu nại thường có quyền lực nhất định, có khả năng tác động, gây ảnh hưởng đến người khiếu nại Đồng thời, khiếu nại về thu hồi đất bao giờ cũng hàm chứa những dữ liệu chứng tỏ có sự vi phạm hoặc cho là vi phạm quyền và lợi ích được pháp luật bảo vệ, cho nên việc khiếu nại không phải là hoạt động mang tính phòng ngừa mà là việc bảo vệ một cách tích cực quyền

và lợi ích của công dân, cơ quan, tổ chức

Khiếu nại về thu hồi đất là một hiện tượng chính trị - pháp lý phát sinh trong mọi xã hội và mọi thời đại, việc làm sáng tỏ khái niệm và đặc điểm của khiếu nại sẽ giúp cho cá nhân, cơ quan, tổ chức thực hiện có hiệu quả quyền khiếu nại của mình, góp phần phát huy dân chủ, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, bảo vệ và khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp của công dân

Khiếu nại về thu hồi đất có các loại sau:

Điều 204 Luật Đất đai năm 2013 quy định: “Người sử dụng đất, người

có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến sử dụng đất có quyền khiếu nại, khởi kiện quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính về quản lý đất đai”.[13] Luật không quy định cụ thể các quyết định hành chính được khiếu nại

Theo Điều 22, Điều 195 của Luật đất đai 2013 thì nội dung quản lý nhà nước và các thủ tục hành chính về đất đai quy định bao gồm thủ tục thu hồi đất, cưỡng chế thi hành quyết định thu hồi đất và bồi thường hỗ trợ, tái định

cư khi nhà nước thu hồi đất[13] Như vậy sẽ có ba quyết định hành chính sau:

Quyết định về thu hồi đất (ví dụ: Quyết định số 7399/QĐ-UBND ngày 06/10/2011 của UBND quận Ninh Kiều về việc thu hồi đất của Ông (bà) Nguyễn Huy Thực, hiện cư ngụ tại số 260 Nguyễn Văn Cừ, phường An Hòa

để xây dựng dự án mở rộng đường Nguyễn Văn Cừ (đoạn từ đường CMT8 đến đường Mậu Thân), thuộc phường An Hòa, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ)

Quyết định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất (ví dụ: Quyết định số 10113/QĐ-UBND ngày 22/12/2011 của UBND quận Ninh Kiều về việc phê duyệt phương án chi tiết về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư

bổ sung (đợt 4) dự án: Trung tâm Thương mại, Văn phòng và Nhà ở cao tầng thuộc phường Cái Khế, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ

Quyết định về cưỡng chế thu hồi đất trong trường hợp người bị thu hồi đất không chấp hành bàn giao mặt bằng.(ví dụ:Quyết định số 1113/QĐ-UBND ngày 07/03/2014 của UBND quận Ninh Kiều về việc cưỡng chế thi hành Quyết định thu hồi đất của UBND quận Ninh Kiều đối với Ông (bà) Trần Văn Chín, cư ngụ tại số 358C/9, khu vực Lợi Dũ A (nay là khu vực 6), phường An Khánh, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ

Tương ứng với ba quyết định hành chính về đất đai do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành ba quyết định trên là có ba loại khiếu nại trong thu hồi đất, đó là:

Khiếu nại về quyết định thu hồi đất; (ví dụ: Ông Thạch Kim Thảo, ngụ tại số 256N, đường Nguyễn Văn Cừ, phường An Hòa, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ, bị ảnh hưởng dự án đường Nguyễn Văn Cừ (đoạn từ đường CMT8 đến đường Mậu Thân) khiếu nại Quyết định thu hồi đất do UBND quận Ninh Kiều ký ngày 07/12/2010)

Khiếu nại về quyết định bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất; (ví dụ: Ông Lương Văn Đạt, địa chỉ số 112, đường Nguyễn Văn Cừ, phường

An Hòa, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ bị ảnh hưởng dự án đường Nguyễn Văn Cừ khiếu nại yêu cầu bồi thường giá đất thổ cư; bố trí nền tái định cư)

Khiếu nại quyết định cưỡng chế thu hồi đất

1.2 Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

1.2.1 Khái niệm và đặc điểm giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất của cơ quan hành chính nhà nước là việc thụ lý, xác minh, kết luận và ra quyết định giải quyết của người có thẩm quyền trong cơ quan nhà nước, đối với khiếu nại các quyết định hành chính trong lĩnh vực đất đai Như vậy, giải quyết khiếu nại về thu hồi đất có những đặc điểm sau:

Thứ nhất, mục đích của hoạt động giải quyết khiếu nại về đất đai là làm

rõ việc khiếu nại của công dân đối với quyết định thu hồi đất và cưỡng chế thu hồi đất (trong trường hợp không chấp hành bàn giao mặt bằng) là đúng hay sai Nếu quyết định thu hồi đất bị khiếu nại có sai sót, chưa đúng với quy định của pháp luật thì phải sửa chữa, khắc phục hoặc ngăn chặn kịp thời những hậu quả đã và sẽ xảy ra

Thứ hai, chủ thể giải quyết khiếu nại thu hồi đất là cơ quan hành chính

nhà nước

Các cơ quan này và cán bộ công chức trong những cơ quan hành chính nhà nước thực hiện quản lý các lĩnh vực khác nhau trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội trong hoạt động chấp hành và điều hành với việc ban hành các quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính Khi quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính này bị khiếu nại, thì những người trong các cơ quan này có thẩm quyền, trách nhiệm giải quyết để đạt được mục tiêu khẳng định quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính là đó là đúng hay sai; nói cách khác, nội dung công dân khiếu nại là sai hay đúng

Thứ ba, giải quyết khiếu nại về thu hồi đất phải tuân theo trình tự và

thủ tục do luật định Giải quyết khiếu nại là một quá trình bao gồm nhiều khâu, kể từ việc tiếp nhận và thụ lý đơn khiếu nại cho đến khi ra quyết định giải quyết khiếu nại Quá trình này do cơ quan chức năng thực hiện (cơ quan Thanh tra nhà nước và cơ quan chuyên môn) thực hiện tiếp công dân, thụ lý đơn, thẩm tra, xác minh, tham mưu cho người có thẩm quyền ban hành quyết định giải quyết khiếu nại Theo đó, pháp luật quy định trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại về thu hồi đất được thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại

Thứ tư, giải quyết khiếu nại về thu hồi đất được đặt trong mối quan hệ

giữa quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất

Quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất được quy định cụ thể trong Luật Đất đai năm 2013, trong đó có các quy định chung về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, quy định cụ thể về quyền và nghĩa vụ đối với từng nhóm sử dụng đất, từng mục đích sử dụng đất Giải quyết khiếu nại thu hồi đất về bản chất chính là giải quyết khiếu nại trong mối quan hệ về việc đòi quyền lợi và yêu cầu thực hiện nghĩa vụ đối với người sử dụng đất

1.2.2.Vai trò của giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư chính là hình thức đảm bảo quyền dân chủ của nhân dân; là phương thức giúp người khiếu nại bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của họ, giải quyết khiếu nại đúng đắn, kịp thời góp phần củng cố niềm tin của người dân vào Đảng và Nhà nước, tạo sự gần gũi, gắn bó và tin vào chính quyền Việc giải quyết khiếu nại giúp Đảng và Nhà nước đề ra chủ trương, đường lối, chính sách và hoàn thiện pháp luật về đất đai, pháp luật về khiếu nại và hệ thống pháp luật nói chung Sự vận động phát triển không ngừng của kinh tế - xã hội, làm cho một số chủ trương, chính sách, quy định của pháp luật về đất đai, về giải quyết khiếu nại không còn phù hợp, thậm chí còn là nhân tố cản trở sự phát triển kinh tế - xã hội Mặt khác trong một số chính sách, pháp luật của Nhà nước còn có kẻ hở, một số cán bộ, công chức người thực công vụlợi dụng để thực hiện hành vi tham nhũng, tiêu cực đặc biệt là trong lĩnh vực đất đai, nhất

là trong khiếu nại về thu hồi đất Thông qua giải quyết những khiếu nại, kiến nghị của người dân, cơ quan nhà nước có thẩm quyền thấy được những hạn chế, bất cập trong cơ chế, chính sách, quy định của pháp luật hiện hành, để chỉ đạo điều chỉnh, sửa đổi cho phù hợp

Giải quyết khiếu nại về thuhồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư góp phần xây dựng tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể trong sạch, vững mạnh

Đa số các vụ khiếu nại về thu hồi đất đất thường đông người, kéo dài; có nguyên nhân là tổ chức Đảng, chính quyền và đoàn thể quần chúng ở cơ sở yếu kém, mất đoàn kết, có nơi các tổ chức đó không đủ năng lực lãnh đạo và hòa giải, giải quyết khiếu nại ngay từ khi mới phát sinh Có nơi nội bộ mất đoàn kết, lợi dụng khiếu nại thu hồi đất, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư làm mất an ninh trật tự xã hội, đặc biệt liên quan đến tôn giáo Việc giải quyết khiếu nại thu hồi đất giúp cơ quan hành chính nhà nước có

thêmthông tin đánh giá năng lực, trình độ, phẩm chất đạo đức của cán bộ, đảng viên, công chức Nhiều vụ việc tham nhũng được điều tra, xử lý;không

ít cán bộ lãnh đạo bị truy cứu trách nhiệm hình sự về các tội danh tham ô, nhận hối lộ, cố ý làm trái được phát hiện thông qua giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư góp phục vụ cho sự phát triển kinh tế - xã hội Hiện nay, khiếu nại xảy ra nhiều liên quan đến đất đai nói chung và lĩnh vực thu hồi đất nói riêng Nội dung chủ yếu là khiếu nại về giá bồi thường, hỗ trợ, bố trí tái định cư khi nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án đầu tư xây dựng phát triển kinh tế, văn hóa

xã hội, an ninh quốc phòng…Trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường, khi đất đai trở thành hàng hóa có giá trị kinh tế lớn, các tranh chấp, khiếu nại liên quan đến quản lý, sử dụng đất đai càng có chiều hướng gia tăng và phức tạp hơn Vi phạm trong quản lý sử dụng đất đai diễn ra ở nhiều nơi trên địa bàn, gây lãng phí, thất thoát, thiệt hại cho ngân sách nhà nước rất lớn Thông qua việc khiếu nại trong lĩnh vực đất đai sẽ đóng góp tích cực vào việc phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, qua đó tạo môi trường thuận lợi, thu hút đầu tư góp phần phát triển kinh tế - xã hội

Nếu không giải quyết kịp thời các khiếu nại về thu hồi đất, thì ngoài việc tác động trực tiếp đến quyền lợi hợp pháp của người khiếu nại, còn làm phát sinh chi phí rất lớn tới việc thu hồi đất để giao cho các nhà đầu tư thực hiện dự án, nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp Nhiều dự án bị ngừng trệ, kìm hãm sản xuất, cản trở kinh doanh, mất cơ hội thu hút đầu tư, làm giảm lòng tin của các nhà đầu tư, gây thiệt hại về kinh tế

Giải quyết khiếu nại về thu hồi đất của cơ quan hành chính góp phần nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức trong các cơ quan hành chính nhà nước và hiệu quả hoạt động của hệ thống các cơ quan hành chính

nhà nước Xử lý kịp thời những cán bộ, công chức vi phạm pháp luật, mặt khác kịp thời uốn nắn, bổ sung những thiếu sót của cán bộ công chức nhà nước, nêu cao trách nhiệm của cán bộ, công chức đối với thực thi nhiệm vụ để đảm bảo hạn chế tối đa những sai sót, xâm phạm đến quyền và lợi ích chính đáng của công dân, tổ chức Qua đó hiệu quả của hoạt động chấp hành và điều hành của cơ quan hành chính nhà nước trên mọi lĩnh vực trong đời sống xã hội được nâng cao

1.2.3 Thẩm quyền giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Theo quy định của Luật Khiếu nại năm 2011 cũng như luật chuyên nghành, thẩm quyền giải quyết khiếu nại được xác định theo nguyên tắc tổ chức và hoạt động của nền hành chính, theo nghành và theo lãnh thổ Nghĩa

là, khiếu nại trước hết phải được giải quyết theo địa bàn lãnh thổ nơi chính quyền địa phương (cấp xã, cấp huyện và cấp tỉnh) nơi ban hành quyết định

hành chính bị khiếu nại.(Theo Điều 17, Điều 18, Điều 19, Điều 20, Điều 21

Luật Khiếu nại năm 2011).Theo đó, người khiếu nại lần thứ nhất đến chính

quyền địa phương đã ban hành quyết định thu hồi đất Đối với những vụ việc, lĩnh vực mà địa phương không được phân cấp, người khiếu nại quyết định thu hồi đất, khi đó bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ nghành là cấp

giảiquyết cao nhất theo hệ thống hành chính.(Theo Điều 22, Điều 23 Luật

Khiếu nại năm 2011)

Người dân khiếu nại quyết định thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định

cư, cơ quan ban hành quyết định thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư giải quyết, trường hợp người khiếu nại không đồng ý quyết định giải quyết hoặc quá thời hạn mà chưa được giải quyết thì cơ quan cấp trên trực tiếp giải quyết Trường hợp người dân không đồng ý kết quả giải quyết lần đầu, lần hai hoặc quá thời hạn mà khiếu nại không được giải quyết thì có quyền khởi kiện

tại Tòa án, Tòa án thụ lý tiến hành xét xử sơ thẩm, nếu người dân, cơ quan tổ chức vẫn không đồng ý thì kháng cáo tiếp tục xét xử phúc thẩm…

Có trường hợp khiếu nại đã giải quyết nhưng người dân chuyển sang tố cáo vì cho rằng có hành vi vi phạm pháp luật gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại lợi ích của Nhà nước, quyền,lợi ích hợp pháp của công dân,cơ quan,

tổ chức thì cơ quan có thẩm quyền phải tiếp tục giải quyết

Như vậy, với thực tế người dân không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại,và tiếp tục khiếu nại thì cơ quan cấp trên hoặc tòa án phải giải quyết, chưa tính người dân chuyển sang tố cáo hoặc phía cơ quan tòa án phải xét xử từ sơ thẩm đến phúc thẩm… Qua đó cho thấy: một mặt các quy định pháp luật mở rộng quyền khiếu nại, tố cáo, khởi kiện cho người dân nhưng đồng thời cũng phát sinh việc một quyết định hành chính cũng phải giải quyết nhiều lần, qua nhiều cơ quan, thời gian giải quyết kéo dài, tốn nhiều nhân lực Dẫn đến hệ quả người dân cố tình không chấp hành quyết định, khiếu nại, tố cáo nhiều nơi để kéo dài thời gian gây khó khăn cho cơ quan quản lý

1.2.4 Quy trình giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Theo khoản 2, Điều 204 Luật Đất đai 2013 quy định: “Trình tự thủ tục

giải quyết khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính về đất đai thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại Trình tự, thủ tục giải quyết khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính về đất đai thực

Mục 2, Mục 3 Chương III Luật Khiếu nại năm 2011 [11]; Mục 1, Chương II Thông tư số 07/2013/TT-TTCP ngày 31 tháng 10 năm 2013 của Thanh tra Chính phủ về quy định quy trình giải quyết khiếu nại hành chính [17]; Quyết định số 1438/QĐ-UBND ngày 31 tháng 5 năm 2017 của Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ về việc công bố thủ tục hành chính mới ban hành về lĩnh vực khiếu nại, tố cáo, tiếp công dân, xử lý đơn thuộc thẩm quyền quản lý của

thanh tra thành phố.Quyết định số 1439/QĐ-UBND ngày 31 tháng 5 năm

2017 của Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ về việc công bố thủ tục hành chính mới ban hành thuộc thẩm quyền giải quyết của Ủy ban nhân dân cấp huyện trên địa bàn thành phố Cần Thơ [36,37] Thì quy trình giải quyết khiếu nạigồm các giai đoạn:

1.2.4.1 Tiếp nhận, phân loại và thụ lý đơn khiếu nại

Khi có căn cứ cho rằng quyết định hành chính, hành vi hành chính là trái pháp luật, xâm phạm trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của mình thì người khiếu nại lần đầu đến người đã ra quyết định hành chính hoặc cơ quan

có người có hành vi hành chính

Trường hợp người khiếu nại là người chưa thành niên, người bị bệnh tâm thần hoặc mắc các bệnh khác và không thể nhận thức, làm chủ hành vi của mình thì cha mẹ,vợ, chồng, anh chị em ruột hoặc người có năng lực hành

vi dân sự đầy đủ hoặc người giám hộ là nguời đại diện cho họ thực hiện việc khiếu nại;nếu không có người đại diện thì Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã nơi người đó cư trú cử người đại diện để thực hiện việc khiếu nại Người đại diện phải có giấy tờ hợp lệ hoặc xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người khiếu nại cư trú để chứng minh với cơ quan nhà nước có thẩmquyền

về việc đại diện hợp pháp của mình, trường hợp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã cử người đại diện để khiếu nại thì phải có văn bản nêu rõ lý do, trách nhiệm của người đại diện

Nhận

đơn

Xử lý đơn

Xác minh

đơn

Quyết định giải quyết khiếu nại Đối

Thoại

Trường hợp người khiếu nại ốm đau, già yếu, có nhược điểm về thể chất hoặc vì lý do khách quan khác mà không thể tự mình khiếu nại được thì

ủy quyền cho cha, mẹ, vợ, chồng, con đã thành niên, anh, chị, em ruột hoặc người khác có năng lực hành vi dân sự đầy đủ để thực hiện việc khiếu nại Người được ủy quyền chỉ thực hiện việc khiếu nại theo đúng nội dung được

ủy quyền Việc ủy quyền phải bằng văn bản và có xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người ủy quyền cư trú

Khiếu nại được cơ quan Nhà nước thụ lý giải quyết khi có đủ các điều kiện sau:

Người khiếu nại phải là người có quyền, lợi ích hợp pháp chịu tác động trực tiếp bởi quyết định hành chính, hành vi hành chính mà mình khiếu nại

Người khiếu nại phải là người có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật, nếu thông qua người đại diện thì người đại diện phải

có giấy tờ chứng minh tính hợp pháp của việc đại diện

Việc khiếu nại được thực hiện bằng đơn khiếu nại hoặc khiếu nại trực tiếp

Trường hợp khiếu nại được thực hiện bằng đơn khiếu nại thì phải ghi rõ ngày, tháng, năm khiếu nại; họ và tên, địa chỉ của người khiếu nại; tên địa chỉ

cơ quan, tổ chức, các nhân bị khiếu nại; nội dung, lý do khiếu nại, tài liệu chứng cứ liên quan đến nội dung khiếu nại và yêu cầu giải quyết của người khiếu nại Đơn khiếu nại phải do người khiếu nại ký tên hoặc điểm chỉ

Trường hợp người khiếu nại đến khiếu nại trực tiếp thì người trực tiếp nhận khiếu nại hướng dẫn người khiếu nại viết đơn hoặc người tiếp nhận ghi lại việc khiếu nại bằng văn bản và yêu cầu người khiếu nại ký hoặc điểm chỉ xác nhận vào văn bản,trong đó ghi rõ ngày, tháng, năm khiếu nại; họ và tên, địa chỉ của người khiếu nại; tên địa chỉ cơ quan, tổ chức, các nhân bị khiếu

nại; nội dung, lý do khiếu nại, tài liệu chứng cứ liên quan đến nội dung khiếu nại và yêu cầu giải quyết của người khiếu nại

Thời hiệu khiếu nại lần đầu là 90 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hành chính hoặc biết được quyết định hành chính, hành vi hành chính.Thời hiệu khiếu nại lần hai là 30 ngày kể từ ngày giải quyết khiếu nại lần đầu mà khiếu nại không được giải quyết hoặc hoặc kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu;

Trường hợp người khiếu nại không thực hiện được quyền khiếu nại theo đúng thời hiệu vì ốm đau, thiên tai, địch họa, đi công tác, học tập ở nơi

xa hoặc vì những trở ngại khác quan khác thì thời gian có trở ngại đó không tính vào thời hiệu khiếu nại

Trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được đơn khiếu nại, cơ quan nhà nước có thẩm quyền tiếp nhận và xử lý đơn như sau:

Đối với đơn khiếu nại thuộc thẩm quyền giải quyết và có đủ các điều kiện để thụ lý thì phải tiếp nhận, thụ lý giải quyết và thông báo bằng văn bản cho người khiếu nại biết; trong trường hợp đơn khiếu nại có chữ ký của nhiều người thì có trách nhiệm hướng dẫn người khiếu nại viết thành đơn riêng để thực hiện việc khiếu nại

Đối với đơn khiếu nại thuộc thẩm quyền giải quyết nhưng không đủ điều kiện để thụ lý giải quyết theo quy định thì có văn bản trả lời cho người khiếu nại biết rõ lý do không thụ lý

Đối với đơn vừa có nội dung khiếu nại, vừa có nội dung tố cáo thì cơ quan có thẩm quyền khi nhận được đơn có trách nhiệm tách nội dung khiếu nại và nội dung tố cáo để xử lý cho phù hợp

Đối với đơn khiếu nại thuộc thẩm quyền giải quyết của cấp dưới nhưng quá thời hạn quy định mà chưa được giải quyết thì Thủ trưởng cơ quan nhà nước cấp trên yêu cầu cấp dưới giải quyết, đồng thời có trách nhiệm chỉ đạo,

kiểm tra đôn đốc việc giải quyết của cấp dưới và áp dụng biện pháp theo thẩm quyền để xử lý đối với người thiếu trách nhiệm hoặc cố tình trì hoãn việc giải quyết khiếu nại đó Trong trường hợp cần áp dụng biện pháp vượt quá thẩm quyền của mình thì kiến nghị cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền để xử

lý

Đối với đơn khiếu nại không thuộc thẩm quyền giải quyết, đơn khiếu nại về vụ việc đã có quyết định giải quyết định giải quyết lần hai thì cơ quan nhận đơn không có trách nhiệm thụ lý nhưng có văn bản trả lời, chỉ dẫn người khiếu nại Việc chỉ dẫn, trả lời chỉ thực hiện một lần đối với một vụ việc khiếu nại; trong trường hợp người khiếu nại gửi kèm các giấy tờ, tài liệu là bản gốc liên quan đến việc khiếu nại thì cơ quan nhận được trả lại các giấy tờ, tài liệu liên quan đó cho người khiếu nại

Cơ quan nhà nước nhận đơn khiếu nại do đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên của Mặt trận hoặc các cơ quan báo chí chuyển đến, nếu thuộc thẩm quyền giải quyết thì thụ giải quyết và thông báo bằng văn bản cho cơ quan tổ chức hoặc các nhân đã chuyển đơn đến biết; nếu đơn khiếu nại không thuộc thẩm quyền thì gửi trả lại và thông báo bằng văn bản cho cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân đã chuyển đơn biết

Các cơ quan Thanh tra Nhà nước khi nhận được đơn khiếu nại thuộc thẩm quyền của Thủ trương cơ quan hành chính nhà nước cùng cấp thì có trách nhiệm xem xét và báo cáo để Thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước cùng cấp quyết định việc thụ lý giải quyết khiếu nại đó

Một điểm đáng lưu ý là trong quá trình thực hiện việc khiếu nại, người khiếu nại vẫn phải chấp hành quyết định hành chính, hành vi hành chính mà mình khiếu nại Trừ trường hợp quyết định hành chính, hành vi hành chính đó

bị tạm đình chỉ do trong quá trình khiếu nại người có thẩm quyền giải quyết

khiếu nại xét thấy việc thi hành quyết định hành chính bị khiếu nại sẽ gây hậu quả khó khắc phục Thời hạn tạm đình chỉ không vượt quá thời gian còn lại của thời hạn giải quyết khiếu nại

1.2.4.2 Thẩm tra, xác minh, thu thập chứng cứ, lập hồ sơ giải quyết khiếu nại

Sau khi có quyết định thụ lý đơn khiếu nại, người có thẩm quyền phân công cán bộ thụ lý tiến hành thẩm tra, xác mình, thu thập chứng cứ, kiến nghị việc giải quyết khiếu nại Khi tiến hành thẩm tra, cán bộ thụ lý phải nắm vững tính hợp pháp và tính có căn cứ của những yêu cầu của người khiếu nại, phải

ký dưới các hồ sơ, tài liệu thu thập được trong quá trình thẩm tra và chịu trách nhiệm về tính xác thực của những hồ sơ tài liệu này Cán bộ thụ lý lập báo cáo kết quả xác minh, đề xuất giải quyết trình người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại, xem xét, kết luận và ra quyết định giải quyết

Trong quá trình giải quyết khiếu nại lần đầu người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại phải trực tiếp gặp gỡ, đối thoại với người khiếu nại, người bị khiếu nại, người có quyền, lợi ích liên quan để làm rõ nội dung khiếu nại, yêu cầu của người khiếu nại và hướng giải quyết khiếu nại Việc gặp gỡ, đối thoại phải tiến hành công khai, dân chủ, nếu thấy cần thiết có thể mời đại diện tổ chức chính trị - xã hội tham dự như Mặt trận Tổ quốc, Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên…Đối với việc giải quyết khiếu nại lần hai, việc gặp gỡ đối thoại trực tiếp chỉ thực hiện khi thấy cần thiết Trong trường hợp khiếu nại là vụ việc phức tạp, thì người giải quyết khiếu nại lần hai phải gặp gỡ, đối thoại trực tiếp với người khiếu nại, người bị khiếu nại, người có quyền và lợi ích liên quan Kết quả việc gặp gỡ, đối thoại là một trong các căn cứ làm cơ sở cho việc giải quyết khiếu nại

Việc gặp gỡ, đối thoại phải được lập thành biên bản Biên bản phải ghi

rõ ý kiến của những người tham gia, tóm tắt kết quả về các nội dung đã đối

thoại, có chữ ký của người tham gia, trường hợp người tham gia đối thoại không ký xác nhận thì phải ghi rõ lý do Biên bản này được lưu vào hồ sơ vụ việc khiếu nại

Việc giải quyết khiếu nại phải được lập thành hồ sơ, hồ sơ giải quyết khiếu nại phải được đánh số trang theo thứ tự tài liệu và được lưu giữ theo quy định của pháp luật Trong trường hợp người khiếu nại tiếp tục khiếu nại hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án thì hồ sơ đó phải được chuyển cho người giải quyết khiếu nại tiếp theo hoặc Tòa án có thẩm quyền giải quyết khi

có yêu cầu

1.2.4.3 Ra quyết định giải quyết khiếu nại

Ra quyết định giải quyết khiếu nại là một hoạt động đặc biệt quan trọng

vì chính thông qua hoạt động này mà các yêu cầu của người khiếu nại được thỏa mãn toàn bộ hay từng phần hoặc bị bác bỏ

Người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại phải ban hành quyết định giải quyết khiếu nại, không dùng thông báo, biên bản cuộc họp hoặc các hình thức văn bản khác để thay thế quyết định giải quyết khiếu nại

Quyết định giải quyết khiếu nại phải có các nội dung sau: Ngày, tháng, năm ra quyết định; Tên, địa chỉ của người khiếu nại, người bị khiếu nại; Nội dung khiếu nại; Kết quả xác minh nội dung khiếu nại; căn cứ pháp luật để giải quyết khiếu nại; Kết luận nội dung khiếu nại là đúng, đúng một phần hoặc sai toàn bộ; giữ nguyên, sửa đổi hoặc hủy bỏ một phần hay toàn bộ các quyết định hành chính, chấm dứt hành vi hành chính bị khiếu nại; giải quyết các vấn

đề cụ thể trong nội dung khiếu nại; Việc bồi thường cho người bị thiệt hại (nếu có)

Quyền khiếu nại tiếp theo hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án (đối với quyết định giải quyết khiếu nại lần hai thì chỉ có quyền khởi kiện vụ

án hành chính tại Tòa án)

Chậm nhất trong thời hạn 7 ngày, kể từ ngày ký quyết định giải quyết khiếu nại, người giải quyết khiếu nại phải công khai quyết định đó và gửi quyết định giải quyết cho người khiếu nại, người bị khiếu nại, người có quyền

và lợi ích liên quan, người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại tiếp theo (nếu

là quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu), người giải quyết khiếu nại lần đầu (nếu là quyết định giải quyết khiếu nại lần hai) và đơn vị chuyển đơn

Căn cứ vào mục đích, yêu cầu của việc công khai quyết định giải quyết việc khiếu nại, người giải quyết khiếu nại lựa chọn một hoặc một số hình thức dưới đây để thực hiện việc công khai: Niêm yết tại trụ sở làm việc hoặc nơi tiếp công dân của cơ quan đã ban hành quyết định giải quyết khiếu nại; Thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng; Đưa lên trang thông tin điện tử; Tổ chức công bố công khai quyết định giải quyết khiếu nại; Phát hành ấn phẩm

Thời hạn giải quyết khiếu nại: Thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu là

30 ngày kể từ ngày thụ lý, trong trường hợp vụ việc phức tạp thì thì có thể kéo dài nhưng không quá 45 ngày Nếu ở vùng sâu vùng xa, vùng khó khăn và hải đảo thì thời hạn giải quyết khiếu nại là 45 ngày có thể kéo dài 60 ngày Trong thời hạn 3 ngày làm việc, quyết định về giải quyết khiếu nại sẽ được gửi đến cho người khiếu nại kể từ ngày có quyết định

Trong trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định này thì

có thể nộp đơn khiếu khiếu nại lần hai lên Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc từ ngày hết thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu mà không được giải quyết Thời hạn này có thể kéo dài đến 45 ngày ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khan hay hải đảo

Trong thời hạn quy định mà người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại không giải quyết thì bị xem xét xử lý kỷ luật.Người khiếu nại có quyền kiến

kiến nghị với cấp trên trực tiếp của người giải quyết khiếu nại để xem xét xử

lý kỷ luật người đó

1.2.4.4 Thực hiện quyết định giải quyết khiếu nại

Quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật phải được cá nhân, cơ quan, tổ chức nghiêm chỉnh chấp hành; người đã ban hành quyết định có trách nhiệm đôn đốc, kiểm tra, áp dụng các biện pháp cần thiết theo thẩm quyền hoặc yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dụng các biện pháp cần thiết để quyết định giải quyết khiếu nại được thi hành nghiêm chỉnh Trong trường hợp cần thiết người đã ban hành quyết định yêu cầu cơ quan chức năng phối hợp để tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật

Quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực pháp luật bao gồm: Quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu, quyết định giải quyết khiếu nại lần 2 mà trong thời hạn do pháp luật quy định người khiếu nại không khiếu nại tiếp hoặc không khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án

1.3 Các điều kiện bảo đảm giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

1.3.1 Điều kiện về cơ chế chính sách, pháp luật

Hoàn thiện hệ thống pháp luật trong đó đặc biệt chính sách pháp luật về đất đai và pháp luật về khiếu nại là điều kiện quan trọng đảm bảo chất lượng giải quyết khiếu nại về đất đai của cơ quan hành chính nhà nước Pháp luật phải đồng bộ, toàn diện, thống nhất; quy phạm pháp luật quy định về trình tự, thủ tục, các quy trình nghiệp vụ, các điều kiện để xem xét, thụ lý, thẩm quyền giải quyết phải rõ ràng, dễ hiểu, dễ thực hiện

Tính thống nhất của pháp luật đòi hỏi giữa các quy phạm pháp luật trong hệ thống quy phạm pháp luật liên quan đến thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ, tái định cư như; Luật Khiếu nại, Luật đất đai, các văn bản pháp luật liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, tái định cư…không được chồng chéo, mâu thuẫn

mà phải có mối liên hệ chặt chẽ, gắn bó hữu cơ với nhau nhằm điều chỉnh có hiệu quả các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình khiếu nại và giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Tính động bộ, toàn diệnđòi hỏi pháp luật phải có đầy đủ, kịp thời các chế định, các quy phạm nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình khiếu nại, giải quyết khiếu nại và giải quyết khiếu nại thu hồi đất nói riêng và trong các lĩnh vực quản lý nhà nước nói chung

Việc đề cao trách nhiệm của các cơ quan nhà nước trong công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất là vấn đề rất quan trọng nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai Thực tiễn cho thấy những nơi nào cấp ủy Đảng và chính quyền quan tâm đề cao trách nhiệm trước nhân dân, quan tâm tới công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, ở nơi đó hiệu quả giải quyết cao, chất lượng đảm bảo

Chế độ đãi ngộ đối với người trực tiếp làm công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại về thu hồi đất; chế độ khen thưởng với những người có thành tích trong công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại nói chung và giải quyết khiếu nại về thu hồi đất nói riêng sẽ tạo ra những động lực mang tính hỗ trợ

để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giải quyết khiếu nại Bên cạnh đó cũng cần có các chế tài xử lý đối với những người vi phạm pháp luật, lợi dụng

kẻ hở của pháp luật trong việc khiếu nại và giải quyết khiếu nại để trục lợi

1.3.2 Điều kiện về cơ sở vật chất

Hoạt động giải quyết khiếu nại về đất đai bao gồm các hoạt động thụ

lý, xác minh, kết luận, ra quyết định giải quyết đối với những vấn đề công dân không đồng tình với những quyết định hành chính, hành vi hành chính phát sinh trong lĩnh vực quản lý đất đai nói chung và bồi thường, hỗ trợ, tái định

cư khi nhà nước thu hồi đất nói riêng Tất cả các hoạt động này đều phải sử dụng đến cơ sở vật chất nhất định, đó là các trang thiết bị cần thiết trong hoạt

động giải quyết khiếu nại Những điều kiện về cơ sở vật chất có ảnh hưởng chi phối đến chất lượng, hiệu quả giải quyết khiếu nại về đất đai của cơ quan hành chính nhà nước: như phòng làm việc,bàn ghế, máy tính để bàn, máy tính sách xách tay, mạng internet, máy photo, máy in, máy fax, điện thoại, máy ghi

âm, máy ảnh, tủ sách pháp luật, dụng cụ đo đạc… tất cả những vấn đề đó đều

có tác động ảnh hưởng đến chất lượng giải quyết khiếu nại về đất đai của cơ quan hành chính nhà nước

1.3.3 Điều kiện về tổ chức và cán bộ thực hiện công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Trong mọi hoạt động của cơ quan nhà nước thì yếu tố con người có vai trò rất quan trọng, quyết định đến sự thành công hay thất bại Về vai trò của cán bộ, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định rằng: “cán bộ là cái gốc của mọi công việc; muốn việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém Với

ý nghĩa như vậy, chúng ta có thể hiểu rằng cán bộ là lực lượng tinh túy của xã hội, có vị trí vừa tiên phong vừa là trung tâm của xã hội”

Trong hoạt động giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của cơ quan hành chính nhà nước, yếu tố cán bộ đóng vai trò then chốt, quyết định đến chất lượng, hiệu quả, tính đúng đắn của hoạt động này Theo quy định của pháp luật thì trách nhiệm, thẩm quyền giải quyết khiếu nại thuộc Thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước Tuy nhiên, để giải quyết khiếu nại đúng pháp luật, có hiệu quả Thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước phải dựa vào đội ngũ cán bộ, công chức tham mưu công tác thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ, tái định cư trong việc tham mưu giải quyết khiếu nại Nếu cán bộ, công chức tham mưu công tác thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ, tái định

cư nắm vững các quy định pháp luật, có trách nhiệm giải thích để người dân hiểu rõ về chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất thì sẽ giảm tỷ lệ khiếu nại Do đó, chất lượng, hiệu quả giải quyết khiếu nại phụ

thuộc vào phần lớn vào năng lực, phẩm chất của đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu

Với vai trò quan trọng của đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu trong giải quyết khiếu nại như vậy, chỉ cần phải xây dựng đội ngũ cán bộ này có số lượng, cơ cấu phù hợp với yêu cầu thực tiễn, từng bước tiến tới chuyên nghiệp, hiện đại, có phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần trách nhiệm và năng lực thi hành công vụ Để thực hiện mục tiêu trên cần phải thực hiện những biện pháp sau đây:

Tiến hành xây dựng quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ làm công tác tham mưu giải quyết khiếu nại theo hướng chuyên nghiệp, phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước và thẩm quyền, trách nhiệm giải quyết khiếu nại của thủ trưởng cơ quan hành chính nhà nước ở các cấp, các ngành,

cơ quan, đơn vị Đồng thời hoàn thiện tiêu chuẩn, chức danh, yêu cầu chuyên môn, nghiệp vụ, chế độ tuyển dụng, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật phù hợp với công tác giải quyết khiếu nại Căn cứ chức năng, nhiệm vụ, yêu cầu và thực tiễn tình hình khiếu nại của từng nghành, từng địa phương, cơ quan, đơn

vị để bố trí cơ cấu cán bộ hợp lý, phù hợp

Xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu giải quyết khiếu nại giỏi về pháp luật, am hiểu lý luận và thực tiễn quản lý nhà nước trong từng nghành, lĩnh vực có liên quan, có kỹ năng trong tiếp công dân, thẩm tra, xác minh Muốn vậy cán bộ phải được đào tạo qua các trường lớp về luật, đào tạo chuyên môn trong từng lĩnh vực quản lý đất đai và những lĩnh vực có liên quan

Tăng cường giáo dục lý luận chính trị, tư tưởng bằng những hình thức phù hợp, thiết thực để nâng cao phẩm chất chính trị, trình độ nhận thức lý luận về công tác giải quyết khiếu nại, tinh thần phục vụ nhân dân

Xây dựng chế động chính sách phù hợp về các mặt, trong đó chú trọng chế độ tiền lương, phụ cấp để tạo ra động lực khuyến khích, động viên cán bộ yên tâm công tác, hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình

Kết luận chương 1

Trong chương 1, Luận văn đã đưa ra khái quát và phân tích các cơ sở

về khiếu nại và giải quyết khiếu nại Làm rõ các vấn đề sau: Thứ nhất, đưa ra

một số khái niệm về khiếu nại hành chính nói chung và khiếu nại trong lĩnh vực thu hồi đất nói riêng, quan niệm về quyền khiếu nại và giải quyết khiếu

nại thu hồi đất trong các văn bản pháp luật Thứ hai, trình bày những vai trò,

đặc điểm, thẩm quyền của giải quyết khiếu nại về thu hồi đất từ đó thấy rõ hơn bản chất của giải quyết khiếu nại những vấn đề pháp lý cần được lưu ý trong quá trình giải quyết Và cuối cùng là trình bày điều kiện bảo đảm giải quyết khiếu nại về thu hồi đất, đó là điều kiện về cơ chế, chính sách, pháp luật; cơ sở vật chất; về tổ chức và cán bộ thực hiện công tác giải quyết khiếu nại về thu hồi đất

Qua những nội dung phân tích này đã tạo ra hành lang pháp lý cho các

cơ quan nhà nước thực hiện các quy định của pháp luật về khiếu nại và khiếu nại trong lĩnh vực thu hồi đất, từ đó hiểu rõ nền tảng và sự vận động của cơ chế giải quyêt khiếu nại để qua đó, luận văn này sẽ ứng dụng những lý luận

đó, để tiến hành phân tích trong chương tiếp theo nhằm làm rõ thực trạng giải quyết khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ

Chương 2 TÌNH HÌNH KHIẾU NẠI VÀ THỰC TRẠNG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ VIỆC THU HỒI ĐẤT TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ

2.1 Tình hình khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố

2.1.1 Tình hình khiếu nại về thu hồi đất trên địa bàn thành phố Cần Thơ

Giai đoạn 2011 – 2016, trên địa bàn thành phố Cần Thơ thực hiện rất nhiều dự án, tổng số hộ và tổ chức bị ảnh hưởng rất lớn; trong đó cómột số dự

án trọng điểm đang thực hiện, các số liệu liên quan như: số hộ bị ảnh hưởng,

số hộ khiếu nại, tiến độ thực hiện các dự án được thể hiện chi tiết tại Danh mục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trên địa bàn thành phố Cần Thơ giai đoạn

2011 – 2016 [Phụ lục 1] Trong giai đoạn 2011-2016, UBND các quận, huyện

và thành phố Cần Thơ ban hành rất nhiều Quyết định thu hồi đất thuộc các dự

án [Phụ lục 2]

Giai đoạn 2011-2016, trên địa bàn thành phố tiếp tục thực hiện nhiều

dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật nhằm chỉnh trang đô thị, phát triển hạ tầng giao thông Các dự án có quy mô lớn như Nâng cấp, mở rộng đường 91;dự án

Mở rộng, nâng cấp đường Nguyễn Văn Cừ (đoạn từ Cách mạng tháng 8 đến đường Mậu Thân), quận Ninh Kiều;dự án Nâng cấp Đô thị vùng Đồng bằng sông Cửu Long (tiểu dự án thành phố Cần Thơ)… bước sang giai đoạn hoàn tất công tác bồi thường, hỗ trợ nên lượng đơn thư giảm so với các năm 2009,

2010, Chủ yếu tập trung trong lĩnh vực đất đai, xây dựng, khoảng 80% đơn thư có nội dung liên quan đến công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định

cư

Bảng 2.1: Tình hình thực hiện các dự án của thành phố Cần Thơ

giai đoạn năm 2011 – 2016

Năm Tổng số dự án thực hiện trong năm Tổng số hộ và tổ chức bị

Nguồn: Báo cáo các năm 2011, 2012, 2013,2014, 2015, 2016 của Trung tâm

phát triển Qũy đất thành phố Cần Thơ

Năm 2011, xác định công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ

XI của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XIII và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016, ngay từ đầu năm Ủy ban nhân dân thành phố đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương chủ động thực hiện tốt công tác tiếp dân, xử lý đơn thư và giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân Đồng thời, tiếp tục thực hiện Thông báo Kết luận số 130-TB/TW ngày 10 tháng 01 năm

2008 của Bộ chính trị; Kế hoạch 319/KH-TTCP ngày 20 tháng 02 năm 2009 của Thanh tra Chính phủ về việc kiểm tra, rà soát, giải quyết các vụ việc tồn đọng, kéo dài; tiếp tục triển khai Đề án đổi mới công tác tiếp dân (theo Quyết định số 858/QĐ-TTg ngày 14 tháng 6 năm 2010 của Thủ tướng Chính phủ); tập trung giải quyết các điểm khiếu kiện đông người thông qua việc kiện toàn

Tổ công tác xử lý điểm nóng; kịp thời phân công lãnh đạo trực tiếp đối thoại với công dân ngay tại cơ sở, không để người dân tập trung kéo về trụ sở các

cơ quan lãnh đạo Đảng và Nhà nước góp phần ổn định tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn thành phố Trong năm 2011, tình hình khiếu nại, tố cáo của công dân trên địa bàn thành phố Cần Thơ giảm so với cùng kỳ năm 2010 nhất là các đoàn khiếu nại đông người Các điểm nóng khiếu nại đông người trước đây như Nông trường Sông Hậu và Cờ Đỏ, Trại giống nguyên chủng Cờ Đỏ, Viện lúa, các hộ đường Trần Quang Diệu, khu công nghiệp Trà Nóc đợt 6, các hộ đường Trần Quang Diệu đã lắng dịu và giảm về tần suất khiếu nại Nội dung khiếu nại chủ yếu liên quan dến công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư các dự án Nâng cấp, mở rộng đường Nguyễn Văn Cừ (đoạn từ đường Cách mạng tháng 8 đến đường Mậu Thân), Khu tái định cư trường Tiểu học Cái Khế… Riêng 63 hộ dân trong khu quy hoạch Trung tâm Văn hóa Thể dục Thể thao cồn Cái Khế khiếu nại cho rằng việc điều chỉnh quy hoạch là chưa phù hợp và yêu cầu được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ đã có văn bản trả lời khiếu nại đến từng hộ dân

Tuy nhiên, trong năm 2011 có 01 đoàn đông người gồm 15 hộ dân khu vực Bình An, phường Long Hòa, quận Bình Thủy khiếu nại việc bồi thường

và hỗ trợ liên quan đến Công ty Him Lam mở rộng đường nội bộ

Trong năm 2012, các dự án đầu tư xây dựng trên toàn thành phố đang trong giai đoạn lập thủ tục, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư nên tình hình khiếu