Bài 25: Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873 - 1884)

Trớc âm mu của Pháp nh vậy, nhân dân Bắc Kì đã kháng chiến chống Pháp ra sao?. - Từ nay chủ trơng đánh chiếm Bắc Kì nói riêng và cả nớc VN không còn chỉ là của một nhóm lái buôn, là hành

GV: Phạm Hoài Thanh Trờng: THCS Quỳnh Mai - Hai Bà Trng - Hà Nội

Tiết 39 - Bài 25 Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873 1884) tiếp

-I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

- HS nắm đợc tại sao 1882, thực dân Pháp lại tiến đánh Bắc Kì lần 2

- Nắm đợc diễn biến cuộc kháng chiến của nhân dân Bắc Kì lần thứ 2

- Nắm đợc nội dung cơ bản của hai hiệp ớc 1883 và 1884

- Thấy đợc rằng, mặc dù nhân dân ta chiến đấu rất anh dũng nhng do nhà nớc phong kiến không biết tổ chức, vận động, thiếu quyết tâm, không có những đờng lối đúng

đắn nên đã không thể thắng giặc

2 T tởng:

- Giáo dục lòng tự hào dân tộc trớc những chiến công hiển hách của cha ông

- Trân trong lịch sử, tôn kính các vị anh hùng dân tộc (Hoàng Diệu)

3 Kĩ năng:

- Rèn luyện kĩ năng tờng thuật sự kiện lịch sử 1 cách hấp dẫn, sinh động

- Sử dụng bản đồ, tranh ảnh lịch sử khi thuyết trình & trả lời câu hỏi theo bài

II) Chuẩn bị của thầy& trò:

1 Giáo viên:

- Sử dụng phơng pháp giảng giải, phân tích, đàm thoại, nêu thảo luận vấn đề, thảo luận nhóm

- Phơng tiện: Máy tính, tranh ảnh t liệu liên quan

2 Học sinh: Đọc bài trớc ở nhà, su tầm t liệu về Hoàng Diệu

III) Kế hoạch giờ dạy:

1 ổn định tổ chức: (1 phút)

- Gv kiểm tra sĩ số lớp

- Kiểm tra công tác chuẩn bị bài của HS thông qua cán bộ lớp

2 Kiểm tra bài cũ: ( Giáo viên gọi 2 HS lên bảng trả lời 2 câu hỏi) (5 phút)

- HS1: Dựa vào niên biểu thời gian cho sẵn, cho biết các mốc thời gian này gắn với

những sự kiện gì?(1858 - 1862 - 1873 - 1874)

- HS2: Nêu nội dung cơ bản của Hiệp ớc Giáp Tuất 1874?

3 Bài mới:

* Dẫn vào bài: (1 phút)

Trong quá trình xâm lợc Việt Nam từ 1858 -> 1874, thực dân Pháp đã từng bớc

đánh chiếm từng bộ phận lãnh thổ nớc ta Dã tâm xâm lợc của chúng không dừng lại ở đó, chúng rắp tâm chiếm bằng đợc Bắc Kì và toàn bộ nớc ta Sau khi tiến hành xâm lợc Bắc Kì lần thứ nhất (1873), đến 1882 Pháp tiếp tục tiến đánh Bắc Kì lần thứ

2 Trớc âm mu của Pháp nh vậy, nhân dân Bắc Kì đã kháng chiến chống Pháp ra sao? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu qua bài học ngày hôm nay

* Nội dung bài học:

Mục II: thực dân pháp đánh bắc kì lần thứ hai.

Nhân dân bắc kì tiếp tục kháng chiến trong những năm

1882 - 1884

1 Hoạt động 1 (15 phút) Tìm hiểu thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ hai (1882)

Hoạt động thầy H/động trò Nội dung cần đạt Y/c HS theo dõi mục 1 (SGK - 121, 122)

(?) Sau 8 năm kí Hiệp ớc Giáp Tuất

(1874) tình hình Pháp & VN có gì thay

đổi?

GV chiếu máy & giảng:

Nớc GĐ 1874 - 1882 Kết luận

Pháp - Chuyển sang giai

đoạn đế quốc CN - Nhu cầu vềthuộc địa phát

Chú ý theo dõi

TL độc lập

Lắng nghe, ghi

1 Thực dân Pháp

đánh chiếm Bắc Kì lần thứ hai (1882)

*Nguyên nhân

- NN sâu xa:

(SGK-122)

GV: Phạm Hoài Thanh Trờng: THCS Quỳnh Mai - Hai Bà Trng - Hà Nội

phát triển mạnh triển

VN - KT kiệt quệ, chính

trị bất ổn.

- Khớc từ Duy Tân

- Triều đình bất lực

- Rối loạn &

suy yếu

- Vào những năm 80 của TK XIX, TB Pháp

phát triển mạnh mẽ -> chuyển nhanh sang

CNĐQ -> do đó chúng có yêu cầu lớn về

thị trờng, nguồn tài nguyên khoáng sản

- Từ nay chủ trơng đánh chiếm Bắc Kì nói

riêng và cả nớc VN không còn chỉ là của

một nhóm lái buôn, là hành động của bọn

sĩ quan hiếu chiến ở Nam Kì mà đã trở

thành chủ trơng của chính phủ Pháp

- Trong những năm 1870 - 1880 Anh, Đức,

Tây Ban Nha đang có ý định thơng thuyết

với triều đình Huế khiến cho thực dân Pháp

nóng lòng muốn hành động gấp

(?) Pháp đã lấy cớ gì để đa quân ra Bắc Kì

lần thứ hai (nguyên nhân trực tiếp dẫn

đến việc Pháp chiếm Bắc Kì lần thứ 2 là

gì?)

GV t ờng thuật diễn biến trên l ợc đồ, l u ý

HS lắng nghe & gạch các mốc thời gian

quan trọng vào SGK:

GV Y/c HS nêu các mốc thời gian quan

trọng trong phần diễn biến.

(?) Theo em vì sao thành Hà Nội thất

thủ?

A TD Pháp đánh bất ngờ, Hoàng

Diệu bị động trong việc đối phó

B Lực lợng TD Pháp mạnh

C Nhà Nguyễn ko quyết tâm đánh

giặc

GV chiếu máy đoạn trích di biểu Hoàng

Diệu gửi cho vua.

GV giảng:

- Phó bảng Nguyễn Trọng Tịnh đã ghi lại sự

kiện này bằng những vần thơ đầy th ơng

xót…

(?) Sau khi thành Hà Nội thất thủ, triều

đình Huế đã có hành động gì?

GV giảng:

- Về phía triều đình Huế, đợc tin Pháp lại

chiếm HN, từ vua đến quan đều vô cùng lo

sợ và lúng túng không biết giải quyết ra

sao

- Giữa lúc đó Pháp sử dụng đòn cân não

TL dựa vào SGK

Lắng nghe

HS trả lời

TL độc lập

1 HS đọc

Lắng nghe

TL độc lập

Lắng nghe

- NN trực tiếp (SGK/122)

* Diễn biến, KQ:

- 3/4/1882, Pháp đổ

bộ lên HN

- Mờ sáng 25/4/1882,

đánh thành HN

- Tra 25/4/1882, thành HN thất thủ

GV: Phạm Hoài Thanh Trờng: THCS Quỳnh Mai - Hai Bà Trng - Hà Nội loan tin sẽ trả lại thành HN Vua tôi Tự Đức

tởng rằng tình hình sẽ giống nh năm 1874

nên phái ngời theo tàu Pháp ra Hà Nội

th-ơng lth-ơng

- Phái đoàn ra đến HN, chứng kiến sự phát

triển mạnh mẽ của phong trào kháng chiến

chống thực dân Pháp ở đây đã cho ngời về

tâu với Tự Đức là nên dốc hết lực lợng đánh

đuổi giặc Nhng vua Tự Đức vẫn không cho

đánh mà bắt họ phải cố thơng thuyết, dù với

những điều kiện thua thiệt nặng nề

=> Việc làm đó của triều đình Huế đã tạo

điều kiện cho Pháp chiếm nốt các tỉnh

đồng bằng Bắc Kì?

Chốt, chuyển:

Trớc sự xâm lợc của TD Pháp, nhân dân

Bắc Kì đã k/c chống Pháp rất sôi nổi Vậy,

cuộc chiến đấu này diễn ra ntn? Chúng ta

cùng tìm hiểu

HS ghi

Lắng nghe

- Pháp chiếm các tỉnh

đồng bằng Bắc Kì

2 Hoạt động 2 (7 phút)

Tìm hiểu cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Bắc Kì

Hoạt động thầy H/động trò Nội dung cần đạt Y/c HS theo dõi mục 2 (SGK - 122, 123)

(?) Thái độ của nhân dân Hà Nội & các

địa phơng khác nh thế nào ngay khi quân

Pháp tiến đánh Bắc Kì lần thứ 2?

GV: Khi Pháp chuẩn bị đánh Nam Định,

quân dân ta từ Sơn Tây & Bắc Ninh kéo về

áp sát thành HN uy hiếp địch Ri-v-e hoảng

sợ phải trở về Hà Nội để đối phó Quân ta

đã chớp thời cơ lập nên chiến thắng Cầu

Giấy lần thứ 2.

GV t ờng thuật diễn biến trận Cầu Giấy

thứ 2 trên l ợc đồ, kết hợp chiếu ảnh

(chiến tr ờng Cầu Giấy)

(?) Sau chiến thắng Cầu Giấy thứ hai,

thái độ của ta & địch ntn?

(?) Nhng tại sao thực dân Pháp không

nh-ợng bộ triều đình Huế?

GV cho HS quan sát l ợc đồ kinh thành

Huế.

Chuyển ý:

Chính sự phản kháng quyết liệt của nhân

dân khiến Pháp phải kí Hiệp ớc Pa-tơ-nốt

Vậy hiệp ớc này đợc kí kết trong hoàn cảnh

nào? Có nội dung & ý nghĩa ra sao? Chúng

ta cùng tìm hiểu

Chú ý theo dõi

Tl độc lập

Lắng nghe

lắng nghe, ghi

TL độc lập

Suy nghĩ TL

Quan sát

Lắng nghe

2 ND Bắc Kì tiếp tục kháng Pháp

- Nhân dân kiên quyết chống Pháp

- Chiến thắng Cầu Giấy lần thứ 2 (19/5/1883)

+ Diễn biến, KQ: (SGK/123)

+ ý nghĩa: Quân ta phấn khởi >< Pháp hoang mang lo sợ

3 Hoạt động 3 (8 phút)

GV: Phạm Hoài Thanh Trờng: THCS Quỳnh Mai - Hai Bà Trng - Hà Nội

Tìm hiểu Hiệp ớc Pa-tơ-nốt Sự sụp đổ của nhà nớc PK VN (1884)

Hoạt động thầy H/động trò Nội dung cần đạt Y/c HS theo dõi mục 3 (SGK - 123, 124)

thảo luận nhóm hoàn thành bảng thống

kê:

Hiệp ớc Hoàn

cảnh Nội dung Hậu quả

Hác-măng

Pa-tơ-nốt

GV minh hoạ trên l ợc đồ:

=> Với Hiệp ớc Hác-măng, Việt Nam đã

trở thành thuộc địa của Pháp

(?) Tình hình của ta & Pháp nh thế nào

sau Hiệp ớc Hác-măng?

(?) Hiệp ớc Pa-tơ-nốt có nội dung gì?

GV minh hoạ trên l ợc đồ & giảng:

=> Với Hiệp ớc Pa-tơ-nốt, VN đã trở

thành nớc thuộc địa nửa phong kiến.

(?) Với Hiệp ớc Hác-măng rõ ràng quyền

lợi của Pháp có nhiều hơn so với Hiệp ớc

Pa-tơ-nốt Nhng tại sao Pháp ko giữ

nguyên bản Hiệp ớc đó mà lại phải kí bản

Hiệp ớc Pa-tơ-nốt với triều đình?

GV chiếu lên máy đoạn thơ của HCM

nói về trách nhiệm của triều Nguyễn

trong việc để mất n ớc

GV tích hợp:

Nh vậy, chỉ qua một đoạn thơ ngắn nhng

Chủ tịch HCM đã cho chúng ta thấy đợc sự

yếu hèn, bạc nhợc của vua quan triều

Nguyễn trong việc để đất nớc rơi vào tay

TD Pháp Rút kinh nghiệm từ những phong

trào đấu tranh chống Pháp TK XIX, Hồ Chí

Minh đã quyết tâm ra đi tìm đờng cứu nớc

Quá trình đó đã đa Ngời đến đợc với CN

Mác Lê-nin - ánh sáng của thời đại - con

đ-ờng cứu nớc chân chính Sang chơng trình

LS9 các em sẽ đợc hiểu rõ hơn về vấn đề

này

Chú ý theo dõi

Thảo luận nhóm

lắng nghe

TL độc lập

TL độc lập

Lắng nghe, ghi

Suy nghĩ TL

1 HS đọc

Lắng nghe

3 Hiệp ớc Pa-tơ-nốt Nhà n ớc PK VN sụp

đổ (1884)

(Phiếu học tập)

* Kết bài (1 phút):

Nh vậy, sau 2 lần quân Pháp tiến đánh Bắc Kì, trong khi triều đình Huế liên tiếp

kí 1 loạt các Hiệp ớc đầu hàng giặc thì nhân dân ta vẫn quyết tâm kháng chiến chống Pháp, tiêu biểu nhất là 2 chiến thắng Cầu Giấy 1873 & 1883 của quân dân

Hà Nội Mặc dù lúc này VN đã trở thành thuộc địa của Pháp nhng cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta không dừng lại ở đó mà ngày càng phát triển trong những giai đoạn sau

4 Củng cố kiến thức (5 phút)

HS làm BT phiếu HT

IV) H ớng dẫn hoạt động tiếp nối (1 phút):

- Học thuộc bài

- Đọc trớc bài 26