trình bài quy luật lưu thông tiền tệ của k mark và các chủ thể cung ứng tiền tệ cho nền kinh tế

Karl Marx đã phát hiện rằng “khối lượng tiền cần thiết cho lưu thông được ấn định thông qua tỉ số giữa tổng giá cả hàng hóa trong lưu thông và tốc độ quay vòng bình quân của tiền tệ” và

ĐỀ TÀI:

TRÌNH BÀI QUY LUẬT LƯU THÔNG TIỀN TỆ

CỦA K.MARK VÀ CÁC CHỦ THỂ CUNG

ỨNG TIỀN TỆ CHO NỀN KINH TẾ

Phần I Lời mở đầu

Tiền là hình thức biểu hiện giá trị của

hàng hóa, nó phục vụ cho sự lưu thông

hàng hóa

Tiền là hình thức biểu hiện giá trị của

hàng hóa, nó phục vụ cho sự lưu thông

hàng hóa

Lưu thông tiền tệ xuất hiện và dựa trên

cơ sở của lưu thông hàng hóa.

Lưu thông hàng hóa và lưu thông tiền tệ

là hai mặt của quá trình thống nhất với

nhau

Ở mỗi thời kì nhất định, lưu thông hàng

hóa bao giờ cũng đòi hỏi một lượng tiền

cần thiết cho sự lưu thông Số lượng

tiền này được xác định bởi quy luật

chung của lưu thông tiền tệ

Phần II Nội dung và yêu cầu của quy luật lưu thông

tiền tệ theo quan điểm của Karl Marx:

1 Nội dung của quy luật lưu thông tiền tệ.

Karl Marx đã phát hiện rằng “khối lượng tiền cần thiết cho lưu

thông được ấn định thông qua tỉ số giữa tổng giá cả hàng hóa trong lưu thông và tốc độ quay vòng bình quân của tiền tệ” và

được biểu hiện bằng công thức:

Karl Marx đã phát hiện rằng “khối lượng tiền cần thiết cho lưu thông được ấn định thông qua tỉ số giữa tổng giá cả hàng hóa trong lưu thông và tốc độ quay vòng bình quân của tiền tệ” và

được biểu hiện bằng công thức:

• Kc: Là khối lượng cần thiết cho lưu thông trong một thời gian.

• H: Là tổng giá cả hàng hóa lưu thông.

• V: Là tốc độ quay vòng bình quân của tiền tệ trong một thời gian.

Kc = ( P.Q ) / V

Trong đó:

• Kc: Số lượng tiền cần thiết cho lưu thông

• P: Mức giá cả

• Q: Khối lượng hàng hóa, dịch vụ đem ra lưu thông trên thị trường

• V: Số vòng chu chuyển trung bình của 1 đơn vị tiền tệ

Trong đó:

• Kc: Số lượng tiền cần thiết cho lưu thông

• P: Mức giá cả

• Q: Khối lượng hàng hóa, dịch vụ đem ra lưu thông trên thị trường

• V: Số vòng chu chuyển trung bình của 1 đơn vị tiền tệ

Ví dụ: Công ty A sản xuất xe máy, trong vòng một năm sản xuất 200

chiếc, giá của mỗi chiếc là 10.000.000 đồng và số vòng chu chuyển trung bình của tiền là 2 lần/năm Tính lượng tiền tệ cần thiết cho lưu thông của công ty A trong vòng một năm?

Kc = (200 x 10.000.000)/2 = 1.000.000.000 đồng

Ví dụ: Công ty A sản xuất xe máy, trong vòng một năm sản xuất 200

chiếc, giá của mỗi chiếc là 10.000.000 đồng và số vòng chu chuyển trung bình của tiền là 2 lần/năm Tính lượng tiền tệ cần thiết cho lưu thông của công ty A trong vòng một năm?

Kc = (200 x 10.000.000)/2 = 1.000.000.000 đồng

• Để đảm bảo cho hàng hóa lưu thông bình thường thì khối lượng tiền thực tế có trong lưu thông phải cân đối với khối lượng tiền cần thiết cho lưu thông trong một thời gian.

2 Yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ

•

Nghĩa là Kt = Kc

• Vì vậy khi Kt tăng lên, trong điều kiện số lượng hàng hóa không thay đổi thì sẽ dẫn đến một sự biến động hoặc là giá cả hàng hóa gia tăng hoặc là vòng quay của tiền tệ chậm lại hoặc là cả hai: giá cả tăng và vòng quay của tiền tệ giảm để đảm bảo Kt = Kc

• Vì vậy khi Kt tăng lên, trong điều kiện số lượng hàng hóa không thay đổi thì sẽ dẫn đến một sự biến động hoặc là giá cả hàng hóa gia tăng hoặc là vòng quay của tiền tệ chậm lại hoặc là cả hai: giá cả tăng và vòng quay của tiền tệ giảm để đảm bảo Kt = Kc

• Ngược lại, khi khối lượng tiền tệ không tăng lên kịp thời so với tốc

đọ phát triển của hàng hóa, nghĩa là Kt không đổi hoặc thay đổi chậm hơn sự thay đổi của khối lượng hàng hóa theo hướng phát triển thì sẽ dẫn đến tình hình là hoặc giá cả hàng hóa giảm xuống, hoặc vòng quay tiền tệ sẽ tăng lên để đảm bảo Kt = Kc

• Ngược lại, khi khối lượng tiền tệ không tăng lên kịp thời so với tốc

đọ phát triển của hàng hóa, nghĩa là Kt không đổi hoặc thay đổi chậm hơn sự thay đổi của khối lượng hàng hóa theo hướng phát triển thì sẽ dẫn đến tình hình là hoặc giá cả hàng hóa giảm xuống, hoặc vòng quay tiền tệ sẽ tăng lên để đảm bảo Kt = Kc

Ý nghĩa:

- Giúp chúng ta thấy được mối quan hệ định tính giữa các yếu tố, từ

đó vận dụng thực tế và điều hành sản xuất và lưu thông hàng hóa

- Chỉ ra sự cần thiết phải kiểm soát khối lượng tiền và phương hướng tác động vào khối lượng tiền trong lưu thông

- Giúp chúng ta thấy được mối quan hệ định tính giữa các yếu tố, từ

đó vận dụng thực tế và điều hành sản xuất và lưu thông hàng hóa

- Chỉ ra sự cần thiết phải kiểm soát khối lượng tiền và phương hướng tác động vào khối lượng tiền trong lưu thông

Việc nghiên cứu quy luật lưu thông tiền tệ trong các điều kiện lưu thông tiền tệ khác nhau sẽ có nội dung khác nhau

Việc nghiên cứu quy luật lưu thông tiền tệ trong các điều kiện lưu thông tiền tệ khác nhau sẽ có nội dung khác nhau

Trong điều kiện lưu thông vàng.

“Với một tổng giá cả hàng hóa nhất định và với một tốc độ tuần hoàn bình quân nhất định của tiền tệ, số lượng tiền vàng trong lưu thông phụ thuộc vào giá trị nội tại của chính bản thân chúng”.

Vì vàng có đầy đủ giá trị nội tại nên tiền vàng có khả năng tự phát điều chế

trong lưu thông

- Tự phát làm chức năng cất trữ

- Tự phát làm chức năng phương tiện lưu thông,

nên trong điều kiện lưu thông tiền vàng, nếu xét trong một thời kì nhất định, yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ luôn luôn được tôn trọng Nghĩa là luôn luôn có sự cân bằng giữa khối lượng tiền thực tế và khối lượng tiền cần thiết cho lưu thông trong một thời gian (Kt = Kc).

Vì vàng có đầy đủ giá trị nội tại nên tiền vàng có khả năng tự phát điều chế

trong lưu thông

- Tự phát làm chức năng cất trữ

- Tự phát làm chức năng phương tiện lưu thông,

nên trong điều kiện lưu thông tiền vàng, nếu xét trong một thời kì nhất định, yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ luôn luôn được tôn trọng Nghĩa là luôn luôn có sự cân bằng giữa khối lượng tiền thực tế và khối lượng tiền cần thiết cho lưu thông trong một thời gian (Kt = Kc).

Trong điều kiện lưu thông tiền giấy khả hoán

“Ngay từ khi phát hành tiền giấy vào lưu thông đã chứa đựng những khả năng làm cho tiền giấy quay trở lại nơi phát hành”.

Chẳng hạn, khi nhu cầu về tiền tệ của nền kinh tế gia tăng, tức là dân chúng giữ tiền trong tay nhiều để mua hàng hóa, thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng và nếu lượng hàng hóa không tăng lên kịp thời để đáp ứng sức mua của dân chúng sẽ làm cho giá cả hàng hóa tăng lên, hoặc khi chính phủ thực hiện chính sách mở rộng tiền tệ, nghĩa là tăng cung tiền tệ, nhưng dân chúng không có nhu cầu giữ tiền để chi tiêu, hoặc doanh nghiệp không có nhu cầu vay tiền để mua nguyên liệu, máy móc thiết bị đầu tư sản xuất, kinh doanh thì tiền trong lưu thông được coi là thừa Do đó làm cho giá cả của tiền tệ, tức là lãi suất bị giảm đi và như vậy chúng ta có thể thấy khối lượng tiền cần thiết chi lưu thông trong công thức của Karl Marx là có khác với mức cầu tiền

tệ của nền kinh tế.

Chẳng hạn, khi nhu cầu về tiền tệ của nền kinh tế gia tăng, tức là dân chúng giữ tiền trong tay nhiều để mua hàng hóa, thỏa mãn nhu cầu tiêu dùng và nếu lượng hàng hóa không tăng lên kịp thời để đáp ứng sức mua của dân chúng sẽ làm cho giá cả hàng hóa tăng lên, hoặc khi chính phủ thực hiện chính sách mở rộng tiền tệ, nghĩa là tăng cung tiền tệ, nhưng dân chúng không có nhu cầu giữ tiền để chi tiêu, hoặc doanh nghiệp không có nhu cầu vay tiền để mua nguyên liệu, máy móc thiết bị đầu tư sản xuất, kinh doanh thì tiền trong lưu thông được coi là thừa Do đó làm cho giá cả của tiền tệ, tức là lãi suất bị giảm đi và như vậy chúng ta có thể thấy khối lượng tiền cần thiết chi lưu thông trong công thức của Karl Marx là có khác với mức cầu tiền

tệ của nền kinh tế.

Trong điều kiện lưu thông tiền giấy bất khả hoán

“Ngay từ khi phát hành tiền giấy vào lưu thông đã chứa đựng những khả năng không làm cho tiền giấy quay trở lại nơi phát hành”.

Company Logo

Các yếu tố ảnh hưởng đến mức cầu tiền tệ:

• Khối lượng hàng hóa dịch vụ:

• Giá cả hàng hóa tác động đến mức cầu tiền tệ.

• Trong công thức:

Các yếu tố ảnh hưởng đến mức cầu tiền tệ:

• Khối lượng hàng hóa dịch vụ:

• Giá cả hàng hóa tác động đến mức cầu tiền tệ.

• Trong công thức:

Các nguyên nhân dẫn đến nhu cầu tiền tệ.

• Nguyên nhân chi trả:

• Nguyên nhân dự phòng:

• Nguyên nhân tích lũy tài sản:

Các nguyên nhân dẫn đến nhu cầu tiền tệ.

• Nguyên nhân chi trả:

• Nguyên nhân dự phòng:

• Nguyên nhân tích lũy tài sản:

3 Các yếu tố ảnh hưởng

Mức cầu tiền

• Tốc độ quay vòng bình quân của tiền tệ tác động đến mức cầu tiền tền tệ.

• Vòng quay của tiền tệ là một chỉ tiêu khó tính toán và dự kiến chính xác trong toàn xã hội, cũng như trong một gia đình, hoặc ở một cá nhân nói riêng

• Theo công thức K = H / V mà yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ là Kt = Kc ta có thể suy ra

V = H / Kt.

Ví dụ:

Để luân chuyển một lượng hàng hóa có giá trị là 12 triệu đồng trong một năm sản xuất, nếu vòng quay của vốn là 6 vòng, nhà sản xuất cần một số tiền bình quân là:

(12 triệu)/6 = 2 triệu đồng

Nhưng nếu vòng quay đó giảm xuống còn 4 vòng trong một năm, nhà sản xuất phải cần một số tiền để làm vốn luân chuyển là:

(12 triệu)/4 = 3 triệu đồng

Mức cung tiền tệ

và vận dụng quy luật lưu thông tiền tệ của Karl Marx:

Theo yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ Kt = Kc

Trong điều kiện nền kinh tế sử dụng tiền vàng, hoặc tiền giấy khả hoán thì cơ chế điều tiết khối lượng tiền tệ với nền kinh tế là cơ chế điều tiết

tự động: khi giá trị tiền vàng trong lưu thông lớn hơn giá trị hàng hóa thì tiền vàng tự động đi vào cất trữ và khi giá trị tiền vàng trong lưu thông nhỏ hơn giá trị hàng hóa thì tiền vàng cất trữ lại

tự động “chảy” vào lưu thông để cân bằng giữa khối lượng tiền thực tế trong lưu thông với khối lượng tiền cần thiết (Kt = Kc)

Theo yêu cầu của quy luật lưu thông tiền tệ Kt = Kc

Trong điều kiện nền kinh tế sử dụng tiền vàng, hoặc tiền giấy khả hoán thì cơ chế điều tiết khối lượng tiền tệ với nền kinh tế là cơ chế điều tiết

tự động: khi giá trị tiền vàng trong lưu thông lớn hơn giá trị hàng hóa thì tiền vàng tự động đi vào cất trữ và khi giá trị tiền vàng trong lưu thông nhỏ hơn giá trị hàng hóa thì tiền vàng cất trữ lại

tự động “chảy” vào lưu thông để cân bằng giữa khối lượng tiền thực tế trong lưu thông với khối lượng tiền cần thiết (Kt = Kc)

- Khi nói đến quy luật lưu thông tiền tệ thì tiền vàng là tiền có đầy đủ giá trị, tiền giấy không có giá trị thực như tiền vàng, tiền giấy chỉ là kí hiệu của giá trị.

- Nếu số lượng tiền vàng nhiều hơn số tiền cần thiết cho lưu thông hàng hóa thì tiền vàng sẽ rời khỏi lưu thông đi vào trong cất trữ và ngược lại

+ Tiền vàng > lượng cần thiết -> Cất trữ

+ Tiền vàng < lượng cần thiết-> Lưu thông

+ Tiền giấy > lượng cần thiết -> Lạm phát

- Khi nói đến quy luật lưu thông tiền tệ thì tiền vàng là tiền có đầy đủ giá trị, tiền giấy không có giá trị thực như tiền vàng, tiền giấy chỉ là kí hiệu của giá trị

- Nếu số lượng tiền vàng nhiều hơn số tiền cần thiết cho lưu thông hàng hóa thì tiền vàng sẽ rời khỏi lưu thông đi vào trong cất trữ và ngược lại

+ Tiền vàng > lượng cần thiết -> Cất trữ

+ Tiền vàng < lượng cần thiết-> Lưu thông

+ Tiền giấy > lượng cần thiết -> Lạm phát

Phần III CÁC CHỦ THỂ CUNG ỨNG TIỀN CHO NỀN KINH TẾ

1 Ngân hàng trung ương với việc cung ứng tiền tệ:

• NHTW là cơ quan độc quyền phát hành tiền giấy và tiền kim

loại vào lưu thông (một số nước quy định tiền kim loại do kho bạc phát hành)

• NHTW thực hiện việc phát hành tiền qua 4 kênh:

a Phát hành qua kênh ngân sách nhà nước

b Phát hành qua kênh ngân hàng trung gian (kênh tín dung)

c Phát hành tiền qua kênh thị trường tiền tệ (thị trường mở)

d Phát hành tiền qua kênh thị trường hối đoái

• NHTW là cơ quan độc quyền phát hành tiền giấy và tiền kim loại vào lưu thông (một số nước quy định tiền kim loại do kho bạc phát hành)

• NHTW thực hiện việc phát hành tiền qua 4 kênh:

a Phát hành qua kênh ngân sách nhà nước

b Phát hành qua kênh ngân hàng trung gian (kênh tín dung)

c Phát hành tiền qua kênh thị trường tiền tệ (thị trường mở)

d Phát hành tiền qua kênh thị trường hối đoái

a Phát hành qua kênh ngân sách nhà nước:

Trong trường hợp NSNN bị thâm hụt, sau khi tìm cách tăng thu giảm chi

mà vẫn chưa cân đối được ngân sách thì chính phủ phải vay tiền theo các cách: vay của nước ngoài, vay của ngân hàng trung ương.

- Khi chính phủ vay của công chúng thì không ảnh hưởng đến mức

cung tiền tệ.

- Khi chính phủ vay của nước ngoài thì mức cung tiền tệ tăng lên vì

những tài sản vay (ngoại tệ, vàng) khi đưa về nước phải gửi qua NHTW

để chuyển thành nội tệ.

- Khi chính phủ vay của NHTW thì lượng tiền trong lưu thông sẽ tăng

lên Chính phủ muốn vay tiền của NHTW cũng phải đem tài sản đến cầm thế (vàng, ngoại tệ mạnh, chứng khoán)

- Khi NHTW cho chính phủ vay có các tài sản cầm thế đầy đủ, ta gọi đó

là nghiệp vụ phát hành tiền gián tiếp (phát hành tiền thanh khiết)

Trường hợp chính phủ vay mà không có tài sản cầm thế đầy đủ thì gọi là nghiệp cụ phát hành tiền trực tiếp khi đó lượng tiền tăng thêm trở nên

dư thừa, giá cả sẽ leo thang.

a Phát hành qua kênh ngân sách nhà nước:

Trong trường hợp NSNN bị thâm hụt, sau khi tìm cách tăng thu giảm chi

mà vẫn chưa cân đối được ngân sách thì chính phủ phải vay tiền theo các cách: vay của nước ngoài, vay của ngân hàng trung ương.

- Khi chính phủ vay của công chúng thì không ảnh hưởng đến mức

cung tiền tệ.

- Khi chính phủ vay của nước ngoài thì mức cung tiền tệ tăng lên vì

những tài sản vay (ngoại tệ, vàng) khi đưa về nước phải gửi qua NHTW

để chuyển thành nội tệ.

- Khi chính phủ vay của NHTW thì lượng tiền trong lưu thông sẽ tăng

lên Chính phủ muốn vay tiền của NHTW cũng phải đem tài sản đến cầm thế (vàng, ngoại tệ mạnh, chứng khoán)

- Khi NHTW cho chính phủ vay có các tài sản cầm thế đầy đủ, ta gọi đó

là nghiệp vụ phát hành tiền gián tiếp (phát hành tiền thanh khiết)

Trường hợp chính phủ vay mà không có tài sản cầm thế đầy đủ thì gọi là nghiệp cụ phát hành tiền trực tiếp khi đó lượng tiền tăng thêm trở nên

dư thừa, giá cả sẽ leo thang.

b Phát hành qua kênh ngân hàng trung gian (kênh tín dung)

Khi NHTG thiếu tiền để đáp ứng nhu cầu chi trả hoặc cho vay,

NHTG có thể giải quyết bằng các cách:

- Bán chứng khoán hoặc tài sản NH đang có

- Phát hành chứng khoán riêng của NH (kỳ phiếu NH, trái phiếu NH)

- Vay của NHTG và các tổ chức khác, vay của NHTW Khi NHTW cho NHTG vay, tiền sẽ thông qua NHTG để đi vào lưu thông Nếu các khoản vay này có tài sản cầm thế đầy đủ thì đây là nghiệp vụ phát hành tiền gián tiếp.

b Phát hành qua kênh ngân hàng trung gian (kênh tín dung)

Khi NHTG thiếu tiền để đáp ứng nhu cầu chi trả hoặc cho vay,

NHTG có thể giải quyết bằng các cách:

- Bán chứng khoán hoặc tài sản NH đang có

- Phát hành chứng khoán riêng của NH (kỳ phiếu NH, trái phiếu NH)

- Vay của NHTG và các tổ chức khác, vay của NHTW Khi NHTW cho NHTG vay, tiền sẽ thông qua NHTG để đi vào lưu thông Nếu các khoản vay này có tài sản cầm thế đầy đủ thì đây là nghiệp vụ phát hành tiền gián tiếp.

Nhược điểm: của biện pháp

này là kém linh hoạt vì NHTW

không thể bắt buộc các ngân

hàng TG phải vay tiền của

NHTW

Nhược điểm: của biện pháp

này là kém linh hoạt vì NHTW

không thể bắt buộc các ngân

hàng TG phải vay tiền của

NHTW