- Biết đọc diễn cảm bài thơ với giọng nhẹ nhàng, tình cảm thể hiện sự xúc động của tác giả trước vẻ đẹp vừa hoang sơ, thơ mộng vừa ấm cúng, thân thương của bức tranh vùng cao.. - Hiểu đư
Trang 1Giáo án Tiếng việt 5
Tập đọc
Trước cổng trời
I Mục tiêu
1 Đọc thành tiếng
- Đọc đúng các tiếng có âm, vần và thanh điệu dễ lẫn do ảnh hưởng của phát
âm địa phương Đọc lưu loát toàn bài, ngắt nghỉ hơi theo đúng nhịp thơ.
- Biết đọc diễn cảm bài thơ với giọng nhẹ nhàng, tình cảm thể hiện sự xúc động của tác giả trước vẻ đẹp vừa hoang sơ, thơ mộng vừa ấm cúng, thân thương của bức tranh vùng cao
2 Đọc hiểu
- Hiểu các từ ngữ trong bài.
- Hiểu được nội dung bài thơ: Ca ngợi vẻ đẹp của thiên nhiên hoang sơ của miền sơn cước và cuộc sống lao động cần cù của những người dân miền núi chịu thương, chịu khó hăng say lao động
3 Học thuộc lòng một số câu thơ em thích
II Đồ dùng dạy - học
- Tranh minh họa bài đọc trong SGK (phóng to) Sưu tầm thêm những tranh ảnh nói cổng trời nếu có
- Bảng phụ viết sẵn đoạn thơ cần hướng dẫn HS luyện đọc
III Các hoạt động dạy - học
A Kiểm tra bài cũ
- Gọi hai HS lên bảng đọc lại bài Kì diệu
rừng xanh sau đó trả lời câu hỏi về nội
dung
- Nhận xét và cho điểm HS
- HS thực hiện theo yêu cầu của GV
B Dạy bài mới
1 Giới thiệu bài
Trang 2- GV đưa ra tranh minh họa bài tập đọc
(phóng to) cho HS quan sát và trả lời câu
hỏi: Tranh vẽ cảnh gì?
- GVnói thêm: Đây là bức tranh minh họa
cho bài thơ Trước cổng trời của nhà thơ
Nguyễn Đình ảnh Cổng Trời là một địa
danh thuộc vùng núi cao Quản Bạ, Đồng
Văn Để tìm hiểu xem thiên nhiên và con
người nơi đây có gì đẹp, chúng ta cùng
luyện đọc và tìm hiểu bài thơ
- HS quan sát và trả lời: Tranh vẽ cảnh một miền núi cao, đồng bào dân tộc đang làm nương
2 Hướng dẫn luyện đọc và tìm hiểu bài
a) Luyện đọc đúng
đọc thầm trong SGK
- GV hướng dẫn HS nhận biết các khổ thơ
trong bài - HS nhận biết các khổ thơ của bài:* Khổ 1: Từ đầu đến…trên mặt đất
* Khổ 2: Tiếp đến …Suối triền rừng
hoang dã.
* Khổ 3: Còn lại
- GV gọi ba HS tiếp nối nhau đọc từng khổ
thơ, GV chú ý sửa lỗi phát âm, ngắt giọng
cho từng HS (nếu có)
- Ba HS nối tiếp nhau đọc bài Mỗi
HS đọc một khổ thơ
- GV có thể ghi bảng những từ ngữ HS hay
phát âm sai để luyện phát âm cho HS - HS luyện đọc các tiếng GV ghi trênbảng lớp
- Gọi HS nối tiếp nhau đọc bài lần 2 - Ba HS đọc nối tiếp bài lần 2, mỗi
HS đọc một đoạn của bài Cả lớp đọc thầm theo dõi và nhận xét bạn đọc
- GV yêu cầu một HS đọc các từ được chú
giải trong SGK
- GV hỏi HS nêu thêm những từ mà các
- Một HS đọc to các từ được chú giải
Cả lớp theo dõi trong SGK
- HS có thể nêu thêm các từ mà các
Trang 3em chưa hiểu nghĩa, tổ chức cho các em tự
giải nghĩa cho nhau hoặc giải nghĩa các từ
mà các em không biết Ví dụ: cổng trời
( cổng lên trời, cổng của bầu trời), áo chàm
(áo nhuộm màu xanh lá chàm, màu xanh
đen mà đồng bào miền núi thường mặc),
nhạc ngựa (cái chuông con, trong có hạt
được đeo vào cổ con ngựa, khi rung kêu
thành tiếng),
em chưa hiểu nghĩa, các em có thể trao đổi để giải nghĩa cho nhau hoặc nghe GV giải nghĩa
đọc từng khổ thơ của bài
đoạn của bài trước lớp
- GV đọc diễn cảm toàn bài: giọng đọc tự
nhiên, nhẹ nhàng, tình cảm cảm hứng ngợi
ca vẻ đẹp của thiên nhiên, hoang sơ, thanh
bình và cuộc sống lao động cần cù của
những người dân miền sơn cước
- HS theo dõi giọng đọc của GV
b) Tìm hiểu bài
- Yêu cầu HS đọc thầm khổ 1, suy nghĩ trả
lời câu hỏi: Vì sao nơi đây được gọi là
cổng trời?
- HS đọc thầm và trả lời: Vì trên đỉnh dốc, giữa hai bên vách đá mở ra một khoảng trời bao la, có mây bay, gió thổi làm người ta ngỡ ngàng tưởng như đó là cái cổng để đi lên trời
- Yêu cầu HS đọc thầm các khổ 2,3 để
thực hiện yêu cầu: Tả lại vẻ đẹp của bức
tranh thiên nhiên trong bài thơ
- HS dựa vào bài đọc phát biểu đơn giản có thể lần lượt theo từng hình ảnh thơ hoặc theo cảm nhận không nhất thiết phải theo đúng trình tự VD:
- Từ cổng trời nhìn ra, một không gian rộng bao la ngút ngát toàn là màu sắc của cỏ hoa Dòng thác réo ngân nga, đàn dê đang soi mình dưới đáy suối
- Từ cổng trời nhìn ra một không gian
Trang 4rộng bao la, bất tận là những vạt nương, những lòng thung lúa chín vàng màu mật ong, những cánh rừng nguyên sơ ngút ngàn mờ mờ ảo ảo trong sương khói Và xa xa kia là thác nước đổ trắng xóa từ triền núi cao, vọng vang réo rắt như khúc nhạc
- Trong những cảnh vật thiên nhiên được
miêu tả trong nhiên bài thơ em thích nhất
cảnh nào? Vì sao?
- HS phát biểu tự do theo cảm nhận của các em
- Người dân nơi cổng trời làm những công
việc gì? Sự xuất hiện của họ làm cho thiên
nhiên nơi đây trở nên đẹp như thế nào?
- Những người dân nơi đây làm những công việc thường nhật của người dân miền núi như: gặt lúa, trồng rau, tìm măng, hái nấm… Những vạt áo chàm thấp thoáng làm xanh cả nắng chiều, làm ấm cánh rừng sương giá
- Yêu cầu HS thảo luận theo nhóm đôi và
trả lời câu hỏi: Vì sao lại nói sự xuất hiện
của con người làm cho cánh rừng sương
giá ấm lên?
- HS trả lời: Vì ở nơi vùng cao, sơn cước hoang vu ấy vẫn có con người,
ai ai cũng tất bật rộn ràng làm cho bức tranh thiên nhiên trở nên ấm cúng, xua đi cái heo hút, hoang vắng của miền núi cao
- GV nói thêm: đoạn thơ nói về cuộc sống
lao động cần cù của đồng bào các dân tộc
hay và gợi cảm Nhạc điệu rộn rịp, rộn
ràng Cuộc sống lao động đồng bào các
dân tộc gợi lên một sức sống tiềm tàng,
một khả năng làm chủ tự nhiên Cổng trời
không còn hoang vu, lạnh lẽo nữa
- HS lắng nghe
c) Luyện đọc diễn cảm và học thuộc lòng
- Gọi ba HS đọc nối tiếp từng đoạn của
bài Yêu cầu cả lớp theo dõi, bạn đọc - Ba HS đọc nối tiếp diễn cảm bađoạn của bài Cả lớp theo dõi bạn
đọc
- GV hướng dẫn HS nhận xét để xác lập kĩ - HS nhận xét, tìm ra giọng đọc của
Trang 5thuật giọng đọc diễn cảm của bài bài thơ (như trên).
- GV hướng dẫn HS đọc diễn cảm đoạn
Nhìn ra xa ngút ngát / Bao sắc màu cỏ hoa / Con thác réo ngân nga / Đàn dê soi đáy suối / Giữa ngút ngàn cây trái / Dọc vùng rừng nguyên sơ / Không biết thực hay mơ / Ráng chiều / như hơi khói…//
- Thi đọc thuộc lòng một câu thơ mà
em thích và nói thêm vì sao em thích? - Một số HS thi nhau đọc thuộc lòng mộtsố câu thơ trước lớp và nói rõ vì sao em
lại thích những câu thơ đó
- Gọi một HS đọc toàn bộ bài thơ - Một HS đọc diễn cảm toàn bộ bài thơ
- GV nhận xét cho điểm từng HS
3 Củng cố, dặn dò
- Bài thơ Trước cổng trời nói lên điều
gì? - Tác giả ca ngợi vẻ đẹp hoang sơ củathiên nhiên và cuộc sống lao động cần cù
của người dân miền núi
- GV nhận xét giờ học, dặn HS về nhà
học thuộc lòng bài thơ và đọc trước bài
tập đọc tiếp theo
- HS ghi nhớ về nhà thực hiện theo yêu cầu của GV