Sau khi có quyết định của số 1706QĐUBND ngày 07032012 của Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng về việc phê duyệt Dự án, Sở GDĐT đã thành lập Ban Quản lí dự án và xây dựng kế hoạch, công việc chi tiết với sự tham vấn thường xuyên, tích cực, hiệu quả của các cán bộ hỗ trợ kĩ thuật ISET; các ý kiến góp ý của đại diện lãnh đạo Bộ GDĐT, của các cán bộ, giáo viên tham gia dự án…. Đến nay, các hoạt động của dự án được thực hiện đúng qui trình và tiến độ đã đề ra; cơ bản đạt được kết quả như dự kiến, cụ thể như sau: 1. Về Hội thảo khởi động dự án: Ngày 16042012, Ban điều hành dự án Sở đã phối hợp ISET tổ chức Hội thảo triển khai dự án với sự tham gia đại diện lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo, của các cơ quan, ban ngành, các tổ chức liên quan trong và ngoài nước. Hội thảo đã nhận được sự góp ý, động viên của đại diện Bộ GDĐT, của các ban ngành thành phố, các tổ chức có hoạt động liên quan trong và ngoài nước, nội dung dự án được đánh giá đi đúng định hướng của Bộ GDĐT về giáo dục giảm thiểu rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu trong trường học; phù hợp chiến lược phòng chống thiên tai, biến đổi khí hậu của thành phố Đà Nẵng, với chủ trương xây dựng Đà Nẵng là thành phố môi trường và đáng sống của UBND thành phố Đà Nẵng.
Trang 1BÁO CÁO HOẠT ĐỘNG DỰ ÁN
Tên cơ quan nhận tài trợ: Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Đà Nẵng
Dự án: “Xây dựng khả năng chống chịu ở đô thị thông qua giáo dục lồng ghép”
Tài trợ số: DN-DOET 3811
Nội dung: Báo cáo tổng kết nữa giai đoạn thực hiện dự án “Xây dựng khả năng chống chịu ở đô
thị thông qua giáo dục lồng ghép”
Kỳ báo cáo: Từ ngày 01/9/2012 đến ngày 31/10/2013
Ngân sách tài trợ: 227,026 USD
Thời hạn dự án: 01/01/2012 đến 31/12/2014
Sau khi có quyết định của số 1706/QĐ-UBND ngày 07/03/2012 của Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng về việc phê duyệt Dự án, Sở GDĐT đã thành lập Ban Quản lí dự án và xây dựng kế hoạch, công việc chi tiết với sự tham vấn thường xuyên, tích cực, hiệu quả của các cán
bộ hỗ trợ kĩ thuật ISET; các ý kiến góp ý của đại diện lãnh đạo Bộ GDĐT, của các cán bộ, giáo viên tham gia dự án… Đến nay, các hoạt động của dự án được thực hiện đúng qui trình và tiến
độ đã đề ra; cơ bản đạt được kết quả như dự kiến, cụ thể như sau:
1 Về Hội thảo khởi động dự án:
Ngày 16/04/2012, Ban điều hành dự án Sở đã phối hợp ISET tổ chức Hội thảo triển khai
dự án với sự tham gia đại diện lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo, của các cơ quan, ban ngành, các tổ chức liên quan trong và ngoài nước
Hội thảo đã nhận được sự góp ý, động viên của đại diện Bộ GDĐT, của các ban ngành thành phố, các tổ chức có hoạt động liên quan trong và ngoài nước, nội dung dự án được đánh giá đi đúng định hướng của Bộ GDĐT về giáo dục giảm thiểu rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu trong trường học; phù hợp chiến lược phòng chống thiên tai, biến đổi khí hậu của thành phố Đà Nẵng, với chủ trương xây dựng Đà Nẵng là thành phố môi trường và đáng sống của UBND thành phố Đà Nẵng
Thách thức và hướng giải quyết từ hội thảo:
- Về quỹ thời gian và nội dung giáo dục:
+ Hiện nay, nhận định chung là chương trình và các hoạt động ở nhà trường còn nặng và nhiều, quỹ thời gian là rất hạn hẹp
+ Hiện tượng tích hợp, lồng ghép các nội dung giáo dục như: phòng chống ma túy, tệ nạn
xã hội; phòng, chống HIV/AIDS; Môi trường; Tiết kiệm nguồn năng lượng; An toàn giao thông…, quá nhiều, đã không còn tạo sự hứng thú cho GV và HS nữa
Vì vậy, nội dung dự án xây dựng cần phải chú trọng đổi mới phương pháp giáo dục, đảm bảo tính thiết thực, mới mẻ, phù hợp với tâm sinh lý, lứa tuổi, vùng miền và những nguyên tắc khi tích hợp, lồng ghép khác
Thời gian triển khai các hoạt động của Dự án: cần sắp xếp phù hợp, tránh làm ảnh hưởng các hoạt động giáo dục của nhà trường
- Về kinh phí: Nhà trường, GV, HS tham gia dự án nằm trên địa bàn còn nhiều khó khăn, cơ sở
vật chất, phương tiện còn hạn chế, GV làm công việc kiêm nhiệm thường mất nhiều thời gian, công sức nhưng sự phụ cấp, bồi dưỡng thường là rất thấp hoặc không có Do vậy, cần có sự hỗ trợ, khen thưởng, động viên kịp thời
- Về tổ chức và cơ chế phối hợp: Công tác giáo dục BĐKH còn mới, đòi hỏi cần có sự tiếp cần
đa ngành, đa cấp Hiện nay, hoạt động này còn mang tính riêng lẻ, thiếu tính đồng bộ, và mang tính thời vụ Cần một cơ chế điều hành, phối hợp đồng bộ và thường xuyên
Trang 2Hội thảo khởi động dự án ngày 16/4/2012
2 Về hoạt động điều tra, khảo sát, đánh giá thực trạng các hoạt động liên quan đến biến đổi khí hậu (BĐKH), ứng phó BĐKH và xác định phạm vi thí điểm (môn học, trường học).
2.1 Xây dựng các công cụ điều tra:
Với mong muốn đánh giá kiến thức, kĩ năng của giáo viên, học sinh cũng như các hoạt động giáo dục hiện nay liên quan đến BĐKH và xác định phạm vi thí điểm (môn học, lớp học, trường học tích hợp giáo dục BĐKH) đồng thời có cơ sở cho việc đưa nội dung BĐKH và ứng
phó BĐKH vào nội dung hoạt động, Ban quản lí dự án đã tổ chức xây dựng bộ công cụ điều tra,
gồm 03 Phiếu điều tra: 01 cho cán bộ quản lí các Phòng GDĐT, Hiệu trưởng, phó Hiệu trưởng các trường (TH, THCS, THPT); 01 cho các đối tượng là giáo viên các bộ môn của các trường
TH, THCS, THPT và 01 cho học sinh lớp 4, 5 (Tiểu học), lớp 8,9 (THCS) và 10, 11 (THPT)
Ngày 26/4/2012 BĐH dự án Sở GDĐT tổ chức hội thảo nhằm góp, tham vấn cho bộ phiếu điều tra với thành phần tham dự gồm đại diện các lãnh đạo, chuyên viên có kinh nghiệm các phòng, ban của Sở, lãnh đạo phòng GDĐT quận Cẩm Lệ, đại diện chuyên gia các trường ĐHSP, ĐHBK Đại học Đà Nẵng, tổ chức SEEDS Asia…, nhằm góp ý hoàn thiện bộ phiếu điều tra, xây dựng kế hoạch điều tra cơ sở
2.2 Thực hiện điều tra, thu thập và phân tích số liệu
Từ 15/5/2012 đến 25/5/2012: Ban điều hành dự án tiến hành gửi và thu hồi đầy đủ các phiếu điều tra cho tất cả đơn vị trường học trên địa bàn quận Cẩm Lệ (tổng cộng 1.103 phiếu, gồm: 68 phiếu của cán bộ quản ly, lãnh đạo phòng GDĐT và của các trường, 284 phiếu của giáo viên và 701 phiếu của học sinh thuộc các trường TH, THCS và THPT trên địa bàn quận Cẩm Lệ)
Từ ngày 28/5/2012 đến 22/6/2012 BĐH dự án Sở đã hợp đồng thuê người xử lí thông tin, kết quả điều tra
Sau khi tổng hợp số liệu, Ban điều hành dự án gửi kết quả cho các cơ quan ban ngành liên quan (Phòng GDĐT quận, huyện, trường Đại học bách khoa, Đại học sư phạm, Sở ngoại vụ…), để xin ý kiến đóng góp của các chuyên gia để xác định nội dung và hoạt động GD BĐKH trong nhà trường
Trang 3Nhằm thẩm định, xác minh tính chính xác các nội dung trả lời của các Phiếu khảo sát, tìm hiểu thực tế của địa phương, mức độ quan tâm, nhận thức cán bộ quản lí, giáo viên và học sinh…, BQL dự án đã cùng chuyên gia (hợp đồng phân tích các dữ liệu và viết báo cáo) đã tiến hành phỏng vấn cán bộ quản lí, giáo viên, học sinh và cộng đồng, các ban ngành liên quan đóng trên địa bàn quận Cẩm Lệ (Đính kèm bản báo cáo tổng hợp, đánh giá thực trạng các hoạt động liên quan đến giáo dục BĐKH và ứng phó BĐKH các trường học tại quận Cẩm Lệ)
Phỏng vấn tại các trường học, cộng đồng (THPT Hòa Vang)
2.3 Hội thảo tham vấn
Ngày 22/08/2012 BĐH đã tiến hành hội thảo tham vấn với sự góp mặt đông đủ của tất cả Lãnh đạo quản lí giáo dục, các cơ quan ban ngành liên quan và đại diện các xã (phường) trên địa bàn Quận Cẩm Lệ
Hội thảo đã nghe báo cáo tổng kết, đánh giá về kết quả điều tra khả năng chống chịu BĐKH
ở đô thị quận Cẩm Lệ; các tham luận, chia sẻ kinh nghiệm của cán bộ, giáo viên các cấp về hoạt động giáo dục BĐKH tích hợp trong các môn học và hoạt động giáo dục ngoại khóa hiện nay Hội thảo đã trao đổi các vấn đề chính yếu, gồm:
- Tình hình thực tế, tác động của BĐKH và thực trạng giáo dục BĐKH hiện nay ở các trường TH, THCS, THPT trên địa bàn Quận Cẩm Lệ
- Sự cần thiết phải đưa giáo dục BĐKH, giảm nhẹ rủi ro thiên tai vào giảng dạy
- Nhu cầu của giáo viên, học sinh trong các hoạt động về giáo dục ứng phó với BĐKH, giảm nhẹ thiên tai
- Cách tổ chức, lồng ghép bối cảnh và văn hóa địa phương, kinh nghiệm ứng phó của cộng đồng, của các bộ, giáo viên và học sinh về thiên tai, BĐKH vào hoạt động dạy học nội khóa và ngoại khóa
- Sự lồng ghép vào môn học, cấp học, lớp học; tổ chức hoạt động ngoại khóa về BĐKH, giảm nhẹ rủi ro thiên tai như thế nào cho phù hợp
Trang 4Hội thảo tham vấn kết quả điều tra tháng 8/2012
Dự án “Xây dựng khả năng chống chịu ở đô thị thông qua giáo dục lồng ghép”
Qua Hội thảo tham vấn cho thấy, để làm tốt công tác giáo dục tích hợp BĐKH cần có một phương pháp tiếp cận linh hoạt, không áp đặt mà phải được đề xuất từ các cơ sở giáo dục và trường học, xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng và năng lực của giáo viên và học sinh Để nâng cao tính hiệu quả của phương pháp giáo dục lồng ghép BĐKH cần phải có sự kết hợp nhiều hình thức giữa chia sẻ - học hỏi – đối thoại và phải có sự tham gia của gia đình và cộng đồng địa phương, một trong những nhân tố quan trọng đảm bảo tính bền vững cho hoạt động giáo dục lồng ghép BĐKH
3 Về tổ chức nghiên cứu, biên soạn giáo trình tích hợp, tài liệu giảng dạy, học tập
(chính khóa và ngoại khóa) về biến đổi khí hậu
3.1 Thành lập các nhóm nghiên cứu biên soạn theo các môn học
Căn cứ danh sách đề cử cán bộ, giáo viên tham gia nhóm nghiên cứu biên soạn tài liệu, giáo trình tích hợp biến đổi khí hậu của các đơn vị thông qua phiếu điều tra khảo sát và theo đề xuất của các thành viên trong Ban Điều hành dự án, lãnh đạo Phòng Tiểu học, Phòng Giáo dục trung học Sở GDĐT, Phòng GDĐT Quận Cẩm Lệ; Ban điều hành dự án đã thành lâp đội nghiên cứu biên soạn tài liệu, giáo trình tích hợp về BĐKH gồm 30 thành viên, trong đó có: 03 cán bộ, lãnh đạo trường ĐHSP Đà Nẵng; 02 cán bộ Sở GDĐT; 03 cán bộ Phòng GDĐT Quận Cẩm Lệ
và 14 cán bộ, giáo viên các bộ môn (dan sách đính kèm) Đây là những cán bộ phụ trách công tác giáo dục BĐKH, những giảng viên, giáo viên giỏi, có nhiều kinh nghiệm trong biên soạn, hoạt động giáo dục tích hợp của quận Cẩm Lệ và thành phố Đà Nẵng
Trên cơ sở kết quả điều tra, đánh giá năng lực và nhu cầu của cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh; các đợt hội thảo, tham vấn góp ý nhằm xác định các môn học, bài học để tổ chức tích hợp giáo dục BĐKH vào các môn học; các nhóm nghiên cứu đã tiến hành họp xác định địa chỉ tích hợp:
- Đối với bậc Tiểu học, tích hợp ở các bộ môn: Tự nhiên Xã hội lớp 3; Khoa học lớp 4
và môn Lịch sử - Địa lí lớp 4 (Phần Địa lí lớp 4)
- Đối với cấp THCS tích hợp ở các bộ môn: Địa lí lớp 8 và 9; Giáo dục công dân lớp 6
và 7 và môn Sinh học lớp 9
- Đối với cấp THPT, tích hợp ở các bộ môn: Địa lí lớp 12; Sinh học 12 và môn Giáo dục công dân lớp 10 và 11)
Trang 53.2 Tổ chức tâp huấn cho đội nghiên cứu về phương pháp luận để xây dựng các nội dung giáo dục lồng ghép BĐKH và phương pháp lồng ghép các nội dung BĐKH vào các môn học và các hoạt động ngoại khóa
Nhằm cung cấp thêm những kiến thức cơ bản về BĐKH, những kĩ năng lồng ghép BĐKH vào các môn học (chính khóa và ngoại khóa), ngày 16/11/2012, BĐH dự án đã tổ chức lớp tập huấn cho đội ngũ cán bộ, giáo viên trong đội nghiên cứu biên soạn tài liệu tích hợp Tham dự lớp tập huấn có sự tham gia đại diện lãnh đạo Bộ GDĐT, cán bộ tổ chức ISET, các chuyên gia đến từ Vụ KHCN-MT của Bộ GDĐT và chuyên gia ĐHSP Huế
Các thành viên trong đội biên soạn đã tham gia tích cực, đầy đủ vào các hoạt động của lớp; đã được cập nhật những kiến thức về biến đổi khí hậu của địa phương, trong nước và thế giới; nâng cao một số kĩ năng lồng ghép cũng như cách thức tổ chức các hoạt động giáo dục chính khóa và ngoại khóa phục vụ hữu ích cho các hoạt động biên soạn và giáo dục sau này của bản thân
3.3 Xây dựng các nội dung giáo dục về chống chịu với BĐKH ở đô thị để lồng ghép vào các môn học và hoạt động ngoại khóa
3.3.1 Tổ chức các cuộc họp chia sẻ cách thức lồng ghép giữa các bộ môn và trong các môn học của nhóm nghiên cứu
Từ tháng 10/2012 đến tháng 12/2012 ngoài 03 cuộc họp chung cho các cán bộ, giáo viên thuộc đội nghiên cứu biên soạn tài liệu do BĐH dự án tổ chức (vào các ngày 08/10; 18/10 và 26/12/2012), nhằm tập huấn, xây dựng phát triển nội dung liên quan đến BĐKH để lồng ghép vào các bài học/môn học và công cụ dạy học về BĐKH, xây dựng các thiết bị, băng hình phục
vụ ngoại khóa; rà soát kết quả hoạt động của các nhóm, phân công nhiệm vụ cho các nhóm…, các nhóm theo từng bộ môn đã thường xuyên họp, trao đổi để thống nhất lựa chọn, xác định nội dung tích hợp, thống nhất dàn bài tích hợp…, từng bước hoàn thiện giáo trình, tài liệu do nhóm phụ trách
Nhằm nâng cao các kĩ năng ứng phó với BĐKH, phát triển và hoàn thiện các tài liệu về các hoạt động giáo dục BĐKH, xây dựng các thiết bị, băng hình phục vụ ngoại khóa; lấy ý kiến thống nhất sau khi tài liệu đã được các chuyên gia chỉnh sửa, góp ý, Ban điều hành dự án đã tổ chức hội thảo phát triển truyền thông cho các hoạt động ngoại khóa cho các đội nghiên cứu biên soạn
Hop thảo luận của thành viên trong nhóm biên soạn tài liệu tích hợp Nhằm nhận xét, đánh giá kết quả hoạt động của các nhóm biên soạn, kịp thời rút kinh nghiệm, chỉnh sửa, phát triển tài liệu biên soạn, trong các buổi hội thảo BĐH dự án đã mời các
Trang 6chuyên gia cùng cán bộ hỗ trợ kĩ thuật tổ chức ISET tham gia bồi dưỡng, góp ý, hoàn thiện các
bộ tài liệu
Để phân tích, góp ý, phản biện, hoàn thiện các tài liệu tích hợp giáo dục BĐKH của từng
bộ môn thuộc các cấp học, từ tháng 01/2013 đến tháng 03/2013, BĐH dự án đã hợp đồng với các chuyên gia trong nước và địa phương, đối với bộ môn Giáo dục Công dân BĐH dự án đã mời Ô Trần Văn Thắng, Trưởng ban biên tập sách, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam; đối với Sinh học mời Tiến sĩ Võ Văn Minh, Trưởng khoa Sinh – Môi trường Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng, đối với các môn bậc Tiểu học mời PGS Tiến sĩ Nguyễn Thị Thấn, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội; môn Địa lí mời Tiến sĩ Đậu Thị Hòa, giảng viên trường ĐHSP Đà Nẵng tham gia thẩm định góp ý Sự góp ý, đánh giá của các chuyên gia đã hỗ trợ rất nhiều cho tài liệu, được các cán bộ, giáo viên trong đội biên soạn đánh giá rất hữu ích
Trong thời gian biên soạn này, nhằm đánh giá tổng quan chung cho các tài liệu, tổ chức ISET đã hợp đồng và cử Bà Tống Thị Mỹ Thi, chuyên gia về biến đổi khí hậu rà soát, hỗ trợ, tổng hợp, chỉnh sửa tất cả các tài liệu, cô Mỹ Thi đã thường xuyên trao đổi với các thành viên trong từng nhóm biên soạn nhằm điều chỉnh để hoàn thiện bộ tài liệu Các tài liệu của từng nhóm biên soạn đã được cô Tống Thi Mỹ Thi góp ý sâu, chi tiết, chỉnh sửa nhiều lần, các thành viên biên soạn đánh giá cao về việc hỗ trợ này
3.3.2 Tổ chức hội thảo trình bày mô hình tài liệu lồng ghép chính khóa và ngoại khóa
Ngày 14/6/2013 Ban điều hành dự án Sở GDĐT đã phối hợp với Tổ chức ISET tổ chức Hội thảo góp ý tài liệu tập huấn giáo dục tích hợp biến đổi khí hậu qua các môn học Để chuẩn
bị cho cuộc hội thảo này các chuyên gia Tổ chức ISET đã thường xuyên làm việc cùng với các thành viên trong từng tổ nhóm chuyên môn và làm viêc trực tiếp với từng nhóm
Tham dự Hội thảo có đầy đủ tất cả các thành viên trong nhóm biên soạn, cán bộ phụ trách kĩ thuật tổ chức ISET, các chuyên gia tham gia biên soạn, góp ý tài liệu; đại diện lãnh đạo, cán bộ Văn phòng Ban chỉ đạo BĐKH TP Đà Nẵng, hội thảo đã nghe 5 báo cáo đại diện các nhóm và nhiều ý kiến góp ý đánh giá của các đại biểu nhằm hoàn thiện các tài liệu biên soạn, các đại biểu tham dự đánh giá cao về quy trình, nội dung, phương pháp tổ chức biên soạn tài liệu
Kết luận hội thảo, Trưởng ban điều hành dự án đã đánh giá cao tinh thần làm việc, có trách nhiệm và hiệu quả của các thành viên trong nhóm biên soạn, các ý kiến góp ý của các đại biểu tham dự hội thảo, lưu ý các thành viên trong nhóm biên soạn cần thực hiện các nội dung sau:
- Các thành viên trong từng nhóm biên soạn cần phải biết làm gì? điều chỉnh, bổ sung như thế nào sau khi nghe các ý kiến của đại biểu tham dự hội thảo
- Các nhóm cần có sự thống nhất về cấu trúc Cần thảo luận chọn phương án tối ưu khi soạn thành từng giáo án sẽ thấy được địa chỉ của phần tích hợp, nhưng cũng sẽ gây sự cứng nhắc, hạn chế sự sáng tạo của giáo viên hoặc chỉ soạn riêng cho từng phần, theo từng modul, với cách soạn như vậy vị rí bài học sẽ ở đâu? Cần thiết ở giai đoạn thử nghiệm, ngoài yêu cầu đảm bảo tính thống nhất chung trong cấu trúc tài liệu các nhóm có thể biên soạn theo hai cách khác nhau và sẽ có kết luận sau khi kết thúc thử nghiệm
- Trong từng cuốn tài liệu của từng bộ môn, cần có phần trình bày tính đặc trưng của bộ môn, hướng dẫn riêng đối cho từng môn;
- Mỗi nhóm cần phải thận trong, tính toán, chọn lọc những khái niệm, liều lượng tích hợp; phải có sự chọn lựa, ưu tiên các nội dung, lĩnh vực cần thiết thích hợp với hoàn cảnh của địa phương và tại thời điểm thích hợp;
Trang 7- Các tài liệu cần thiết có tính liên tục của các cấp, các bậc học; cần có sự kế thừa, rút kinh nghiệm của các dự án liên quan, như nhóm chuyên gia biên soạn có tính thực tế nhưng thiếu tính khoa học có thể lẫy những bài học của SEEDS Asia về cách tổ chức các hoạt động ngoại khóa, rèn luyện các kĩ năng ứng phó với BĐKH, các rủi ro thiên tai gây ra…
Hội thảo góp ý tài liệu tập huấn GD tích hợp BĐKH
- Các vấn đề ứng phó với BĐKH và giảm thiểu rủi ro thiên tai là vấn đề nóng của toàn cầu, cũng là vấn đề chung (là một) mà mọi người cần quan tâm và có trách nhiệm, trong thời gian đến Sở GDĐT sẽ có văn bản chỉ đạo hướng dẫn các đơn vị trực thuộc triển khai thực hiện
Hội thảo góp ý tài liệu tập huấn GD tích hợp BĐKH qua các môn học
ngày 14/6/2013 tại Sở GDĐT Đà Nẵng
3.3.3 Nhóm nghiên cứu hoàn thiện bộ tài liệu tích hợp và các công cụ hỗ trợ giáo dục tích hợp.
Sau Hội thảo góp ý tài liệu tập huấn giáo dục tích hợp biến đổi khí hậu qua các môn học, trên cơ sở các ý kiến góp ý của các thành viên tham gia hội thảo và kết luận của Trưởng ban điều hành dự án Sở GDĐT, các nhóm đã tiến hành họp, thảo luận nhiều lần nhằm hoàn thiện bộ tài liệu thử nghiệm, cụ thể:
- Đã chỉnh sửa thống nhất cấu trúc chung của tài liệu;
- Liều lượng, khái niệm, những nội dung tích hợp của từng bộ môn của mỗi cấp học, bậc học đã được điều chỉnh, cắt giảm, bổ sung cho phù hợp, Ở bậc tiểu học, nội dung chỉ đề cập đến
Trang 8những kiến thức cơ bản và đơn giản liên quan đến BĐKH, ở bậc trung học, chú trọng hơn đến việc hình thành và phát triển các kỹ năng thực tế giúp các em nâng cao nhận thức và năng lực chống chịu với BĐKH
- Trong 09 bộ tài liệu, hai bộ tài liệu của bộ môn Sinh học (lớp 9 và lớp 12) được biên soạn theo từng modul, các bộ còn lại biên soạn theo từng bài Tính khoa học, hiệu quả sẽ được trình bày, phân tích sau thời gian thử nghiệm giảng dạy bộ tài liệu tại 3 trường thí điểm;
- Do thời gian không còn để bổ sung, biên soạn nên phần kế thừa, rút kinh nghiệm từ các bài giảng cho các hoạt động ngoại khóa ứng phó nhằm giảm thiểu rủi ro thiên tai của tổ chức SEEDS Asia (do JICA tài trợ) chưa thực hiện ngay được, các nhóm sẽ bổ sung ngay trong thời gian thử nghiệm, và sẽ đưa vào tài liệu sau tời gian thử nghiệm (Đính kèm file 09 bộ tài liệu GD tích hợp với BĐKH thử nghiệm)
9 bộ tài liệu giáo dục tích hợp với BĐKH thử nghiệm được biên soạn
4 Thực hiện giáo dục lồng ghép về biến đổi khí hậu ở 3 trường thí điểm tại quận Cẩm Lệ
Nhằm chuẩn bị cho việc thực hiện giáo dục lồng ghép BĐKH tại 03 trường thí điểm tại quận Cẩm Lệ; thiết lập các nhóm giáo viên chủ chốt có khả năng áp dụng phương pháp giáo dục lồng ghép về chống chịu với BĐKH ở đô thị và thực hiện có hiệu quả công tác giáo dục về BĐKH cho các hoạt động chính khóa và ngoại khóa, ngày 25/7/2013 BĐH Sở GDĐT tổ chức buổi họp với các thành viên thuộc nhóm nghiên cứu biên soạn nhằm lập kế hoạch, phân công cán bộ giáo viên chuẩn bị cho lớp tập huấn Căn cứ vào các tiêu chí chọn trường thí điểm (thuận lợi đi lại; đảm bảo đủ cơ sở vật chất để tập huấn, giảng dạy thử nghiệm; cán bộ lãnh đạo nhà trường nhiệt tình, có trách nhiệm; có đội ngũ giáo viên day giỏi, có kinh nghiệm; nhà trường hiện không tham gia các dự án khác…), trên cơ sở đề xuất của đại diện lãnh đạo quản lí, lãnh đạo phòng GDĐT quận Cẩm Lệ, các trường THCS và Tiểu học hội thảo đã chọn các trường thí điểm và các giáo viên nồng cốt tham gia thực hiện giảng dạy thí điểm bộ tài liệu tích hợp, bao gồm:
- Trường thực hiện giáo dục thí điểm: gồm 03 trường:
+ Trường THPT Hòa Vang
+ Trường THCS Nguyễn Văn Linh, quận Cẩm Lệ
+ Trường Tiểu học Ngô Quyền, quận Cẩm Lệ
- 30 giáo viên thực hiện dạy thí điểm, bao gồm:
Trang 9+ 10 GV bậc tiểu học (03 GV môn TNXH lớp 3; 04 GV môn Lịch sử Địa lí lớp 4 và 03
GV môn Khoa học lớp 4)
+ 10 GV cấp THCS (03 GV Địa lí lớp 8, 9; 03 GV môn GDCD lớp 6,7 và 04 GV môn Sinh học lớp 9)
10 GV câp THPT (03 GV môn Địa lí lớp 12; 04 GV môn Sinh học lớp 12 và 03 GV môn GDCD 10, 11)
Đối với các trường bậc trung học, do số lượng giáo viên dạy các bộ môn GDCD, Địa lí, Sinh học… trong nhà trường là ít, không đủ để dạy thử nghiệm, ngoài ra nhằm có được những
GV chuyên sâu, có thể hỗ trợ, giúp đỡ cho các GV khác trong nhóm nồng cốt, BĐH dự án đã đề nghị trong số 30 GV nồng cốt tham gia giảng dạy có 06 cán bộ, GV là thành viên trong nhóm biên soạn cùng tham gia dạy thử nghiệm (danh sách GV nồng cốt đính kèm)
Để theo sát các hoạt động giáo dục thí điểm, thu thập các ưu nhược trong quá trình thử nghiệm để từ đó tổng hợp, đưa ra nhận định, rà soát và hoàn thiện bộ tài liệu Được sự đồng ý của Tổ chức ISET, Ban điều hành dự án đã kí hợp đồng với các cán bộ, giảng viên giàu kinh nghiệm để thực hiện các mục tiêu trên
- Đối với môn Địa lí (cấp THCS, THPT) mời Ô Phạm Đình Kha, Chuyên viên Phòng GDTrH Sở GDĐT đảm nhiệm;
- Đối với môn Giáo dục công dân (cấp THCS, THPT) mời Bà Nguyễn Thị Phương Lệ, Giáo viên trường THPT Phan Châu Trinh đảm nhiệm;
- Đối với môn Sinh học (cấp THCS, THPT) mời Bà Trương Thanh Mai, Phó trưởng khoa Sinh MT trường ĐHSP, Đại học Đà Nẵng đảm nhiệm;
- Đối với các môn Lịch sử-Địa lí lớp 4, Tự nhiên xã hội lớp 3 và Khoa học lớp 4 (bậc Tiểu học) mời Ô Võ Trung Minh, Phó trưởng phòng Tiểu học Sở GDĐT đảm nhiệm;
- Đối với các phần chung của các bộ tài liệu và những kiến thức chung về BĐKH do Bà Tống Thị Mỹ Thi, Nghiên cứu sinh biến đổi môi trường đảm nhiệm
4.2 Tổ chức tập huấn cho nhóm giáo viên chủ chốt
Nhằm triển khai ứng dụng chương trình giáo dục tích hợp tại các trường thí điểm trên địa bàn quận Cẩm Lệ, với mục tiêu hình thành đội ngũ giáo viên đứng lớp có khả năng tổ chức, triển khai tốt các hoạt động giáo dục (chính khóa và ngoại khóa) về BĐKH; thử nghiệm giảng dạy bộ tài liệu giáo dục tích hợp BĐKH tại các trường thí điểm để tiếp tục hiệu chỉnh, đúc rút kinh nghiệm qua thực tế, hoàn thiện dần trước khi được nhân rộng cho phạm vi quận, thành phố, từ ngày 17/10 đến 19/10/2013 BĐH dự án Sở GDĐT tổ chức lớp tập huấn cho các cán bộ, giáo viên nồng cốt về giáo dục tích hợp biến đổi khí hậu tại trường THCS Nguyễn Văn Linh, quận Cẩm Lệ, TP Đà Nẵng
Trong 3 ngày tập huấn, các GV chủ chốt đã nghe báo cáo viên trình bày tổng quan về dự
án, về BĐKH (các kiến thức cơ bản về BĐKH; tình hình BĐKH trên Thế giới, Việt Nam và TP
Đà Nẵng; chủ trương, chính sách của Nhà nước, của ngành, thành phố…), về phương pháp luận của giáo dục lồng ghép và việc sử dụng các tài liệu về chống chịu với BĐKH
Dưới sự hướng dẫn của các giảng viên, các GV nồng cốt đã tham gia thảo luận về quan điểm tích hợp, nội dung, phương pháp tích hợp, nhận định, đánh giá bộ tài liệu tích hợp; thực hiện các bài tập tìm địa chỉ tích hợp; soạn giảng và trình bày một số bài giảng tiêu biểu
Trang 10Lớp tập huấn hướng dẫn sử dụng tài liệu thử nghiệm BĐKH cho GV nồng cốt
Từ ngày 17/10 đến 19/10/2013 tại trường THCS Nguyễn Văn Linh, Cẩm Lệ
Nhận định chung của các nhóm là tài liệu được biên soạn công phu, phù hợp với tâm sinh lí lứa tuổi; các nội dung tích hợp vừa phải, khá hợp lí; phương pháp tích hợp phù hợp, không cứng nhắc, không làm hạn chế sự sáng tạo của giáo viên; các hoạt động của dự án là cần thiết, hữu ích cho GV, HS và cộng đồng trong vùng Một số hạn chế như nội dung tích hợp chưa thật phù hợp, hơi gượng ép, bài giảng về tổ chức hoạt động ngoại khóa còn ít, các nhóm sẽ bổ sung và điều chỉnh rong quá trình thử nghiệm (đính kèm các bài báo cáo, bài giảng, nhận định thu hoạch của các nhóm)
Thảo luận, biên soạn bài giảng của các GV nồng cốt
4.3 Thử nghiệm các tài liệu GD lồng ghép tại 3 trường thí điểm và đánh giá ban đầu
Hiện nay, BĐH đã lập kế hoạch chi tiết cho việc triển khai thử nghiệm về giáo dục lồng ghép tại 3 trường thí điểm, theo kế hoạch dự kiến mỗi giáo viên cốt cán sẽ dạy 6 tiết/người và 18 buổi hoạt động ngoại khóa (3 người/buổi), trong thời gian từ tháng 12/2013 đến 03/2014
Các trường thí điểm lập kế hoạch giảng dạy và báo cáo cho BĐH dự án, thành viên giám sát, chuyên gia và các giáo viên bộ môn liên quan đến tham dự Sau mỗi bài dạy, giáo viên trực tiếp đứng lớp tiến hành tự đánh giá bài dạy (theo mẫu), sau khi kết thúc dạy 06 bài, đóng tập phiếu tự đánh giá bài dạy để làm cơ sở báo cáo cho BĐH Dự án
Trong thời gian thí dạy thí điểm, các chuyên gia phụ trách các nhóm chủ động lên kế hoạch họp rút kinh nghiệm, đánh giá, rút ra các bài học, kịp thời khắc phục những hạn chế, góp
ý nhằm hoàn thiện bộ tài liệu bộ tài liệu của bộ môn