Trầm cảm ở trẻ em - dấu hiệu và cách điều trịTrầm cảm không chỉ là căn bệnh gặp ở người lớn mà hiện nay nhiều trẻ em cũng mắc phải căn bệnh này.. Một trong những nguyên nhân khiến bệnh t
Trang 1Trầm cảm ở trẻ em - dấu hiệu và cách điều trị
Trầm cảm không chỉ là căn bệnh gặp ở người lớn mà hiện nay nhiều trẻ em cũng mắc phải căn bệnh này Một trong những nguyên nhân khiến bệnh trầm cảm gia tăng là do ảnh hưởng của lối sống hiện đại
Những dấu hiệu của bệnh trầm cảm ở trẻ nhỏ khó nhận biết Do đó, nhiều người đã không chú ý đến những biểu hiện trầm cảm của con Và theo thời gian, bệnh trầm cảm sẽ để lại những hậu quả tâm lý nặng nề
Những dấu hiệu của bệnh trầm cảm ở trẻ nhỏ khó nhận biết Do đó, nhiều người đã không chú ý đến những biểu hiện trầm cảm của con Và theo thời gian, bệnh trầm cảm sẽ để lại những hậu quả tâm lý nặng nề Vậy đâu là nguyên nhân và cách điều trị bệnh như thế nào, nhất là đối với trẻ nhỏ (1 – 10 tuổi)?
Dấu hiệu của trầm cảm
Theo nghiên cứu, sau đây là những dấu hiệu cho thấy trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ có khả năng mắc bệnh trầm cảm:
- Trẻ hay khóc, nhất là khóc đêm và rối loạn trong giấc ngủ, giật mình nhiều lần
- Trẻ thay đổi thói quen bú mẹ: Bình thường là đến giờ đó bé đòi bú nhưng mấy
Trang 2bữa nay bé có dấu hiệu bỏ bú hay bú rất ít.
- Chậm phát triển về nhận thức và hoạt động: Thường hơn 1 tuổi bé sẽ biết nói, bò được nhưng nếu đến 2, 3 tuổi mà bé vẫn chưa có biểu hiện nào hết, đó cũng là một trong những biểu hiện của bệnh trầm cảm
- Sự tập trung chú ý và trí nhớ của trẻ kém: Một số trẻ sớm biểu hiện tâm trạng qua việc chúng hay quên những việc cần phải làm hay một nhiệm vụ nào đó Cũng có thể chúng tỏ ra lơ đãng, chẳng còn quan tâm tới vấn đề gì
- Trẻ hay cáu gắt bất thường: Trẻ dễ gắt gỏng, lúc nào cũng quàu quạu, và chúng thường che đậy nỗi chán chường với người lớn Chẳng hạn như thay vì nói với bạn
là trẻ cảm thấy buồn, trẻ có thể bỏ đi hoặc nói những lời nhấm nhẳng với bạn, hay trước đây chúng rất dạn dĩ thì nay bỗng hay lo âu, sợ sệt hoặc ngại ngần
Nguyên nhân của trầm cảm ở trẻ
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến trầm cảm ở trẻ, nhưng sau đây là một số nguyên nhân chính:
- Chất lượng quan hệ trong gia đình giảm Lúc này trẻ sẽ hụt hẫng và có xu hướng nghĩ là do lỗi của mình Ví dụ như cha mẹ ly dị trẻ sẽ nghĩ là vì mình mà cha mẹ ly
Trang 3dị, “Tại sao mẹ (cha) lại sống với em mà không sống với mình?”, “Mẹ vì mình nên phải ly dị với cha!” Ngoài ra, khi cha mẹ ly thân trẻ sẽ sống với một trong hai người do đó thiếu vắng tình cảm của gia đình, dẫn đến hụt hẫng tinh thần ở trẻ
- Trong gia đình có người thân mất hay thú cưng chết, và trẻ luôn cảm thấy lo lắng
và cho rằng mình có lỗi
- Trẻ bị bạn bè bắt nạt nhưng không thể nói với ai, cha mẹ không quam tâm hỏi han càng khiến cho trẻ có cảm giác bị bỏ rơi và thường hay sợ đám đông
- Áp lực học tập: Cha mẹ nào cũng muốn con mình học giỏi, thông minh nên đặt cho bé mục tiêu học tập quá cao, bắt trẻ học nhiều, khi trẻ không đạt được kết quả tốt như điểm kém thì cha mẹ tỏ thái độ không hài lòng, tức giận, có khi phạt trẻ
- Áp lực còn ở trong trường học, ví dụ giáo viên yêu cầu bé tả cây cau; nhưng trong khi bé ở thành phố nên không thể biết cây cau thế nào để làm bài, từ đó dễ dẫn đến căng thẳng từ việc học
- Thất bại trong học tập hay thi cử mặc dù trước đó trẻ học rất giỏi
- Thay đổi môi trường sống đột ngột: Bố mẹ chuyển nhà hay chuyển trường nhưng không cho bé biết Trong trường hợp này bé sẽ cho rằng do mình học dở không
Trang 4bằng chị (em) bạn bè nên mới bị chuyển trường Đồng thời, với việc lạ chỗ ở trẻ rất sợ khi ngủ
- Đa phần thì cha mẹ tự quyết định và áp đặt cho trẻ, không hỏi xem thái độ, ý kiến
là bé có đồng ý, có muốn đi hay không Bé thấy mình không có quyền quyết định,
ba mẹ không tôn trọng mình
- Tiền căn bệnh của gia đình: Cha hay mẹ hoặc trong gia đình có người từng bị trầm cảm, đó cũng là một trong những nguyên nhân khiến cho trẻ dễ bị ảnh hưởng theo
Cách điều trị bệnh trầm cảm
Điều trị trầm cảm cho trẻ đòi hỏi rất nhiều thời gian, nỗ lực và sự kiên trì của cha
mẹ Hãy làm mọi thứ vì con nhé:
- Điều chỉnh mối quan hệ gia đình: Cha mẹ nên quan tâm, trò chuyện với trẻ nhiều hơn Lắng nghe con nói, chú ý những thay đổi bất thường của trẻ để phát hiện kịp thời
- Đưa con tham gia các hoạt động bên ngoài: Những hoạt động vui chơi giải trí sẽ giúp giảm bớt căng thẳng rất nhiều, nhất là những hoạt động ngoài trời khi cả nhà
Trang 5cùng tham gia.
- Tạo cho trẻ có chế độ ăn uống hợp lý, bổ sung đủ vitamin: Dinh dưỡng đầy đủ sẽ khiến trẻ tập trung học, tinh thần hưng phấn hơn
- Không tạo cho trẻ nhiều áp lực: Cha mẹ hãy dẫn bé đi chơi, xem phim, đi nhà sách, thảo cầm viên vào ngày cuối tuần Đồng thời cha mẹ cũng phải đồng cảm, động viên khi bé học tập không tốt
- Không đánh trẻ khi chúng phạm sai lầm, cũng không nên hỏi dồn, bắt buộc trẻ phải trả lời ngay
- Đừng bỏ rơi trẻ khi trẻ không chịu chia sẻ: Thông thường, khi thấy con có vấn đề các bậc cha mẹ sẽ hỏi trẻ Nhưng nếu trẻ không chịu nói thì cha mẹ cũng cho qua, không hỏi han, quan sát gì nữa Hãy cố gắng hỏi đến khi trẻ chịu chia sẻ thì mới mong lần sau trẻ tiếp tục chia sẻ nỗi lo với cha mẹ
- Chú ý đến mối quan hệ ở trường của trẻ (với thầy cô và bạn bè) Có một số trường hợp trẻ rất sợ cô giáo, không muốn đi học nhưng cha mẹ lại phớt lờ việc này, và cho rằng rồi mọi việc sẽ đâu vào đấy Xin đừng thờ ơ với điều này, hãy tìm hiểu để giải quyết vấn đề!
- Tạo cho con những thói quen tốt trong đời sống hàng ngày như đi ngủ đúng giờ, thích chơi thể thao, thích ca hát nhảy múa
- Một phần quan trọng không kém nằm ngay trong chính bản thân các bậc phụ huynh: Cha mẹ nên tạo cho mình một tâm hồn thoải mái, khỏe mạnh để giáo dục trẻ một cách hợp lí nhất
Ngoài ra, việc trị liệu bằng thuốc là cách phổ biến nhưng cách này không khuyến khích áp dụng cho trẻ nhỏ bởi lâu dài không tốt có sức khỏe
Hậu quả của trầm cảm
Trầm cảm có thể để lại hậu quả lâu dài và nặng nề cho trẻ em về mặt phát triển xã hội, phát triển cảm xúc và học tập Nếu không được điều trị, một đợt trầm cảm có
Trang 6thể kéo dài 9 tháng, tương đương một năm học, vì vậy rất khó để trẻ theo kịp các bạn Trẻ trầm cảm cũng dễ nghiện rượu, thuốc lá, ma túy
Một nghiên cứu của Mỹ so sánh giữa nhóm người bắt đầu trầm cảm ở độ tuổi trưởng thành với nhóm người từng bị trầm cảm ở tuổi ấu thơ cho thấy nhóm thứ hai gặp nhiều thiệt hòi hơn:
- Thu nhập trung bình thấp hơn, tỷ lệ tốt nghiệp đại học thấp hơn, khó tìm việc làm hơn, quan hệ gia đình và xã hội ít thành công hơn
- Bị các đợt trầm cảm nhiều gấp đôi, tiên lượng bệnh nặng nề hơn
- Tỷ lệ toan tính tự tử và tự tử thành công cao hơn hẳn (34% người bị trầm cảm khi còn nhỏ có toan tính tự vẫn và 7% tự vẫn thành công, so với tỷ lệ 0% ở nhóm trầm cảm khi trưởng thành)